«Duel» (1971) – Стивен Спилбергтің триллері. Сатушыны көлігімен қуалайтын жүк көлігінің қорқытуы. Фильм қысқа әңгімеден бейімделген, қауіпті жағдайға негізделген.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1971 жылы түсірілген Стивен Спилбергтің әрекет-шығанақ фильмі.
1971 action thriller film directed by Steven Spielberg
"Дуэль" – 1971 жылы түсірілген американдық әрекет-шығанақ телефильмі. Фильмде саяхатшы сатушы (Деннис Уивер) клиентімен кездесу үшін Калифорнияның ауылдық аймақтарымен көлікпен келе жатыр. Бірақ ол жартылай тіркемелі жүк көлігінің көрінбейтін жүргізушісінен қудаланып, қорқытылатынын сезінеді. Ричард Мэтисонның сценарийі оның өзінің сол аттас әңгімесіне негізделген, ол 1971 жылғы сәуір айындағы Playboy журналында жарияланған. Бұл оқиға 1963 жылғы 22 қарашада Калифорния тас жолында жүк көлігінің жүргізушісі оны қауіпті түрде кесіп өткен кезде болған оқиғаға арқау болған. Universal Television компаниясымен жасалған "Дуэль" 1971 жылғы 13 қарашада ABC апталық фильмдер сериясының бөлігі ретінде көрсетілді. Кейін Universal Pictures компаниясы фильмнің түпкілікті теледидарда көрсетілгеннен кейін түсірілген жаңа көріністері қосылған, кеңейтілген нұсқасын халықаралық кинотеатрларда шығарды. Фильм сыншылардан жағымды пікірлер алды, Спилбергтің режиссерлік шеберлігі ерекше аталып өтті. Қазір ол ықпалды культты классика және теледидар үшін жасалған ең ұлы фильмдердің бірі ретінде танылды.
Duel is a 1971 American action thriller television film directed by Steven Spielberg. It centers on a traveling salesman (Dennis Weaver) driving his car through rural California to meet a client. However, he finds himself chased and terrorized by the mostly unseen driver of a semi truck. The screenplay by Richard Matheson adapts his own short story of the same name, published in the April 1971 issue of Playboy, and based on an encounter on November 22, 1963, when a trucker dangerously cut him off on a California freeway. Produced by Universal Television, Duel originally aired as a part of the ABC Movie of the Week series on November 13, 1971. It later received an international theatrical release by Universal Pictures in an extended version featuring scenes shot after the film's original TV broadcast. The film received generally positive reviews from critics, with Spielberg's direction being singled out for praise. It has since been recognized as an influential cult classic and one of the greatest films ever made for television.
Сюжет
Орта жастағы саудагер Дэвид Манн Плимут Валиант седанында жұмыс сапарына шыққанда Мохаве шөлінде баяу жүріп бара жатқан ескі, тозығы жеткен танкерді кездестіреді. Манн жүк көлігінен өтеді, бірақ ол жылдамдығын арттырып, онымен қатар жүреді, содан кейін қайтадан баяулайды. Манн оны қайта басып өткенде, жүк көлігі дабыл қағайды. Манн жанармай құю станциясына кіреді, ал жүк көлігі оның қасына тұрақтайды, Манн жүргізушінің тек аяқ киімдерін ғана көреді. Манн әйеліне телефон соғады, ол кешегі даудан кейін оған ашулы. Станция қызметкері Маннға жаңа радиатор шлангі керек екенін айтады, бірақ Манн оның қажетсіз бөлшек сатуға тырысып жатыр деп ойлап, күліп жібереді. Жолға қайтқанда, жүк көлігі Маннға жетеді, оны басып өтеді, содан кейін ол өтпек болған сайын жолын кеседі. Осылайша Маннмен біршама ойнағаннан кейін, жүргізуші оны басып өтуге рұқсат береді, нәтижесінде Манн қарсыдан келе жатқан көлікпен шағылысуға айналады. Манн ақырында жолдың жанындағы топырақ жолмен жүк көлігінен өтеді, содан кейін артқа қарап, қолмен сәлемдеседі. Жүк көлігі қысқа уақытқа баяулайды, бірақ кейін Маннның машинасына жоғары жылдамдықпен тігіледі. Қуатсыз Плимут жүк көлігінен шамалы ғана озуға үлгереді. Манн көлігін жолдан шығарып, бақылауын жойып, ауылдық асхананың қарсысындағы қоршауға қағылысады, ал жүк көлігі жолын жалғастыра береді. Манн өзін жинап алу үшін мейрамханаға кіреді. Дәретханадан қайтып келгенде, ол сыртта тұрған жүк көлігін көреді. Ол клиенттерді қарап шығып, жүк көлігінің жүргізушісіне ұқсас аяқ киім киген біреуін табады және оған сұрақ қояды. Шатасып, ренжіді, ол Маннға шабуыл жасайды және басқа жүк көлігімен кетеді. Бұл жүргізуші мейрамханаға кірмегенін көрсетеді. Манн жолға шыққаннан кейін, қозғалтқышы қызып кеткен мектеп автобусының жүргізушісі оны тоқтатады. Автобусты итеру кезінде оның алдыңғы бамперы автобустың артқы бамперынің астына ілініп қалады. Жолдың төменгі жағындағы туннельде жүк көлігі пайда болады, бұл Маннға үрей туғызады. Ол автобус жүргізушісімен бірге көлігін босатып, жүк көлігі келгенде Манн қашып кетеді және балаларға толы мектеп автобусын жолға итеруге көмектеседі. Манн теміржол өткелінде тоқтап, Оңтүстік Тынық мұхиты жүк пойызының өтуін күтеді. Жүк көлігі артынан келіп, Маннның машинасына қарсы келе жатқан пойызға қарай итеріп жібереді. Манн тежегішке басып, кері жылдамдыққа ауысады. Пойыз өткеннен кейін Манн газды басып, рельсті кесіп, жолдан шығып кетеді. Жүк көлігі жолын жалғастырады, ал Манн баяу ілесіп келеді. Өзі мен жүк көлігі арасында көбірек қашықтық орнату үшін Манн өте жай жүріп, басқа көліктер оны басып өтеді. Ол тағы да жолдың шетінде тұрған жүк көлігін кездестіреді. Жүк көлігі оның алдына шығып, қайтадан оны мазақтап, жолын кеседі. Манн жанармай құю станциясында тоқтайды, онда құйрықты жыландардан тұратын жануарларға арналған аттракцион бар. Ол полицияға станциядағы телефон будкасынан қоңырау шалады. Бірақ қоңырау шалғанда жүк көлігі будкаға кіріп, оны қиратады. Манн қашып құтылып, жануарлар аттракционының айналасында жүк көлігінен қашып жүреді. Ол машинасына отырып, жылдамдықпен қашып кетеді. Бұрыштан айналып, жолдан шығып, жүк көлігі өтіп бара жатқанда, бөгеттің артына жасырынады. Ұзақ күткеннен кейін Манн қайтадан жолға шығады, бірақ жүк көлігі оны жолдың төменгі жағында күтіп тұр. Манн жылдамдықпен өтіп кетуге тырысады, бірақ жүк көлігі жолдан өтіп, оның жолын кеседі. Ол машинадағы қарт жұптан көмек сұрайды, бірақ жүк көлігі оларға қарай жылдамдықпен артқа шегінгенде, олар кетеді. Ол қарсы күресуге бел буған Манн жүк көлігінен асығып өтеді, ал жүк көлігі оны тағы да қуып шығады. Манн полиция машинасына қарай бұрылады, бірақ көлік зиянкестерді жою компаниясына тиесілі екенін түсінеді. Манн тау жолымен жоғары көтеріледі, жүк көлігі оның жылдамдығына теңесе алмайтынын біледі. Кенеттен Маннның машинасының радиатор шлангісі сынған, қозғалтқыш қызып, істен шығады. Жылдамдығын жоғалтып, ол тек шыңға жетуді ғана шешеді. Содан кейін ол жүк көлігімен бірге бейтарап күйде төмен қарай сырғанап түседі. Манн бұрылып, жартасқа қабырғасымен соқтығысады. Ол машинасының қозғалтқышын қайта іске қосып, жүк көлігімен соқтығысудан қашып құтылады. Манн артынан жүк көлігімен каньонның шетіндегі топырақ жолмен жүріп барады. Ол машинасының бағытын қарсы келе жатқан жүк көлігіне қаратып, портфелін тежегішке басып, жүк көлігіне қарай бағыттайды, соңғы сәтте секіріп шығады. Жүк көлігі машинасына соқтығысады, ол өртеніп кетеді, жүк көлігінің жүргізушісінің көруіне кедерілтіп, көрісін жабады. Өртенген машинаны жартастан құлатып, жүргізуші дабыл қағайды, ал жүк көлігі каньонға құлайды. Жүк көлігінің кабинасынан қан тамшылап тұрғанын көргенде Манн жеңіске жеткеніне қуанады. Күшін жоғалтқан Манн жартастың шетіне отырып, қираған жерге тастарды лақтырады, күн батқанда.
David Mann, a middle aged salesman driving on a business trip in a Plymouth Valiant sedan, encounters a dilapidated old tanker truck driving slowly in the Mojave Desert. Mann passes the truck but it speeds up, roars past him, then resumes driving slowly. When Mann overtakes and passes it again, the truck blasts its horn. Mann pulls into a gas station and the truck parks next to him, with Mann only able to see the boots of the driver walking on the other side. Mann phones his wife, who is upset with him after an argument the previous night. The station attendant tells Mann he needs a new radiator hose, but Mann scoffs, believing that the attendant is trying to sell him an unnecessary replacement part. Back on the road, the truck catches up and passes Mann, then blocks his path each time he attempts to pass it. After taunting Mann this way for a while, the driver waves him past, causing Mann to nearly collide head on with an oncoming car. Mann finally passes the truck using an unpaved turnout next to the highway, then glances at his rear window and waves. The truck briefly slows, but then begins tailgating Mann's car at increasingly high speed. The underpowered Plymouth is barely able to stay ahead of the truck. Mann swerves his car off the road, loses control, and slams sideways into a fence across from a rural diner as the truck continues down the road. Mann enters the restaurant to compose himself. Upon returning from the restroom, he sees the truck parked outside. He studies the patrons, identifies one who is wearing boots similar to the truck driver, and confronts him. The confused and offended patron attacks Mann and leaves in a different truck. The tanker truck leaves moments later, indicating that its driver never entered the diner. After resuming his drive, Mann is flagged down by the driver of a school bus whose engine has overheated. In the process of pushing the bus with his car, the front bumper gets caught underneath the bus's rear bumper. The truck appears in a tunnel down the road, causing Mann to panic. He and the bus driver free his car, and Mann flees as the truck arrives and helps push the school bus full of children onto the road. Mann stops at a railroad crossing and waits for a Southern Pacific freight train to pass through. The truck appears from behind and pushes Mann's car towards the oncoming train. Mann stands on the brake and shifts into reverse. As soon as the train passes, Mann floors the accelerator, crosses the tracks and runs off the road. The truck continues down the road, and Mann slowly follows. In an attempt to create more distance between himself and the truck, Mann drives at a very leisurely pace, as other motorists pass him. Once again, he encounters the truck, which has pulled off to the side of the road, waiting for him. The truck pulls out in front of him and starts antagonizing him again. Mann stops at a gas station with a roadside animal attraction, consisting primarily of rattlesnakes. He calls the police from a telephone booth at the station. During the call, however, the truck drives through the booth, destroying it. Mann narrowly escapes, and is chased around the animal attraction by the truck. He is able to get into his car and speed away. Around a corner, he pulls off the road, hiding behind an embankment as the truck drives past. After a long wait, Mann heads off again, but the truck is waiting for him down the road. Mann attempts to speed past, but the truck moves across the road, blocking him. He seeks help from an elderly couple in a car, but they depart when the truck backs up towards them at high speed. Determined to fight back, Mann speeds past the truck, which once again begins pursuing him. Mann swerves towards what appears to be a police car, only to realize that the vehicle belongs to a pest control company. Mann continues up a mountain road, aware that the truck will be unable to match his speed on a grade. Suddenly, the radiator hose on Mann's car breaks, causing the strained engine to overheat and begin to fail. Losing speed, he just manages to reach the summit. He then coasts downhill in neutral, with the truck following. Mann spins out and slams sideways into a cliff wall. He is able to restart his car and barely escapes being crushed by the truck. Mann drives up a dirt road to the edge of a canyon with the truck in pursuit. He turns his car to face the oncoming truck; jamming the accelerator down with his briefcase, Mann steers his car toward the oncoming truck, jumping free at the last moment. The truck hits the car, which bursts into flames, obscuring the truck driver's view. Pushing the burning car over the cliff, the driver blasts the horn one last time as the truck crashes into the canyon. Blood is seen dripping inside the truck's cab as Mann rejoices in his victory. Exhausted from his ordeal, Mann then sits down at the cliff's edge and tosses pebbles down on the wreckage as the sun sets on the horizon.
Даму
Ричард Мэтисон сценарийді өзінің 1971 жылғы наурыз айындағы «Playboy» журналында жарияланған қысқа әңгімесінен бейімдеді. Мэтисон оқиғаға шабыттанғанда, 1963 жылғы 22 қарашада, Джон Ф. Кеннедиге жасалған қастандықтың күні, досы Джерри Сольмен бірге Филлмор (Калифорния) қаласынан үйге қайтып келе жатқанда, жүк көлігінің жүргізушісі оларды қуып жетеді. Телесериалдардың әртүрлі эпизодтары үшін идеяны ұсынудың бірнеше сәтсіз әрекетінен кейін, ол оны қысқа әңгіме ретінде жазуға шешім қабылдады. «Дуэль» Спилбергтің толық метражды фильмге алғашқы режиссерлік жұмысы болды, алғашқысы – 1971 жылғы NBC телехикаясы «Ойынның аты» сериясының «Л.А. 2017» эпизоды. Спилберг Экштейнге «Кітап арқылы кісі өлтіру» эпизодын көрсетті, бұл Спилбергтің режиссерлік еткен «Коломбо» сериалының эпизоды әлі көрсетілмеген еді (ол 1971 жылғы 15 қыркүйекте, «Дуэль» фильмінің шығуына екі ай бұрын эфирге шықты). Фильмнің көп бөлігі Калифорния штатындағы Каньон-Кантри, Агуа-Дулсе және Актон қалаларында және олардың айналасында түсірілді. Атап айтқанда, түсірілімдер Сьерра шоссесінде, Агуа-Дулсе каньоны жолында, Соледад каньоны жолында және Анжелес орман шоссесінде жүргізілді. Спилберг бюджет пен уақыт шектеулеріне байланысты фильмді тиімді түсіру мүмкін емес деп ойлаған юнит-продакшн менеджері Уоллес Ворслидің өтінішіне қарамастан, түсірілімді сыртта жүргізуді қатыстырды. Келісім ретінде ол Спилбергке фильмді тиімді деңгейде түсіруге болатынын анықтау үшін алғашқы үш күн түсірілімді жергілікті жерде бастауға рұқсат берді. Камера бұрыштарын жоспарлауға көмектесу үшін ол схемалық карта жасады. «Дуэль» фильміндегі көптеген маңызды орындар бүгінгі күнге дейін сақталған, олардың ішінде туннель, теміржол өткелі және Манн демалу үшін тоқтаған Чактың кафесі бар. Кафе ғимараты әлі де Сьерра шоссесінде орналасқан, бірақ 1986 жылдан бері «Le Chêne» деп аталатын француз ресторанына айналды. Фильмнің соңында жүк көлігі құлаған жартастар Васкез-Каньон жолынан тыс орналасқан «Мистери-Меса» болып табылады. Телефильмнің түсірілімін ABC телеканалының апталық фильмдер директоры Лилиан Галло қадағалады. Түсірілім он үш күнде аяқталды – жоспарланған мерзімнен үш күнге артық, бұл эфирге шығар алдында монтаждауға он күн қалдырды. Спилберг Денис Уивердің фильмде ойнауына ынталанды, өйткені ол Орсон Уэллстің «Зұлымдыққа тиісу» фильміндегі оның актерлік шеберлігіне қызығушылық танытқан. Америка теледидарының мұрағатындағы сұхбатында Спилберг: «Білесіз бе, мен не істегенімді еске түсіру үшін осы фильмді жылына кем дегенде екі рет көремін», – деді.
Richard Matheson adapted the script from his own short story, which was originally published in the March 1971 issue of Playboy magazine. Matheson got the inspiration for the story when he was tailgated by a trucker while on his way home from a golfing match, on the then two lane Highway 126 in Fillmore, California, with friend Jerry Sohl on November 22, 1963, the same day as the John F. Kennedy assassination. After a series of unsuccessful attempts to pitch the idea as an episode for various television series, he decided to write it as a short story instead. Duel was Spielberg's second feature length directing effort, after "L. A. 2017", a 1971 episode of the NBC television series The Name of the Game. Spielberg showed Eckstein a rough cut of "Murder by the Book", an episode of Columbo directed by Spielberg that had not yet aired (it aired on September 15, 1971, two months before the release of Duel). Much of the movie was filmed in and around the communities of Canyon Country, Agua Dulce, and Acton, California. In particular, sequences were filmed on the Sierra Highway, Agua Dulce Canyon Road, Soledad Canyon Road, and Angeles Forest Highway. Spielberg insisted on shooting outside, contrary to the request of unit production manager, Wallace Worsley, who felt that the film could not be shot efficiently on the budget and time provided. As a compromise, he allowed Spielberg to start the filming on location for the first three days to see if it really could be done on an efficient level. To help with plotting, he made an overhead map to help plot camera shots out. Many of the landmarks from Duel still exist today, including the tunnel, the railroad crossing, and Chuck's Café, where Mann stops for a break. The café building is still on Sierra Highway, but has housed a French restaurant called 'Le Chêne' since 1986. The cliffs where the truck crashes at the end are Mystery Mesa, off Vasquez Canyon Road. Production of the television film was overseen by ABC's director of movies of the week Lillian Gallo. Filming was completed in thirteen days—three longer than the schedule—which left ten days for editing prior to broadcast. Spielberg lobbied for Dennis Weaver to star in the movie because he admired Weaver's work in Orson Welles' Touch of Evil. Interviewed by Weaver for the Archive of American Television, Spielberg said, "You know, I watch that movie at least twice a year to remember what I did".
Атамаша қарсылас ретінде
Матисонның сценарийі жүк көлігінің жүргізушісінің тек сюжет үшін қажет болған бірнеше қолдары мен етік суреттерінен басқа көрінбейтінін нақты көрсеткен.
Matheson's script made it clear that the truck driver would be unseen aside from the few shots of his arms and boots that were necessary to the plot.
Көлік құралдары
Манн басқарған көлік – қызыл түсті Плимут Валиант. Түсірілімде төрт машина қолданылды. Олардың бірі – 318 V8 қозғалтқышы бар, 1969 жылғы ескі модель еді. Ол 1970 жылғы модельге ұқсату үшін өзгертілді. Оның капотында PLYMOUTH деген жазу болған (әрине, фильм үшін марка аты алюминий фольгамен жабылған), сондай-ақ 1970 жылғы модельге тән багаж қақпағы да болды. Осы өзгелтілген 1969 жылғы ескі машина фильмнің соңғы сахнасында тік жардан құлайтын каскадёр машинасы болды. 1970 жылғы және 1971 жылғы модельдер де 225 Slant Six қозғалтқыштарымен жабдықталған еді. Ал соңғы машина – 1972 жылғы модель, ол да 225 Slant Six қозғалтқышымен жабдықталған. Ол 1972 жылдың сәуірінде кинотеатрларда көрсету үшін қосымша түсірілімдерге пайдаланылды, кейіннен «Жүкшіге ешқашан демалыс бермеңіз» атты Universal телесериалының жетінші эпизодында пайда болды. Спилберг фильмде қандай машина қолданылғанына қарамады, егер ол қызыл болса, онда шөлдегі тас жолдың кең кадрларында көлік пейзажға қарсы айқын көрінетін болар еді. Жүк көлігі бір осьті болып жасалған, оның артында Rockwell TK 570 қосымша ось болды. Оның 260 а.к. (194 кВт) CAT 1673B турбокомпрессорлы қозғалтқышы және RTO 913 13 жылдамдықты беріліс қорабы болды, бұл оған 30 тоннадан астам жүк тасуға және жоғары жылдамдыққа жетуге мүмкіндік берді, бірақ экранда көлік шынымен жылдам жүргендей көріну үшін жасалған. Бастапқы түсірілімдерде бір ғана жүк көлігі қолданылғандықтан, оның тік жардан құлауы мен жойылған кадрларын бір ретке түсіру қажет болды. Бұл Спилбергті ренжітті, бірақ Universal «Duel» түсірілімдеріне құқығын иеленді және қажет деп тапқан кезде оларды пайдалана берді.
The car driven by Mann is a red Plymouth Valiant. Four cars were used in production. One of those cars was an older 1969 model with a 318 V 8 engine. That was modified to look like a 1970 model. It had PLYMOUTH spelled out across the hood (though the brand name was covered with aluminum foil for the movie), as well as a trunk lid treatment characteristic of the 1970 model. This older modified 1969 car was a stunt car that was used to go down the cliff in the final scene of the film. An actual 1970 model and a 1971 model that both had a 225 Slant Six were also used. The last car was a 1972 model that also had a 225 Slant Six that was used to shoot the additional scenes for theatrical release in April 1972 and was later seen in "Never Give a Trucker an Even Break", the seventh episode of the Universal television series The Incredible Hulk. Spielberg did not care what kind of car was used in the film, as long as it was red, which would allow the vehicle to stand out from the landscape in the wide shots of the desert highway. The truck was manufactured as a single axle, with a Rockwell TK 570 tag along axle behind it. It had a 260 HP (194 kW) CAT 1673B turbocharged engine with an RTO 913 13 speed transmission, making it capable of hauling loads over 30 tons ( t) and reaching top speeds of although the truck was made to appear that it was going faster than it actually was on the big screen. A single truck was used for the original filming, so the shots of it falling off the cliff and being destroyed had to be completed in one take. This displeased Spielberg, but Universal owned the Duel footage, and could use it as it saw fit.
Дыбысты пайдалану
Манн фильмде өте аз диалог айтады, ал жүк көлігінің жүргізушісі мүлдем диалог айтпайды. Спилберг сахна артындағы деректі фильмде айтқандай, ол көліктер мен ортаның өздері үшін "сөйлеуіне" мүмкіндік беруді қалаған. Фильм қысқа әңгіме негізінде тартылып, тығыз кестемен жұмыс істеді және ABC-нің бөлген 75 минутына сәйкес болуы керек болды; сондықтан Спилберг визуалды эффектілерге және қорқынышты дыбыстарға назар аударды. Көліктердің қатты шуы мен үнсіздіктен болатын үзіліс алғашқы қуғын сахнасынан кейін Чактың кафесінде орын алады. Манн ванна бөлмесіне өзін жинап, апаттан қалпына келу үшін барады, сонда көрермендер оның ішкі ойларымен танысады. Спилберг бұл дыбыстың диегетикалық қолданылуын Маннның өз сезімдерін "денеге түсіру" және "көрсету" қалауы деп түсіндірді, осылайша көрермендерге Маннмен тығыз байланыс орнатуға мүмкіндік берді. Дыбыс пен үнсіздікті қолдану – Спилбергтің фильм бойына көрермендерді "күдікпен ұстап тұру" үшін қолданған әдісі болды, ол Альфред Хичкок еңбектерінен шабыттанды. Спилбергтің айтуынша, "дыбыс қолғаптай жарасуы керек, ол барлық нәрсені қорқыныштырақ етеді". Мысалы, фильмнің соңына қарай Манн жүк көлігінің шуына ұқсас дыбыспен оянып, көрермендерде фильмде маңызды өзгеріс болады деген күтуді тудырады. Бірақ бұл дыбыс – өткен пойыз екені белгілі болады. Фильмдегі табиғи дыбыстармен қатар Спилберг минималды музыкалық қосымшаларды да пайдаланды.
Mann has very little dialogue in the movie, and the truck driver has none. As Spielberg stated in a behind the scenes documentary, he instead wanted to let the vehicles and setting "speak" for themselves. The film was shot on a tight schedule, based on a short story, and needed to fit within the 75minutes allotted by ABC; therefore, Spielberg focused on the visuals and menacing audio. One break from the silences and heavy roar of the vehicles occurs after the initial chase scene, in Chuck's Café. Mann uses the restroom to collect himself and recover from his crash, and the audience is introduced to his inner thoughts. This diegetic use of sound was explained by Spielberg as Mann wanting to "physicalize" and "emote" his feelings, thus giving the audience an intimate relationship with Mann. The use of sound and silence was a technique used by Spielberg to "keep the audience in suspense" throughout the entirety of the film, which he said was inspired by the work of Alfred Hitchcock. According to Spielberg, "sound has to fit like a glove it makes everything scarier". As an example, towards the end of the film, Mann is awakened from sleep by noise similar to that of the truck, creating in the audience the expectation of a major turning point in the movie. The sound is revealed to actually be a passing train. Along with the natural sounds in the film, Spielberg also incorporated a minimal score.
Музыка
Фильмнің бастапқы музыкасын Спилберг режиссерлік еткен туындыларға музыка жазған Билли Голденберг жазған, оның ішінде "Night Gallery" пилотының бір бөлігі және "Кітап арқылы кісі өлтіру" атты "Коломбо" эпизоды, сондай-ақ Роберт Принспен бірлескен "Л.А. 2017" музыкасы. Спилберг пен "Duel" фильмінің продюсері Джордж Экштейн Голденбергке өндіріс уақыты қысқа болғандықтан, музыканы түсірілім барысында жазуға тура келетінін айтты. Ол Soledad Canyon-дағы түсірілім алаңына барып, қандай музыка қажет екенін анықтауға көмектесті. Спилберг Голденбергті бірнеше рет каскадер Лофтин басқаратын цистерналық жүк көлігінде отырғызды. Композитор бастапқыда қорқып, бірақ кейін бұған үйренді. Голденберг музыканы шамамен бір апта ішінде жазды, онда скрипкалар, арфа, синтезаторлар және көптеген соққылы аспаптар қолданылды, сонымен қатар Moog синтезаторының эффектілері де болды, бірақ медный және ағаш аспаптардан бас тартты. Содан кейін ол музыкалық редакторлармен бірге "барлық бөліктерді таңдап, оларды дыбыс эффектілері мен диалогтармен монтаждады". Оның көп бөлігі ақырында қолданылмады. 2015 жылы Intrada Records компаниясы толық музыкалық жинақты, сонымен қатар Голденберг жазған төрт радио музыкасын қамтитын лимиттік альбомды шығарды.
The film's original score was composed by Billy Goldenberg, who had previously written music for productions directed by Spielberg, including his segment of the Night Gallery pilot and the Columbo episode "Murder by the Book", as well as scoring "L. A. 2017" with Robert Prince. Spielberg and Duel producer George Eckstein told Goldenberg that because of the short production schedule, he would have to write the music during filming. He visited the production on location at Soledad Canyon to help get an idea of what would be required. Spielberg had Goldenberg ride in the tanker truck driven by stunt driver Loftin on several occasions. The experience terrified the composer at first, but he would eventually get used to it. Goldenberg composed the score in about a week, for strings, harp, keyboards and heavy use of percussion instruments, with Moog synthesizer effects, but eschewing brass and woodwinds. He then worked with the music editors to "pick from all the pieces [they] had and cut it together" with the sound effects and dialogue. Much of his score ultimately was not used. In 2015 Intrada Records released a limited edition album featuring the complete score, plus four radio source music tracks composed by Goldenberg.
Шығару
"Дуэль" алғаш рет американдық теледидарда ABC апталық фильмі аясында көрсетілді. Ол жылдың ең жоғары рейтингті 18-ші телефильмі болды, Нильсен рейтингі 20,9, көрермендердің үлесі 33% құрады.
Duel was initially shown on American television as an installment of the ABC Movie of the Week. It was the 18th highest rated television movie of the year, with a Nielsen rating of 20.9, and an audience share of 33%.
Театрлық нұсқасы
"Дуэльдер" фильмінің сәтті көрсетілімінен кейін Universal оны кинотеатрларда көрсетуге шешім қабылдады. Бірақ 74 минуттық фильм бұл мақсатқа жеткіліксіз болғандықтан, Universal Спилбергке оны 90 минутқа дейін ұзарту үшін бірнеше жаңа сахналарды түсіруге екі күн бөлді. Автомобильдің гараждан шығып, Лос-Анджелес қаласынан өтіп, шөлге қарай жүретін ұзақ кіріспе сахнасы қосылды. Фильмді ұзарту үшін түсірілген қосымша сахналарға Манннің кір жуатын орында әйелімен телефондағы әңгімесі, бұзылған мектеп автобусымен кездесуі және теміржол өткеліндегі қақтығысы кірді. Телевизиялық нұсқадағы кейбір дауыстық диалогтар жаңадан жазылып, қайта жазылды, бұл кейбір сахналардың "мәнерін" өзгертті, сондай-ақ бірнеше альтернативті түсірілімдер де пайдаланылды. Фильмді телешоуға ұқсатпау үшін сценарийге жеңіл тіл тиектер де қосылды. Толық метражды фильм Еуропа мен Австралияда көрсетілді, ал АҚШ-та шектеулі көрсетім болды. "Дуэльдер" фильмінің табысы Спилбергке кинорежиссер ретінде танылуына көмектесті. Сондай-ақ, ол 2015 жылдың 5 мамырында жеке Blu-ray дискісінде шықты. Universal компаниясының жаңа сканерленген 4k нұсқасы, бастапқы теледидарлық нұсқаны қоса, 2023 жылдың 17 қарашасында жарық көрді.
Following Duels successful broadcast, Universal decided to release the film theatrically. At 74 minutes, however, it was not long enough for this purpose, so Universal had Spielberg spend two days filming several new scenes to expand it to 90 minutes. A longer opening sequence was added with the car backing out of a garage and driving through Los Angeles, and out into the desert. Additional scenes shot to lengthen the movie included Mann's telephone conversation with his wife in the laundromat, the encounter with the broken down school bus, and the confrontation at the railroad crossing. Some voice over dialogue from the television version was re written and re recorded, changing the "tone" of some scenes, and some alternate takes were used as well. Mild expletives were also added to the script, to make the film sound less like a television production. The full length film was released in Europe and Australia, and had a limited release in the United States. Duels success enabled Spielberg to establish himself as a movie director. It also had a standalone Blu ray release on May 5, 2015. A newly scanned 4k release by Universal, including the original TV version, was released on November 17, 2023.
Сыни жауап
"Дуэль" оң пікірлер алды және ол ең үздік телефильмдердің бірі саналады. Rotten Tomatoes сайтында 45 рецензияға сүйене отырып, "Дуэль" 89% рейтингке ие, ал орташа бағасы 10-нан 7.8 баллды құрайды. Сайттағы консенсус: "Дуэль" өте қарапайым сюжетін тамаша пайдаланып, жанрдың қызықты соңын сыйлайды және жаңа буын режиссердің келуін хабарлайды". Телевизия сыншылары Мэтт Золлер Сейтц пен Алан Сепинвалл бірлесіп жазған "Телевизия" кітабында Сейтц "Дуэльді" барлық уақыттың ең ұлы американдық телефильмі деп атап, "Алғашқы көрсетіліміне 50 жыл өткенімен, бұл тартымды, әрекетке толы фильм өзінің күшін сақтап тұр" деп жазды. "Браво" телеарнасының "100 ең қорқынышты кино сәттері" тізіміне енді. 1983 жылы кинотеатрлардағы көрсетілімін бағалап, Джанет Маслин Спилбергтің "шайтан жүк көлігі туралы фильммен өзінің із қалдырғанын, бұл тақырыптың мүмкіндіктері шектеулі сияқты көрінетінін" айтты. "Шын мәнінде, Спилбергтің 1971 жылғы "Дуэль" телефильмі өте тар сюжетінің артықшылығын пайдаланып, ең минималды құрамдас бөліктер мен ең қарапайым жағдайлардан қызығушылықты күшейтті. "Манхэттен Твин" кинотеатрындағы "Дуэль" фильмінің кино нұсқасында кейіпкердің мұрнына бірнеше жақын кадрлар қосылған болуы мүмкін, бірақ басқа жағынан, ол үлкен экранда да, кішкентай экранда да жақсы көрінеді. Егер кейін ойланбасақ, "Дуэль" ерекше талантты жас режиссердің жұмысы сияқты көрінеді. "Дуэльде" көліктер – нағыз жұлдыздар, ал қуғын-сүргінді қарапайым адамдар тоқтатқан сайын (жүк көліктері аялдамасында және, ерекше жағдайда, жыландар, өрмекшілер мен кесірткелерді ұстайтын әйел басқаратын бензин стансасында), фильм қарқынын жоғалтады және сәл қиындыққа тап болады. Соңы да күрт аяқталады, бірақ "Дуэль" қалдырған басты әсер – талант пен энергия. Спилберг мырза осы фильммен үлкен және жақсы нәрселерге қадам басып жатқандай көрінді. Әрине, солай болды". Леонард Мальтин: "Бұл телефильм Спилбергтің атын шығарды, және осыған лайық; тамаша күмәнді фильм". Ол оны "Орташадан жоғары" деп бағалады, бұл телефильм үшін ең жоғары бағасы. Дэвид Томсон: "Деннис Уивердің қарапайым кейіпкері мен жүк көлігінің зұлымдығы бір-бірімен әрекеттеседі, бұл фильмдегі оқиғаның дамуына сенімділік сыйлайды, ол өзінің мифологиялық екенін еске салмау керек. Аяқталуы қанағаттандырмайды, себебі фильмнің қалған бөлігі өте маңызды, сонымен қатар, шеберлікке философиялық шешім қажет болды". Стивен Кинг қорқынышты жанрға арналған "Данс макабр" (1981) жинағында: "Дуэль – бұл тартымды, тіпті ауыр сезімге толы, ракета сияқты жылдам фильм; мүмкін, Спилбергтің ең жақсы жұмысы емес – бұл 80-90 жылдарға дейін күтуге тиіс, бірақ теледидар үшін жасалған ең жақсы фильмдердің жартысына кіреді". Қосымшада Кинг оны 1950 жылдан 1980 жылға дейінгі ең жақсы қорқынышты фильмдердің бірі деп атап, жұлдызшаны оның жеке сүйіктісі екенін көрсетеді. Кинг пен оның ұлы Джо Хилл "Троттл" (2009) повесінде "Дуэльге" құрмет көрсетті. Уильям Томас: "Ашық жолдағы жасырын қорқыныштарды ашу, бұл бастапқыда теледидар үшін жасалған кино – бұл суреттердегі керемет әңгімелеу. Көптеген ерте жұмыстар сияқты, ол киноның әлеуетіне қуанышпен қараса, оны режиссерлік шеберлікпен және теңдессіз ынтамен үйлестіреді. Дыбыс эффекттерін ақылды пайдалануына қарамастан, жүк көлігінің бастапқы дауысы Маннның қозғалтқышының шуына қарама-қарсы келеді, "Дуэль" үнсіз фильмнің шатастыратын энергиясы мен таңғажайып қарапайымдығына жетеді: қарапайымдығына қарамастан, кішкентай экраннан шыққандықтан, ол таза кино". Скот Тобиас фильмді болашақтағы оқиғалардың белгісі ретінде қарастырады: "Стивен Спилбергтің "Дуэль" фильмін бір минуттан аз уақыттан кейін көріңіз, сіз шебер режиссердің қолында екенін түсінесіз". Ол оны "Жаулар" фильмінің алғы күші ретінде қарастырады: "Қазір 50 жыл және көптеген сыйлықтар, марапаттар мен кассалық табыстардан кейін, "Дуэль" "Жаулардың" прототипі сияқты сезіледі, күмән мен қорқынышты шыдамдылық, қарапайым іс-қимыл және кешіктірілген қанағаттандыру арқылы қалай құруға болатыны туралы қағидалардың алғашқы мәлімдемесі. Егер сіз "көпшілікті скрипка сияқты ойнағыңыз келсе", Альфред Хичкок Франсуа Трюфоға айтқандай, сіз үнемі сырғаларды кесіп тастамайсыз. Жағдайды зерттеу – және бұл одан да көп (егер де сәнді болса) – "Дуэль" Калифорния тас жолында машинаға қауіп төндіретін жүк көлігінің фильмнің болуы үшін қажетті барлық оқиға екендігінің дәлелі. Әрине, дұрыс режиссерді таңдаған жағдайда". "Дуэльдің" интерпретациясы көбінесе Манн мен жүк көлігінің символизміне назар аударады. Кейбір сыншылар Спилбергтің өмірдің механикаландырылуына, әсіресе машиналар мен әлеуметтік реттеуге қарсы наразылық ретіндегі түсіндірмесін қолдайды. Маннның өзінің ерлігін дәлелдеуге тырысуындағы гендерлік мінез-құлқы да бірнеше сарапшылар ұсынған тағы бір интерпретация. "Дуэль" жылдар бойына жанкүйерлердің үлкен тобын жинады және культты фильм ретінде танылды.
Duel received positive reviews and is considered one of the greatest television movies ever made. On the review aggregation website Rotten Tomatoes, Duel has a score of 89% based on 45 reviews, with an average rating of 7.8 out of 10. The site's consensus is that "Duel makes brilliant use of its simple premise, serving up rock solid genre thrills while heralding the arrival of a generational talent behind the lens". In TV (The Book), co written by television critics Matt Zoller Seitz and Alan Sepinwall, Seitz named Duel as the greatest American television movie of all time, writing, "Almost fifty years after its initial broadcast, this stripped down, subtly mythic action thriller retains a good deal of its power". A scene made Bravo's The 100 Scariest Movie Moments. Reviewing the movie's theatrical release in 1983, Janet Maslin wrote that Spielberg "made his mark with a film about a diabolical truck, a subject that would seem to have only limited possibilities. In fact, Mr. Spielberg's 1971 television film Duel took advantage of the very narrowness of its premise, building excitement from the most minimal ingredients and the simplest of situations. The theatrical version of Duel at the Manhattan Twin theater may contain a few extra close ups of its leading man's nose, but otherwise it works as well on the wide screen as it did on the small one. Even without benefit of hindsight, Duel looks like the work of an unusually talented young director The vehicles are the real stars of Duel, and whenever the chase is interrupted by the relatively primitive people on hand (at a truck stop and, in one particularly odd sequence, at a gas station run by a woman who keeps pet snakes, spiders and lizards), the film loses its momentum and becomes somewhat clumsy. The ending is abrupt, too, but the main impression left by Duel is one of talent and energy. Mr. Spielberg seemed, with this film, to be headed for bigger and better things. Sure enough, he was." Leonard Maltin writes that "This TV movie put Spielberg on the map, and rightly so; a superb suspense film." He rates it as "Above average", his highest rating for a TV film. David Thomson writes: "The ordinariness of the Dennis Weaver character and the monstrous malignance of the truck confront one another with a narrative assurance that never needs to remind us of the element of fable. The ending is unsatisfactory, partly because the rest of the film is so momentous, but also because sheer skill needed more philosophy for a fitting resolution." In his overview of the horror genre, Danse Macabre (1981), Stephen King writes that "Duel is a gripping, almost painfully suspenseful rocket ride of a movie; perhaps not Spielberg's best work—that must almost certainly wait for the eighties and nineties—but surely one of the half dozen best movies ever made for TV." In an appendix, King lists it as one of the best horror films from 1950 to 1980, with an asterisk denoting it as a personal favorite. King and his son Joe Hill paid homage to Duel in their novella Throttle (2009). William Thomas writes: "Tapping into the hidden terrors on the open road, this originally made for TV opus is consummate storytelling in pictures. Like most early efforts, it overflows with a delight in the potential of movies, but matches it with directorial proficiency and unflagging excitement to match Despite a clever use of sound effects the truck's primal groaning contrasting with Mann's whiny engine Duel achieves the frantic energy and striking simplicity of silent film: ironically, considering its small screen origins, it is pure cinema." Scott Tobias sees the film as a precursor of things to come: "It takes less than a minute of watching Duel, Steven Spielberg’s feature length debut, to realize you’re in the hands of a master director." Specifically, he sees it as a precursor to Jaws: "Now 50 years and countless awards, accolades and box office dollars later, Duel feels like the proto Jaws, an early statement of principles on how to build suspense and terror through patience, simplified action and delayed gratification. If you want to 'play the audience like a violin', as Alfred Hitchcock once phrased it to François Truffaut, you can’t be slashing away at the strings all the time. As an exercise – and it is scarcely (if elegantly) more than that – Duel is proof positive that a truck menacing a car on the California highway is all the story necessary for a film to exist. Provided it has the right director, of course." Interpretations of Duel often focus on the symbolism of Mann and the truck. Some critics follow Spielberg's own interpretation of the story as an indictment of the mechanization of life, both by literal machines and by social regimentation. The theme of gender performativity in Mann's quest to prove his manhood is another interpretation several observers have suggested. Over the years, Duel has developed a strong following and a reputation as a cult film.
Дөңгелектердегі шайтан
2015 жылы Kickstarter платформасы «Дуэль» фильмінің түсірілу тарихы туралы деректі фильмді қаржыландыру науқанын бастады. Фильм «Терідегі шайтан» деп аталады – бұл «Дуэль» фильмінің Испанияда шыққан атауының тікелей аудармасы, және оны Энрик Фолх түсіретін болды. Жобаға NBC және DreamWorks компанияларының келісімі алынған еді. «Терідегі шайтан» веб-сайты да «Дуэль» туралы ақпарат жинақтап келеді. 2023 жылдың ақпанына дейін «Терідегі шайтан» фильмінің пост-өндірісте екені хабарланды.
In 2015, a Kickstarter campaign began to finance a documentary about the making of Duel. The film would be called The Devil on Wheels—a literal translation of the title under which Duel was released in Spain and be directed by Enric Folch. The project was said to have the approval of NBC and DreamWorks. The website for The Devil on Wheels also collects information about Duel. As of February 2023, The Devil on Wheels was listed as being in post production.
Спин-офф жалғасы
2005 жылы, түпнұсқа фильмнен 34 жыл өткен соң. Одан кейін «Троттл» атты жекелеген жалғасы шықты. Том Гиллен Дэвид Манн рөлінде (бұрын Дэннис Уивер сомдаған) қирағаннан жөнделген қызыл Плимут Валиант көлігін жүргізіп бара жатқан көріністе ойнады.
In 2005, 34 years after the original film. It was followed by a spinoff sequel, Throttle. Featuring a scene with Tom Gillen as David Mann (previously portrayed by Dennis Weaver), driving a red Plymouth Valiant that was fixed from the wreckage.
Фильмде
Динозаврдың ырғауы, алғашқы моно дыбыс жазбасында жүк көлігі тік жардан құлағанда естіледі, сондай-ақ Спилбергтің «Жаулар» (1975) фильмінде акуланың денесі мұхитқа батқанда да естіледі. Спилберг «Дуэль» мен «Жаулар» арасында «туыстық» байланыс бар екенін айтты, себебі екеуі де «күнделікті адамды нысанаға алған алыптар» туралы. Ол сондай-ақ «Дуэльге» дыбыс эффектін қосу – «маған мансап сыйлаған «Дуэльге» алғыс айтудың жолы» болғанын мәлімдеді. «Снакерама» жанармай құю станциясы Спилбергтің 1941 (1979) комедиялық фильмінде де пайда болады. Бенсон оның иесі рөлін қайтадан ойнайды. «Nightmares» (1983) қорқыныш антологиясы «Дуэльге» өте ұқсас бір бөлімді ұсынады, бірақ онда мистикалық элементтер бар. «Breakdown» (1997) фильмінде осы фильмге көптеген визуалдық және тақырыптық сілтемелер бар. «Fire Down Below» (1997) фильмінде Стивен Сигалдың кейіпкері қуылғанда, жүк көлігін жолдан шығарып, жақын жерден құлай жаздаған көрініс бар. «Jeepers Creepers» (2001) 1941 жылғы Chevrolet COE жүк көлігін көрсетеді – ол тозығы жеткен, тот басқан. Оны кейіпкерлерді қуалайтын және құрбандарының денелерін сүйреп әкелетін мистикалық сезікқор кісі өлтіруші басқарады. Бастапқыда ашық платформалы жүк көлігі болған ол, фильм үшін жабық корпусқа ие болды. Көліктің ескілігіне байланысты түсірілім барысында бірнеше рет істен шықты. «Joy Ride» (2001) «Дуэльдің» күшті ықпалында және көптеген тікелей сілтемелерді қамтиды. Эрик Юнгманның басты рөлде ойнаған «Monster Man» (2003) қызыл машинаның ішіндегілерді қорқытатын үлкен жүк көлігін көрсетеді, бірақ «Дуэльден» айырмашылығы, жүргізушінің жүзі көрсетіледі. «Дуэльден» алынған жүк көлігі «Torque» (2004) фильмінде де пайда болады, ол қызыл төрт есікті «Валиант» өткеннен кейін мотоциклшінің құлауына себеп болады. «Throttle» (2005) – «Дуэльдің» спин-оффы, онда Деннис Уиверге ұқсайтын актер (Том Гиллен сомдайды) қызыл «Плимут Валиантты» айдайды. «Wrecker» (2015) Дреа Уитберн мен Анна Хатчисонның қатысуымен «Дуэльдің» кадр сайын қайта түсірілген нұсқасы. «Overtake» (2017) – малаялам тіліндегі фильм, сюжеті осы «Дуэльден» шабыттандырылған, бірақ көп өзгерістер енгізілген.
The dinosaur roar that is heard in the original mono sound mix as the truck goes over the cliff is also heard in Spielberg's Jaws (1975) as the shark's carcass sinks into the ocean. Spielberg has said that he feels there is a "kinship" between Duel and Jaws, as they are both about "these leviathans targeting everyman." He has also said that inserting the sound effect into Jaws was "my way of thanking Duel for giving me a career." The Snakerama gas station also appears in Spielberg's comedy movie 1941 (1979). Benson reprises her role as its proprietor. The horror anthology film Nightmares (1983) features a segment very similar to Duel, though with overt supernatural elements. Breakdown (1997) contains many visual and thematic nods to the movie. Fire Down Below (1997) contains a scene directly inspired by Duel, in which Steven Seagal's character is chased and nearly run off the road before luring a pursuing truck off of a cliff. Jeepers Creepers (2001) contains a beat up rusty old cargo truck (a 1941 Chevrolet COE) driven by a supernatural serial killer who uses it to chase down the protagonists and haul the corpses of his victims. Originally a flatbed truck, it was converted to a covered truck for the film. Due to the age of the truck, it broke down several times during filming. Joy Ride (2001) is heavily influenced by Duel and contains many direct references. Monster Man (2003), starring Eric Jungmann, features a large truck terrorizing the occupants of a red car, though, unlike in Duel, the driver's face is shown. The truck from Duel is seen in the film Torque (2004) causing a biker to wipe out shortly after a red four door Valiant drives past. Throttle (2005), a spinoff sequel to Duel that features a Dennis Weaver lookalike (portrayed by Tom Gillen), driving a fixed red Plymouth Valiant. Wrecker (2015), starring Drea Whitburn and Anna Hutchison, is almost a shot for shot remake of Duel. Overtake (2017), a Malayalam film is inspired from this Duel with many changes in story.
Баспаға шығарылған
Stardust Crusaders, JoJo's Bizarre Adventure үшінші сюжеттік арқасындағы "Wheel of Fortune" әңгімесінің тарауларының атаулары "Duel" шығармасына сілтеме жасайды. Оқиғада басты кейіпкерлер "Валиант" машинасына ұқсайтын көлікті басқаратын қаскөймен күресуге мәжбүр. 2009 жылы Стивен Кинг пен Джо Хилл Мэтисонның "Duel" шығармасына құрмет көрсетіп, "Throttle" атты әңгіме жазды. IDW Publishing "Duel" және "Throttle" шығармаларын төрт томдық "Road Rage" комикстер сериясына бейімдеді, мұнда әр оқиға екі томды қамтиды. "Road Rage" #1 2012 жылдың 15 ақпанында жарық көрді.
In Stardust Crusaders, the third story arc of JoJo's Bizarre Adventure, the titles of the chapters of the "Wheel of Fortune" story reference Duel. In the story, the protagonists must deal with an assassin controlling a car resembling a Valiant. In 2009, Stephen King and Joe Hill wrote a story titled "Throttle" that was a homage to Matheson's "Duel". IDW Publishing adapted "Duel" and "Throttle" into a four issue comic series, Road Rage, with each of the two stories spanning two issues. Road Rage #1 was published on February 15, 2012.
Басқа
Grand Theft Auto V видеоойынында ойыншы шөлде тоқтап тұрған "Дюк О'Дет" көлігін кездестіреді. Егер ойыншы көлікті алып кетсе, екі ірі жүк көлігінің жүргізушілері жолды кесіп, шабуылдай бастайды.
In the video game Grand Theft Auto V, the player can encounter a "Duke O' Death" car parked in the desert. If the player takes the car and drives off, the drivers of two large trucks will block the road and then attack the player.