Кіріспе
Батареямен жұмыс істейтін "Операция" ойыны – ойыншылардың қол-көзінің үйлестірілуін және ұсақ моторикасын сынап көретін физикалық дағдыға арналған ойын. Ойынның прототипін 1964 жылы Иллинойс университетінің өнеркәсіптік дизайн студенті Джон Спинелло ойлап тапты және құқықтарын танымал ойыншық дизайнері Марвин Глассқа 500 долларға, сондай-ақ бітіргеннен кейін жұмысқа орналасу уәдесімен сатты, бірақ бұл уәде орындалмады. Бастапқыда 1965 жылы "Милтон Брэдли" компаниясы шығарған "Операция" ойыны қазіргі уақытта "Hasbro" компаниясымен шығарылады және франшизаның құны шамамен 40 миллион долларға бағаланады. Ойын – жәрмеңкелерде танымал болған ескі электрлі сыммен ойналатын ойынның бір түрі. Ол пациенттің (қарапайым тілде "Кавити Сэм" деп атайтын) комикалық суреті салынған және мұрнына үлкен қызыл шам орнатылған "операциялық үстелден" тұрады. Үстінде әртүрлі ойдан шығарылған және күлкілі аурулардың аттарымен белгіленген тесіктер бар, олардың ішінде пластик бөлшектер орналасқан. Ойынның басты шарты – ойыншылар пинцет көмегімен осы пластик заттарды тесіктің жиегіне тигізбей алып тастауы керек.
Operation is a battery operated game of physical skill that tests players' hand eye coordination and fine motor skills. The game's prototype was invented in 1964 by University of Illinois industrial design student John Spinello, who sold his rights to renowned toy designer Marvin Glass for $500 and the promise of a job upon graduation, which was not fulfilled. Initially produced by Milton Bradley in 1965, Operation is currently produced by Hasbro, with an estimated franchise worth $40 million. The game is a variant of the old fashioned electrified wire loop game popular at fairs. It consists of an "operating table", lithographed with a comic likeness of a patient (nicknamed "Cavity Sam") with a large red lightbulb for his nose. On the surface are several openings, labeled with the names of fictional and humorous ailments, that contain plastic pieces. The general gameplay requires players to remove these plastic objects with a pair of tweezers without touching the edge of the cavity opening.
Ойын процесі
Операция екі түрлі картаны қамтиды: "Дәрігер" және "Маман". Ойын басталғанда "Маман" карталары ойыншыларға тең бөлінеді, ал артық карталар ойыннан шығарылады. "Дәрігер" карталары қолданы құру үшін шайқалады және сырт бетімен төмен қаратып қойылады. Америка және Австралия нұсқаларында ойыншылар кезекпен қолданы үстіндегі "Дәрігер" картасын тартады, содан кейін белгілі бір затты алып тастағаны үшін ақшалай сыйлық ұсынады. Ойынды басқаратын ойыншы, тақтаға сыммен жалғанған қысқаш (алдыңғы нұсқаларда "Электро Зонд" деп аталған) көмегімен, бөлшекті, қуыстың металл жиектеріне тиместен алып тастауға тырысады. Бөлшекті сәтті алып тастаған жағдайда картада көрсетілген сома беріледі, ал сәтсіздікке ұшырағанда, сол ауруға қатысты "Маман" картасын ұстап отырған ойыншыға (бар болса) оны екі есе құнмен алып тастау мүмкіндігі беріледі. Егер "Маман" картасын ұстаған ойыншы да сәтсіздікке ұшыраса немесе ешбір ойыншыда мұндай карта болмаса, "Дәрігер" картасы қолданы төменгі бөлігіне қайтарылады. Екі түрдегі карталар да, оларға сәйкес келетін бөлшектер алынып тасталған кезде ойыннан шығарылады. Ойыншы, "Дәрігер" картасын тартқанда, сонымен бірге тиісті "Маман" картасын ұстап тұрса, екінші рет екі есе құнмен алып тастау үшін бірінші әрекетін қасақана сәтсіздікке ұшыратуы мүмкін. Барлық пластикалық бөлшектер алынып тасталғаннан кейін ең көп ақша жинаған ойыншы жеңімпаз болады. Ойынның қиындығы пластикалық бөлшектердің пішініне және ашылу саңылауларының бөлшектерден аздап ғана үлкен болуына байланысты.
Ойыншықтарды ойнату
Адамның алмасы: Жұтқыншақтағы алма ($100). Жүрек сыны: Кеудесінің оң жағында жарығы бар жүрек пішіні ($100). Бүршік аяқ: Оң тобықтағы кілт ($100). Асқазандағы көбелектер: Ішек қуысының ортасындағы үлкен көбелек ($500). **2015 жылғы нұсқасы. Қосымша қабырғалар: Бірге біріктірілген екі қабырға ($150). Тізедегі су: Тізедегі су шелек ($150). Funny Bone: Мультфильм стиліндегі сүйек ($200). Чарли атты жылқы: Жаңа денеге жақын тұратын кішкентай жылқы ($200). Жазушының қол қысымы: Алқыш үстіндегі қалам ($200). Тобық сүйегі тізе сүйегіне жалғанған: Сол тобық пен тізедегі екі тіреуге керілуі керек резеңке таспа. Бұл ойынның пластиктен жасалмаған жалғыз бөлігі және ойыншы бір нәрсені алып тастаудың орнына енгізуі керек жалғыз қиындық ($200). Атауы "Dem Bones" рухани әнінен алынған. Тілек сүйегі: Тауықтың тілегіне ұқсас, кеудесінің сол жағында орналасқан тілек сүйегі ($300). Мидың тоңуы: Мидағы балмұздақ конусы ($600). Бұл 2004 жылы Милтон Брэдли жанкүйерлеріне "What's Ailing Sam?" акциясы кезінде жаңа бөлікке дауыс беруге мүмкіндік берген кезде қосылды, онда ең басты жүлде – 5000 долларлық сауда мүмкіндігі болды. Басқа үміткерлер – "Теннис шынтағы" және "Қарынның құрлыуы". Нан себеті: Нанның бір тілімі, алып тастау өте қиын бөліктердің бірі, оңай ұстау үшін үстінен кішкентай тілік алынған ($1,000).
Spare Ribs: Two ribs fused together as one piece ($150). Water on the Knee: A pail of water in the knee ($150). Funny Bone: A cartoon styled bone ($200). Charlie Horse: A small horse that rests near the hip joint ($200). Writer's Cramp: A pencil in the forearm ($200). Ankle Bone Connected to the Knee Bone: A rubber band that must be stretched between two pegs at the left ankle and knee. This is the only non plastic piece in the game and the only challenge in which the player must insert rather than remove something ($200). Its name derives from the spiritual song "Dem Bones". Wish Bone: A wishbone similar to that of a chicken located on the left side of the chest ($300). Brain Freeze: An ice cream cone located in the brain ($600). This was added in 2004 when Milton Bradley allowed fans to vote on a new piece during a promotion titled "What's Ailing Sam?" that included a top prize of a $5,000 shopping spree. The other contenders were Tennis Elbow and Growling Stomach. Bread Basket: A slice of bread and one of the most difficult pieces to remove, with a small notch removed from the top for easier grip ($1,000).
Басқа өзгерістер
2002 жылы Hasbro компаниясы Operation Brain Surgery деп аталатын ойынның нұсқасын шығарды. Осы ойында ойыншылар Сэмнің басына иеленіп, 15 секунд ішінде ойын тақталарына сәйкес келетін сегіз түрлі бөліктің біреуін анықтауы керек; тым көп уақыт жұмсау немесе уақыттың бітуі салдарынан дабыл соғылып, олардың кезектері аяқталады. Сэм ойыншының кезегінде фразалар айтады және күледі. 2009 жылы Hasbro компаниясы Operation Sound FX деп аталатын операцияға алғашқы маңызды жаңартуды ұсынды. Бұл операцияның алғашқы нұсқасы, онда дабыл мен карталар динамикпен ауыстырылды. Бұл ойынның ойыншыға шығарылатын бөлікті аудио сигналдар арқылы жариялай алатынын білдірді, мысалы, резеңке лента үшін «дыр» дыбысы және ұялы телефон үшін таразданған тон. Ойыншылар сәтті бір бөлікті алып тастағаннан кейін Сэмнің мұрнын басуы керек; барлық бөліктер алынып тасталғаннан кейін және Сэмнің мұрнына басқанда ойын жеңіс әнін орындайды. Сонымен қатар, қуат түймешігін «найза» белгісіне жылдыру арқылы стандартты Operation ойынын ойнауға болады. Операцияның танымал интеллектуалдық меншіктерге негізделген лицензиялық нұсқалары да бар, мысалы, Spider Man тақырыбындағы Operation-ның бірнеше нұсқалары, онда Spider Man пациент ретінде және Fallout нұсқасы, онда ойыншы Vault Tec-тің талисманы Vault Boy-ды емдеуі керек, ал «радиация» дабылы Сэмнің мұрын дабылын алмастырады. 2013 жылы ойынның оңай ұстауға болатын нұсқасы шығарылды; бұл нұсқада Сэм үшін анықтау оңай болатын әртүрлі аурулар бар және кіші ойыншылар үшін жақсы ойын тәжірибесін жасау үшін қуыстардың көлемі ұлғайтылды. 2020 жылы Hasbro компаниясы Operation Pet Scan деп аталатын ойынның жаңа нұсқасын ұсынды, онда ойыншылар Сэмнің иті Рекс Рейдің ас қорыту жолынан заттарды алып тастауы керек. Ойынның голланд тіліндегі нұсқасы Dokter Bibber деп аталады, ол «Дүрбілі Доктор» деп аударылады.