Кіріспе

Уильям Уетмор Стори (12 ақпан 1819 – 7 қазан 1895) – американдық мүсінші, өнер сыншысы, ақын және редактор.

Өмір және мансап

Уильям Уетмор Стори заңгер Джозеф Стори мен Сара Уолдо (Уетмор) Сторидің ұлы болды. Ол 1838 жылы Гарвард колледжін және 1840 жылы Гарвард заң мектебін бітірді. Бітіргеннен кейін ол әкесінің басшылығымен заң оқуын жалғастырды, Массачусетс штатының адвокатурасына қабылданды және екі құнды заң трактатын жазды – «Мөрмен бекітілмеген келісімшарттар туралы трактат» (2 томдық, 1844) және «Жеке мүлік сату туралы трактат» (1847). Бірақ ол көп ұзамай заңнан бас тартып, өзін мүсіншілікке арнады. 1850 жылдан кейін ол Римде тұрды, онда алғаш рет 1848 жылы сапар шеккен еді, және оның достарының арасында Браунингтер мен Уолтер Савидж Ландор болды. 1856 жылы ол қайтыс болған әкесінің бюстін жасауға тапсырыс алды, ол қазір Гарвард университетінің Естелік залында/Лоуэлл залында сақталады. Сторидің Палаццо Барберинидегі пәтері Римдегі американдықтар үшін маңызды орынға айналды. Америка Азамат соғысы кезінде ол 1861 жылдың желтоқсанында Daily News газетіне жазған хаттары (кейіннен «Американдық мәселе», яғни бейтараптық туралы памфлет ретінде жарияланды) және Blackwood журналындағы мақалалары ағылшын қоғамдық пікіріне елеулі әсер етті. Оның ең танымал туындыларының бірі – «Клеопатра» (1858) Натаниел Хоторнның 1860 жылғы «Мәрмәр Фаун» романында сипатталған және мақтауға ие болған. Ол Нью-Йорктегі Метрополитен өнер мұражайының 700 галереясында қойылған. Тағы бір туындысы – «Қайғының Періштесі» Стэнфорд университетінің Стэнфорд мавзолейінің жанында көшірмеленген. Ол сондай-ақ Саул, Сафо, Электра, Семирамида, Далида, Юдифь, Медея, Иерусалимнің қирауы, Сарданапал, Соломон, Орест, Канидия және Шекспир сияқты өмірлік мөлшердегі мүсіндер жасады. Оның «Саул» мүсіні 1865 жылы Римде аяқталды және Ноэль Уиллс оны Англияға алып, Рендкомб колледжінде көрсетті. Қазір ол Солтүстік Каролина өнер мұражайының қорында сақталады. Оның «Сибилла мен Клеопатра» мүсіндері 1863 жылы Лондонда өткен Дүниежүзілік көрмеде көрсетілді. 1870 жылдары Стори Вашингтон монументінің жобасын ұсынды, ол сол кезде ұзақ және қиын құрылыс кезеңін басынан өткеріп жатқан еді. Вашингтон ұлттық монумент қоғамы оның ұсыныстарын Роберт Миллстің 1836 жылғы бастапқы жобасынан «көркемдік талғам мен сұлулығы жағынан әлдеқайда жоғары» деп санағанымен, олар қабылданбады және монумент Миллстің жобасы бойынша, тек сәл өзгертілген күйінде аяқталды. Стори сонымен қатар Вашингтондағы Моллдегі Смитсониан институтының бірінші директоры болған ғалым Джозеф Генридің қола мүсінін жасады. Оның «Ливиялық Сибилла», «Медея» және «Клеопатра» туындылары Атлантадағы Жоғары өнер мұражайында қойылған. Стори Италиядағы Валломброса аббаттығында қайтыс болды, ол осы орынға әсерлі сезіммен байланысты болды және оның саяхат күнделігінде «Валломброса, 1881» деп жазылған. Ол әйелі Эмелин Сторимен бірге Римдегі протестант зиратында, өзі жасаған «Қайғының Періштесі» мүсінінің астында жерленген. 1903 жылы Генри Джеймс Сторидің (және оның айналасының) «Уильям Уетмор Стори және оның достары» атты өмірбаянын жазды.

Отбасы

Оның балалары да өнер саласында мансап құрды: Томас Уолдо Стори (1854–1915) мүсінші болды; Джулиан Рассел Стори (1857–1919) табысты портрет суретшісі болды; ал Эдит Марион (1844–1907), Маркеза Перуцци де Медичи, жазушы атанды.