Джон Чарльз Филдс: Канадты математик және Филдс жүлдесінің негізін қалаушы

Кіріспе

Канадалық математик (1863–1932)

Джон Чарльз Филдс, FRS, FRSC (14 мамыр 1863 – 9 тамыз 1932) – канадалық математик және математика саласындағы ең үлкен жетістіктері үшін Филдс медалін құрған адам.

Мансап

Канаданың батысындағы Гамильтон қаласында былғары дүкенінің иесі ретінде туған Филдс 1880 жылы Гамильтон Колледжін, ал 1884 жылы Торонто университетін бітірген соң, Мэриленд штатының Балтимор қаласындағы Джонс Хопкинс университетінде оқу үшін АҚШ-қа кетті. Филдс 1887 жылы философия докторы ғылымын қорғады. Оның «Символдық шекті шешімдер және теңдеудің нақты интегралдар арқылы шешімдері (dny/dxn = xmy)» атты диссертациясы 1886 жылы «Американдық математика журналында» жарияланды. Филдс Пенсильвания штатының Мидвилл қаласындағы Аллегейни колледжінің факультетіне кірмес бұрын Джонс Хопкинс университетінде екі жыл сабақ берді. Сол кездегі Солтүстік Америкадағы математикалық зерттеулердің жай-күйіне көңілі толмаған ол 1891 жылы Еуропаға кетті, негізінен Берлин, Геттинген және Париж қалаларында тұрды, онда ол сол кездегі ең көрнекті математиктермен, соның ішінде Карл Вейерштрасс, Феликс Клейн, Фердинанд Георг Фробениус және Макс Планкпен байланыс жасады. Филдс Госта Миттаг-Леффлермен өмір бойына созылған достық қарым-қатынас орнатты. Ол алгебралық функциялар тақырыбында жаңа еңбектер жариялай бастады, бұл оның мансабындағы ең табысты зерттеу саласы болды. Филдс 1902 жылы Канадаға оралып, Торонто университетінде дәріс оқыды. Туған жеріне оралғаннан кейін, ол математиканың академиялық және қоғамдық ортадағы беделін көтеру үшін тығырықтан шығуға тырысты. Ол Онтарио заң шығарушы органынан университетке жыл сайынғы 75 000 долларлық ғылыми-зерттеу грантын алуға сәтті әрекет етті және Канаданың Ұлттық ғылыми-зерттеу кеңесі мен Онтарио ғылыми-зерттеу қорының құрылуына көмектесті. Филдс 1919 жылдан 1925 жылға дейін Корольдік Канада институтының президенті болды, бұл кезеңде институтты ғылыми зерттеулердің жетекші орталығына айналдыруға ұмтылды, бірақ толыққанды нәтижеге жете алмады. Дегенмен, оның күш-жігерінің арқасында 1924 жылғы Халықаралық математиктер конгресі (ICM) Торонтода өтті. Ол 1912 жылы Кембриджде, 1924 жылы Торонтода және 1928 жылы Болоньяда ICM-нің шақырылған баяндамашысы болды. Филдс математика саласындағы Нобель сыйлығы деп саналатын Филдс медалін жасауымен танымал, бірақ екі сыйлықтың арасында айырмашылықтар бар. Алғаш рет 1936 жылы табысталған медаль 1950 жылы қайта жаңартылып, содан бері әр төрт жыл сайын беріліп келеді. Бұл сыйлық 40 жасқа дейінгі, математика саласына маңызды үлес қосқан екі, үш немесе төрт математикке беріледі. Филдс 1920 жылдардың соңында бұл сыйлықты жоспарлай бастады, бірақ денсаулығының нашарлауына байланысты медальдің іске асырылуын көре алмады. Ол үш ай ауырып, 1932 жылдың 9 тамызында қайтыс болды; өсиеті бойынша Филдс медалі қорына 47 000 доллар қалдырды. Филдс медаліне арналған жоспарын Дж. Л. Синг аяқтады.

Born in Hamilton, Canada West, to a leather shop owner, Fields graduated from Hamilton Collegiate Institute in 1880 and the University of Toronto in 1884 before leaving for the United States to study at Johns Hopkins University in Baltimore, Maryland. Fields received his Ph. D. in 1887. His thesis, entitled Symbolic Finite Solutions and Solutions by Definite Integrals of the Equation dny/dxn = xmy, was published in the American Journal of Mathematics in 1886. Fields taught for two years at Johns Hopkins before joining the faculty of Allegheny College in Meadville, Pennsylvania. Disillusioned with the state of mathematical research in North America at the time, he left for Europe in 1891, locating primarily in Berlin, Göttingen and Paris, where he associated with some of the greatest mathematical minds of the time, including Karl Weierstrass, Felix Klein, Ferdinand Georg Frobenius and Max Planck. Fields also began a lifelong friendship with Gösta Mittag Leffler. He began publishing papers on a new topic, algebraic functions, which would prove to be the most fruitful research field of his career. Fields returned to Canada in 1902 to lecture at the University of Toronto. Back in the country of his birth, he worked tirelessly to raise the status of mathematics within academic and public circles. He successfully lobbied the Ontario Legislature for an annual research grant of $75,000 for the university and helped establish the National Research Council of Canada, and the Ontario Research Foundation. Fields served as president of the Royal Canadian Institute from 1919 until 1925, during which time he aspired to mold the institute into a leading centre of scientific research, although with mixed success. His efforts, however, were pivotal in making Toronto the location of the 1924 International Congress of Mathematicians (ICM). He was an Invited Speaker of the ICM in 1912 at Cambridge, in 1924 at Toronto, and in 1928 at Bologna. Fields is best known for his development of the Fields Medal, which is considered by some to be the Nobel Prize of mathematics, although there are differences between the awards. First awarded in 1936, the medal was reintroduced in 1950 and has been awarded every four years since. It is awarded to two, three or four mathematicians under the age of 40 who have made important contributions to the field. Fields began planning the award in the late 1920s but, due to deteriorating health, never saw the implementation of the medal in his lifetime. He died on August 9, 1932, after a three month illness; in his will, he left $47,000 for the Fields Medal fund. His plan for the Fields medal was completed by J. L. Synge.

Құрметтер

Филдс 1907 жылы Канада Корольдік қоғамының, ал 1913 жылы Лондон Корольдік қоғамының мүшесі болып сайланды. Торонто университетіндегі Филдс институты оның құрметіне аталды.