Кіріспе
Джеймс Элиша 'Джим' Фолсом (туған 14 мамыр 1949 жыл) – американдық саясаткер, 1993 жылдың 22 сәуірінен 1995 жылдың 16 қаңтарына дейін Алабама штатының 50-ші губернаторы болған. Ол Алабама штатының вице-губернаторы қызметін екі рет атқарған. Демократиялық партияның мүшесі.
James Elisha 'Jim' Folsom Jr. (born May 14, 1949) is an American politician who was the 50th governor of Alabama from April 22, 1993, to January 16, 1995. He has also served as the lieutenant governor of Alabama on two occasions. He is a member of the Democratic Party.
Ерте өмір және білім
Монтгомери, Алабама штатында дүниеге келген ол, Алабама штатының бұрынғы бірінші ханымы Джемель Фолсом мен екі мерзімдік Алабама губернаторы Джеймс Е. "Биг Джим" Фолсом ағаның ұлы. Джим Фолсом кенже, алты футтан да биік болса да, "Кіші Джим" деп танылады. 1974 жылы ол Джексонвилл мемлекеттік университетін бітірді, қазіргі таңда осы университеттің қамқорлар кеңесінің мүшесі болып қызмет етеді.
Ерте мансап
Саяси лауазымға тұңғыш рет кандидат болғанда, ол алғашқы сайлауда демократ конгрессмен Том Бевиллге үлкен айырмамен жеңіліп қалды. Алайда, 1978 жылы Алабама мемлекеттік қызмет комиссиясына сайланды. Фолсом әкесінен өзгеше, орташа және консервативті демократ болды. Ол әкесі ұзақ жылдар бойы қарсылас болған топтардан, әсіресе "Үлкен қашырлар" деп белгілі консервативті бизнесмендер тобынан қолдау алды. 1980 жылы Фолсом АҚШ Сенатына кандидат болды және қолданыстағы Дональд Стюартты Алабама үшін тым либералды деп сынап, оны "Ұлы Вашингтонның билік құрылымының қуыршағы" деп атады. Стюарт Фолсомнан $500,000-ға қарсы $75,000 жұмсағанымен, алғашқы сайлауда көпшілік дауысын ала алмады, ал Фолсом екінші турда жеңіске жетті. Бас сайлауда Фолсом республикашыл Джеремая Дентонға шамалы айырмамен жеңіліп қалды, оған Рональд Рейганның үлкен жеңісі көмектесті, бұл бүкіл елдегі республикашыл кандидаттарға қолдау көрсетті. Фолсом 1982 жылы Алабама мемлекеттік қызмет комиссиясына қайта сайланды. Джеймс Фолсом Алабаманың вице-губернаторы болып сайланды және 1987 жылдың 19 қаңтарынан 1993 жылдың 22 сәуіріне дейін қызмет етті (1990 жылы қайта сайланды). Екі мерзімнің ішінде заң бойынша Фолсом Алабама штатының Сенатының президенті және төрағасы да болды. Ол губернатор Г. Гай Ханттың басшылығымен жұмыс істеді, ол Реконструкциядан бергі Алабаманың алғашқы республикашыл губернаторы болды. Хант пен Фолсом сонымен қатар бір (Каллман) округтен шыққан. Фолсом сондай-ақ Ұлттық вице-губернаторлар қауымдастығының мүшесі болды.
Басқарушылық
1993 жылы Хант екінші инаугурациялық рәсімдерді қаржыландыруға байланысты штаттық этика заңын бұзғаны үшін сотталды. Көптеген штаттардағыдай, Алабама конституциясы сотталған қылмыскерлердің лауазымда қызмет етуіне тыйым салады. Осының салдарынан Хант 1993 жылдың 22 сәуірінде отставкаға кетіп, Фолсом автоматты түрде губернатор болды. Фолсом лауазымға келгеннен кейін бірнеше апта өткен соң, штат қызметкерлеріне Mercedes-Benz компаниясының өзінің алғашқы өндіріс орнын Германиядан тыс, Алабама штатында орналастыру мүмкіндігі туралы ұсыныс жасады. Келесі айларда Фолсом Алабама штатының осы нысанды тарту бойынша жұмыстарын жетекшілік етті, нәтижесінде 1993 жылдың қазан айында Алабама штаты 30 басқа штатты озып кеткені туралы хабарланды. Mercedes-Benz зауытының беделі штатқа болашақ автомобиль өндіріс орындарының есігін ашты. Губернатор Фолсом лауазымға келгеннен кейін алты күн ішінде штаттық капитолийден Конфедерация туын ескерткішке көшіруге бұйрық берді. Оның де-факто штаб бастығы – оның көп жылдық досы және сенімді серігі Чарли Уолдреп, Waldrep, Stewart & Kendrick, LLC фирмасының адвокаты болды. Губернатор Фолсом өзінің командасына бірқатар афроамерикандықтар мен әйелдерді тағайындады. 1994 жылы ол толық төрт жылдық мерзімге өзінің кандидатурасын қойды. Кейбір сарапшылар Фолсомды халыққа танымал губернатор деп есептесе де, үш кандидат Демократиялық партияның ішкі сайлауында оған қарсы шықты, олардың ең бастысы – Алабама білім беру қауымдастығының атқарушы хатшысы және 1990 жылы губернаторлыққа кандидат болған Пол Хабберт еді. Фолсом қатал және кейде жағымсыз ішкі сайлаудан кейін Хабберттің қарсылығын 54% дауыспен жеңді. Бірақ Хабберттің ішкі сайлаудағы қарсылығы Фолсомға зиян келтірді, ол жалпы сайлауда бұрынғы демократ губернаторы Фоб Джеймске жеңілді, ол республикашыл ретінде қатысты. 1994 жыл демократтар үшін қиын жыл болғанымен және Фолсом Джеймстің бұрынғы танымал губернаторымен күресіп, Хаббертке қарсы ішкі сайлауды жеңу үшін көп қаржы жұмсағанымен, нәтиже тым тар болды. Шындығында, Фолсом Джеймске 10 000-нан аз дауыспен немесе 49,7%-қа 50,3% есебімен жеңілді. Сол жылы лауазымдарын жоғалтқан басқа да танымал демократ губернаторларымен, мысалы, Техастағы Энн Ричардс, Нью-Мексикодағы Брюс Кинг және Нью-Йорктегі Марио Куомо сияқты, Фолсом олардан әлдеқайда күшті өнер көрсетті. Ол сондай-ақ оңтүстік штаттарындағы губернаторлық сайлаудағы демократ кандидаттарынан, мысалы, Теннессидегі Фил Бредесеннен (кейін 2002 жылы сол жерде сайланды), Оклахомадағы Джек Милдреннен және Оңтүстік Каролинадағы Ник Теодордан да жақсы көрсеткіштерді көрсетті.
Губернаторлықтан кейінгі өмір және саясатқа оралу
2006 жылы Фолсом штаттық саясатқа қайта оралып, демократтардың вице-губернаторлыққа кандидаттығын ұсынды. Ол демократиялық партияның кандидаттығын қарсылықсыз жеңіп алды, ал жалпы сайлауда республикалық заңгер Лютер Стрейнджді үш емес, төрт жылдық үшінші мерзімге шамалы айырмамен жеңді. Фолсом Алабама тарихындағы ең ұзақ қызмет еткен вице-губернатор, оның қызмет мерзімі 10 жылды құрады; оның үшінші мерзімі 2011 жылдың 17 қаңтарында аяқталды. Фолсом 2000 жылғы Демократиялық президенттік праймеризде Нью-Джерсидің бұрынғы сенаторы Билл Брэдлиді, 2004 жылғы Демократиялық президенттік праймеризде Вермонт губернаторы Говард Динді, ал 2008 жылғы Демократиялық президенттік праймеризде Иллинойс штатының сенаторы және болашақ президенті Барак Обаманы қолдады. 2016 жылы ол Мэриленд штатының бұрынғы губернаторы Мартин О'Мэллиді президенттікке белсенді түрде қолдады. 2009 жылдың 1 сәуірінде ол 2010 жылы вице-губернаторлыққа қайта сайлануға тырысатынын, губернаторлыққа кандидат болмайтынын мәлімдеді. 2010 жылдың 2 қарашасында Фолсом төртінші мерзімге қайта сайлануға тырысқанда республикалық кандидат Кей Айвиден үш пайыздық айырмамен жеңілді. Фолсом 2018 жылы губернаторлыққа үміткер болу мүмкіндігін қарастырды. Фолсом бұрынғы Марша Гатриге үйленген. Олардың екі баласы бар. Ол епископал дінін ұстанады.