Кіріспе

Маратха империясының Бас қолбасшысы

Нетоджи Палкар (1620–1681), сондай-ақ Нетаджи Палкар деп белгілі, Шатрапати Шиваджидің басшылығымен Маратха армиясының 3-ші Сенапаты лауазымын атқарған көрнекті Маратха генералы болды. Шатрапати Шиваджи – Маратха империясын құрған көреген негізін қалаушы.

Өмірбаян

Нетоджи Палкар Үндістанның Махараштра штатындағы Халапур ауданының Чоук шағын ауылында, маратхи тілді Чандрасенья Кайаста Прабху отбасында дүниеге келді. Нетаджидің әкесі Адил Шахи әулеті тұсында Батыс Махараштрадағы ірі жагирдар болып, жоғары мәртебеге ие болған.

Әскери мансап

Нетоджи 1657 жылы Манкоджи Дахатонде қайтыс болғаннан кейін Сенапати болып тағайындалды. Шиваджинің 1645-1665 жылдар аралығындағы өркендеу кезеңінде Нетоджиге көптеген жорықтарды басқару сеніп тапсырылды, ол олардың барлығын ерекше табыспен орындады. Оның ең маңызды жетістігі – Афзал Хан өлтірілгеннен кейін Бижапур Сұлтандығының Адилшаһына қарсы жорық. Оның жергілікті халық арасындағы беделі соншалықты зор болғандықтан, ол «Прати Шиваджи» деген лақап атқа ие болды, бұл оның Чатрапати Шиваджинің өзінің бейнесін көрнекті бейнелейтінін білдіреді. Ол 1665 жылға дейін Моғол территорияларын күшті түрде шабуылдады, ал Джай Сингх пен Дилерханның іс-әрекеттерін жеткізе алмағаны Шиваджиді қатты ренжітті. 1665 жылы Пурандар шарты бойынша Шиваджи 23 бекіністі моғолдарға беруге және Бижапурдың Адилшаһына қарсы соғыс жүргізуге мәжбүр болды. Осы кезеңде Нетажи Палкар Адилшахтың әскерлеріне адалдығын ауыстырды, бұл Чатрапати Шиваджидің өзінің әскери күшін әлсірету мақсатымен жасаған стратегиялық қадамы болды, себебі Аурангзеб Шиваджидің қолдауына мұқтаж еді. Нәтижесінде Шиваджидің шеберлігі моғолдардың Адилшахты бағындыруына кедерес келтірді. Аграда Шиваджидің Аурангзеппен кездесуінен кейін Нетажи Палкар Жай Сингхтің қызметіне өтті. Кейін Шиваджи Аградан қашуға сәтті оралып келгеннен кейін, Мирза Ража Аурангзептің құрметінен айырылды.

Тұтқындалу және дінге айналу

Шиваджи Аградан қашып кеткеннен кейін, Аурангзеб өш алу ниетімен Нетаджи Палкарды тұтқындауға бұйрық берді. Содан кейін Нетаджи Палкар қысқа мерзімге Дахур бекінісінде ұсталды. Осы уақытта, Шахатпати Шиваджидің анасы Джиджабай, Шиваджидің Аграда тәтті таратқысы келгеніне жауап ретінде, Джей Сингхке қаржы жібергені де жазылған. Нетаджи Палкар ақырында ислам дініне кірді. Кейін оның әйелдері Делиге жеткізіліп, дінін өзгертті, соның арқасында Нетаджи исламдық дәстүр бойынша оларға қайта үйленді. Мұхаммед Кули Хан деген атпен Нетаджи Палкар Ауғанстандағы Қандаһар бекінісінің гарнизон командирі болып тағайындалды. Оның қашуға жасаған әрекеті сәтсіз аяқталып, Лахорда қолға түсті. Содан кейін Қандаһар мен Кабул шайқаларында ол көтерілісші пуштундарға қарсы моғолдардың жағынан соғысып, Аурангзебтің сенімі мен құрметін жеңіп алды. Осының нәтижесінде ол командир Дилер Ханмен бірге Шиваджидің жерлерін бағындыру мақсатымен Деканға жіберілді. Деканға келген соң Нетаджи Шиваджидің әскерімен бірігіп, Раигадқа сапарлады. Он жыл моғол билігінде тұтқында болғаннан кейін Нетаджи Шахатпати Шиваджидің алдына келіп, индуизм дініне қайта оралуын сұрады. Шиваджидің бұйрығымен ол индуизмге қайта дін қабылдады. 1666 жылдан кейін ол Маратха жорықтарына қатыспады. 1665 жылы Сенапати лауазымы Пратапрао Гуджарға берілді.

Өлім

Ол 1681 жылы қарттыққа байланысты туған себептерден қайтыс болды.