Кіріспе

Жауме Пленса и Сунье (; 23 тамыз 1955 жылы туған) – испан суретшісі және мүсінші (1955 жылы туған). Ол сондай-ақ бейнелеу өнерімен, мүсін жасаумен, дизайнмен және гравюрамен айналысады. Ол опера декорациялары, бейне проекциялары және дыбыстық инсталляциялардың авторы.

Өмірбаян

Пленса Испанияның Барселона қаласында, Каталония аймағында дүниеге келді. Барселонадағы бейнелеу өнері саласындағы білімін аяқтамай, өздігінен үйрену арқылы дайындығын жалғастырды.

Шығармалары

Пленсаның туындыларының ішінде 2004 жылдың шілдесінде ашылған Чикагодағы Миллениум паркіндегі Crown Fountain бар. Су бұрқағы екі әйнек кірпіш мұнарасының арасында орналасқан қара граниттен жасалған су айнасынан тұрады. Мұнаралардың биіктігі 15 метр, ал ішкі беттерінде цифрлық бейнелерді көрсету үшін жарықдиодтар (LED) пайдаланылады. 2007 жылдың жазында ол Чикагодағы Cool Globes: Hot Ideas for a Cooler Planet көркемөнер көрмесіне қатысты. Пленсаның тағы бір жұмысы – Солтүстік-Шығыс Англиядағы Гейтсхедтегі Блейк, ол ерекше жағдайларда Гейтсхедтің Балтық заманауи өнер орталығынан түнгі аспанға жоғары жарқырайтын лазер сәулесі. 2007 жылы жергілікті бұрынғы шахтерлер тобымен тығыз жұмыс істеген ол Channel 4 телеарнасымен байланысты ұлттық қоғамдық өнер жобасы Big Art Project аясында Мерсисайдтағы Сент-Хеленс маңындағы бұрынғы шахта орнында жаңа туынды жасауға шақырылды. 2009 жылдың көктемінде ашылған "Арман" 500 тонна салмақты ұзын ақ құрылымнан тұрады, ол медитация кезінде көзін жұмған жас әйелдің басы мен мойнына ұқсатып ойылған. Құрылымның беті жарқыраған ақ испан доломитімен қапталған, бұл жерде бұрын қазылған көмірге қарсы келеді. 2008 жылдың 16 маусымында Пленсаның "Тыныс алу" атты тыңдауға арналған шыны мүсінін БҰҰ Бас хатшысы Пан Ги Мун жұмысын атқару кезінде қаза тапқан журналистерге арналған ескерткіш ретінде ашты. Болат пен шыныдан жасалған мүсін Лондонның Broadcasting House жаңа қанатының үстінде орналасқан. Күн сайын сағат 22:00-де мүсіннен аспанға 1 км-ге созылатын жарық сәулесі 30 минут бойы BBC News 10-ға сәйкес келеді. 2010 жылы Пленсаның "Алхимик" мүсіні Массачусетс штатының Кембридж қаласындағы Массачусетс технология институтының бас кіреберісіне қараған Страттон студенттік орталығының алдына орнатылды. Бұл MIT-тің дәстүрлі STEM бағытындағы оқыту мен зерттеулерін құрметтеу үшін сандар мен математикалық символдардан тұратын басқа Plensa мүсіндеріне ұқсас үлкен, қуыс отырған фигура. Мүсін MIT-тің 150 жылдығына орай анонимді түрде сыйға тартылды. 2010 жылдың 21 қыркүйегінде Spillover II Висконсин штатының Шорвуд қаласындағы Атвотер паркінде ашылды, ол бетон негізінің үстінде адам пішіндес біріктірілген болат әріптерден тұратын 260 см биіктіктегі мүсін. "Эль альма дель Эбро" "Су және тұрақты даму" тақырыбындағы Сарагосадағы халықаралық көрмеге арналған. Оның биіктігі 11 метр, мүсіндегі әріптер адам денесінің жасушаларын бейнелейді, оның 60%-дан астамы судан тұрады. Оның ақ әріптері мен қуыс құрылымы көрерменді ішке қарап, адам мен су арасындағы байланыс туралы ойлауға шақырады. 2011 жылы "Сингапур жаны" атты ұқсас мүсін Сингапурдағы Ocean Financial Centre алдына орнатылды. Ал "Мен, сен, ол, ол" атты ансамбльді, әрқайсысы үлкен жалпақ тас тастарда отырған әріптерден тұратын үш фигураны Мичиган штатының Гранд-Рапидс қаласындағы Фредерик Мейер бақтары мен мүсіндер паркінде көруге болады. 2011 жылдың мамыр айынан тамыз айының ортасына дейін "Эхо" туындысы Манхэттендегі Мэдисон-сквер паркінде қойылды. 2012 жылдың қарашасында Нью-Йорктің Буффало қаласындағы Олбрайт-Кнокс өнер галереясы Пленсаның 32 тонналық "Лаура" мүсінін ашты. 6 метр биіктіктегі мүсін Испанияның оңтүстігінен әкелінген 20 ірі мәрмәрден жасалған. 2013 жылы Пленса Сент-Луистегі Вашингтон университетінің Олин бизнес мектебінің кіреберісінде "Айнса I" мүсінін орнатты. 2017 жылы "Махаббат" Нидерландының Лиуварден қаласында орнатылды. 2019 жылы Барселонадағы MACBA қазіргі заманғы өнер мұражайы мұражай директоры Ферран Баренблит басқарған туған қаласындағы ең ауқымды жеке көрмені ұйымдастырды. Көрме Мәскеудегі Заманауи өнер мұражайына барып, онда үлкен жетістікке жетті. 2020 жылы "Арман" Торонтодағы Ричмонд Аделаида орталығының сыртына орнатылды. Сондай-ақ 2020 жылы "Қабырғалар артында" Мичиган университетінің өнер мұражайының сыртында орнатылды. Water's Soul (2021) Джерси Ситидің Ньюпорт ауданындағы Гудзон өзенінің жағалауындағы жаяу жолында орналасқан.