Кіріспе
Американдық саяси белсенді және еңбек қозғалысының көшбасшысы Томас Джозеф Муни (8 желтоқсан 1882 – 6 наурыз 1942) – американдық саяси белсенді және еңбек қозғалысының көшбасшысы, ол 1916 жылы Сан-Францискодағы әскери дайындық күніне жасалған жарылысқа қатысты Уоррен К. Биллингспен бірге сотталды. Муни мен Биллингстің жалған дәлелдер мен жалған куәліктер негізінде сотталғаны тез анықталды. Муни ісі және оны босатуға бағытталған науқан екі онжылдық бойы халықаралық резонанс тудырды, көптеген жарияланымдар сот шешімінің жалғандығын көрсетті. Осы жарияланымдар мен істің мән-жайлары Ричард Х. Фросттың "Муни ісі" (Стэнфорд университетінің баспасы, 1968) кітабында зерттелген. Муни 1939 жылы кешірім алып, түрмеден босатылар алдында 22 жыл түрмеде отырды.
Thomas Joseph Mooney (December 8, 1882 – March 6, 1942) was an American political activist and labor leader, who was convicted with Warren K. Billings of the San Francisco Preparedness Day Bombing of 1916. It quickly became apparent that Mooney and Billings had been convicted based on falsified evidence and perjured testimony; and the Mooney case and campaigns to free him became an international cause célèbre for two decades, with a substantial number of publications demonstrating the falsity of the conviction. These publications and the facts of the case are surveyed in Richard H. Frost, The Mooney Case (Stanford University Press, 1968). Mooney served 22 years in prison before finally being pardoned in 1939.
Ерте өмір
Ирландиялық иммигранттардың ұлы Муни 1882 жылдың 8 желтоқсанында Иллинойс штатының Чикаго қаласында дүниеге келді. Оның әкесі Бернард көмір шахтасында жұмыс істеген және Еңбекшілердің рыцарлары (Knights of Labor) ұйымының белсенді мүшесі болған, олардың күресі соншалықты қарқынды болғандықтан, бір төбелеснен кейін ол өлі қалдырылған. Бернард Муни 36 жасында "шахташының ауруынан" (қазір силикоз деп аталады) қайтыс болды, ол кезде аман қалған үш баланың үлкені Том он жаста еді. Томның әпкесі Анна көршілеріне отбасының Чикагодан емес, Массачусетс штатының Холиоке қаласынан шыққандығын айтты. Томас еңбек көшбасшысы және социалистік белсенді ретінде мансабын дамыта бастағанға дейін өнеркәсіптік жұмысшы ретінде көптеген жұмыс істеді. Жастығында Муни Еуропаға саяхат жасап, социализм туралы білім алды. Калифорнияға келгеннен кейін ол әйелі Ренамен танысып, Америка Социалистік партиясына қосылды және Юджин В. Дебстің президенттік науқанына қатысты. 1910 жылы Муни социалистік "Уилшир" журналына көптеген тіркеме сату арқылы Копенгагенде өткен Екінші халықаралық конференцияға баруға жолдама жеңіп алды. Отанға қайтар жолында Англияның Шеффилд қаласында өткен Ұлыбритания кәсіподақтарының конгресіне қатысты.
Белсенділік
Дайындық күні шеруінің ортасында болған жарылыстан 10 адам қаза болып, 40 адам жарақаттанды. Бұл бомбалау АҚШ-та анархистік зорлық-зомбылықтың ең жоғары нүктесінде, әсіресе Луиджи Галлеанидің анархокоммунистік қозғалысы кезінде орын алды.
Сот
Мунни мен Биллингс жеке-жеке сотталып, Мунни асылуға кесімделді, ал Биллингс өмір бойына бас бостандығынан айырылды. Ренна Муни мен Вайнберг ақталды.
Түрмеде
1918 жылы Мунидің жазасы Биллингспен бірдей, өмір бойына түрмеге қамауға өзгертілді. Муни Америкадағы ең танымал саяси тұтқындардың біріне айналды. Том Муниді босату үшін бүкіл әлемдік науқан басталды. Осы кезеңде оның әйелі Рена, "Bulletin" газетінің редакторы Фримонт Ольдер, анархистер Александр Беркман мен Эмма Голдман, Люси Робинс Ланг, мұрагер Алин Барнсдалл, Голливудтың танымал өкілдері, халықаралық саясаткерлер және тағы да көптеген белгілі адамдар оның босатылуы үшін күш жіберді. Кейін Калифорниядағы ауыл шаруашылығы кәсіподақтарында белсенді болған Кэролайн Декер алғаш рет "Том Муниді босатыңыз" атты делегация құрамында Калифорнияға барды. Түрмеде отырғанда Муни Алабама шаруаларының кәсіподағының жетекшісі Нед Коббпен хат алмасып тұрды. Сан-Квентинде Муни түрме ауруханасында өте жауапкершілікті санитар болып жұмыс істеді. Доротея Ланге оны суретке түсіру үшін түрмеге келді, және ол түсірген суреттердің бірі Том Муниді қорғау комитеті шығарған плакатта пайдаланылды. 1931 жылы Нью-Йорк қаласының мэрі Джимми Уокер Сан-Францисконың Миссия ауданындағы Томның қарындасы Аннаның үйіне қолдау көрсету үшін келді.
Шығарылуы және кейінгі жылдары
Мунни 1937 жылы АҚШ Жоғарғы Соты қараған habeas corpus туралы арыз берді. Ол өзінің айыпталуының жалған куәліктер арқылы және айыптау тарапының оған пайдалы дәлелдерді жасырғанын дәлелдесе де, ол алдымен штаттық сотқа арыз бермегендіктен оның арызы қабылданбады. Дегенмен, оның ісі маңызды, себебі жалған дәлелдерге негізделген сот үкімінің әділ сот процесін бұзатынын орнатуға көмектесті. Мунни 1939 жылы либералды демократ губернатор Кулберт Олсонның кешірімімен босатылды. Ол түрмеде өткен жылдардың салдарынан қарттанып, ойын және сарқырамамен ауырған еді. Ол шейіттік беделді лайықты тасымады; ол өзімен бірге сотталған, бірақ ешқашан шейіт деп есептелмеген қарапайым Биллингспен арасы суытылды; ол әйелінен ажырасты; еңбек қозғалысындағы бұрынғы әріптестері оны өзімшіл және мақтанқор деп санады. Мунни екі адам бір-бірінен алыстағанмен, Биллингсті босату үшін үгіт жүргізді. Ол елді аралап сөз сөйледі. Нью-Йорктегі Мэдисон Сквер Гарденде көп көрермен жиналды. Биллингс 1939 жылы босатылып, 1961 жылы кешірілді.
Өлім және мұра
Лекциялық саяхат жасауға тырысқаннан кейін Муни аурудан құлдырап қалды. Калифорния Еңбек федерациясы оның саясаты тым радикалды деп есептегендіктен, оның төлемдерін жабу туралы ұсынысты қабылдамады.