Кіріспе
Шотланд футболшысы (1942 жылы туған)
Джон Грейг (11 қыркүйек 1942 жылы туған) – шотландтық бұрынғы кәсіби футболшы, қорғаушы. Ол өмірінің барлық кезеңін "Рейнджерс" клубында ойыншы, менеджер және директор ретінде өткізді. 1999 жылы клуб жанкүйерлері оны "Барлық уақыттағы ең ұлы рейнджер" деп таныды және ол "Рейнджерс" клубының Даңқ залына енгізілді.
Ерте өмір
Грейг Эдинбургтегі United Crossroads Boys клубында Эрик Гардинердің баптауымен жас шағында футбол ойнады және бала кезінде «Хартс» клубының жанкүйері болды. «Хартс» клубы онымен қызығушылық танысты ма, жоқ па, белгісіз. Боб МакОули Грейгті «Рейнджерс» клубына шақырды, ал бастапқыда ол ойыншыға қарсы болғанымен, Грейг әкесінің нұсқауымен істеді. Бірақ, «Истер Роудта» «Рейнджерс» пен «Хиберниан» арасындағы ойынды тамашалағаннан кейін, олардың «Хибернианды» 6:1 есебімен жеңгенін көргенде, бұл қадамның дұрыс екеніне көз жеткізді.
Клубтық мансап
Жетісті, күшті ойыншы, өзінің үлкен көшбасшылық қасиеттерімен танылған Грейг «Рейнджерс» сапында 755 ресми ойын өткізді (498 отандық лигада, 72 Шотландия кубогында, клубтық рекорд 121 Лига кубогында және 64 Еуропалық турнирлерде). Ол клуб үшін 120 гол соғып, үш рет ішкі үштік жеңіске ие болды. Грейг мансабын «Рейнджерс» клубында шабуылшы ретінде бастады, кейін орта алаңға ауыстырылды – бастапқыда «Рейнджерс» клубының тағы бір аңызы Джим Бакстермен бірге ойнады, ал соңында сол қапталдағы қорғаушыға айналды. Сондықтан клуб үшін соққан голдарының көп бөлігі осы алғашқы жылдарында болды. Грейг 1972 жылы «Рейнджерс» Еуропа Кубок Иелері Кубогын жеңген кезде капитан болды, финалда Барселонада «Динамо» (Мәскеу) командасын 3:2 есебімен ұтты. Грейгтің ойыншылық мансабы өте табысты болғанымен, капитандық кезеңі «Рейнджерс» клубының қалалық қарсыласы «Селтик» клубының 1960 жылдардың соңынан 1970 жылдардың ортасына дейінгі тұрақты табысқа жеткен кезеңімен сәйкес келді. Осы кезеңде Грейгтің нық тұруы «Рейнджерс» клубының ең танымал капитандығының бірі ретінде оның беделін бекітті. 1978 жылы 1978 жылғы ФИФА Әлем Чемпионатына дайындық аясында Шотландия құрамасына қарсы оған куәлік матчы ұйымдастырылды; «Рейнджерс» 65 000 көрерменнің алдында 5:0 есебімен жеңіске жетті.
Халықаралық мансап
Грейг 1964-1975 жылдар аралығында Шотландия құрамасы үшін 44 рет, оның 15-і капитан ретінде ойнады. Грейгтің менеджерлік кезеңінде клуб лига чемпионатында жеңіске жете алмады, 1978–79 маусымындағы екінші орыннан жоғары көтеріле алмады. Грейгтің командасы ішкі үштік турнирді жеңіп алуға жақын болды және сол алғашқы маусымда Еуропада жақсы өнер көрсетті. «Рейнджерс» 1978–79 жылғы Еуропа кубогының ширек финалына жетіп, итальяндық чемпион «Ювентусты» жеңіп, «PSV» клубының «Philips» стадионында еуропалық клубтық жарыста жеңіске жеткен алғашқы клуб атанды, бірақ кейін «Кёльн» клубынан жеңіліс тапты. Грейгтің менеджерлік қызметінің бес толық маусымында екі Шотландия кубогы мен екі Лига кубогы ұтып алынып, ішкі кубоктерде де сәттіліктерге қол жеткізілді. Грейг «Рейнджерс» клубының барлық кездегі ең көп гол соққан ойыншысы – Элли МакКоистті «Сандерлендтен» трансферлеуге де жауапты болды. Дегенмен, бұл жекелеген жетістіктер еді, және Грейг – шотландтық БАҚ-тың, «Рейнджерс» жанкүйерлерінің және клуб директорларының күшті қысымымен 1983 жылдың қазан айында отставкаға кетіп, оның орнына Уоллес қайтадан келді.
Футболдан кейінгі мансап
Рейнджерстен кеткеннен кейін Грейг Шотландия радиосы мен BBC теледидарында сарапшы ретінде жұмыс істеді. 1990 жылы ол клубтың қоғамдық байланыстар тобының құрамына оралды. 1998 жылдан 2001 жылға дейін Рейнджерс бас жаттықтырушысы болған Дик Адвокат Грейгті футбол жаттықтыруға қайта шақырды, осы кезеңде ол жастар дамуына үлес қосты. 2003 жылы ол Рейнджерс директорлар кеңесіне кірді. Грейг 2011 жылдың қазан айында, Крейг Уайт клубты сатып алғаннан кейін көп ұзамай, осы лауазымынан кетті. Грейг 2015 жылдың 23 мамырында Рейнджерске қайта оралды, ол клубтың құрметті өмірлік президенті болып тағайындалды және елшілік міндеттерді атқаруға кірісті.
Құрметтер
Грейг 1977 жылғы 15 қарашада Британ империясының орденінің мүшесі (MBE) болып тағайындалды. 2008 жылғы маусымда Глазго университеті оған футболдағы көрнекті жетістіктері мен спортқа адал қызметі үшін құрметті доктор ғылымы дәрежесін берді. 2023 жылғы туған күні құрметіне Шотландиядағы футболға және қоғамға қосқан қызметтері үшін Британ империясының орденінің командирі (CBE) болып тағайындалды.