Кіріспе

Неміс туылған голланд гравёріші, суретші және кескінші (1558–1617) – суретші және гравёр.

Хендрик Голтциус немесе Хендрик (; ; 1558 жылдың қаңтары немесе ақпаны – 1 қаңтар 1617) – неміс туылған голланд гравёріші, суретші және кескінші. Ол ерте барокко дәуірінің немесе Солтүстік маниризмнің жетекші голланд гравёрішісі болды, ол өзінің күрделі техникасы, техникалық шеберлігі және композицияларының "көтеріңкілігі" үшін жоғары бағаланды. А. Хайатт Мэйордың сөзіне сәйкес, Голтциус "жақсы суретшінің билігімен сурет салған және басқалар көшіруі үшін көптеген суреттер ойлап тапқан соңғы кәсіби гравёр болды". Өмірінің ортасында ол кескін салуға да кірісті.

Өмірбаян

Голциус Виерсен қаласының жанындағы Брахт немесе Миллебрехт ауылында дүниеге келді, сол кезде Джулих герцогтығында болған, қазір Солтүстік Рейн-Вестфалия жеріндегі Брюгген муниципалитетіне қарасты. Оның отбасы ол 3 жасқа толғанда Дуйсбургке көшіп келді. Әкесінің басшылығымен бірнеше жыл көзілдірік сурет салуды оқығаннан кейін, ол голланд ғалымы Дирк Волкертсзон Коорнхерттен гравировка өнерін үйренді, ол сол кезде Клевесте тұрды. 1577 жылы ол Коорнхертпен бірге Голландия Республикасындағы Харлем қаласына көшіп, өмірінің соңына дейін сол жерде тұрды. Сол қалада оны Филипп Галле Лукреция тарихының бірнеше гравюраларын жасауға шақырды. Голциус бала кезінде өртте оң қолына зардап келді (оның суреті оң жақта), бұл, әсіресе, бурге қолдануға өте ыңғайлы болып шықты; "қол және иығының күшті бұлшықтарымен сурет салуға мәжбүр болғандықтан, ол сызықтың шеберлігін меңгерді". 1580 жылдары Голциус достары ван Мандер және суретші Корнелис ван Харлеммен бірге Франция мен Болоньядағы академиялар үлгісінде Харлемде сурет академиясын құрды, онда адам денесі тірі күйінде зерттеліп, суретшілер өнер практикасы мен эстетикасы туралы пікір алмасатын. 21 жасында Голциус өзінен сегіз-тоғыз жас үлкен жесірге үйленді. Оның қаржысы Харлемде тәуелсіз бизнес ашуға мүмкіндік берді, бірақ неке бақытсыз болды. Үйдегі жағымсыз атмосфера денсаулығына кері әсер еткенін сезіне, 1590 жылы Германия арқылы Италияға саяхат жасады, онда ол Микеланджелоның туындыларына зор қызығушылық танытты. 1591 жылдың тамыз айында денсаулығы жақсарған күйде Харлемге оралды және өмірінің соңына дейін сол жерде жұмыс істеді. Оның портреттері, көбінесе миниатюралар болғанымен, өте шебер жасалғандығымен және әрбір тұлғаның ерекшелігін көрнекті бейнелегендігімен шедевр саналады. Оның ірі бас суреттерінің арасында өмірлік көлеміндегі автопортреті ең танымал мысал. Голциус "толқынды сызық" әдісін бұрын-соңды болмаған деңгейге көтерді, онда сызықтың қалыңдығы мен жұқалығын өзгерту арқылы, қашықтықтан көрегенде тональды әсер тудыру үшін бурге қолданылады. Ол сондай-ақ "нүктелік және ромб тәрізді" техниканың дамуына үлес қосты, онда көлеңкелерді одан әрі жетілдіру үшін қиылысқан сызықтармен жасалған ромб тәрізді кеңістіктердің ортасына нүктелер қойылады. Холлштейн оған 388 гравюраны, ал басқа суретшілер оның эскиздері бойынша тағы 574 гравюра жасағандығын айтады. Бурге қолдану шеберлігімен Голциус Дюрермен теңестіріледі. Ол Бартоломей Спрангердің суреттерін гравюралап, оның да, өзінің де даңқын арттырды. Голциус 42 жасында сурет салуды бастады; оның кейбір суреттерін Венада табуға болады. Ол сондай-ақ бірнеше кьяроскуро ағаш кескіндерін жасады. Ол гравёр Якоб Матамның әкесі болды. Голциус 58 жасында Харлемде қайтыс болды.