Кіріспе

Дахран қаласындағы мемлекеттік зерттеу университеті, Сауд Арабиясы. Король Фахд мұнай және минералдар университеті (KFUPM) (جامعة الملك فهد للبترول و المعادن, DIN – қысқаша: جامعة البترول DIN), 1986 жылға дейін Мұнай және минералдар университеті ретінде танылған, Сауд Арабиясының Дахран қаласында орналасқан мемлекеттік зерттеу университеті. 1963 жылы Сауд бин Абдул-Азиз патшаның құрылысымен Мұнай және минералдар колледжі ретінде ашылған бұл университет Сауд Арабиясының ең беделді академиялық оқу орындарының қатарында саналады. Оның ғылым, инженерия, бизнес және басқару бағдарламалары елде және Перс шығанағы ынтымақтастық кеңесінің мүше мемлекеттерінде жоғары бағаланады. 2022 жылы QS World University Rankings бойынша KFUPM 163-ші орынды иеленді және араб аймағындағы үшінші университет ретінде танылды. Сондай-ақ, Американың Ұлттық өнертапқыштар академиясының мәліметінше, 2022 жылы АҚШ-тың пайдалы патенттерін беру бойынша әлемдегі 100 үздік университеттің ішінде 3-ші орынға ие болды. Стэнфорд университеті жақында түрлі салалардағы ең көп сілтемеленген ғалымдардың 2 пайызын жариялады. Көлемді тізімде 186 177 зерттеуші бар, олардың 81-і KFUPM-де зерттеу жүргізген. KFUPM МТИ, Джорджия Тех, Калтех және Стэнфорд университеті сияқты әлемдік деңгейдегі университеттермен көптеген ғылыми-зерттеу серіктестіктеріне қатысады. Бұған қоса, Сауд Арамко, SABIC, электр және телекоммуникация компаниялары, жергілікті қаржы институттары және мемлекеттік органдар сияқты саланың маңызды ойыншыларымен серіктестік және тығыз байланыс орнатылған.

Тарих

KFUPM Сауд Арабиясының, Таяу Шығыстың және Солтүстік Африка аймақтарының жетекші университеті болып табылады. KFUPM 1963 жылғы 23 қыркүйекте Сауд Арабиясының патшалық жарлығымен Мұнай және минералдар колледжі ретінде құрылды. Колледждің мақсаты – Сауд Арабиясының ең құнды табиғи ресурстары болып табылатын мұнай және минералдар салаларында жоғары деңгейдегі білім беруді қамтамасыз ету болды. Алғашқы студенттер 1964 жылғы 23 қыркүйекте қабылданды, сол кезде 67 жас жігіт Мұнай және минералдар колледжіне (CPM) оқуға түсті. Алғашқы кампусты Хьюстон, Техас қаласының CRS Design Associates архитектуралық және инженерлік фирмасы жобалады. 1975 жылы колледж ғылым, инженерия, технология, бизнес және менеджмент салаларындағы академиялық бағдарламаларын кеңейтіп, университет мәртебесіне көтерілді. 1984 жылы алғаш рет Индустриялық және жүйелік инженерия бағдарламасы енгізілді. 1986 жылы университет король Фахдтің есімімен аталып қайта жаңартылды. Сол уақыттан бері 2021 оқу жылына қарай студенттер саны 10 000-нан асып, университет құрылғаннан бері 39 000-нан астам түлектерді бітірді. 2019 жылы университет Сауд Арабиясының мұнай және газ ресурстарын бағалайтын экономикадан әртараптандырылған білім экономикасына өтуіне қолдау көрсету мақсатында трансформация жоспарын іске қосты, осы арқылы Корольдіктің жаңа әлемдік цифрлық экономиканың белсенді қатысушысы болуына жағдай жасалды. Бұл трансформация жоспарының бір бөлігі инженерлік және техникалық академиялық бағдарламаларға қыз студенттерді қабылдаумен университет тарихындағы маңызды кезең болып табылады. 2019 жылы университет тарихында алғаш рет жігіттер мен қыздар теңдей түрде жаңа магистратура бағдарламаларына қабылданды, ал 2021 жылы бакалавриат деңгейіндегі қыз студенттерді қабылдау нәтижелері бойынша іріктеу жүргізілді. Бұл қадам Корольдіктегі әйелдерге инженерия саласында жұмыс істеуге мүмкіндік береді және олардың жаңа заманауи экономиканың барлық салаларына белсенді қатысуына ықпал етеді.

Академиялық бағдарламалар

KFUPM ұсынатын білім беру бағдарламаларына ғылым бакалавры, ғылым магистрі, инженерлік магистрі, бизнес-әкімшілік магистрі және философия докторы кіреді. Университеттің жоғары беделді академиялық бағдарламалары инженерлік, ғылым, компьютерлік ғылымдар, бизнес, менеджмент салаларына бағытталған және ABET, AACSB сияқты халықаралық ұйымдармен, сондай-ақ ұлттық аккредиттеу органы NCAAA-мен аккредиттелген. 2020 жылдан бері университет бакалавриаттық мамандықтар (CX) және кәсіби магистрлер (MX) арқылы академиялық бағдарламаларға заманауи және маңызды жаңалықтарды енгізіп келеді, олар сандық экономика мен жаңа өркендеп келе жатқан салаларға баса назар аударатын көп салалы бағдарламалар болып табылады. Барлық академиялық бағдарламалар цифрлық негізде ұсынылады және соңғы кезде 38 бакалавриаттық мамандық (CX), 32 бір жылдық магистрлік бағдарлама және 20 пәнаралық зерттеу орталығы құрылды.

Инновациялық оқыту

35 бакалавриаттық бағдарлама жұмыс нарығының қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін жаңартылды, оған қазіргі заманғы бағдарламалау тілдерін, деректерді зерттеу, үлкен деректерді талдау, жасанды интеллект, машиналық оқыту, бизнес және кәсіпкерлік салаларын оқыту енгізілді. Әр мамандық жасанды интеллект (ЖИ) негіздерімен басталып, содан кейін нақты салаларға бөлінеді. Бұл студенттерді осы саладағы жоғары білікті жұмысқа қойылатын талаптарды қанағаттандыратын, жасанды интеллектке негізделген ортақ тілмен қамтамасыз етеді. Сонымен қатар, KFUPM кейбір курстарды зерттеуге негізделген оқыту (ЗНБ) сияқты заманауи оқыту әдістеріне көшіруге бағытталған жұмыстарды бастады, онда тақырыптарды зерттеуге студенттерді ынталандыру арқылы сабақ уақытын талқылаулар, пікірталастар және сұрақ-жауап сессияларымен жақсарту көзделеді. Бұл классикалық лекциялардың тиімсіздігінен туындайтын студенттердің ақпаратты аз меңгеруінен сақтауға және сабақта олардың белсенді қатысуын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Студенттерді маңызды үлес қосуға және қоғамның күрделі мәселелерін шешуге дайындау мақсатында KFUPM-нің 38 бакалавриаттық мамандығы (CX) Сауд Арабиясындағы ең беделді университеттердің бірі саналады. Ол қабылдау критерийлеріне сәйкес, ұлттық біліктілік тесттерінің нәтижелері негізінде елдің ең дарынды студенттерінің шамамен 2% -ын қабылдайды. Университет 2019 жылдан бері қыз студенттерді қабылдау процесін жеделдетіп, университет тарихында алғаш рет жаңа магистратура бағдарламаларына ерлер мен әйелдер теңдей қабылдануын қамтамасыз етті. 2021 жылдан бастап KFUPM 2021/2022 оқу жылында бакалавриат деңгейінде қыз студенттерді қабылдауды ашты, бұл университет тарихындағы маңызды кезең. Осыған дейін университет тек ерлерге ғана арналған білім беру орны болатын. KFUPM ерте қабылдау жүйесін енгізу және халықаралық ғылыми олимпиадалардың жеңімпаздарын қабылдау арқылы студенттердің қабылдау сапасын жақсартуда, соның арқасында ең үздік мектеп түлектерін тартуға мүмкіндік алды. Бірінші курс студенттерінің үлгерімін үдету үшін дайындық курсын өткізбейтін бағдарламалар (SkipPrep) әзірленді.

Рейтингтер

2015 және 2016 жылдарғы QS университеті рейтингтері бойынша KFUPM Араб аймағындағы үздік университет деп танылды. 2022 жылы ол АҚШ-тан тыс осы беделді танылуға ие болған алғашқы университеттердің қатарында. KFUPM сондай-ақ ұлттық аккредиттеу органы NCAAA арқылы аккредиттелген.

КФУПМ-нің бұрынғы ректорлары (оқу орындарының басшылары)

Сахел Н. Абдулжаувад (актілік)
Ә. С. Доктор Халед С. Әл Сұлтан
Ә. С. Доктор Абдулазиз Әл Духайил
Ә. С. Доктор Бакр Бин Бакр
Доктор Салех Амбах

Король Фахд мұнай және минералдар университеті 2007 жылдың наурыз айында халықаралық кеңесшілер кеңесін (IAB) ұйымдастырды. IAB жоғары деңгейдегі академиялық және корпоративтік басшылардан құралған.

Король Абдулла бин Абдулазиз ғылыми паркі

Жалпы алғанда, KASP деп аталатын ғылыми парк 2002 жылы құрылған және KFUPM кампусының солтүстігінде 35 гектар аумақта орналасқан. Парк университетпен тығыз байланыста. Ғылым және техника факультеттеріне жақын орналасқандықтан, KASP арендатор фирмалар мен олардың қызметкерлері және университет ғалымдары мен инженерлері арасындағы байланысты қамтамасыз етеді. Қазіргі таңда Schlumberger, Ciba, Yokogawa, Honeywell, UOP, Baker Hughes және JCCP компаниялары паркке қосылған.

AMAAD бизнес-паркі

AMAAD – KFUPM Endowment-тің ірі жылжымайтын мүлік инвестициялық жобасы. Бұл жоба, Сауд Арабиясы Корольдігінің ең белгілі мекемелерінің ресурстарын және тәжірибесін біріктіре отырып, Дахран қаласында 214 000 шаршы метр аумақта орналасқан энергетика және инженерлік орталық арқылы инновацияларды дамытуға бағытталған. Парк қазіргі заманғы қоғамның қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін, кеңселер, тұрғын үйлер, қонақ үйлер, сондай-ақ тамақ өнімдері мен жеңіл бөлшек саудаға арналған қарапайым, бірақ сәнді өмір салтын ұсынады.

Консалтингтік қызмет көрсету орталығы

Консалтингтік қызметтер орталығы университет профессорларына Сауд Арабиясының өнеркәсіптік қоғамдастығына қызмет ету үшін консалтингтік қызметтер ұсынады, бұл олардың кәсіби дамуына септігін қосады және сыртқы қоғамға жоғары интеллектуалдық және технологиялық білімді талап ететін мәселелерді шешуге көмектеседі.

Технологиялық бизнес-инкубатор

Технологиялық бизнес-инкубатор саудиялық технологиялық стартаптар мен кәсіпкерлерге логистикалық, стратегиялық және операциялық түрде жан-жақты қолдау ұсынады.

Байланыс кеңсесі

Байланыс кеңсесі – өнеркәсіп және бизнеспен байланыс үшін арналған байланыс нүктесі.

Сұлтан бин Абдул-Әзиз ғылым және технология орталығы (SciTech)

Орталық көршілес Хобар қаласының жағажай бойында 21 700 м2 жерде орналасқан. Ғимараттың ауданы 14 100 м2. Ол әртүрлі ғылымдар мен технологиялармен айналысатын жеті негізгі көрме залынан тұрады. Мұнда 350-ден астам ғылыми экспонаттар, IMAX ғылыми күмбезі, Астрономиялық обсерватория, Білім беру бөлімі, Конференциялар залы, Уақытша көрмелер залы және әкімшілік және қызмет көрсету нысандары бар.

Ғылыми-зерттеу инновациялары

Ғылыми-зерттеу институты (ҒЗИ) 16 зерттеу орталығына ие, ал келесі жылы оларды 20-ға дейін кеңейту жоспарлануда. Зерттеулер инженерлік, қоршаған орта және су, мұнай өңдеу және мұнай-химия, байланыс және АТ, экономика, басқару жүйелері салаларын қамтиды. KFUPM жаңа пәнаралық зерттеу орталықтарын ұсынды, олар оқытушылар, зерттеушілер және студенттерді жоғары материалдар, интеллектуалды өндіріс, робототехника, қауіпсіздік, ақылды мобильділік және логистика, сутегі және энергия сақтау сияқты маңызды тақырыптарда біріктіреді. Ғылыми-зерттеу институты өнеркәсіптік және мемлекеттік тапсырыс берушілер үшін жүздеген зерттеу есебін дайындады. Патша Фахд университеті мұқтаж студенттерді қолдау мақсатында халықаралық студенттерге түрлі стипендиялар ұсынады. Бұл стипендиялар оқу ақысын, тұру және ай сайынғы шығындарды, сондай-ақ басқа да жеңілдіктерді қамтиды. Зерттеу орталығының директоры – Жасанды интеллект (SDAIA KFUPM) Докторы Мотаз Әлфарадж. Жоғары материалдар – Докторы Ахмад Сорур. Мембраналар және су қауіпсіздігі – Докторы Эссам Алжунди. Интеллектуалды өндіріс және робототехника – Докторы Самир Мекид. Ақылды мобильділік және логистика – Докторы Сами Эльферик. Интегративтік мұнай зерттеулері – Докторы Мухамад Фелеман. Интеллектуалды қауіпсіз жүйелер – Докторы Фахад Аль Сулейман. Жаңаруға жарамды энергия және электр жүйелері – Докторы Хасан С. Алассири. Мұнай өңдеу және жоғары химия – Докторы Зайн Ямани. Құрылыс және құрылыс материалдары – Докторы Мохаммед Аль Оста. Байланыс және сенсорлық жүйелер – Докторы Али Мукабель. Қаржы және цифрлық экономика – Докторы Муса Альбашрави. Қоршаған орта және теңіз зерттеулері – Докторы Фахад Аль Салех Исмаил. Стратегиялық зерттеулер және жоспарлау, метрология, стандарттар және сынақтар.

Дахран техно-өлкесі

Dhahran Techno Valley Holding Company (DTVC) – KFUPM-ге толыққанды тиесілі еншілес компания. Ол Дахран және Шығыс провинциясында білім негізіндегі экономиканы дамыту мақсатымен құрылды. Бұл кәсіпкерлікке арналған орталық және KFUPM-нің ішінде де, сыртында да жаңашылдарды қолға алу платформасы. Экожүйеге KFUPM, Сауд Арабиясының Aramco, SABIC, Сауд Электр Компаниясы сияқты ұлттық компаниялар, технологиялық серіктестер, шағын және орта кәсіпорындар, сондай-ақ көптеген стартаптар кіреді. Dhahran Techno Valley Holding Company-ның миссиясы – инновациялық технологияларды жасауға және мүдделі тараптарға құндылық қосуға бағытталған өнеркәсіптік ойыншыларды тарту және қолдау арқылы инновациялар мен ынтымақтастық үшін жағдай жасау. DTVC сонымен қатар университет оқытушылары мен студенттері үшін жаңа бизнес мүмкіндіктерін дамытуға ынталандыру арқылы ғылыми-зерттеу жүйесіндегі кәсіпкерліктің рөлін қайта жандандыруда маңызды рөл атқарады.

Кәсіпкерлік

2010 жылдан бері Кәсіпкерлік институтының миссиясы – білім беру, оқыту және зерттеулер арқылы Сауд Арабия Корольдігінде инновациялық және кәсіпкерлік экожүйенің дамуын қолдау және ілгерілету. Институт студенттерге, оқытушыларға және кәсіпкерлерге жоғары перспективалы стартаптарды бастау және өркендету үшін физикалық кеңістік пен кәсіби ресурстарға қол жеткізуге мүмкіндік береді.

Академиктер

Халед С. Аль Султан: KFUPM-нің бұрынғы ректоры, Компьютерлік жүйелер және инженерия колледжінің бұрынғы деканы, KFUPM-дегі жүйелік инженерия кафедрасының бұрынғы төрағасы, KFUPM-дегі жүйелік инженерия кафедрасының оптимизация және операциялық зерттеулер саласындағы бұрынғы профессоры, Сауд Арабиясының жоғары білім беру министрінің бұрынғы орынбасары, KFUPM, (BSc және MSc, жүйелік инженерия, '87) Заглул Эль Наггар, мұсылман ғалымы және Құрандағы ғылыми ұғымдар комитетінің төрағасы, Ислам істерінің жоғарғы кеңесі, Каир, Египет. Эль Наджар 1979-1996 жылдары KFUPM-де геология профессоры болып жұмыс істеді. Математика тарихы саласындағы профессор Әли Абдулла Әл Даффа. Хамди Челепи, Стэнфорд университетінің энергетика ғылымдары және инженерия кафедрасының профессоры және кафедра меңгерушісі. Челепи 1985 және 1988 жылдары Король Фахад мұнай және минералдар университетінен бакалавр және магистр дәрежелерін алды, ол резервуарлық модельдеу және көп фазалы ағын саласындағы белгілі зерттеуші.