Кіріспе

Копенгагеннің қалалық аймағы, Дания

Копенгагеннің қалалық аймағы (ірі Копенгаген деп те аталады) (Storkøbenhavn немесе Hovedstadsområdet) негізінен Данияның астаналық аймағында, сондай-ақ Зеландия аймағында орналасқан. Оған Копенгаген және Фредериксберг муниципалитеттері, сондай-ақ бұрынғы Копенгаген округі кіреді. Барлығы 18 муниципалитеттен тұрады, олардың ішінде Баллеруп, Греве (бұрынғы Роскилде округі), Ишой, бұрынғы Сёллерод және бұрынғы Верлёсе муниципалитеттерінің бір бөлігі 2007 жылдан бастап халық санымен бірге есептеледі. Ишой және Греве Странд 1999 жылдан бері алғаш рет қосылды. 2022 жылдың 1 қаңтарына қарай бұл аймақтың халқы 1,336,982 адамды құрады. Дания Статистика агенттігінің мәліметінше, қалалық аймақ анықтамасы БҰҰ-ның 200 метрлік анықтамасына сәйкес жасалған.

Hovedstadsområdet мен Копенгагеннің қалалық аумағы

Дегенмен, Hovedstadsområdet Копенгаген қалалық аймағының анықтамасы емес. Бұл аймақ Біріккен Ұлттар Ұйымының қала анықтамалары бойынша ұсыныстарға сәйкес келмейді (ғимараттар арасындағы 200 метрлік ең аз қашықтық талабы сияқты) және тек статистикалық мақсаттар үшін қолданылады. "Hovedstadsområdet" пен жалпы қалалық аймақ анықтамасы (немесе қала шекаралары) арасындағы басты айырмашылық – Амагер, Салтхолм және Пеберхолм аралдары, сондай-ақ, ең алдымен Тёрнби муниципалитеті. Копенгаген, Тёрнби және Драгор муниципалитеттері – Амагер аралындағы үш муниципалитет. "Hovedstadsområdet" Копенгаген мен Тёрнби муниципалитеттерінің толық аумағын қамтиды, бірақ соңғысында ғимараттар мен тұрғындары жоқ үлкен аудандар бар. Бұл Амагер аралындағы Копенгагеннің кішкентай бөлігіне де қатысты. Амагердің батыс бөлігі – 1930-1950 жылдары теңізден алынған Øresund бұғазының жағалауындағы кеңейтілген аудан. Амагердің бұл кеңейтілген бөлігі Копенгаген мен Тёрнби муниципалитеттері арасында бөлінген және екі шағын ауданда ғана салынған. Оған сонымен қатар порт бойындағы және Белла орталығы (2009 жылдың желтоқсанында COP 15 климат саммитін қабылдаған) да кіреді. Бұл кішкентай аудандар мен бақша коттедждерінен басқа, Амагердің батыс бөлігінің көп бөлігі жоспарланбаған, аз ғимараттармен (мысалы, оқ ату полигоны). Бұл негізінен Копенгаген портының оңтүстік бөлігін қорғау үшін жасалған. Аймақ қазір үлкен тастармен, теңіз құмымен, гипстің қалдықтарымен, қоқыстармен және белгісіз заттармен толтырылғандықтан, бұл жерде құрылыс салу қымбатқа түседі. Тіпті егіншілік те қиын. (Сонымен қатар, Амагердің оңтүстік бөлігінде ауыл шаруашылығы алқаптары және тіпті "Конгелунден" ("Патша бағы") деген кішкентай орман бар. Бұл аудандар Амагер аралының үшінші муниципалитетіне, Драгорға жатады.) Пайдаланылмаған аумақтың бір бөлігі Копенгаген муниципалитетіне тиесілі, бірақ Драгор және Тёрнби муниципалитеттеріне тиесілі бөлігі әлдеқайда үлкен. Сондай-ақ, "Салтхолм" (2010 жылы 3 тұрғын) және "Пеберхолм" (тұрғындары жоқ) аралдары Тёрнбиге жатады, сонымен қатар Копенгаген әуежайының такси және ұшу-қону жолақтары жүйесі (үш ұзын жолақ) да сонда орналасқан. Жалпы алғанда, Тёрнби муниципалитетінің көп бөлігі және Амагер аралындағы Копенгаген муниципалитетінің шағын бөлігі қалалық аймақ ретінде қарастырылмайды. Сондықтан "Hovedstadsområdet" Копенгагеннің қалалық аймағына тең келмейді. Данияның статистикалық басқармасы "Danmarks Statistik" (ол "Hovedstadsområdet" туралы ақпарат ұсынады) немесе Данияның географиялық институты "Kort og Matrikelstyrelsen" ("Hovedstadsområdet" шекарасын анықтайды) "Hovedstadsområdet" Копенгагеннің қалалық аймағы екенін мәлімдемейді. Данияның ішкі істерінде бұл маңызды емес. Бірақ Копенгагенді басқа қалалармен салыстырғанда, Амагер, Салтхолм және Пеберхолм аралдарындағы елді мекендері жоқ аудандар халық тығыздығы көрсеткіштеріне әсер етеді. 2012 жылғы мәліметтер бойынша, Копенгагенде басқа қалалармен салыстыру үшін ресми қала шекарасы жоқ. "Hovedstadsområdet" – статистикалық мақсаттар үшін ғана ойлап табылған аймақ. Бұл термин күнделікті сөйлеуде (анықталған аймақ ретінде) сирек қолданылады. Кейде бұқаралық ақпарат құралдарында "Hovedstadsområdet" сөзі оңтүстіктегі Кёгеден солтүстіктегі Эльсинорға және батыстағы Роскильдеге дейінгі астаналық аймақты білдіреді. Мысалы, "Hovedstads TV", "Kanal Hovedstaden", "Kanal København" және "TV2 Lorry" сияқты аймақтық телеарналар осы үлкен аумақты қамтиды. Тіпті жалпыұлттық телеарналарда да "Hovedstadsområdet" сөзі Дания статистика институтының анықтамасына немесе астаналық аймаққа сілтеме жасауы мүмкін. Тағы бір ұқсас аймақ – "Storkøbenhavn" (ағылш. "Ұлы Копенгаген"). Оны тек "Vejdirektoratet" ("Жол басқармасы") пайдаланады. "Копенгаген" деген сөз муниципалитетке (өте шектеулі шекарасы бар және Фредериксберг муниципалитетін толығымен қоршап тұрады) немесе шекарасы жоқ бүкіл қалаға қатысты болуы мүмкін. 1970 жылға дейін Копенгагеннің қалалық аймағы (København) Копенгаген, Фредериксберг және Гентофте муниципалитеттерінен тұрды. Қаланың орталық бөлігін (барлық қала маңындағы елді мекендерді қоспағанда) солтүстіктегі Dyrehaven орман, "motorring 3" деп аталатын тас жолдың шығыс жағы және Швецияға қарай жалғасатын Амагер аралы арқылы өтетін тас жолдың солтүстігіндегі ауданды қамтиды. Бұл аймаққа Копенгаген (Фредериксбергпен бірге), Гентофте, Гладсакс, Родовр, Хвидовр және Тёрнби муниципалитеттерінің бір бөлігі кіреді. Бұл аймақта шамамен 900 000-950 000 тұрғын бар. Қалалық Копенгаген және бұл қалалық аймақ – тек статистикалық мәліметтер, олардың саяси және/немесе әкімшілік маңызы жоқ.