Кіріспе
Бұрынғы британдық инженерлік топ «Армстронг Сиддли» 20-ғасырдың бірінші жартысында жұмыс істеген британдық инженерлік топ. 1919 жылы құрылған, ол сәнді көліктер мен ұшақ қозғалтқыштарын өндірумен танымал. Компания «Армстронг Уитворттың» қоғамның ең жоғарғы тобына сатылатын сәнді автомобильдерді өндіруші «Siddeley Deasy» компаниясын сатып алғаннан кейін құрылды. Компаниялар біріккеннен кейін автомобильдер, ұшақ қозғалтқыштары, танктер мен автобустарға арналған беріліс қораптары, зымырандар мен торпедаларға арналған қозғалтқыштар, сондай-ақ теміржол вагондарын әзірлеуде сапаға назар аудару жалғасты. «Hawker Aviation» және «Bristol Aero Engines» компанияларымен бірігулер мен сатып алулар автомобиль өндірісінің 1960 жылдың тамызында тоқтатылуына дейін жалғасты. Компания ұшақтар мен ұшақ қозғалтқыштары бизнесіне қызығушылық танытқан «Rolls Royce» конгломератына енді. Соңында, қалған қосалқы бөлшектер мен автомобильдерге қатысты барлық мүдделер «Armstrong Siddeley Owners Club Ltd» компаниясына сатылды, ол қазір патенттерге, дизайнға, авторлық құқықтар мен тауарлық белгілерге, соның ішінде «Armstrong Siddeley» атауына ие. «Армстронг Сиддли Салоны» «патшалық қолдануға лайықты сәнді автомобиль» деп есептелді және 1930 жылы Угандаға жасаған сапарында Уэльс ханзадасы (кейіннен VIII Эдуард патшасы) оны пайдаланды.
Armstrong Siddeley was a British engineering group that operated during the first half of the 20th century. It was formed in 1919 and is best known for the production of luxury vehicles and aircraft engines. The company was created following the purchase by Armstrong Whitworth of Siddeley Deasy, a manufacturer of luxury motor cars that were marketed to the top echelon of society. After the merge of companies, this focus on quality continued throughout in the production of cars, aircraft engines, gearboxes for tanks and buses, rocket and torpedo motors, and the development of railcars. Company mergers and takeovers with Hawker Aviation and Bristol Aero Engines saw the continuation of the car production which ceased in August 1960. The company was absorbed into the Rolls Royce conglomerate which was interested in the aircraft and aircraft engine business. Eventually, the remaining spares and all motor car interests were sold to the Armstrong Siddeley Owners Club Ltd, which now owns the patents, designs, copyrights and trademarks, including the name Armstrong Siddeley. Considered "an elegant car appropriate for royal use", the "Armstrong Siddeley Saloon" was used by the Prince of Wales (later King Edward VIII) during his 1930 tour of Uganda.
Сиддли автокөлігі
Ковентридегі Сиддли Автокар компаниясы 1902 жылы Джон Дэвенпорт Сиддли (1866–1953) тарапынан құрылды. Оның өнімдері, Vickers еншілес компаниясы оның үшін жасаған, көптеген Peugeot бөлшектерін пайдалана отырып, Peugeot машиналарының негізінде салынды және ағылшын тілінде жасалған кузовтармен жабдықталды. 1905 жылдың басында J. D. Siddeley Vickers Limited компаниясының еншілес компаниясы Wolseley-дің Лондондағы сату менеджері болып тағайындалды, сонымен бірге Wolseley оның Siddeley машинасының сауда белгісі мен патенттік құқықтарын сатып алды. Бірнеше ай өткен соң Герберт Остин өз бизнесін құру үшін кетіп, Сиддли бас менеджер болып тағайындалды. Викерс ағайындарының рұқсатынсыз Сиддли өзінің есімін Wolseley таңбасына қосты, бірақ ол кеткеннен кейін бұл өзгеріс алынып тасталды.
Сиддли-Дейси
1909 жылы Дж. Д. Сиддли «Вулслиден» кетіп, 1910 жылы «The Deasy Motor Car Manufacturing Company, Limited» компаниясын басқаруға кірісті. Акционерлер оның осы қызметтегі табысына өте қуанды, сол себепті 1912 жылдың 7 қарашасында компанияның атын «The Siddeley Deasy Motor Car Company Limited» деп өзгертуге бірауыздан келісті. Сиддлидің аты 1912 жылдың басында-ақ өнімнің радиаторына қосылған еді. Оның машиналары «Сфинкс сияқты тыныш» деген ұранды қабылдады және капот безендіруі ретінде Сфинкс суреті пайда болды.
Армстронг Сиддли
1919 жылдың сәуірінде Сиддли Дезиді Ньюкасл-апон-Тайн қаласындағы Армстронг Уитворт даму компаниясы сатып алды, ал 1919 жылдың мамырында Дж.Д. Сиддли басқарушы директор болған Armstrong Siddeley Motors Ltd еншілес компаниясы құрылды. 1927 жылы Армстронг Уитворт өзінің ауыр инженерлік салаларын Виккерспен біріктіріп, Виккерс Армстронгс компаниясын құрды. Осы кезде Дж.Д. Сиддли Армстронг Сиддли және Армстронг Уитворт ұшақтарын өзінің бақылауына алды. 1928 жылы Армстронг Сиддли Холдингс Кросли Моторс компаниясынан "Авро" автокөлігін сатып алды. Сондай-ақ сол жылы Сиддли пре-селекторлы қоробканы ойлап тапқан Уолтер Гордон Уилсонмен серіктесіп, Improved Gears Ltd компаниясын құрды, ол кейін Self Changing Gears болып өзгерді – бұл қоробка "азаматтардың қыздарына арналған көліктер" деген таңбалық сөйлемді қалыптастыруға мүмкіндік берді. Армстронг Сиддлиде сәнді автокөліктер, ұшақ қозғалтқыштары және кейіннен ұшақтар өндірілді. 1935 жылы J. D. Siddeley-дің мүдделерін авиация саласындағы пионер, Хоукер ұшақтарының иесі Томми Сопвиф 2 миллион фунт стерлингке сатып алды. Ол Gloster Aircraft Company және Air Training Services компанияларымен бірге британдық ұшақ өндірісінде танымал болған Хоукер Сиддли компаниясын құрды. Армстронг Уитворт Әуе кемесі және Армстронг Сиддли Моторс Хоукер Сиддлидің еншілес компаниялары болды, ал Сопвиф Армстронг Сиддли Моторстың жаңа төрағасы болды. Осы кезде Сиддли және Миддлтон Джой отбасылары арасындағы "үздірілмеген іскерлік байланыс" сақталды, олар Filtrate Oil өндірушілері болды және автожарыстарда үлкен жетістіктерге қол жеткізді. Армстронг Сиддли британдық ұшақ және ұшақ қозғалтқыштары өндірушілерін үкіметтің ықпалымен рационализациялау аясында Бристоль Аэро Компаниясының (Бристоль Аэро Моторлары) ұшақ қозғалтқыштары бизнесімен біріктіріліп, Bristol Siddeley құрылды. Армстронг Сиддли 1960 жылы соңғы автокөлігін шығарды. 1966 жылы Bristol Siddeley және Rolls Royce бірікті, соңғысы бұрынғысын өзіне қосып алды, ол Rolls Royce құрамында ұзақ уақыт бойы ұшақ қозғалтқыштары бөлімшесі ретінде сақталды. 1972 жылдың маусым айында Rolls Royce (1972) Ltd компаниясы барлық қосалқы бөлшектерді, сондай-ақ барлық патенттерді, техникалық сипаттамаларды, суреттерді, каталогтарды және Armstrong Siddeley Motors Ltd атауын Armstrong Siddeley Owners Club Ltd компаниясына сатты. Бұл "Армстронг Сиддли" және "A S Sphinx Logo" таңбалық белгілері мен авторлық құқығы Armstrong Siddeley Owners Club Ltd компаниясына тиесілі екенін білдіреді. "Siddeley" атауы Hawker Siddeley Aviation және Hawker Siddeley Dynamics арқылы авиацияда біраз уақыт сақталды. 1977 жылы олар басқа компаниялармен бірігіп, British Aerospace (BAe) құрды, ол одан әрі бірігулер нәтижесінде BAE Systems компаниясына айналды.
Автомобильдер
Одақтан шыққан алғашқы автомобиль өте үлкен машина болды, 5 литрлік қозғалтқышы бар. 1922 жылы 18 л.с. шағын модель пайда болды, ал 1923 жылы 2 литрлік 14 л.с. машинасы ұсынылды. 1928 жылы компанияның алғашқы 15 л.с. алты цилиндрлі машинасы, ал 1929 жылы 12 л.с. көлігі енгізілді. Бұл марка үшін маңызды жыл болды, онда компания тұңғыш рет Вильсонның алдын ала таңдау беріліс қорабын опция ретінде ұсынды; ол 1933 жылдан бастап барлық автомобильдерде стандартты жабдыққа айналды. 1930 жылы компания 12, 15, 20 және 30 л.с. модельдерін сатты, соңғысының бағасы 1450 фунт стерлинг болды. Компанияның консервативті имиджі 1930 жылдары алты цилиндрлі қозғалтқыштары бар автомобильдерді ұсыну арқылы нығайтылды, бірақ төрт цилиндрлі 12 л.с. машинасы 1936 жылға дейін өндірісте сақталды. 1932 жылы немесе шамамен сол кезде, компания арнайы, көбірек спорттық дизайнды модельдерді жасауды бастады, нәтижесінде ралли-тур сериясы пайда болды. Мақсат – өнімнің өте дамығандығына қарамастан, қарапайым бейнесінен арылу еді. 16 ралли-тур автомобильдерінің көпшілігі иелері немесе жоғары лауазымды директорлар пайдаланды, олар түрлі раллилерге қатысып, жақсы нәтижелерге қол жеткізіп, жақсы жарнама жасады. Бұл 16 арнайы машинаның тек біреуі ғана қазіргі уақытта бар екені белгілі: 1933 жылғы, Ұзын 15 ралли-тур машинасы, жазбаларға сәйкес, 20 л.с. нұсқасымен бірдей кузовқа ие (бірақ сәл ұзын капоты бар). 1933 жылы 5 литрлік алты цилиндрлі Siddeley Special ұсынылды, оның құны 950 фунт стерлинг болды. 1940 жылы автомобильдер өндірісі азайды, ал 1941 жылы бірнеше автомобиль құрастырылды. Екінші дүниежүзілік соғыс Еуропада аяқталған аптада Армстронг Сиддли өзінің соғыстан кейінгі алғашқы модельдерін ұсынды: төрт есікті Lancaster седаны және Hurricane drophead купе. Бұл модельдердің атаулары Hawker Siddeley Group (компания 1935 жылы қабылдаған атау) соғыс кезінде шығарған ұшақтардың атауларын еске түсірді. Бұл автомобильдердің барлығы 2 литрлік алты цилиндрлі (16 л.с.) қозғалтқыштармен жабдықталды, ал 1949 жылы 2.3 литрлік (18 л.с.) қозғалтқыштарға дейін артты. 1949 жылдан 1952 жылға дейін 18 л.с. Whitleys модельдерінің екі коммерциялық нұсқасы, негізінен экспортқа арналған, өндірілді. Utility Coupé – дәстүрлі купе-утилитет стиліндегі көлік, ал Station Coupé – іс жүзінде екі кабиналы көлік, бірақ әлі де екі есігі ғана болды. Дегенмен, ол төрт ересек адамға арналған екі қатарлы орындықтарға ие болды және артқы орындыққа оңай кіру үшін есіктері үлкен болды. 1953 жылдан бастап компания 3.4 литрлік алты цилиндрлі қозғалтқышпен Sapphire модельін шығарды. 1956 жылы модельдер қатары 234 (2.3 литрлік төрт цилиндрлі) және 236 (ескі 2.3 литрлік алты цилиндрлі қозғалтқышпен) модельдерімен кеңейтілді. Sapphire 346 моделінің капотында сфинкс пішіндес талисман орнатылған, оған Армстронг Сиддли Sapphire реактивті қозғалтқыштары бекітілген. 234 және 236 Sapphire модельдері марканың адал тұтынушыларына Armstrong Siddeley-дің дәстүрлі сыртқы түрінен радикалды түрде өзгеше көрінуі мүмкін. Алайда, шындығында, олар автомобиль дизайнының қарқынды дамыған кезеңінде тым консервативті болды. Егер "кішкентай Sapphire" Армстронг Сиддли үшін соңғы қадам болса, онда себебі Jaguar 1955 жылы бірлік құрылымындағы 2.4 седанын ұсынды, ол 234 және 236 модельдерінен жылдам, әлдеқайда арзан және әлдеқайда тартымды болды. Армстронг Сиддли шығарған соңғы жаңа модель 1958 жылғы Star Sapphire болды, ол 4 литрлік қозғалтқышпен және автоматты беріліс қорабымен жабдықталған. Армстронг Сиддли 1960 жылы Bristol компаниясымен біріккеннен кейін құлдырады; соңғы автомобиль 1960 жылы Ковентри зауытынан шықты.
Клубтар
Осы дәуірдегі көптеген британдық автомобильдер сияқты, бірнеше елде, мысалы, Ұлыбритания, Австралия, Жаңа Зеландия, Нидерланды және Германияда оларды пайдалануды қолдайтын белсенді иелері клубы бар. Armstrong Siddeley Owners Club Ltd бүкіл әлемде мүшелеріне ие, ал Австралиядағы ASCC-нің көптеген мүшелері шетелде тұрады. Ұлыбританияда ASOC ай сайын мүшелеріне арналған "Сфинкс" журналын жариялайды. Австралияда Армстронг Сиддли автокөлік клубы жылына алты рет "Оңтүстік Сфинкс" журналын шығарады. Нидерландыда ASOC Dutch жылына алты рет жарияланады, ал Жаңа Зеландияда Armstrong Siddeley Car Club in New Zealand Inc. ай сайын "Sphinx NZ" журналын шығарады.
Әуе кемелерінің қозғалтқыштары
1920-1930 жылдары Армстронг Сиддли компаниясы үлкен мысықтардың аттарымен аталатын төмен және орта қуатты авиациялық радиалдық қозғалтқыштардың қатарын шығарды. Олар сондай-ақ ұшақтар үшін "Аунс" деп аталған екі цилиндрлі шағын қозғалтқышты да жасады. Компания өзінің алғашқы газ турбиналық қозғалтқышы бойынша 1939 жылы жұмыс істей бастады, ол Алан Арнольд Гриффиттің Корольдік әуе кемесі құрылымында бастама көтерген дизайны негізінде жасалды. "Армстронг Сиддли эксперименталды" деген мағына беретін "ASX" деп аталған бастапқы таза турбореактивтік дизайн кейіннен винтті қозғалтқышты итеру үшін бейімделді, нәтижесінде "ASP" пайда болды. Осыдан кейін AS турбиналық қозғалтқыштар жыландардың аттарымен аталатын болды. Мамба және Қос Мамба турбовинттік қозғалтқыштар еді, соңғысы екі Мамбаның қатар орналасқан және ортақ беріліс қорабы арқылы жұмыс істейтін күрделі инженерлік құрылым болатын, және оларды Fairey Gannet ұшағында табуға болады. "Пайтон" турбовинті "Вестленд Вайверн" шабуылдық ұшағына қуат берді. Мамбаны одан әрі жетілдіру Адер турбореактивтік қозғалтқышын жасау үшін жылдамдық төмендету беріліс қорабын алып тастауға әкелді. RAE қозғалтқышының дизайнын өндірудегі тағы бір пионер – Metrovick компаниясы, ол Metrovick F.2 деп аталған дизайнмен бастады. Бұл қозғалтқыш ешқашан өндіріске енбеді, сондықтан Metrovick үлкен дизайнға, Берилге, содан кейін одан да үлкен дизайнға, Сапфирге көшті. Армстронг Сиддли кейін Сапфир дизайнын қабылдады, ол екінші буын реактивтік қозғалтқыштардың ең сәттілерінің бірі болды және Rolls Royce Avon-мен бәсекелесті. Компания бастапқыда ұшқышсыз Jindivik нысаналық дрондары үшін Viper деп аталған қозғалтқышты әзірледі. Бұл өнімді Bristol Siddeley және кейін Rolls Royce одан әрі жетілдірді және көптеген жылдар бойы көптеп сатылды. Сондай-ақ, Snarler және Stentor сияқты бірнеше ракеталық қозғалтқыштар өндірілді. Ракеталық даму Bristol компаниясының жұмысын толықтырды, және Bristol Siddeley зымырандарға арналған ракеталық қозғалтқыштардың жетекші британдық өндірушісіне айналды. +Аэро және ракеталық қозғалтқыштар жылы түрі Армстронг Сиддли Чита 1935 7 цилиндрлі радиал Армстронг Сиддли Цивет 1928 7 цилиндрлі радиал Армстронг Сиддли Кугар 1945 9 цилиндрлі радиал өндірілмеген Армстронг Сиддли Дирхаунд 1935 21 цилиндрлі 3 қатарлы радиалдық қозғалтқыш. Өндірілмеген Армстронг Сиддли Генет 1926 5 цилиндрлі радиал Армстронг Сиддли Генет Майор 1928 радиал Армстронг Сиддли Гиена 1933 тәжірибелік 15 цилиндрлі 3 қатарлы радиал Армстронг Сиддли Ягуар 1923 14 цилиндрлі 2 қатарлы радиал Армстронг Сиддли Леопард 1927 14 цилиндрлі, 2 қатарлы радиал Армстронг Сиддли Линкс 1920 радиал Армстронг Сиддли Мангоз 1926 5 цилиндрлі радиал Армстронг Сиддли Оунс 1920 2 цилиндрлі қарама-қарсы Армстронг Сиддли Пантер 1929 14 цилиндрлі 2 қатарлы радиал Армстронг Сиддли Сервал 1928 10 цилиндрлі 2 қатарлы радиал Армстронг Сиддли Тайгер 1932 14 цилиндрлі 2 қатарлы радиалдық, турбонаддувпен Армстронг Сиддли ASX 1945 осьтік ағынды турбореактивтік Армстронг Сиддли Пайтон 1945 турбовинттік, сондай-ақ ASP деп те аталады Армстронг Сиддли Қос Мамба 1949 Екі Мамба беріліс қорабымен байланысқан Армстронг Сиддли Мамба 1946 турбовинттік Армстронг Сиддли Сапфир 1948 турбореактивтік Армстронг Сиддли Адер 1948 турбореактивтік Армстронг Сиддли Вайпер 1951 турбореактивтік Армстронг Сиддли Снарлер 1950 ракеталық
Дизельді қозғалтқыштар
1946 жылы Армстронг Сиддли алғашқы дизельдік қозғалтқыштарын шығарды. Олар өнеркәсіптік және ауыл шаруашылығында қолданылатын орташа жылдамдықты қозғалтқыштар еді. Бастапқыда 900 айналымда жұмыс істейтін бір цилиндрлі және екі цилиндрлі нұсқалары болды. Әрбір цилиндрдің сыйымдылығы 988 см³ (60,2 текше дюйм) құрады. Қуаты мен жылдамдығы біртіндеп арттырылды. 1954 жылдың соңына қарай бір цилиндрлі қозғалтқыш 1800 айналымда, ал екі цилиндрлі қозғалтқыш та сол жылдамдықпен бағаланды. 1955 жылы 3 цилиндрлі қозғалтқыштың енгізілуімен ассортимент кеңейтілді. Қозғалтқыштар 1957 жылдың тамызында жабылмайынша, Лестердегі Уолнат көшесіндегі Армстронг Сиддли зауытында жасалды. Өндіріс Глостерширдегі Armstrong Siddeley (Brockworth) Ltd зауытына, ал 1958 жылы Миддлсекс штатындағы Стейнстегі Petters Limited зауытына көшірілді. Petters компаниясы құрастырған қозғалтқыштар AS1, AS2 және AS3 деп аталды, оларды осы компанияның басқа өнімдерінен ажырату үшін. 1962 жылы Petters жеңіл, кішкентай, жоғары жылдамдықты, ауамен салқындатылатын дизельдік қозғалтқыштардың жаңа үлгісін ұсынғанда өндіріс тоқтатылды. 1958 жылдың сәуір айында компания Maybach MD сериялы жоғары жылдамдықты дизельдік қозғалтқыштарды жасауға лицензия алды. Одан кейін, 1959 жылы Армстронг Сиддли компаниясының өндірістік қызметін қабылдаған Bristol Siddeley Engines Ltd бірнеше жүз қозғалтқыш жасады.
The engines were built at Armstrong Siddeley's factory at Walnut Street in Leicester until that factory closed in August 1957. Production was transferred to the factory of Armstrong Siddeley (Brockworth) Ltd in Gloucestershire and in 1958 to the factory of Petters Limited at Staines, Middlesex. The engines built by Petters were designated AS1, AS2 and AS3 to distinguish them from that company's other products. Production ended in 1962 when Petters
introduced a replacement range of lightweight small high speed air cooled diesel engines. In April 1958 the company obtained a licence to build the Maybach MD series high speed diesel engines. Several hundred were built by Bristol Siddeley Engines Ltd after that company took over Armstrong Siddeley's manufacturing activities in 1959.