Жоуэтт: Ұлыбританияның алғашқы жеңіл автомобильдерінің тарихы
Jowett Cars
Жоуэтт – 1906-1954 ж. Англияда мотоцикл, жеңіл автокөліктер өндірген компания. 1901 ж. Жоуэтт аға-інілер мен А.Лэмб құрған. Тарихы, қозғалтқыштары туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Jowett – 1906 жылдан 1954 жылға дейін Англияның Йоркширдің Батыс Ридингіндегі Брэдфорд қаласында жеңіл автомобильдер мен жеңіл коммерциялық көліктер өндірген компания.
the surname
Jowett was a manufacturer of light cars and light commercial vehicles in Bradford, West Riding of Yorkshire, England from 1906 to 1954.
Ерте тарих
Джоуетті 1901 жылы ағайынды Бенджамин (1877–1963) және Уильям (1880–1965) Джоуетт пен Артур В. Лэмб бірлесіп құрды. Олар велосипед бизнесімен айналысып, кейіннен машиналарды қоздыратын V-тәрізді қозғалтқыштар жасады. Алғашқы қозғалтқыштардың кейбіреулері ауыстыру ретінде басқа автомобильдерге орнатылды. 1904 жылы олар Брэдфорд қаласындағы Бэрлингтон көшесінде орналасқан «Джоуетт мотор өндіру компаниясы» болып қайта құрылды. Олардың алғашқы Jowett жеңіл автокөлігі 1906 жылғы ақпанда жасалды, бірақ кішкентай шеберханасы жалпы инженерлік жұмыстармен, әртүрлі қозғалтқыш конструкцияларын сынаумен және алғашқы алты Scott мотоциклін жасаумен толық айналысқандықтан, 1910 жылға дейін өндіріске енгізілмеді. Одан кейін 25 000 мильден астам қатаң сынақтардан өтті. Олардың мақсаты – төмен салмақты, арзан бағалы және пайдалану шығындары төмен көлік құралын ұсыну болатын. Бұл прототипті Ұлыбританиядағы алғашқы нағыз жеңіл автомобиль деп айтуға болады. Қозғалтқыш пен қоробка ауыстырғышы жеңіл автомобиль үшін арнайы жасалған және көбінесе алюминийден құралған. Оның төмен жылдамдықтағы серпілісі мен беріліс қатынастары Брэдфорд төңірегіндегі және Йоркширдің таулы жерлеріндегі нашар жолдарға өте ыңғайлы болды, онда жоғары жылдамдық немесе жылдам үдеуге қажеттілік болмады. Қозғалтқыш пен автомобильдің қалған бөліктері берік болды. Бенджамин Джоуетт олардың жеңіл автомобиль класы жеткілікті қуатты болғанымен, арқау беттерінің нашар болуына байланысты тез тозуға ұшырайтын велосипед машиналарын немесе автомобильдің құрылымына тым ауыр болған үлкен автомобильдердің қозғалтқыштарынан зардап шегетінін айтты. Jowett қозғалтқышы жеңіл автомобиль үшін жасалған және құрастырылған. Өндіріс көлігі «тез танымал болды». 1945 жылы компанияны жылжымайтын мүліктерді дамытушы Чарльз Клор сатып алды, ал 1947 жылы ол оны Lazard Brothers банкілеріне сатты.
Jowett was founded in 1901 by brothers Benjamin (1877–1963) and William (1880–1965) Jowett with Arthur V. Lamb. They started in the cycle business and went on to make V twin engines for driving machinery. Some early engines found their way locally into other makes of cars as replacements. In 1904 they became the Jowett Motor Manufacturing Company based in Back Burlington Street, Bradford. Their first Jowett light car was produced in February 1906 but as their little workshop was fully occupied with general engineering activities, experiments with different engine configurations, and making the first six Scott motorbikes, it did not go into production until 1910, and then after more than 25,000 miles of exhaustive trials. Their intention was to provide a low weight vehicle at a low price and with low running costs. The prototype could be described as the United Kingdom's first real light car. Engine and gearbox were specifically designed for a light car and made largely of aluminium. Its low speed torque and gear ratios were ideally suited to the hills about Bradford and Yorkshire's terrain where poor roads provided little use for a high top speed or quick acceleration. Construction of the engine and the rest of the car was robust. Benjamin Jowett held that their light car class was suffering from engines either from cyclecars with sufficient power but subject to rapid deterioration because of inadequate bearing surfaces, or engines from larger cars too heavy for the rest of the car's structure leading to a different set of troubles. The Jowett engine was designed and built for a light car. The production car "quickly became popular". The company was bought by property developer Charles Clore in 1945 and he sold it in 1947 to the bankers Lazard Brothers.
Соғыстан кейінгі
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін өндіріс қайта басталғанда, екі цилиндрлі қозғалтқыш жаңа автомобильдер тізімінен алынып тасталды, бірақ коммерциялық көліктерде, енді жеңіл жүк машинасы, Брэдфорд фургоны, Utility деп аталатын универсалдың екі нұсқасы, сондай-ақ шасси алдыңғы бөліктері мен шет елдегі көптеген каросерия шеберлері үшін жиынтықтар түрінде өндіріс тоқтағанға дейін 1005 см³ көлемде қолданыла берді. Джеральд Палмер басқарған команда жобалаған Jowett Javelin жаңа автомобильдер бұрынғылардан мүлдем өзгеше болды. Онда төрт цилиндрлі, иінтіректермен жабдықталған тәуелсіз алдыңғы және артқы серіппелер, сондай-ақ бір бөліктен жасалған корпус сияқты жетілдірілген мүмкіндіктер болды. Автомобиль жақсы жүріп, тамаша басқарылатындықтан жоғары бағаланды. 1950 жылы Javelin-ге Auto Union компаниясында жұмыс істеген Эберан фон Эберхорст жасаған шассиі бар Jowett Jupiter спорт машинасы қосылды. Javelin өндірісі Jowett тарихында бұрын-соңды көрілмеген деңгейге жетті. Javelin және Bradford автомобильдерінің корпусын жасауды Briggs Motor Bodies компаниясына тапсырды, ол Донкастерде жаңа зауыт салды. Briggs толықтай жинақталған және механикалық бөліктеріне орнатуға дайын корпуспен жеткізді. Jupiter автомобильдері әрқашан Idle қаласында өндірілді. Жаңа механикалық бөліктерде бастапқы кемшіліктер болды, бірақ Javelin корпустары бастапқы жоспар бойынша жаппай өндіріліп, қоймада жиналды. 1952 жылы экспорттық сату 75 пайызға төмендеді, содан кейін ішкі нарықта тағайындалған сатулар да баяулады, себебі ел "уақытша" арттырылған салықтың алынуын күтті, ол 1953 жылдың сәуір айында ақыры жеңілдетілді, бірақ бұл Jowett үшін ауыр салдарын тудырды. Нашар бизнес-стратегия, дұрыс бағыттың болмауы және артық сенім – қаржылық тұрақты компанияның құлдырауына себеп болды. Қозғалтқыш пен қоробка-айыр проблемалары шешілгеніне қарамастан, Idle зауыты күтілген көлемде автомобильдерді өндіре алмады, ал 1952 жылы тарату желісі де оларды сата алмады. Корпустарды жеткізу туралы келісімнің бұзылуы 1953 жылы Javelin өндірісін тоқтатуға және ескірген Bradford өндірісін тоқтатуға әкелді, бірақ жаңа үлгілерге арналған құралдар дайын болған еді. Кейіннен 1956 жылы Blackburn компаниясы сатып алды, бірақ соғыстан кейінгі автомобильдерге арналған қосалқы бөлшектер 1963 жылға дейін қолжетімді болды, ол кезде әуежай өнеркәсібінің рационализациясы салдарынан Jowett компаниясының қалған бөлігі жабылды.
When production restarted after the Second World War, the twin cylinder engine was dropped from the range of new cars, but continued in 1005 cc form to the end of production in the commercial vehicles, now comprising a light lorry, the Bradford van, two versions of an estate car called the Utility, and chassis front ends and kits for outside coachbuilders, many abroad. The new cars were a complete change from what had gone before with the streamlined Jowett Javelin designed by a team led by Gerald Palmer. This had such advanced features as a flat four push rod engine, independent front suspension with torsion bars front and rear, and unitary body construction. The car was good for and had excellent handling. In 1950 the Javelin was joined by the Jowett Jupiter sports car with a chassis designed by Eberan von Eberhorst who had worked for Auto Union. Javelins were designed for production levels never before attempted by Jowett. Javelin and Bradford body production was out sourced to Briggs Motor Bodies, who built a new plant at Doncaster. Briggs supplied the bodies fully trimmed and ready to be applied to the mechanicals. The Jupiters were always built in house at Idle. The new mechanicals had teething troubles, but Javelin bodies were still being mass produced to the original schedule, leading to their being stockpiled. Export sales collapsed by 75 per cent in 1952 followed by sluggish domestic sales while the nation waited for the removal of a "temporarily" increased purchase tax, finally eased in April 1953, with disastrous long term consequences for Jowett. Poor business strategy and direction, and over confidence, were the financially sound company's downfall and, even after the engine and gearbox problems were solved, the Idle plant was never able to build, nor – during 1952 – was the distribution network able to sell, the expected volume. Collapse of the arrangements for the supply of bodies led to suspension of Javelin production in 1953, together with the by now outdated Bradford, though tooling had been completed for new models. was later taken over by Blackburn in 1956, although spares for the postwar cars were kept available until 1963, when the remainder of the Jowett company was closed due to the rationalisation of the aircraft industry.
Дағдарыс және жабылу
Жаңа автомобильдерге салынатын салық 1953 жылдың 15 сәуірінде 25%-ға төмендетілді (66⅔%-дан 50%-ға дейін), бұл Ұлыбритания нарығында жаңа автомобильдерге сұраныстың күрт өсуіне әкелді. Өндіріс қуаты үшін болған бәсекелдесте Ford, Briggs компаниясын сатып алды, оның жаңа Донкастер зауыты біртұтас корпус конструкцияларын жасап, Jowett Javelin автомобильдері мен Bradford фургондары үшін толықтай жинақтады. 1953 жылдың сәуірінде Ford Motor Company Limited АҚШ акционерлерінен Briggs Motor Bodies Limited компаниясының басым үлесін сатып алды, оның бас зауыты Ford зауытының қасында, Дагенхэмде орналасқан. Қалған аз үлесті акционерлерден сатып алып, Ford Briggs бизнесіне толық ие болды. Донкастердегі Briggs зауыты Ford-тың қажеттіліктерінен артық болды және Fisher & Ludlow компаниясына сатылды. Fisher & Ludlow компаниясы да жаңа құрылған British Motor Corporation компаниясымен жұтылды. Шілде айының басында Jowett Cars Limited компаниясының төрағасы А. Ф. Джоплинг, сол кезде Blackburn Aircraft компаниясының жоғары лауазымды қызметкері болған ол, Jowett акционерлеріне жылдық бас мәжілісте автомобиль корпуспен жабдықтау мәселесінде қиындықтар туындағанын хабарлады. Келіссөздер жүріп жатыр, бірақ сол жылдың соңында дайын көліктерді жеткізу тоқтауы мүмкін. Ол сондай-ақ 1952 жылғы экспорт 1951 жылғы көрсеткіштен шамамен 75%-ға төмендегенін мәлімдеді. Ішкі нарықта, 1953 жылдың сәуіріндегі салық өзгерістеріне дейін алты ай ішінде, салықты төмендету жөніндегі ұйымдастырылған науқанның табысқа жететіні күтілгендіктен, бұрынғыдай жоғары болған Ұлыбританиядағы жаңа автомобильдерге деген сұраныс күрт төмендеді. 1952 жылдың соңғы тоқсанындағы ішкі нарықтағы сату көлемі алдыңғы үш тоқсанмен салыстырғанда тек 15%-ты құрады. Құрылысы 1953 жылдың қыркүйегінде аяқталды. "Қазір компания Javelin және Bradford көліктерін өндіруді тоқтатқаннан кейін, бас зауытты экономикалық тиімді деңгейде жұмыс істеуге мүмкіндік болмады" делінеді. Дегенмен Jowett Cars Limited қаржы жылының соңында шағын пайда тапты. 1954 жылдың тамызында өткен 35-ші жылдық бас мәжілісте төраға, 1946 жылдан бері жасалған 65 000-ға жуық көлікті пайдаланғандарды қоса алғанда, компаниямен байланысты барлық адамдардың ортақ жағдайына терең өкініш білдірді. Ақырында акционерлер өз акцияларының номиналды құнынан асып түсетін соманы алды. Бұл процесс 1955 жылдың ортасында аяқталды.
The purchase tax on new cars was reduced by 25 per cent on 15 April 1953 (from 66⅔ per cent to 50 per cent), which triggered a surge in demand for new cars on the UK market. In the resulting scramble for production facilities, Ford bought Briggs, whose new Doncaster plant built the unitary construction bodies and fully trimmed them for Jowett Javelin cars and Bradford vans. In April 1953, the Ford Motor Company Limited purchased from the US shareholders majority control of Briggs Motor Bodies Limited, whose main factory was adjacent to the Ford plant at Dagenham. Remaining minority shareholders were bought out, and Ford quickly acquired full ownership of the Briggs business. The Briggs factory at Doncaster was surplus to Ford's requirements and it was sold to Fisher and Ludlow. Fisher and Ludlow itself was quickly swallowed up by the newly created British Motor Corporation. At the beginning of July, the Chairman of Jowett Cars Limited, A. F. Jopling, who at the time was also a senior employee with Blackburn Aircraft, informed Jowett shareholders at their Annual General Meeting that difficulties had arisen over the future supply of car bodies. Negotiations were proceeding, but an interruption in delivery of completed vehicles appeared likely to occur in the closing months of that year. He also reported that exports for 1952 were almost 75 per cent down on 1951. On the home market, during the six month run up to tax changes in April 1953, the anticipated success of an organised campaign for a reduction in purchase tax had sharply reduced previously buoyant UK new car demand. Home market sales in the last quarter of 1952 were only 15 per cent of the sales in the three preceding quarters. completed in September 1953. "It is now stated that since the company ceased manufacturing Javelin and Bradford vehicles it has not been found possible to keep the main factory operating at an economic level." However Jowett Cars Limited reported a (small) profit for the financial year. At the 35th Annual General Meeting in August 1954, the chairman advised the profound regret of the board and all associated with the company, including the users of the some 65,000 vehicles which had been made since 1946, for their joint circumstances. Ultimately shareholders received back rather more than the nominal value of their shares. That process was completed in mid 1955.
Маңызды үлгілер
Типі Қозғалтқыш Өндірісі Корпус үлгілері Жыл Ескертпелері Jowett 6 л.с. 816 см³ бүйір клапанды жалпақ екі цилиндрлі, сумен салқындатылатын 48 2 орындық 1906–1914 Үш жылдамдықты беріліс қоробкасы. 1914 жылдан бастап 831 см³ Jowett 7 л.с. 907 см³ бүйір клапанды жалпақ екі цилиндрлі 11,444 (Long 7 қоса) 2 есікті мата салон, 2 есікті кобуст салон 1919–1930 Үш жылдамдықты беріліс қоробкасы. 1930 жылдан бастап төрт дөңгелекті тежегіштер. Jowett "Long" 7 л.с. 907 см³ бүйір клапанды жалпақ екі цилиндрлі 11,444 (Short 7 қоса) 2 орындық, спорттық туристер, 4 есікті мата салоны, Kestrel coachbuilt салоны, Black Prince, Silverdale және Grey Knight de luxe салондары, Simba туристері, Weasel спорттық туристері. 1930–1936 Дөңгелек аралығы. 1933 жылдан бастап 12 вольт электр жүйесі. 1934 жылдан бастап төрт жылдамдықты беріліс қоробкасы. Weasel моделінде екі карбюратор. Jowett Ten 1166 см³ бүйір клапанды төрт цилиндрлі 1,881 салон (Jupiter, Jason, Plover және Peregrine), фургон 1936–1940 1937 жылға дейін екі карбюратор. Jowett Eight 946 см³ бүйір клапанды екі цилиндрлі 2,888 салон 1937–1940 Jowett Javelin 1486 см³ үстіңгі клапанды төрт цилиндрлі 23,307 салон 1947–1953 Сынып жеңімпазы, 1949 Монте-Карло раллиі. Сынып жеңімпазы, 1949 Спа 24 сағаттық жарысы. 1953 Халықаралық Тюльпан раллиінің жалпы жеңімпазы. 1952 және 1953 RAC раллиінің сынып жеңімпазы Jowett Jupiter 1486 см³ үстіңгі клапанды төрт цилиндрлі 900 кабриолет 1950–1954 Түтікшелі жартылай кеңістіктік рама, гидравликалық тежегіштер. Кейбіреулері Pininfarina, Ghia Suisse, E. D. Abbott Ltd, Harold Radford сияқты тәуелсіз көлік құрастырушыларға шасси ретінде жеткізілді. 1950 жылғы 24 сағаттық Ле-Ман жарысының бірінші жарысында жеңімпаз атанды. Сонымен қатар, 1951 жылғы Лиссабон халықаралық раллиінің жалпы жеңімпазы және 1951 жылғы Ле-Манда сынып жеңімпазы. 1952 жылғы Ле-Манда Jupiter R1 спорттық нұсқасы жеңіс оді. Jowett Bradford 1005 см³ бүйір клапанды екі цилиндрлі 38,241 жеңіл жүк көлігі, фургон және қосалқы 1946–1953 Үш жылдамдықты беріліс қоробкасы Jowett R4 1486 см³ үстіңгі клапанды төрт цилиндрлі 3 спорттық 1953 Корпусы матамен күшейтілген пластик. Өндіріске шығарылмады. Ең жоғары жылдамдық
Type Engine Production Body styles Year Notes Jowett 6 hp 816 cc side valve flat twin water cooled 48 2 seater 1906–1914 Three speed gearbox. 831 cc from 1914 Jowett 7 hp 907 cc side valve flat twin 11,444 (inc Long 7) 2 door fabric saloon, 2 door coachbuilt saloon 1919–1930 Three speed gearbox. Four wheel brakes from 1930. wheelbase Jowett "Long" 7 hp 907 cc side valve flat twin 11,444 (inc Short 7) 2 seater, sports tourer, 4 door fabric saloon, Kestrel coachbuilt saloon, Black Prince, Silverdale and Grey Knight de luxe saloons, Simba tourer, Weasel sports tourer. 1930–36 wheelbase. 12 volt electrics from 1933. Four speed gearbox from 1934. Twin carburettors on the Weasel. Jowett Ten 1166 cc side valve flat four 1,881 saloon (Jupiter, Jason, Plover and Peregrine), van 1936–1940 Twin carburettors up to 1937. Jowett Eight 946 cc side valve flat twin 2,888 saloon 1937–1940 Jowett Javelin 1486 cc overhead valve flat four 23,307 saloon 1947–1953 Class win, 1949 Monte Carlo Rally. Class win, 1949 Spa 24 hours race. Outright win, 1953 International Tulip Rally. Class win, 1952 & 1953 RAC Rally Jowett Jupiter 1486 cc overhead valve flat four 900 convertible 1950–1954 Tubular semi space frame, hydraulic brakes. Some supplied as chassis to independent coach builders such as Pininfarina, Ghia Suisse, E. D. Abbott Ltd, Harold Radford. Class winner at 1950 24 Hours of Le Mans in its first race. Also, outright win of the 1951 Lisbon International Rally and class win at Le Mans in 1951. In 1952 Le Mans was class won by the sports racing variant Jupiter type R1. Jowett Bradford 1005 cc side valve flat twin 38,241 light truck, van and utility 1946–1953 Three speed gearbox Jowett R4 1486 cc overhead valve flat four 3 sports 1953 Body fabric reinforced plastic. Never reached production. Top speed
Клубтар
Ұлыбританияда шамамен сегіз Джоуетт клубының аймағы, сондай-ақ Австралия мен Жаңа Зеландиядағы өте белсенді топтар бар, олар Джоуетт маркасын қолдау және дамыту үшін жұмыс істейді. Клуб мүшелері өз көліктерімен аймақтық жиналыстарға қатысып, жыл сайын Ұлттық жиынға жиналады. АҚШ және Еуропадан клуб мүшелері мен олардың көліктері де қатысқан.
There are some eight Jowett club regions in the UK and very robust Australian and New Zealand groups, that exist to support and promote the Jowett. Members gather with their cars for sectional meetings and once a year, for a National Rally. Members and their cars from the USA and Europe have attended.