Кіріспе

Франциядағы үкіметтік министрлік

Ұлттық білім және жастар министрлігі, немесе жай ғана Ұлттық білім министрлігі – атауы Бесінші республика кезеңінде бірнеше рет өзгерген Франция үкіметіндегі министрлік мүшесі. Ол елдің мемлекеттік білім беру жүйесін қадағалайды және жеке оқыту ұйымдарымен жасалған келісімдер мен берілген рұқсаттарды бақылайды. Министрліктің бас кеңсесі Париждің 7-ші округінде, Гренелл көшесінде орналасқан 18-шы ғасырға жататын Рошшуар үйінде орналасқан. Білім беру Франциядағы ең ірі жұмыспен қамту саласы болғандықтан, министрлік мемлекеттік қызметшілердің жартысынан астамының жұмысын үйлестіреді. Сондықтан бұл лауазым дәстүрлі түрде стратегиялық маңызға ие. 2024 жылдың 11 қаңтарында Аттал үкіметі құрылған кезде министрлік өзінің атын Ministère de l'Éducation nationale, de la Jeunesse, des Sports et des Jeux Olympiques et Paralympiques (Ұлттық білім, жастар, спорт және Олимпиадалық және Паралимпиадалық ойындар министрлігі) деп өзгертті. 2024 жылдың ақпан айындағы екінші кабинет қайта құру кезінде, Амели Оудея Кастераға қатысты туындаған дау-дамайларға байланысты министрлік екіге бөлінді: Оудея Кастера спорт және Олимпиадалық және Паралимпиадалық ойындар министрі лауазымын сақтап қалды, ал Білім министрлігіне Николь Беллубет жетекшілік етеді.

Тарих

Мемлекеттік білім беруді қадағалайтын мемлекеттік лауазым алғаш рет 1802 жылы Францияда құрылды. XIX ғасырдың алғашқы онжылдықтарында Франциядағы түрлі үкіметтік өзгерістерден кейін, 1828 жылы Мемлекеттік білім беру министрі лауазымы құрылғанға дейін лауазымның ресми статусы мен атауы бірнеше рет өзгерді. Тарихының көп бөлігінде бұл лауазым Рим-католик шіркеуіне қатысты мәселелермен айналысатын Діни сенім министрімен біріктірілді, бірақ Мемлекеттік білім беру министрі протестант болған жағдайларда бұл қағида сақталмады. Лауазым кейде Спорт және Жастар ісі министрімен де біріктірілді. 1932 жылы лауазымның атауы Ұлттық білім министрі болып өзгертілді, бірақ ол 1940-1941 жылдары қысқа мерзімге бұрынғы атауына қайтарылды және Валери Жискар д'Эстен президенттігі кезінде (1974-1981) Білім министрі болып қайта аталды. 1975 жылы Францияда инженерлерді даярлау және жұмысқа орналастыру мәселелерін зерттейтін Comité d'études sur les formations d'ingénieurs құрылды.