Кіріспе
Талк-шоу жүргізушісі және автор Тавис Смайли (; 1964 жылдың 13 қыркүйегінде туған) – американдық талк-шоу жүргізушісі және автор. Смайли Миссисипи штатының Галфпорт қаласында дүниеге келді және Индиана штатының Банкер-Хилл қаласында өсті. Индиана университетін бітіргеннен кейін, ол 1980-ші жылдардың соңында Лос-Анджелес қаласының мэрі Том Брэдлидің көмекшісі болып жұмыс істеді. Смайли 1991 жылы радио комментаторы болды және 1996 жылдан бастап Black Entertainment Television (BET) телеарнасында BET Talk (кейіннен BET Tonight with Tavis Smiley деп аталды) талк-шоуын жүргізді. 2001 жылы Смайли Сара Джейн Олсонмен эксклюзивті сұхбатты ABC News телеарнасына сатқаннан кейін, BET сол жылы оның келісімшартын жаңартудан бас тартты. Содан кейін Смайли Ұлттық қоғамдық радиода (NPR) The Tavis Smiley Show (2002–2004) жүргізді және 2004 жылдан 2017 жылға дейін Қоғамдық телеарнада (PBS) Tavis Smiley және Public Radio International (PRI) радиосында The Tavis Smiley Show жүргізді. 2017 жылдың желтоқсанында Смайли PBS-пен еңбек дауында болды, нәтижесінде ол PBS-ді қызметтен заңсыз босату үшін сотқа берді. Смайли – SmileyAudioMedia, Inc. компаниясының негізін қалаушы және бас атқарушы директоры. 2021 жылдың маусым айынан бері ол өзінің KBLA Talk 1580 радиостанциясының бас көрушісі қызметін атқарады.
Tavis Smiley ('/t//æ//v//ᵻ//s/; born September 13, 1964) is an American talk show host and author. Smiley was born in Gulfport, Mississippi, and grew up in Bunker Hill, Indiana. After attending Indiana University, he worked during the late 1980s as an aide to Tom Bradley, the mayor of Los Angeles. Smiley became a radio commentator in 1991 and, starting in 1996, he hosted the talk show BET Talk (later renamed BET Tonight with Tavis Smiley) on Black Entertainment Television (BET). After Smiley sold an exclusive interview of Sara Jane Olson to ABC News in 2001, BET declined to renew his contract that year. Smiley then began hosting The Tavis Smiley Show on National Public Radio (NPR) (2002–04) and hosted Tavis Smiley on the Public Broadcasting Service (PBS) on weekdays and The Tavis Smiley Show on Public Radio International (PRI) from 2004 until 2017. Smiley had an employment dispute with PBS in December 2017 which resulted in his suing PBS for wrongful termination. Smiley is Founder and Chief Executive Officer of SmileyAudioMedia, Inc. headquartered in Los Angeles. Since June 2021 he has served as Chief Visionary Officer for his radio station, KBLA Talk 1580.
Ерте өмір
Смайли Миссисипи штатының Галфпорт қаласында Джойс Мари Робертстің ұлы болып дүниеге келді. 1966 жылдың 13 қыркүйегінде, оның екінші туған күнінде анасы АҚШ Әуе күштерінің офицері Эмори Гарнелл Смайлиге үйленді. Бірнеше жылдан кейін Тавис өзінің биологиялық әкесінің кім екенін білді, ол өзінің «Мен нақты не білемін: Америкада өскенім туралы әңгіме» атты автобиографиясында оны тек «Т» деп атайды. Смайли отбасы жақын арада Индиана штатына көшті, өйткені оның әкесі Гриссом Әуе күштері базасына, Перу қаласына жақын жерге ауыстырылды. Индиана штатына келген соң Смайли отбасы Индиана штатының Банкер-Хилл шағын қаласында үш бөлмелі жылжымалы үйге қоныстанды. Смайлилердің тағы үш баласы дүниеге келді, ал Джойс әпкесі өлтірілгеннен кейін тағы төрт баланы тәрбиеледі. Бастапқыда оның бес баласының төртеуін әжесі («Биг Мама» деп аталған) бағып өсірді, бірақ денсаулығы нашарлағандықтан Джойс пен Эмори оларды өздеріне алды. Сол жылжымалы үйде он үш адам тұрды: Тавис, оның жеті ағасы мен екі апасы және үш ересек. Смайлидің анасы дінге берілген адам болды, ал отбасы жергілікті Жаңа Бетел табernacle шіркеуіне қатысты, ол Бүкіләлемдік Пентикосталдық Ассамблеяның бөлігі болды. Смайли балаларына үйде әлемдік музыка тыңдауға немесе кинотеатрға баруға тыйым салынды, олар тек ата-аналары отбасылық деп санайтын телешоуларды көре алатын. Ол жетінші сыныпта оқығанда, Жаңа Бетел шіркеуінің пасторы Руфус Миллс Смайли мен оның бауырларын «еркелейтін, мұғалімдеріне бағынбайтын, мұғалімдерін сыйламаған, осы ғимараттың қасиеттілігін бұзған және жексенбілік мектепте оқытылатын қасиетті хабарды мазақтайтын» деп айыптады. Смайлидің айтуынша, оның жексенбілік мектеп мұғалімі Жохан кітабы туралы сұрақтарға жауап беріп жатып, шатасып қалды, ал басқа оқушылар «күліп, тәртіпсіздік көрсетті», бірақ ол және оның әпкесі Филис «үнсіз қалды». Гарнелл Тавис пен Филиске ұзартқыш сыммен қамшымен соққы беріп, екі баланы жарақаттады. Келесі күні мектеп әкімшілігі балалардың жарақаттарын байқады. Индиана штатының Кокомо қаласындағы жергілікті газет Гарнеллдің ұрып-соғуы және оған қарсы сот ісі туралы хабарлады; Тавис пен Филис уақытша асырауға жіберілді. Гарнелл балаларына судьяның оның «шамадан тыс реакция жасағанын» және оның екеуінің Джойспен бірге «балаларымыздың өмірі мен әл-ауқатымен толыққанды айналысқан қамқор ата-аналар» екенін шешкенін айтты. Смайли 13 жасында АҚШ сенаторы Берч Байдың қайырымдылық шарасына қатысқаннан кейін саясатқа қызығушылық танытты. Ол оқушылар кеңесінде және пікірсайыс клубында белсенді болды, бірақ ата-анасы «шіркеуден тыс сабақтан тыс іс-шараларға күмәнді қарады».
Білім
1982 жылы Смайли Индиана университетінің Блумингтон қаласындағы (IU) бөлімшесіне қабылданды. Әке-шешесі қаржылық көмек алуға қажетті құжаттарды толтырудан бас тартқандықтан, Смайли университетке 50 доллар мен кішкентай чемоданмен келді. Әкімшілік Смайлиге күндізгі оқуға қажетті құжаттарды рәсімдеуге рұқсат берді. Бірінші курстың соңында Смайли жұмыс істеді, жазғы курстарға қатысты және Индиана Хузиерс ерлер баскетбол командасының ойыншыларымен бірге кампустан тыс жерде тұрды, оларды Боб Найт жаттықтырды. Смайли екінші курста Каппа Альфа Пси студенттік қауымдастығына қабылданды, жатақханасының бизнес-менеджері, студенттік сенат мүшесі және аз ұлт өкілдері ісі жөніндегі директор болды. Оның досы Денвер Смит Индиана полиция қызметкерлерімен қақтығысып, өзін қорғауға тырысқан деген сылтаумен өлтірілгеннен кейін, Смайли Смит үшін әділдік талап етушілерге басшылық етті. Бұл наразылықтар оны Блумингтон қаласының әкімі Томилея Эллисонның кеңсесіне жұмысқа орналастырды, онда ол сағатына 5 доллар жалақы алды. Смайли жергілікті тұрғындарға хаттар жазып, әкім Эллисон үшін зерттеулер жүргізді және жергілікті мәселелер бойынша ұстанымдарды жазуға көмектесті. Автобиографиясында Смайли вице-мэрдің оның жұмыс уақытын жүйелі түрде арттырып қойғанын анықтағанын айтады, бұл заңсыз әрекет еді және оны қылмыстық іс қозғап, колледжден шығаруға әкелуі мүмкін еді. Бірақ қудалаудың орнына, әкім Эллисон оған бұрын төленген барлық сағат үшін жұмыс істеуге рұқсат берді және оның жасаған ісін басқаларға жарияламады. Оқуының үшінші семестрінде Смайли академиялық үлгерімсіздікке түсті; ол оқудан тыс іс-шараларының оқуына кедергі келтіргенін айтты. Смайли студенттік лидерлердің ұлттық конвенциясына қатысу үшін Лос-Анджелеске барғанда, оның бөлмедегі серігінің туысы Смайлиді футбол жұлдызы Джим Браунмен таныстырды. Браун Смайлиді Лос-Анджелес қаласының әкімі Том Брэдлиде жұмыс істейтін және Смайлиді әкім Брэдлидің командасына байланыстырған футболшы Джордж Хьюглимен таныстырды. Брэдлидің қызметкерлерімен кездескеннен кейін Смайли әр апта сайын әкім кеңсесіне стажировка сұрап хат жазды және бір рет шағымдану үшін Лос-Анджелеске ұшып барды. Бірақ жаздың соңында қаладан барлық стажировка орындары толғанын хабарлаған хат алды. Смайли содан кейін әкімге өзінің "жүрегінен" шыққан сезімдерін білдіретін хат жазды, және Брэдли Смайлиге телефон соғып, оған жұмыс орны бар екенін айтты. Стажировка колледж кредитіне есептелгенімен, ол ақысыз болды, сондықтан Блумингтон қауымдастығы Смайлиге Лос-Анджелесте тұру үшін 5000 доллар бөлді, ал Браун Смайлиге 1985 жылдың қыркүйегінде үй иесі ретінде тұруға рұқсат берді. Келесі айдан бастап Смайли Оңтүстік Калифорния университетінің Каппа Альфа Пси студенттік қауымдастығының үйінде тұрды. Қалалық әкімдікте Смайли 22-қабаттағы Жастарды дамыту кеңсесінде жұмыс істеді. Смайли екі рет колледжден кетуді ойлады, біріншісі үшінші курста, екіншісі әкім Брэдлимен стажировкадан кейін. Брэдли Смайлиді колледжге қайта оралуға көндірді. Ол LSAT емтиханын екі рет тапсырды, өйткені "бірінші рет жақсы нәтиже көрсетпедім" және "екінші рет сәл жақсы болдым"; ол Гарвард құқық мектебіне түсуді жоспарлаған. Бірақ Смайли колледжді мүлдем бітірмеді, өйткені ол соңғы курста міндетті пәннен сүре білмеді және "бірнеше басқа пәндерден де нашар үлгерді", сондықтан оның дипломын уақытында алуы мүмкін болмады. Қосымша семестрде қалудың орнына, ол IU-ден шығып, Лос-Анджелеске көшіп кетті, онда оған жұмыс ұсынылған еді. Лос-Анджелес қалалық әкімдігі жұмысқа алуды тоқтатқаннан кейін, Смайли 1990 жылға дейін әкім Брэдлидің көмекшісі болып қызмет етті. 1988 жылы Los Angeles Times газетінде Смайли "Оңтүстік Лос-Анджелесте жұмыс істейтін Брэдлидің әкімшілік көмекшісі" деп сипатталды. 2003 жылы Смайли Индиана университетінен қоғамдық істер бойынша дипломын ресми түрде алды.
Радио-талдамашы
1991 жылы Лос-Анджелес қалалық кеңесіне Рут Галантерге қарсы сайлау науқанында қатысқан Смайли 15 үміткердің арасында төртінші орынды иеленді. Ол радио комментаторы болып жұмыс істеді және KGFJ радиосында "Смайли есебі" деп аталатын бір минуттық күнделікті радио хабарларын берді. Алты ай бойы Смайли жергілікті кабельдік телеарнада қоғамдық жаңалықтар бағдарламасында жұмыс істеді, содан кейін тағы алты ай Монреальде (Квебек, Канада) теледидарда жұмыс істеді. 2010 жылдан 2013 жылға дейін Смайли мен Корнел Уэст бірлесіп "Smiley & West" атты радио ток-шоуын жүргізді. Олар 2009 жылғы "Still Bill" деректі фильмінде музыкант Билл Уизерспен сұхбаттасып, бірге түсті. Ол BlogTalkRadio-ның Tavis Smiley Network-те "Tavis Talks" бағдарламасын жүргізуші болды. 1996 жылы Смайли АҚШ-тың қара және қалалық радиостанцияларында таратылатын ұлттық радиошоу, Том Джойнердің таңғы шоуына тұрақты комментатор болды. Ол шоу жүргізушісі Джойнермен достық қарым-қатынас орнатты.
BET Tonight шоуы
Сондай-ақ 1996 жылы Смайли BET Tonight (алғашқыда BET Talk) бағдарламасын жүргізуді және атқарушы продюсерлік қызметін бастады, бұл Black Entertainment Television (BET) телеарнасындағы қоғамдық-саяси талқылауларға арналған бағдарлама. Ол маңызды саяси тұлғалармен және атақты адамдармен сұхбаттасып, нәсілдік дискриминация, полицияның зорлық-зомбылығы, R&B музыкасы және Голливудтағы жаңалықтар сияқты тақырыптарды талқылады.
БЭТ-тен атылу
Смайли 2001 жылға дейін BET Tonight бағдарламасын жүргізді, бірақ желі Смайлимен жасалған келісімшартты жаңартпау туралы мәлімдеме жасады, бұл даулы шешім болды. Бұл Смайлидің наразылығын тудырды, ол BET-тің шешіміне қарсылық көрсету үшін радио тыңдаушыларын біріктіруге тырысты. BET-тің негізін қалаушы Роберт Л. Джонсон бұл шешімді қорғап, Смайлидің ABC News арнасына эксклюзивті сұхбатты BET-ке ұсынбастан бұрын сатқанын, осы себеппен оның келісімшарты жаңартылмағанын айтты, дегенмен Смайлидің BET-мен жасалған келісімшартында мұндай талап болмаған. Смайли оған қарсылық танытып, Симбиондық Азаттық Армиясының бұрынғы мүшесі деп саналатын Сара Джейн Олсонмен жасаған сұхбатын CBS арнасына ұсынғанын, ал CBS және BET екеуі де Viacom компаниясына тиесілі екенін мәлімдеді. Смайли ақырында сұхбатты бәсекелес ABC арнасына CBS бас тарқан соң ғана сатты және оның жұмыстан босатылуының себебі ABC арнасына эксклюзивті сұхбат бергені үшін алған жаңқадан кек алу екенін айтты. Нәтижесінде, BET және Viacom Смайлимен жасалған келісімшартты бұзу туралы шешімдерін қайта қарастырмады.
NPR ток-шоуы
Содан кейін Смайлиге Ұлттық қоғамдық радиода ток-шоу жүргізу мүмкіндігі ұсынылды. Ол 2004 жылдың желтоқсанына дейін NPR арнасында "The Tavis Smiley Show" ток-шоуының жүргізушісі болды.
Смайли NPR-ден кетеді
2004 жылы ол өзінің шоуынан кететінін хабарлады, себебі телеарнаның көбірек түрлі аудиторияға жете алмағаны айтылды. 2005 жылдың 29 сәуірінде Тавис Смайли өзінің радио бағдарламасы "The Tavis Smiley Show" апталық нұсқасын іске қосты, оны NPR-мен бәсекелес Public Radio International (PRI) таратты. 2010 жылдың 1 қазанында Тавис Смайли өзінің PRI бағдарламасының екінші сағатын ұзақ жылдар бойы серігі болған доктор Корнел Вестпен бірлесіп жүргізетін "Смайли және Вест" бағдарламасына айналдырды, ол 2013 жылдың желтоқсанына дейін жалғасты.
PBS- ге ауысу
Смайли сонымен қатар Тэвис Смайлиді жүргізді, ол Public Broadcasting Service (PBS) телеарнасында көрсетілген түнгі ток-шоу болды және Нью-Йорктегі WNET телекомпаниясымен бірлесіп өндірілді. 2006 жылдың наурызында The Smiley Group және Third World Press «Афроамерикалықтармен жасалған келісім» атты қара ғалымдар мен мамандардың мақалалар жинағын жариялады, оны Смайли өңдеді. Кітап білім беруден денсаулық сақтауға дейінгі мәселелерді қамтиды және New York Times бестселлеріне кірді. Смайли 2007 жылы президенттікке үміткерлердің екі тікелей эфирдегі форумын модерациялады: 28 маусымда Вашингтондағы Говард университетінде демократтар форумын және 27 қыркүйекте Балтимордағы Морган мемлекеттік университетінде республикашылдар форумын.
Жұлдыздармен билеу
2014 жылдың 4 қыркүйегінде Смайли "Жұлдыздармен билеудің" 19-шы маусымына қатысатыны жарияланды. Ол кәсіби биші Шарна Берджесспен жұптасты. Олар жарыстың екінші аптасында іріктелмеді және 12-орында аяқтады.
PBS-тен ату
2017 жылы Смайли келісімшартының әдеп-мораль талаптарын бұзды деген айыптамаға ұшырады. Смайли бұл айыптамаларды жоққа шығарып, PBS-тің жұмыстан заңсыз босатуына қарсы сотқа шағымданып, талап қойды. Соттың соңғы шешімі PBS-тің пайдасына болды.
KBLA радиосы
2021 жылдан бері Смайли әдеуір күндері сағат 9-дан 12-ге дейін KBLA Talk 1580 радиосында радиошоу жүргізеді, сонымен қатар ол KBLA-мен бірлесіп Tavis Smiley подкастының да жүргізушісі болып табылады.
БАҚ-тағы көріністер
2000 жылы олар "The State of the Black Union" деп аталатын жыл сайынғы қалалық жиналыстарды өткізе бастады, олар C SPAN кабельді телеарнасында тікелей эфирде көрсетілді. Әрбір қалалық жиналыс афроамерикалық қоғамды әсер ететін нақты бір мәселеге арналды, онда афроамерикалық көшбасшылар, білім берушілер және мамандардан тұратын топ жиналды. Олар форум тақырыбына қатысты мәселелерді және оларға болатын шешімдерді талқылады. Смайли Джойнердің радиошоуындағы комментатор ретіндегі мүмкіндігін пайдаланып, бұқаралық ақпарат құралдары мен үкіметтегі кемсітушіліктерді жариялап, Роза Паркс сияқты азаматтық құқықтар белсендісіне Конгресс Алтын медалін беруді қолдау сияқты маңызды мәселелер үшін жақтаулық науқандар ұйымдастырды. Смайли MSNBC, ABC және CNN телеарналарындағы саяси талқылауларға қатысып, саяси комментатор ретінде ұлттық деңгейде танымал болды. Ол сондай-ақ "Democracy Now!" подкастында және "Real Time with Bill Maher" бағдарламасында пайда болды.
ТҚҚ-ның дау-дамасы
2005 жылы Смайли Техас Оңтүстік Университетіне мыңдаған доллар сыйлық ретінде берді және қайырымдылық шаралары арқылы жинады. Коммуникация мектебі уақытша оның атымен аталып, кейін TSU мен Смайли өзара келісіммен оның атын алып тастады.
Барак Обаманың түсініктемесі
2008 жылдың 11 сәуірінде Смайли 2008 жылдың маусым айында Том Джойнердің таңғы шоуындағы комментатор қызметінен кетіп бара жатынын мәлімдеді. Ол Джойнерге жеке телефон арқылы шаршағанын және тығыз кестесі бар екенін айтты. Алайда, Джойнер Смайлидің демократтық партиядан президенттікке үміткер Барак Обаманы сынаған бірнеше сөздеріне сілтеме жасап, өзінің бағдарламасында мүлдем басқаша пікір білдірді: "Шын себеп – ол Барак мәселесіне байланысты оған келген жеккөрушілікті, ол қатты жақсы көретін қара нәсілділерден келген жеккөрушілікті көтере алмай отыр". 2012 жылы Смайли Принстон университетінің профессоры Корнел Вестпен бірге "Кедейлік сапары" аясында олардың "Байлар мен біздің қалғанымыз: Кедейлік манифесті" кітабын насихаттады. Сапардың мақсаты – 2012 жылғы президент сайлауы алдында АҚШ-тың кедей халқының қиын жағдайын көрсету болды, ал Смайли мен Вест кандидаттардың кедейлердің жағдайын назарға алмағанын мәлімдеді.
Жыныстық қатынаста қылмыс жасады деген айыптар
2017 жылдың 13 желтоқсанында PBS Smiley-ді мерзімі белгісіз тоқтатты. PBS мәлімдемесінде, «Смайли мырзаға қатысты алаңдататын айыптаулар туралы білгеннен кейін дереу» тергеу жүргізу үшін заң фирмасы жалданып, бұл тергеу «PBS-тің құндылықтары мен стандарттарына қайшы келетін бірнеше сенімді айыптауларды анықтағаны» айтылды. 2017 жылдың 14 желтоқсанында Смайли PBS-тің тергеуін «жақтық және салмақты емес» деп сипаттап, айыптауларға және оның беделіне келтірілген зиянға қарсы күресетінін мәлімдеді. Ол жасаған мәлімдемесінде: «Мен әйелдерге жоғары құрметпен қарастырамын және шындықты айнуға батыл болғандардың қаһармандығын құптаймын», – деп айтты және «Нақты айтқанда, мен 30 жылдық мансабамда, алты арнада жұмыс істеген кезімде ешқашан жұмыстас әріптесімді ұстаған емеспін, оларды мәжбүрлемегенмін немесе олардың алдында орынсыз әрекет жасаған емеспін» деді. 2018 жылы Смайли PBS-тің өкімді бұзып тоқтатқаны үшін сотқа берді, ал PBS оның келісімшартындағы моральдық талаптарды бұзғанын айтып, қарсы талап етті. Сотта PBS жеңіске жетті және 2020 жылдың 5 тамызында Смайлиге PBS-ке 2,6 миллион доллар көлемінде өтемақы төлеуге бұйрық берілді.
Құрметті дәрежелері
Смайли үш жыл қатарынан (1997–1999) «BET Tonight with Tavis Smiley» бағдарламасы үшін «үздік жаңалықтар, әңгімелер немесе ақпараттық серия» номинациясы бойынша NAACP Image Award сыйлығымен марапатталды. Смайлидің қоғамдық қызметі оған көптеген марапаттар мен танылу әкелді, соның ішінде Ұлттық азшылықтар коммуникация қауымдастығының Микки Лелэнд гуманитарлық сыйлығы. 1999 жылы ол Тавис Смайли қорын құрды, ол қоғамдағы жас көшбасшыларды дамытуға бағытталған бағдарламаларды қаржыландырады. Қор құрылғалы бері 6500-ден астам жас адам «Жастарды көшбасшыларға дайындау» семинарлары мен конференцияларына қатысты. 2007 жылы Смайли өзі бітірген Индиана университетінде (Блумингтон, Индиана штаты) дипломдық сөз сөйледі (жақында университет Смайлидің құрметіне Қоғамдық және қоршаған орта істері мектебінің (SPEA) ғимаратының вестибюлін «Тавис Смайли вестибюлі» деп атады). 2008 жылы Смайли Коннектикут колледжінде дипломдық сөз сөйледі, содан кейін оған құрметті доктор дәрежесі берілді. 2008 жылдың 12 желтоқсанында Смайли Гарвард университетінің В.Е.Б. Дю Бойс африкалық және афроамерикалық зерттеулер институтынан Дю Бойс медалін алды. 2009 жылы Смайли Лэнгстон университетінде дипломдық сөз сөйлегеннен кейін құрметті доктор дәрежесімен марапатталды. Сондай-ақ, ол Түркияның Стамбул қаласындағы Demos ұйымының 2009 жылғы Тәуелсіздік күні сыйлығын алды.
Танымал мәдениетте
Смайли "EBONY" журналының "Power 150" тізімінде Опра Уинфриден кейінгі медиа саласындағы екінші өзгеріс жасаушы ретінде аталды. 2009 жылы Time журналы оны "Әлемдегі ең ықпалды 100 адамның" тізіміне енгізді. 2014 жылы Смайли теледидар саласына қосқан үлесі үшін Голливудтың Даңқ аллеясында жұлдызға ие болды. Смайли KRS One-ның "Clear 'Em Out" әнінде еске алынады.