Ирландияның Килкенни Графтығы

Кіріспе

Ирландиядағы графтық

Ирландиядағы графтық. Ол Ленстер провинциясында орналасқан және Оңтүстік аймақтың бөлігі. Ол Килкенни қаласының атымен аталады. Килкенни графтық кеңесі – графтықтың жергілікті билігі. 2022 жылғы халық санауы бойынша графтықтың халқы 103 685 адамды құрады. Ол Ленстердің 12 графтығының арасында аумағы бойынша үшінші, халық саны бойынша жетінші орында тұр және халық тығыздығы шаршы километрге 50 адамды құрайды. Килкенни батысында Типперэри, оңтүстігінде Уотерфорд, шығысында Карлоу және Уэксфорд, солтүстігінде Лаойс графтықтарымен шектеседі. Килкенни қаласы – графтықтың жергілікті басқару орталығы және ең ірі елді мекені, ол графтықтың орталығындағы Норе өзенінің жағасында орналасқан. Килкенни қаласы шамамен Уотерфордтан, Дублиннен және Корктан қашықтықта.

Физикалық география

Норе өзені округ арқылы ағып өтеді, ал Суир өзені Уотерфорд округімен шекара құрайды. Брэндон төбесі округтың ең биік нүктесі, оның биіктігі – 229 метр. Округтың көп бөлігі солтүстік-шығыста, солтүстік-батыста және оңтүстіктегі жоталармен орташа биіктіктегі төбелі жерлермен сипатталады; салыстырмалы түрде орталық бөлігі төмен жатыр. Округ 52 градус 14 минуттан 52 градус 52 минутқа дейін солтүстік ендікте және 6 градус 56 минуттан 7 градус 37 минутқа дейін батыс бойлықта орналасқан. Округтың солтүстік-оңтүстік бойынша ұзындығы 72 шақырымды (45 миль) құрайды; ал шығыстан батысқа қарайғы ең үлкен ені шамамен 37 шақырымды (23 миль) құрайды, ал ең тар бөлігі шамамен 19 шақырымды (12 миль) құрайды, содан кейін солтүстікке қарай біркелкі емес түрде кеңейеді. Килкенни Лаоис округінен оңтүстікке қарай Суир аңғарына дейін және Мунстер-Лейнстер шекарасынан шығысқа қарай Бароу өзеніне дейін созылады. Нор өзені округты екіге бөледі, ал Барроу және Суир өзендері округтың шығысы мен оңтүстігінде табиғи шекаралар болып табылады. Килкенни округі Лаоис, Карлоу, Вексфорд, Уотерфорд және Типперри округтерімен шектеседі.

Өзендер

Килкенни округінің негізгі өзендері – Нор, Барроу және Сьюр деп аталады. Нор өзені округті екіге бөліп өтеді және Бэллираггет, Килкенни қаласы, сондай-ақ Беннетсбридж, Томастаун және Инистиоге ауылдарынан ағып өтеді. Суир өзені Уотерфорд және Килкенни округтері арасындағы шекараны құрайды. Барроу өзені округтің шығыс бөлігін шектейді. Килкенни округі ішкі аймақта орналасқанмен, Бельвью порты және Уотерфорд порты арқылы Суир сағасында, сондай-ақ Барроу өзеніндегі Нью-Росс арқылы теңізге қол жеткізеді. Барроу өзенінде Горесбридж және Грайгуэнаманах ауылдарынан Шаннон өзеніне немесе Дублин шығанағына дейін дәстүрлі баржалармен жүзуге болады. Килкеннидің өзен желісі жерді кептіруге көмектеседі, округке өте құнарлы төменгі орталық жазықтық сыйлайды. Кингс өзені мен Динан өзендері тыныш су жолдарымен және көптеген бөгеттер мен тасқындармен ұсынылғандықтан, каноэ мен байдаркамен жүзуге қолайлы. Кең және иректелген Нор және Барроу өзендері балық аулау, қайықпен жүзу және су спорты түрлері үшін пайдаланылады.

Қорғалатын аумақтар

Еуропалық Одақтың Хабитаттар туралы директивасына сәйкес, Килкенни округінде Баллихайлдің оңтүстік-батысындағы Хьюггинстаун Фен, Урлингфордқа жақын Лоханс, Джонстаунға жақын Каслкомер жазығындағы Куллахилл тауы, Спахилл және Кломантаг дөңесі орналасқан. Бұл дөңелер Слиевардаг таулары мен Каслкомер жазығын байланыстыратын тік беткейдің бір бөлігін құрайды. Сондай-ақ, Джонстаунның солтүстігіндегі Галмой Фен, Тёрлстің оңтүстігіндегі Төменгі Суир өзені және Барроу/Норе өзендерінің тұщы суға толы бөліктері, сондай-ақ Томастаунның жанындағы Томастаун карьері де кіреді. 2005 жылы Коан-Богс 2000 жылғы Жабайы табиғат туралы заңның 18-бабына сәйкес Табиғи мұра аймағы деп белгіленді. Жамылғылы батпақ – Каслкомердің жанындағы Коан-Ист және Смитстаун елді мекендерінде орналасқан екі кішкентай жоғары жер батпағынан тұрады. Екі аймақтың да тау жыныстары жергілікті жерде мұздық тақтамен жабылған тақтатас пен жамылғылы батпақ өсімдіктерінің жақсы дамыған тобынан құралған. Фиддаун аралы – 1988 жылы құрылған 62,6 гектарлық мемлекеттік табиғат қорығы. Фиддаунға жақын Суир өзенінің бойында орналасқан бұл ұзын, тар арал саздық/ормандық өсімдіктермен және саз бұталарымен жабылған, ал шеттері саз балдырлармен шектелген. Бұл Ирландиядағы осы сипаттағы жалғыз белгілі орын.

Жабайы табиғат

Килкенни округінің жануарлар дүниесі округтің биологиялық әртүрлілігінің бір бөлігі болып табылады және қоршаған орта, экономика, демалыс және пайдалы ресурс есебінде маңызға ие. Килкенни округінің фаунасына кірпік шошқасы, сусар, борсық, қызыл түлкі және Лейслердің құлақты жануары, Добентонның құлақты жануары, қоңыр ұзын құлақты құлақты жануар және қарапайым пипистрель сияқты құлақты жануарлар кіреді. Сонымен қатар, сика бұғысы, шұбар бұғысы, тоқ, қызыл сұрғыл және пигмей тышқандары да бар. Сонымен қатар, сирек кездесетін түрлерге кішкентай қалампыр, шалғын арпасы, кішкентай ақ орхидея, қарама-қарсы жапырақты су өсімдігі, бетония, қызыл инелік, тар жапырақты геллеборин, ланцеолатты қанатты, жылдық кене және базиликтің жусан шөбі кіреді.

Климат

Килкенни округінің климаты, Ирландия климаты сияқты, аз ғана ауытқулары бар мұхиттық климат. Ол Кеппен климат классификациясы бойынша орташа мұхиттық климат, немесе Cfb деп сипатталады. Килкенни 9-шы өсімдік өсіру аймағында орналасқан. Ауа райы жағынан округ аймақтағы кең өзен аңғарларына тән, бұлтсыз түндерде температура төмендейді және Ирландиядағы ең жоғары жаздық және ең төменгі қысқы температуралардың бірі осында тіркелген. Ирландияда тіркелген ең жоғары ауа температурасы – 1887 жылғы 26 маусымда Килкенни қаласындағы Килкенни сарайында тіркелген. Met Éireann Kilkenny Weather Observing Station, Килкенни қаласының орталығынан солтүстік-батысқа қарай 2 км қашықтықтағы Duningstown Road-та 1957 жылдың мамыр айында ашылды. Климатологиялық станция қазіргі уақытта бұрынғы орналасқан жерінен 1 км қашықтықта жұмыс істеп, 2010 жылдың наурызынан бастап жалпы жұртшылыққа тікелей ауа райы деректерін және Met Éireann-ға климаттық деректерді ұсынып келеді. Жылдық температура 20 ғасырдың деңгейінен 0,5 градусқа жоғары. Формация Баллихеилге жақын, Каллан және Ноктопер аудандарындағы Килторкан төбесінің маңында орналасқан. Ол Ескі қызыл құмтастың жоғарғы бөлігін құрайды және Оңтүстік Ирландиядағы ерекше Жоғарғы девон-Төменгі карбон бірлігі болып табылады. Онда қызыл емес литологиялар, жасыл саз тастар, құмтастар, ұсақ құмтастар және сары құмтастар кездеседі. Циклостигма, Археоптерис және Археоптерис гиберниканы қамтитын қазбалар жинағы бар. Округтың көп бөлігі негізінен Ирландияның қалған бөлігімен сәйкес келетін жоғарғы және төменгі топтың әктас тастарынан тұрады. Солтүстік және шығыстағы кең аумақта көмір қабаттары бар, олардың айналасында әктас қабаттары, шифер, сазды темір кен және құмтас кездеседі. Бұл Норе өзенінің шығысында, Кастлкомер маңында және Лаоис шекарасы бойында кездеседі. Ол әдетте әк өртеу үшін кеңінен қолданылатын құрмамен бірге қолданылады. Килкенни округінің табиғи ортасы мен ресурстарына өзендер, жануарлар дүниесі (сүтқоректілер, құстар, өсімдіктер), орманды жерлер, тік қоршаулар, әртүрлі ландшафттар мен геологиялық ерекшеліктер кіреді. Негізгі жер пайдалану – жайылым, сүт шаруашылығы және егін шаруашылығы, әсіресе Килкенни қаласының маңында және Норе аңғарының құнарлы орталық жазығында. Таулы аймақтарда қылқан жапырақты ормандар өседі. Халықаралық және ұлттық маңызы бар мекендер Еуропалық Одақ және ұлттық заңнама бойынша белгіленеді. Килкенни округінде қолданыстағы тағайындалған учаскелердің төрт санаты бар: ерекше қорғалатын аумақтар, табиғи мұра аумақтары, заңды түрде белгіленген табиғат қорықтары және су құстарын қорғау орындары. 2008–2014 жылдарғы округ даму жоспарында Килкенни округіндегі халықаралық және ұлттық маңызы бар 36 табиғи мұра орыны тіркелді, бұл округтің шамамен 4,5% құрайды.

The climate of County Kilkenny, like the climate of Ireland, is a changeable oceanic climate with few extremes. It is defined as a temperate oceanic climate, or Cfb on the Köppen climate classification system. Kilkenny lies in plant Hardiness zone
9. Weatherwise, the county is generally representative of wide river valleys in the region with low temperatures on cloudless nights, and is significant in that it records some of the highest summer and lowest winter temperatures in Ireland. The highest air temperature ever recorded in Ireland was , at Kilkenny Castle on 26 June 1887. The Met Éireann Kilkenny Weather Observing Station, 2 km north west of Kilkenny City centre, on the Duningstown Road, opened in May 1957, A climatological station is currently in operation within 1 km of the old site, and as of March 2010, was providing live weather data to the general public and climate data to Met Éireann. Annual temperatures are running over 0.5 degrees above 20th century levels. The formation is located around Kiltorcan Hill near Ballyhale in the Callan and Knocktopher areas. It forms the uppermost part of the Old Red Sandstone and is the distinctive Upper Devonian–Lower Carboniferous unit in southern Ireland. It contains non red lithologies, green mudstones, siltstones, fine sandstones and yellow sandstones. There is a fossil assemblage containing Cyclostigma and Archaeopteris and Archaeopteris hibernica. Most of the county is principally limestone of the upper and lower group, corresponding with the rest of Ireland. A large area in the north and east contains beds of coal, surrounded by limestone strata, alternated with shale, argillaceous ironstone, and sandstone. This occurs eastward of the Nore around Castlecomer, along the border with Laois. It is generally accompanied by culm, which was used extensively for burning lime. The natural environment and resources of County Kilkenny includes its rivers, wildlife (mammals, birds, plants), woodlands, hedgerows, and diverse landscapes and geological features. The main land use is grassland, dairy farming and tillage farming especially around Kilkenny City and in the fertile central plain of the Nore Valley. Conifer forests are found on the upland areas. Habitats of international and national importance, are designated under European Union and national legislation. The four categories of designated site in effect in County Kilkenny are Special Areas of Conservation, Natural Heritage Areas, Statutory Nature Reserves and Wildfowl Sanctuaries. The 2008–2014 county development plan recorded 36 designated natural heritage sites of international and national importance in County Kilkenny, covering approximately 4.5% of the county.

Таулар мен төбелер

Килкенни округі Ирландиядағы басқа таулы аймақтармен салыстырғанда салыстырмалы түрде төмен жатыр, ең биік нүктесі – Брэндон төбесі, теңіз деңгейінен жоғары. Округтің көп бөлігі төбелі, тек Килкенни қаласының оңтүстігіндегі округ орталығы ғана төмен жатыр. Солтүстік-шығыста, солтүстік-батыста және округтің оңтүстігінде таулы жерлер бар. Округтің солтүстігінде Кастлкомер ауданының жоталары орналасқан, Кастлкомер платосының құрамында Нор аңғарының батысында Кастлкомер таулары, ал шығысында Слив Марси тауы бар. Бұл таулар Динан өзенінің аңғарымен бөлінген, ол шығыстан Норе өзеніне қосылады. Кастлкомер тауларының ең биік нүктесі – , ол Кастлкомер қаласының солтүстік-батысында және Лаоис округімен шекараға жақын орналасқан. Кулла тауларының ең биік нүктесі Лаоисте орналасқан, бірақ оның бедері Килкеннидің солтүстік-батыс бөлігінде кең аумаққа таралады. Округтің батысында Сливердаг және Були таулары батысқа қарай Типперри округіне дейін созылады. Сливердаг тауларының ең биік нүктесі – Кнокнамаук. Були таулары Тори төбесінен Килмакоу өзенінің аңғарына дейін бөлінеді, ол Суир өзеніне құяды. Округтің оңтүстігінде Брэндон төбесі орналасқан, ол Барроу және Грейгуэнаманахқа жақын. Норе және Барроу өзендерінің қосылған жеріне қарайғы аймақ биік жатыр. Барроу және Норе өзендерінің батысында Суир өзенінің сол жағалауын қоспағанда, көбінесе бірдей биіктіктегі төбелер орналасқан. Бұл жерде өзен мен төбелердің арасында құнарлы жерлер көп.

Азаматтық еншілес және қалалар

Діни басқару үшін округ приходтарға бөлінді. Әр приходта кем дегенде бір шіркеу болды. Барония шекаралары мен приход шекаралары байланысты емес еді. 17-шы ғасырдан 19-шы ғасырдың ортасына дейін азаматтық приходтар ерте христиандық және ортағасырлық монастырь және шіркеулердің қоныстары негізінде құрылды. Азаматтық приходтар қалашықтарға бөлінеді (Килкенни округінің қалашықтарының тізімін қараңыз). Халық саны арта келе, жаңа приходтар құрылды және азаматтық приходтар Ирландия шіркеуінің құрамындағы аумақтармен сәйкес келді. Рим-католик шіркеуі қалалар мен ауылдарға негізделген жаңа құрылымға бейімделді. Ирландияда 2,508 азаматтық приход бар, олар көбінесе барониялар мен округтердің шекараларын кесіп өтеді.

Еуропалық аймақ

Еуропалық деңгейде статистикалық мақсаттар үшін округ Оңтүстік-Шығыс аймағының құрамына кіреді, бұл NUTS III бірлігі; ол өз кезегінде NUTS II деңгейінің бірлігі болып табылатын Оңтүстік аймағының құрамына кіреді.

Жергілікті билік

Килкенни округінің жергілікті басқаруы Жергілікті өкімет актілерімен реттеледі. 2014 жылғы Жергілікті өкімет реформасы туралы заң жергілікті өкіметтің бірыңғай құрылымын орнатты. Бұл бір деңгейлі құрылым Килкенни округі кеңесінен тұрады. Жергілікті басқару мақсатында Килкенни 4 жергілікті сайлау округіне бөлінеді: Каллан–Томастаун (6), Каслкомер (6), Килкенни қаласы (7) және Пилтаун (5) – олар Килкенни округі кеңесіне барлығы 24 депутатты сайлайды. 2019 жылғы Килкенни жергілікті сайлауында сайлауға қатысу 53% құрады, бұл 2014 жылғы сайлаудан 4,1% төмендеу. Сайлауға қатысудың ең жоғары көрсеткіші Каллан–Томастаун округінде (56,4%) тіркелді, ал ең төменгі көрсеткіш Килкенни қаласында (50,4%) болды. 2019 жылғы жергілікті сайлауда Фианна Файл және Файн Гейл ең басым партиялар болып қалыптасты, олардың үлесінде 24 орынның 20-сы болды. Лейборист партиясы 2 орынға ие, Жасыл партия 1 орынға ие, сондай-ақ 1 тәуелсіз депутат бар. 3 орынға ие болған Синн Фейн 2019 жылғы сайлауда орын алуға қол жеткізбеді. Кеңес сайлауы 5 жыл сайын өткізіледі, келесі сайлау 2024 жылдың мамыр айында өтеді. Партия Орын саны Дауыс үлесі 2014 жылдан бергі өзгерісі Орын санының 2014 жылдан бергі өзгерісі 11 41,1% 3,9% 1 9 32,1% 2,2% 2 2 7,5% 3,7% 1 3,8% 0,3% 0 6,4% 3,5% 3 1 8,5% 1,3% Округ Оңтүстік-Шығыс аймағының құрамына кіргендіктен, округтік кеңесшілердің кейбіреуі Оңтүстік аймақтық ассамблеясына да өкілдік етеді.

Бұрынғы аудандар

2014 жылға дейін жергілікті басқарудың екінші деңгейін Килкенни қалалық кеңесі құрады, ол қала кеңесінің түрі болатын. Килкенни қаласына "қалалық кеңес" орнына "Бороу кеңесі" атауын қолдануға рұқсат берілді, бірақ Килкенни қалалық кеңесінің қосымша міндеттері болған жоқ. Аталған заңның 2014 жылдың 1 маусымында күшіне енуімен, ол Бороу кеңесін таратып, енді тек округтік кеңес жергілікті қызметтерге жауапты.

Ұлттық саясат

Округ Карлоу-Килкенни (5 TD) сайлау округінің құрамына кіреді. Бұл сайлау округі 1948 жылғы жалпы сайлаудан бері қолданылып келеді. Килкенни бұрын бірнеше парламенттік округтер арқылы өкілдік етілген. 1918 жылдан 1921 жылға дейін Килкенни округі Ұлыбритания парламентінің Солтүстік Килкенни және Оңтүстік Килкенни округтеріне бөлінген. 1921 жылы Карлоу-Килкенни Дайл сайлау округі құрылып, 1937 жылы жеке Килкенни сайлау округі құрылғанға дейін сақталды, ол 1948 жылға дейін болды. Округ Еуропалық парламентке сайлауда Оңтүстік округінің құрамына кіреді. Бұл округте 5 орын бар.

Тарих

Килкенни округі атын Килкенни қаласынан алған. Килкенни – ирланд тіліндегі Cill Chainnigh сөзінің ағылшынша жазылуы, ол Каиннех немесе Канис шіркеуі (Cell) деген мағына береді. Бұл, әдетте, қазіргі Қасиетті Канис соборы болып табылатын шіркеу мен дөңгелек мұнараға байланысты, ол Әулие Канис құрметіне салынған. Осрайдж патшалығы – ежелгі Ирландия патшалықтарының бірі. Осрайдж патшалары, Мак Гиолла Пхадрайг әулеті, Осрайджді биледі, ал Чилл Чейни олардың бекінісі болды. Оссори патшалығы кемінде б.з. 2-ші ғасырынан б.з. 13-ші ғасырына дейін болған. Қазіргі кездегі сол аймақтың шіркеулік епархиясы әлі де Оссори деп аталады. Ортағасырлық Оссори епархиясы 549 жылы құрылған, ал оның аумағы ортағасырлық Оссори патшалығымен сәйкес келді. Тарихи тұрғысынан алғанда, Килкенни Агабоені Осрайдждегі басты шіркеу ретінде ығыстырды. Патшалықтың шекарасын Бароу және Суир өзендерінің екеуі – «Үш қарындас» және, әдетте, Слив Блум таулары құрады. Осрайдж халқы – есімдері «бұғы халқы» деген мағына береді – қазіргі Килкенни округінің көп бөлігін және көршілес Лаос округінің бір бөлігін мекендеген. Батыста және оңтүстікте Осрайджді Суир өзені шектеді, шығыста Бароу өзенінің суайдыны Ленстермен шекараны белгіледі, ал солтүстікте ол Слив Блум тауларына және одан да әрі созылды. Норе өзені патшалық арқылы ағып өтеді. Осрайдж 9-шы ғасырдың ортасына дейін Мюнстер патшалығы мен провинциясының ең шығыс бөлігін құрады, содан кейін ол Ленстерге қосылды. Осрайдж көбінесе Ленстер мен Мюнстердің арасындағы буферлік мемлекет болды. Оның ең маңызды көршілері солтүстікте және шығыста Ленстердің Лойгси, Уи Ченнселайг және Уи Байркше тайпалары, оңтүстікте және батыста Мюнстердің Деиси Муман, Эоганахт Чайсил және Эйле тайпалары болды. Осрайдж атауы Птолемейдің Ирландия картасында Осрайдж кейіннен иеленетін аумаққа орналастырған кельт тайпасы – Усдайеден шыққан деп есептеледі. Птолемей көрсеткен аумаққа, мүмкін, кейбір римдік жәдігерлері табылған Фристон төбесіндегі темір дәуірінің соңғы кезеңіндегі маңызды бекініс кірген болуы мүмкін. Сондай-ақ, Стонифордтағы қызықты жерлеу, ол римдік үлгіде және б.з. 1-ші ғасырына жатады. Осрайдж халқы өздерін Эрайн халқының ұрпандары деп санады. Басқалар Иверник топтарына Осрайдж / Оссори корольдігінің Осрайдждері кіргенін ұсынады. Бриганттар Англия мен Ирландияда кездесетін жалғыз кельт тайпасы болды, соңғысында олар Килкенни, Вексфорд және Уотерфорд аймақтарында табылған. 1154 жылы папа Адриан IV Норман королі Генрих II-ге Ирландияны иеленуге рұқсат берді. Цистерциандық монахтар Джерпойнт пен Килкенниге 1155/60 жылдары келді. Джерпойнт аббаттығын 1158 жылы Оссори патшасы Донал Мак Гиолла Пхадрайг құрды. 1168 жылы Ленстер патшасы Дермот МакМурроуды Ирландияның Жоғарғы патшасы Рори О'Коннор Тиернан О'Рурк көмегімен өз патшалығынан қуды. МакМурроу Генрих II-ден көмек сұрады және тарихқа Стронгбоу деп белгілі Норман лорды Ричард де Клэрден қолдау алды. МакМурроу Ричардтың қызметін қамтамасыз етіп, оған қызы Лайнстердің Айфесінің қолын және Ленстердің мұрагерлігін уәделеді. Ричард және басқа да маркер барондары мен Генрих патшаның салт аттылары әскер жинады. Реймонд ле Грос басқаруымен әскер 1169 және 1170 жылдары Вексфордты, Уотерфордты және Дублинді басып алды, ал Стронгбоу 1170 жылдың тамызында оларға қосылды. Уотерфордты басып алғаннан кейін бір күні Стронгбоу МакМурроудың қызы Айфеге үйленді. Ирландия әмірлігі – 1169-71 жылдары Ирландияға нормандықтардың басып кіруі нәтижесінде құрылған әмірлік. Килкенни Ленстер иелігінің бір бөлігі болды. Стронгбоу 1171 жылы Ленстердің лорды болды.

County Kilkenny takes its name from the city of Kilkenny. Kilkenny is the anglicised version of the Irish Cill Chainnigh, meaning Church (Cell) of Cainneach or Canice. This probably relates to the church and round tower, now St. Canice's Cathedral, which was built in honour of St. Canice. The Kingdom of Osraige was one of the ancient Kingdoms of Ireland. The Kings of Osraige, the Mac Giolla Phádraig family, reigned over Osraige and Cill Chainnigh was their stronghold. The Kingdom of Ossory existed from at least the 2nd century until the 13th century AD. The current ecclesiastical dioceses of that area is still known as Ossory. The medieval Diocese of Ossory and was established in 549 AD, and its territory corresponded to the medieval Kingdom of Ossory. In historic times, Kilkenny replaced Aghaboe as the chief church in Osraige. The kingdom was bounded by two of the Three Sisters the rivers Barrow and Suir and the northern limit was, generally, the Slieve Bloom Mountains. The Osraige —their name means people of the deer— inhabited much of modern County Kilkenny and parts of neighbouring County Laois. To the west and south, Osraige was bounded by the River Suir, to the east the watershed of the River Barrow marked the boundary with Leinster, and to the north it extended into and beyond the Slieve Bloom Mountains. The River Nore ran through the Kingdom. Osraige formed the easternmost part of the kingdom and province of Munster until the middle of the 9th century, after which it was attached to Leinster. Osraige was largely a buffer state between Leinster and Munster. Its most significant neighbours were the Loígsi, Uí Cheinnselaig and Uí Baircche of Leinster to the north and east and the Déisi Muman, Eóganacht Chaisil and Éile of Munster to the south and west. The name Osraige is said to be from the Usdaie, a Celtic tribe that Ptolemy's map of Ireland places in roughly the same area that Osraige would later occupy. The territory indicated by Ptolemy probably included the major late Iron Age hill fort at Freestone Hill which produced some Roman finds. Also the interesting burial at Stoneyford which is of typical Roman type and probably dates to the 1st century AD. The Osraighe themselves claimed to be descended from the Érainn people. Others propose that the Ivernic groups included the Osraige of the Kingdom of Osraige/Ossory. The Brigantes were the only Celtic tribe to have a presence in both England and Ireland, in the latter of which they could be found around Kilkenny, Wexford and Waterford. Pope Adrian IV gave Norman King Henry II of England permission to claim Ireland 1154. The Cisternians came to Jerpoint and Kilkenny around 1155/60. Jerpoint Abbey is founded by Donal MacGiollaPhadruig, King of Ossory 1158. In 1168, Dermot MacMurrough the King of Leinster was driven out of his kingdom by Rory O'Connor the High King of Ireland with the help of Tiernan O'Rourke. MacMurrough looked for help from Henry II and got help from a Cambro Norman lord notable Richard de Clare, 2nd Earl of Pembroke, known to history as Strongbow. MacMurrough secured the services of Richard, promising him the hand of his daughter Aoife of Leinster and the succession to Leinster. Richard and other Marcher barons and knights by King Henry assembled an army. The army, under Raymond le Gros, took Wexford, Waterford and Dublin in 1169 and 1170, and Strongbow joined them in August 1170. The day after the capture of Waterford, he married MacMorrough's daughter, Aoife. The Lordship of Ireland was a lordship created in the wake of the Norman invasion of Ireland in 1169–71. Kilkenny formed part of the lordship of Leinster. Strongbow became Lord of Leinster in 1171.

Сәулет

Килкенни графтығының сәулетінде тас дәуірінен бергі барлық кезеңдердің ерекшеліктері қамтылған, оның ішінде нормандық және англо-ирланд қамалдары, грузин стиліндегі қалалық ғимараттар, ерекше сәулетке ие қалалар мен ауылдар, палладиан және рококо стильіндегі сарайлар, готикалық және нео-готикалық соборлар мен ғимараттар бар. 20 ғасырдың соңында жаңа экономикалық жағдай мәдениет пен дизайнның жаңадан гүлденуіне алып келді, соның нәтижесінде кейбір ғимараттар заманауи сәулет өнерінің шешімінде болды. Килкенни графтығында әртүрлі сәулеттік ескерлер бар, оларға келесілер жатады: өткел қабірлер, рингфорттар, ирланд дөңгелек мұнаралары, қамалдар, шіркеулер мен соборлар, аббаттықтар мен монастырлар, көпірлер мен жолдар, сондай-ақ әртүрлі стильдегі қалалық үйлер.

Ертедегі сәулет

Неолит дәуіріндегі елді мекендердің іздерін округтің барлық жерінде табуға болады. Оунинг, Килмог Гарристаун және Борисморда порталды қабірлер мен дольмендер, ал Кломантаг-Хилл мен Ноккроуда – қабірлер кездеседі. Жер бетіне орнатылмаған, бір қабірлі жерлеу орындары, Линкардстаун типіндегі цистерналар Джерпойнт-Вестте қазылған. Бұл неолиттің соңғы кезеңіне жатады және қола дәуіріндегі бір қабірлі жерлеу рәсімінен бұрынғы кезге дейін соңға жылжыйды. Уотерфорд маңындағы Гранниде неолиттік үй анықталды, ол Килкенни округіндегі ең көне үй болып табылады. Төртбұрышты үй ойыстардан, ішкі еден беттерінен, ошақтан және әр бұрыштағы ағаш тіреулерден тұрады, ал тіреулердің бірінің тесігі радиокөміртектік талдау бойынша б.з.б. 3997–3728 жылдарға жатсады. Неолиттің ерте кезеңіне тән, жиегінде ішкі жиекшесі бар жаңа керамика түрі табылды. Бұл Гранни керамикасы Англияның оңтүстік-шығысында табылған керамикаға ұқсас. Огам тастары Килкенни округінің барлық аймақтарында кездеседі. Гоурандағы Сент-Мэри колледждік шіркеуінде көрмеге қойылған Гоуран огам тасы – христиандық элементтері қосылған огам тасының мысалы. Огам жазуы 3 немесе 4 ғасырға жатады. Христиандық крест 432 жылы Ирландияға келген Әулие Патрик кезінен кейін, шамамен 6 ғасырда ойылып жасалған. Огам тасы 1826 жылы ғибадатхананы қайта жаңарту кезінде табылған. Гоуран огам тасы ғибадатхананың басқа бөлігінде құрылыс материалы ретінде пайдаланылғандықтан және ғасырлар бойы бұзылмағандықтан бүгінгі күнге дейін сақталған. Қабірлер орталық жерлеу камерасынан және кіреберіске дейін созылған ұзын дәлізден тұрады. Ноккроуда тізімге алынып, қорғалатын қабір бар. Темір дәуірінен бастап Ирландияда мыңдаған бекініс немесе "рат" орналасқан. Кариген, Данесфорт, Дунбелл Биг және Тулларон округтеріндегі бекіністер сақтауға алынған. Дөңгелек тас мұнара – Ирландиядан тыс жерлерде сирек кездесетін ерте тарихи сәулеттің ерекшелігі, Шотландияда үш және Мэн аралында бір ғана мұнара бар. Килкенни қаласындағы Әулие Канис соборындағы мұнара осыған жақсы мысал. Округтің айналасында Туллахер дөңгелек мұнарасы, Беннетсбридж, Келлс, Джонстаун және Ноктофер маңындағы Агавилер сияқты басқа да дөңгелек мұнаралар орналасқан.

Evidence of Neolithic settlement can be found throughout the county. There are great burial mounds including the portal tombs and dolmens at Owning, Kilmogue Harristown and Borrismore. There are passage graves at Clomantagh Hill and Knockroe. There were non megalith single grave burial tombs, Linkardstown type Cists, excavated at Jerpoint West. These are late Neolithic and before the single grave rite of the Bronze Age. A Neolithic house was identified in Granny near Waterford, making it the oldest house in County Kilkenny. The square house consisted of slot trenches, internal floor surfaces, a hearth and wooden posts at each corner, one of the post holes was radiocarbon dated to 3997–3728 BC. A new form of early Neolithic pottery with a lip around the inside of the rim were found. This Granny pottery is similar to pottery found in the south east of England. Ogham stones are found throughout County Kilkenny. The Gowran Ogham Stone which is on display in St. Mary's Collegiate Church Gowran is an example of a Christianised ogham stone. The ogham lettering is from the 3rd or 4th century. The Christian cross was carved c. 6th century following St. Patrck's arrival in Ireland in 432 AD. The ogham stone was found on the site during the rebuilding of the chancel in 1826. The Gowran Ogham Stone has survived to the present day due to the fact that it was used as a building stone in another part of the church and lay undisturbed for centuries. Passage graves consisted of a central burial chamber, with a long passageway to the entrance. Knockroe contains a passage tomb which is protected by listing order. From some time beginning around the Iron Age, Ireland has thousands of ringforts, or "raths". Carigeen, Danesfort, Dunbell big and Tullaroan all contain ring forts protected by preservation order. The round stone tower is one feature of early historic architecture not usually found outside Ireland with only three in Scotland and one on the Isle of Man. The tower at St Canice's Cathedral in Kilkenny City is a good example. Other round towers are situated around the county such as Tullaherin round tower, one near Bennettsbridge, Kells, Johnstown, and Aghaviller near Knocktopher.

Қалдықтар

Килкенни қамалы – Килкенни қаласындағы қамал. Бұл Батлер әулетінің резиденциясы болған. Алдында олардың тегі Фитцуолтер еді. Қамал 20-шы ғасырдың ортасында жергілікті қамалды қалпына келтіру комитетіне 50 фунт стерлингке сатылды. Ұзақ өтпей ол мемлекетке берілді, содан бері жаңартылып, зыяраттаушыларға ашық. Қамал ішінде Ұлттық өнер галереясының бөлігі қойылған. Қала жағында көркем бақтар бар, ал қамалдың алдында кең аумақтар мен бақтар орналасқан. Ол Ирландиядағы ең танымал туристік орындардың біріне айналды. Фолксрат қамалы – 15-шы ғасырға жататын ағылшын-нормандық мұнаралы үй. Оны Пурселл тайпасы салған, олар бұл жерде тағы бірнеше ғимараттар тұрғызған. Үш ғасырдан астам уақыт иеленгеннен кейін, Оливер Кромвельдің қамалға қол сұғуынан соң, отбасы Ирландияны жаулап алғаннан кейін қамалдың жылқы қораларында шаруалар болып тіршілік етуге мәжбүр болды, ал қамал Кромвельдің офицерлеріне берілді.

Аббатханалар мен монастырлар

Джерпойнт аббаттығы – Томастаун қаласының жанындағы цистерциандық аббаттық. Ол 1180 жылы салынған, бәлкім, 1160 жылы Осрайдж патшасы Домналл Мак Гилла Патраик салған бенедиктиндік монастырдың орнында. Джерпойнт тас мүсіндерімен, соның ішінде аббаттық құрылған кезде Оссори епархиясының епископы болған Феликс Уа Дуиб Слайнның қабіріндегі мүсінімен ерекшеленеді. 1204 жылы негісталған Грейгуэнаманахтағы Дүйске аббаттығы – Ирландиядағы алғашқы және ең ірі цистерциандық монастырлардың бірі. Монастырдың қалдығы – Грейгуэнаманах қаласының орталығында орналасқан үлкен готикалық шіркеу. Аббаттық өзінің атын Дуйске немесе Дубх Уиске өзенінен алған, ол қала арқылы ағып, Барроу өзеніне құяды. Аббаттықта бастапқы ғимараттың түпнұсқа еден плиткаларын, сондай-ақ готикалық және романдық сәулетті көруге болады. 1225 жылы негісталған Килкеннидегі Қара аббаттық – оңтүстікке қарай екі бөліктен тұратын, екі қабатты биіктіктегі доминикандық аббаттық. Шамамен 1325 жылы оңтүстікке қарай төрт бөліктен тұратын, екі қабатты биіктіктегі трансептпен және батысқа қарай төменгі қабатқа екі қабатты биіктіктегі қосымша құрылыспен кеңейтілді. Келс монастыры – Ирландиядағы ең ірі ортағасырлық тарихи ескерткіштердің бірі. Бұл ұлттық ескерткіш және ол Мемлекеттік жұмыстар комиссарларының қамқорлығында. Монастыр Килкенниден оңтүстікке қарай он бес шақырым жерде, Кингс өзенінің жағасында орналасқан. Оның ең таңғажайып ерекшеліктерінің бірі – қабырғалар бойында және ішінде аралықпен орналасқан ортағасырлық мұнаралы үйлер жиынтығы. Бұл монастырға құлшынатын орынға қарағанда бекініс сияқты көрініс береді, сондықтан жергілікті халық оны "Жеті қамал" деп атайды. Каллан қаласында Августин монастыры орналасқан. Ол жергілікті тұрғындарда "Аббат алаңы" деп белгілі және қаланың солтүстік-шығысында, Кингс өзенінің жағасында орналасқан. Әдебиеттің белгілі меценаты Эдмунд Батлер 1461 жылы Папа Пий II-ге монастырь негізін салуға өтініш жасады. Эдмунд 1462 жылы қайтыс болғаннан кейін, оның ұлы Джеймс ғимараттарды салған, мүмкін 1467 жылдан кейін, ол өзінің туысы болған әйеліне үйлену үшін Пападан рұқсат алғаннан кейін.

Jerpoint Abbey is a Cistercian abbey near Thomastown. It was constructed in 1180, probably on the site of an earlier Benedictine monastery built in 1160 by Domnall Mac Gilla Patraic, King of Osraige. Jerpoint is notable for its stone carvings, including one at the tomb of Felix Ua Duib Sláin, Bishop of the Diocese of Ossory when the abbey was founded. Duiske Abbey in Graiguenamanagh founded in 1204 was one of the first and largest Cistercians monasteries in Ireland. What remains of the monastery is a large gothic church which dominates the town centre in Graiguenamanagh. The abbey derives its name from the river Duiske or Dúbh Uisce which flows through the town on its way to the river Barrow which also flows through this town. Original floor tiles from the original building can be seen in the abbey along with the gothic and romanesque architecture. The Black Abbey in Kilkenny, founded 1225, is a Dominican abbey with two bay double height lean to lower aisle to south. It was extended, c. 1325, with four bay double height transept to south having four bay double height lean to lower aisle to west. Kells Priory is one of the largest medieval historic monuments in Ireland. It is a national monument and is in the guardianship of the Commissioners of Public Works. The priory is scenically situated alongside King's River, about fifteen kilometres south of Kilkenny. One of its most striking feature is a collection of medieval tower houses spaced at intervals along and within walls which enclose a site of just over These give the priory the appearance more of a fortress than of a place of worship and from them comes its local name of "Seven Castles". The Callan Augustinian Friary is situated in Callan. It is known locally as the "Abbey Meadow" and is located at the North East of the town on the banks of the Kings Rover. Edmund Butler of Pottlerath, a noted patron of literature, successfully petitioned Pope Pius II for the foundation of the friary in 1461. After Edmund died in 1462, the actual buildings were erected by his son, James, probably after 1467 when he received a papal dispensation to marry his concubine, to whom he was related.

18 ғасырдағы көпірлер

Килкенни округінде 18 ғасырда салынған көптеген көпірлер бар. Бұл көпірлер Килкенни округінің азаматтық инженерия және көлік мұрасының маңызды бөлігі болып табылады, сондықтан олар Ұлттық сәулет мұрасы (NIAH) ғимараттарды зерттеу тізіміне енгізілген. 1763 жылғы үлкен су тасқыны Норе өзенін кесіп өтетін көптеген маңызды көпірлерді қиратты, содан кейін кең ауқымды қайта құру бағдарламасы қолға алынды. Көптеген көпірлер Джордж Семплдің шәкірті Джордж Смит (1763–67) әзірлеген жобалар бойынша салынған, олар классикалық стильдегі әрлеуге ие, бұл Андреа Палладионың «I quattro libri dell'architettura» (1570) кітабындағы суреттерінің ұзаққа созылған ықпалын көрсетеді. Смит Килкеннидегі Грин көпірін, Динин (Дин) өзеніндегі Каслкомер көпірін; Норе өзеніндегі Томастаун көпірін; Барроу өзеніндегі Грейгуенаманга көпірін және Норе өзеніндегі Инистиоге көпірін жобалады. Басқа 18 ғасыр көпірлеріне: Горесбридж, Беннетсбридж, Келлс, Трикастл, Динин көпірі және Джульет тауындағы көпір жатады.

Шіркеулер

Орта ғасырларда Ирландияда көптеген әдемі шіркеулер салынды, мысалы, Gowran-дағы St. Mary's Collegiate Church, Kilkenny-дегі St. Canice's Cathedral және St. Mary's Cathedral. Лахтен шіркеуі, Freshford 1731 жылы салынды, оның басты кіреберісі ретінде 1100 жылға дейін салынған портал қолданылды. Ал бастапқы шіркеуден қалған жалғыз нәрсе – гиберно-роман (ирланд римдік) стиліндегі архитектуралық шатыр мен есік. Қазіргі шіркеудің қалған бөлігі 1731 жылы протестанттық құлшылық үшін салынды. Сент-Лактин дәуірінде Freshford епархия болған. 1225 жылы Aghore (Achadh Ur) қаласында, қазіргі Uppercourt орнында епископ сарайы салынды. Ол 300 жылдан астам уақыт бойы жазғы тұрақ ретінде пайдаланылды.

Туристік жерлер

Килкенни округінде Джерпойнт аббаттығы Томастаун қаласының жанында, Келс монастыры Келс ауылында орналасқан. Килкенни қаласы, оның ішінде Сент-Кенис және Сент-Мария соборлары, Роте үйі және Килкенни қамалы. Данмор үңгірі Баллифойлдегі тамаша үңгірлердің бірі, оның ішінде туристік орталық та құрылған. Әртүрлі үңгір құрылымдарымен қатар, ол Ирландиядағы ең көп зерттелген археологиялық орындардың бірі болып табылады. Дженкинстаун паркі Килкенни қаласынан солтүстікке қарай және Каслкомерден оңтүстікке қарай N78 тас жолынан жақын жерде орналасқан.

Бақтар мен жолдар

Бақтарға Томастаундағы Килфане Глен, Инистиогедегі Вудсток бақшасы, Каслкомердегі Discover Park, Дженкинстаундағы Дарвер Хаус бақшасы, Джонстаунға жақын Кулькашин бақшасы, Горесбридждегі Эмоклв бақшасы, Полстаундағы Шанкилл бақшасы мен қамалы, Килкеннидегі Роте отбасылық бақшасы, Роуэрдегі Далия бақшасы және Килкенни қамалындағы роза бақшасы кіреді. Қырлар мен дала шекаралары ретінде тарихи маңызы бар тік қоршаулар да бар. Нора аңғары жолы – ұзақ қашықтыққа арналған, құрылысы жоспарланған жол. Аяқталғаннан кейін ол Килкенни қаласынан басталып, Инистиогеде аяқталады. Ирландия спорт кеңесінің Ұлттық жолдар кеңсесі оны ұлттық белгіленген жол деп таныды және оны Trail Kilkenny тобы басқарады, ол Килкенни округі кеңесінің, Килкенни округі LEADER серіктестігінің, Килкенни спорт серіктестігінің және жергілікті жер иелерінің өкілдерінен құралған. Өте әдемі көріністерге толы Оңтүстік Лайнстер жолы төменгі Барроу аңғарымен өтеді, содан кейін Граигуэнаманахте өзен жағасынан шығып, Брэндон төбесінің төменгі беткейлерімен жалғасады.

Демография

2016 жылғы санақ бойынша, Орталық статистика басқармасы мәліметінше, Килкенни округінің халқы 99 232 адамды құрады, оның ішінде 38 722 адам ирланд тілін қандай да бір деңгейде қолданатынын көрсетті. 2016 жылы округте 41 363 адам жұмыс істеді. 2005 жылғы мәлімет бойынша, бір адамға шаққандағы қолжетімді үй табысы 18 032 евроны құрады, ал үй табысының индексі 89,4 болды. Басты дін – католицизм, бірақ Килкенниде Ирландия шіркеуі, пресвитериандық, методист, еврей және басқа да діни ағымдар өкілдері де тұрады.

Ирланд тілі

Килкенни округі Ленстердегі Луттан басқа (тарихи және лингвистикалық тұрғыдан Ольстердің бөлігі болған) жергілікті ирланд тілінде сөйлейтін соңғы округ болды. Бұл диалект өзінің көптеген ерекшеліктерін Уотерфорд округіне жататын Ринг диалектісімен бөлісті. Оссор диалекті аймағының бөлігі ретінде Килкеннидің (және Лаос) дәстүрлі ирланд тілінің ерекшелігі – жұқа R [ɾʲ] дыбысының [ʒʲ] сияқты айтылуы, бірақ бұл "режим" деген ағылшын сөзіндегі G дыбысынан ерекшеленеді. Бұл [ʒʲ] дыбысы /h/ дыбысына жақын келгенде "ш" дыбысына айналды. Ирланд тілінің ғалымы Ристеард А. Брэатнах «Килкенни ирланд тілі» деген тақырыпта магистрлік диссертация жазды, бірақ ол әлі жарияланбаған. Гленмордағы Бейл Шеамайс елді мекенінде Падрейг Паор тұрды, ол Килкенни округіндегі соңғы дәстүрлі ирланд тілінде сөйлейтін адам деп саналады. 1936 жылы Семус О Дюилеарга мен Ристеард А. Брэатнах оның сөйлегенін Ирландия фольклор комиссиясы (Coimisiún Béaloideasa Éireann) үшін аудиожазбаға түсірді. Оның сөйлеуінде стандартты француз тілінің дыбысына ұқсас, жақсы құжатталған Оссор диалектісіндегі жұқа R дыбысының айтылуы бар.

Кооперативтер

1966 жылы Килкенни округіндегі ауылдық май өндіруші мекемелер бірігіп, «Авонмор» май комбинатын құрды, ал 1988 жылы «Авонмор Food plc» болып қайта құрылды. 1997 жылы компания «Waterford Food plc» компаниясымен бірігіп, «Glanbia plc» компаниясын құрды, ол 2019 жылы 2,3 миллиард еуродан астам кіріс алып, 6900 қызметкерді жұмыспен қамтып отырған ірі халықаралық тамақтану компаниясы. 2022 жылы жергілікті кәсіпорындар «Tirlán» таңбасымен кооперативтік басқаруға қайта оралды.

Көлік

Iarnród Éireann (Ирландия темір жолы) Дублиннен Уотерфордқа дейін теміржол қызметтерін ұсынады, бұл қызметтер Килкеннидегі Килкенни Макдонаг станциясы және Томастаундағы теміржол станциясы арқылы өтеді. Уотерфорд теміржол станциясы Килкенни облысының сыртында орналасқан. Қызмет көрсететін станциялар: Дублин Хьюстон, Ньюбридж, Килдар, Ати, Карлоу, Муин Бэг (Багенэлстаун), Килкенни, Томастаун, Уотерфорд Планкет. Килкенни соқыр станция болғандықтан, пойызды кері бұру қажет. Жолаушы тасымайтын пойыздар, мысалы, Баллинадан Уотерфордқа жүретін DFDS жүк пойызы, Килкенниге кіретін екі бағытқа қосылатын Лависстаун айналымын пайдаланып, Килкенниден өтіп кетеді. Барлық тікелей бағыттар 22000 вагондарымен қамтамасыз етіледі. Әр 2 сағат сайын бір рейс болады. Bus Éireann және JJ Kavanagh and Sons компаниялары облыс бойынша автобус қызметтерін ұсынады. Килкенни әуежайы Килкенни қаласының батысына қарай 1,5 км қашықтықта орналасқан шағын әуежай. Әуежайда 6 қозғалтқышты ұшақ және екі жоныштағы ұшақ орналасқан.

Ауруханалар

Килкенни округінің ауруханаларына үш мемлекеттік және бір жеке аурухана кіреді. Сент-Люк жалпы ауруханасы – 1942 жылы салынған жалпы медициналық және хирургиялық аурухана. Ол Фрешфорд жолында орналасқан және жалпы медицина, жалпы хирургия, акушерлік, гинекология және педиатрия сияқты жергілікті және аймақтық қызметтердің спектрін ұсынады. Сент-Кенис – 1852 жылы ашылған психиатриялық аурухана, Дублин жолында орналасқан. Ол психикалық денсаулық сақтау қызметтерінің кең ауқымын ұсынады, соның ішінде жедел және ұзақ мерзімді күтім, округ бойынша амбулаториялық қызметтер, оның ішінде тәуелділікке қарсы кеңес беру, демалыс орталықтары мен күндізгі күтім мекемелері. Килкрине – Килкеннидің сыртындағы Килкринде орналасқан аймақтық ортопедиялық аурухана. Aut Even – Килкенни қаласының сыртындағы жеке аурухана. Каслкомерде Каслкомер аудандық ауруханасы бар. Килкенни округі үшін аналық қызметтердің көп бөлігі Уотерфордтағы Уотерфорд университеті ауруханасында көрсетіледі. Сондай-ақ, Килкенни округінің айналасында денсаулық сақтау орталықтары бар, олардың ішінде Бэллихейл, Бэллирагет, Беннетсбридж, Каллан, Кастлкомер, Клог, Фрешфорд, Гоуран, Грейгуэнаманах, Марли және Тиннахинч (Грейгуэнаманахта), Инистиоге, Джонстаун, Килкеннидегі Лаугбой, Стонифорд, Килмакоу, Муллинават, Полстаун, Росберкон, Томастаун, Урлингфорд және Виндгап кіреді.

GAA

Шалғау – округтегі ең басты спорт түрі. Килкенни GAA жыл сайын Ірландия чемпионатының аға шалғаулау турнирінде (36 рет жеңіс), Лайнстер аға шалғаулау чемпионатында (70 рет жеңіс) және Ұлттық шалғаулау лигасында (17 рет жеңіс) бақ сынасады. Килкенни, Корк және Типперри шалғау әлемінде "Үштікке" жатады. Брайан Коди 1998 жылдан бері Килкеннидің аға командасын жаттықтыруда. Қазіргі аға шалғаулау командасының капитаны – Джоуи Холден ("Ballyhale Shamrocks" клубынан). Килкенни округінің туы немесе түстері – қара және қызғылт сары. "County Kilkenny hurling" командасы, "Tullaroan", осы атақты қара және қызғылт сары түстерді алғаш рет киген Килкенни командасы болды. 1886 жылы Килкенниде алғашқы округтік чемпионатты жеңгеннен кейін, командаға жабдық алу үшін "Tullaroan" қаласында қайырымдылық шарасын ұйымдастырды. Ұзақ пікірсайыстар мен кеңесулерден кейін клуб тамыз айында "Limerick" командасына қарсы киетін жейделерге қара және қызғылт сары жолақтарды таңдады.

Ат жарысы

Гоуран паркі – Гоуран қаласының жанында орналасқан ат жарыс жолы. Алғашқы жарыс 1914 жылы өткізілді және жарыс жолы жыл бойы 16 жарыс күнін қабылдайды, оның ішінде Тиэстес Чейз («Оңтүстіктің Ұлы ұлттық» жарысы) – Ирландиядағы ең беделді тік бөктер жарыстарының бірі. Бұл жарысты үш мәрте Челтенхэм алтын кубогының жеңімпазы Аркл 1964 жылы, сондай-ақ Айнтри Ұлы ұлттық жарысының жеңімпаздары Хеджхантер мен Numbersixvalverde жеңіп алған. Жыл бойы 16 ұлттық аңшылық және тегіс жарыс өтеді.

Гольф

Маунт Джульет гольф-корт - Томастаун қаласында орналасқан гольф-курорт. Ол 2002 және 2004 жылғы WGC American Express чемпионатының өткізілген орны болды, ал бұрын 1993 және 1995 жылдар аралығында үш рет Еуропалық турдың Ирландия ашық чемпионатын қабылдаған. 1991 жылы ашылған, 72 парлы, Джек Никклаус жобалаған гольф алаңы 2008 жылғы наурыз айында Backspin Golf Magazine журналымен «Ең жақсы Parkland гольф алаңы» деп танылды. Маунт Джульет үйінің аумағында жыл сайынғы Ұлттық Путинг Чемпионатына арналған 18 тесіктік Путинг курсы да бар. Килкенни гольф клубы – қала орталығынан солтүстік-батысқа қарай орналасқан, 18 тесіктік чемпионаттық парктік алаң. Онда бірнеше кәсіби чемпионаттар өткізілді. 1984 және 1996 жылдары ол Бүкіл Ирландия аралас жұптық финалдарының, ал 1985 жылы Бүкіл Ирландия кубоктары мен қалқандарының финалдарына төрағалық етті. Алаң көбінесе тегіс жерде орналасқан және көптеген ағаштарға толы. Килкенни қаласының маңында Ньюпарктегі драйвинг-рейндж және Пококтегі барлық ауа-райы жағдайларына арналған 18 тесіктік Par 3 гольф алаңы бар. Басқа гольф алаңдарына Гоурандағы Гоуран Парк гольф курсы, Калландағы Каллан гольф клубы, Каслкомердегі Каслкомер гольф клубы, Баллихаледегі Маунтин Вью гольф курсы және Грейгуенаманагтағы Карриглид гольф курсы кіреді.

Мәдениет

The Riordans (1965–1979) Raidió Teilifís Éireann (кейін Telefís Éireann деп аталды) жасаған, Килкенни округіндегі Лейстаун деген ойдан туған елді мекенде өрбіген. Сыртқы тікелей эфирлік бірліктерді пайдалануы және эпизодтарды студияда емес, нақты орында түсіруі, опера жанрындағы хабар таратудың дәстүрлі қалыптарын бұзды. Бұл ирландтық операның екіншісі болды және 1972 жылы Йоркшир теледидарына оның британдық әріқатары, Эммердейл фермасын (қазір Эммердейл деп аталады) құруға түрткі болды.

Аудандық әнұран

"The Rose of Mooncoin" әні - GAA жарыстарында округтің дәстүрлі әнұраны. Жақында шыққан, Элис О’Хенлон орындаған "Kilkenny by the Nore" әні де қазір әнұран саналады.