Кіріспе

Америкалық саясаткер, 1989 жылы туған американдық футболшы. Уильям Алден Смит (12 мамыр 1859 – 11 қазан 1932) – АҚШ Конгресінің өкілі және Мичиган штатынан АҚШ Сенатының сенаторы. 1912 жылы «Титаник» кемесінің суға батуынан кейін Смит Сенаттағы апатты зерттеу тыңдауына төрағалық етті. Оның есебі теңіз қауіпсіздігінде маңызды реформаларға жол ашты.

Ерте өмір және ерте мансап

Смит Мичиган штатының Довагиак қаласында Джордж Ричардсон мен Лия Маргарет (Аллен) Смит отбасында дүниеге келді және жалпы білім беретін мектептерде оқыды. Ол 1872 жылы ата-анасымен бірге Гранд-Рапидс қаласына көшіп, онда мектепке қатысты, попкорн сатты, газет сатушы және хабаршы болып жұмыс істеді. 1875 (немесе 1879) жылы Мичиган штатының Лансинг қаласында Мичиган штатының Өкілдер палатасына жеке құрамына қабылданды. Ол "Burch & Montgomery" кеңсесінде құқық тануды оқыды (Марсден С. Берч бір кезде Мичиган штатының Батыс округінің прокуроры болған) және 1882 жылы адвокаттық практикаға қабылданды. Смит біраз уақыт жеке практикамен айналысты, бірақ кейін Фредерик В. Стивенспен серіктес болды. Бұл фирма кейіннен Smiley, Smith & Stevens деп аталды. Ол Чикаго және Батыс Мичиган темір жолының, сондай-ақ Детройт, Лансинг және Солтүстік темір жолының бас кеңесшісі болды. Осы практика кезінде Смит теміржол құқығы және қаржысы саласында сарапшы атанды. 1883 жылы Мичиган Сенатының көмекші хатшысы, ал 1887-1891 жылдары Мемлекеттік аңшылық инспекторы қызметін атқарды, ол елдегі алғашқы жалақы алатын мемлекеттік аңшылық инспекторы болды деп хабарланады. 1888-1892 жылдары Республикалық штатының Орталық Комитетінің мүшесі болды.

Өкілдер Палатасы

Смит Мичиган штатының 5-конгресс округінен республикашыл ретінде 54-ші АҚШ Конгресіне және одан кейінгі алты Конгресске сайланды. Ол 1895 жылдың 4 наурызынан бастап, АҚШ Сенатына сайланғаннан кейін 1907 жылдың 9 ақпанында отставкаға шыққанға дейін қызмет етті. Өкілдер палатасында Смит 56-шы Конгресте Мемлекеттік департаменттегі шығындар жөніндегі комитеттің төрағасы, ал 57-ші және 58-ші Конгрестерде Тынық мұхиты темір жолдары комитетінің төрағасы болды. Тынық мұхиты темір жолдары комитетінің төрағасы ретінде Смит темір жолдардағы жалпы қауіпсіздік стандарттарын ынталандырды, бұл елдің көптеген темір жол басшыларының наразылығын тудырды.

Сенат

Смит 1907 жылғы 15 қаңтарда АҚШ Сенатына республикалық партиядан сайланды, оның мерзімі 1907 жылғы 4 наурызда басталды. Кейіннен ол 1907 жылғы 6 ақпанда Рассел А. Алгердің қайтысынан босаған, 1907 жылғы 3 наурызда аяқталатын мерзімге сайланды. 1913 жылы қайта сайланып, 1907 жылғы 9 ақпанынан 1919 жылғы 3 наурызына дейін сенатор болып қызмет етті. 1918 жылы қайта сайлауға түсуден бас тартты. Смит 61-ші Конгресте Канадамен қарым-қатынас комитетінің, 62-ші Конгресте Территориялар комитетінің және 63-ші – 65-ші Конгрестерде мемлекеттік қызмет тармақтарын тексеру жөніндегі арнайы комитеттің төрағасы болды.

"Титаник" кемесі туралы тергеу

1912 жылы 15 сәуірде «Титаник» лайнері Солтүстік Атлантика мұхитында батып, 1500-ден астам адамның қаза болуынан кейін, Смит Сенаттың тыңдауларын төрағалық етті. Тыңдаулар аман қалғандар Нью-Йорк қаласына келгеннен кейін бір күн өткен соң «Волдорф Астория» қонақ үйінде басталды. Сенаторлар мен көрермендер аман қалған жолаушылар мен экипаж мүшелерінен қозғалысқа келтіретін куәліктерді тыңдады. Смиттің кіші комитеті 28 мамырда халықаралық теңіз қауіпсіздігінде маңызды реформаларға жол берген есеп жариялады. Смит білімінен гөрі сөздік қорымен көзге түскені үшін танымал болды, тіпті британдық баспасөз оны кемелерді судан жоғары ұстауға арналған герметикалық бөлімдердің жолаушыларды қорғау үшін жасалған ба екенін сұрағаны үшін «Су өткізбейтін Смит» деп атады. Сонымен қатар, Смит кеменің бесінші офицері Харольд Лоудан айсбергтің неден жасалғанын сұрады, ал Лоу: «Мұз, сіздің ойыңызша, мырза?» деп жауап берді. 1999 жылғы «Титаник хроникалары» теледокументалды фильмінде Сенаттың тыңдаулары туралы айтылғанда, оның дауысын Дэвид Гаррисон сомдады. 2024 жылғы «Бетілмес» фильмінде сенатор Уильям Алден Смит рөлін Коттер Смит ойнады.

Басқа қызмет түрлері

Смит 1897 жылы Мичиган штатында Гранд-Рапидс, Калкаска және Оңтүстік-Шығыс темір жолын салдырды және 1900 жылы Лоуэлл және Гастингс темір жолының иесі болды. 1901 жылғы маусымда Дартмут колледжі оған Магистр дәрежесін берді. 1906 жылы ол Grand Rapids Herald газетінің иесі және баспашысы болды, сондай-ақ Мичиган көлінің әртүрлі порттарына Чикагодан пароходтарды тасымалдаған ең ірі компания Graham and Morton Steamship Line компаниясына ие болған Goodrich компаниясы директорлар кеңесінің төрағасы болды. 1909 жылы ол федералдық қызметкер және азаматтық құқықтар белсендісі Роберт Пелхам кішісін қорғады, оның қара әйелді ұстап тұрған ақ полицей ұрып-соққаннан кейін куәгерлерден ақпарат жинағанда тұтқындалғанын еске аламыз. Пелхам бұл істе ақталды. Смит 1886 жылғы 21 қазанда Гранд-Рапидсте Нэнси Элис ("Нана") Остерхаутқа (21 қазан 1859 – 15 ақпан 1936) үйленді. Олардың бір ұлы болды – Уильям Олден Смит кіші, ол 1920 жылғы 19 сәуірде 27 жасында қайтыс болды. Кентвудта (Мичиган штаты) құрылған екінші Мүгедек американдық ардагерлер бөлімшесі оның құрметіне аталды. Кіші Смит Детройт қаласының тұрғыны Милтон А. МакРэйдің қызы Мари МакРэйге үйленді. Олардың Уильям Олден III есімді ұлы болды, ол 1968 жылғы 16 желтоқсанда Калифорния штатының Сан-Диего қаласында 52 жасында қайтыс болды. Олардың барлығы Мичиган штатының Гранд-Рапидс қаласындағы Вудлон зиратындағы отбасылық кесенеде жерленген.

Өлім және мұра

Смит 1932 жылғы 11 қазанда Гранд-Рапидсте қайтыс болды және ол жердегі Вудлон зиратына жерленді. Мичиган штатындағы Алден қаласы оның құрметіне аталған. 2017 жылы Гранд-Рапидсте қаланың «Қоғамдық аңыздар жобасы» аясында, қаланың көрнекті тұлғаларын құрметтеу үшін мүсіндер орнату мақсатында Смиттен қола мүсін орнатылды.