Кіріспе

Mona Lisa Smile – 2003 жылы Revolution Studios және Columbia Pictures компаниялары Red Om Films Productions компаниясымен бірлесіп түсірген, Майк Ньюэлл режиссерлік еткен, Лоуренс Коннер мен Марк Розенталь сценарий жазған, ал Джулия Робертс, Кирстен Данст, Джулия Стайлс және Мэгги Гилленхол бас рөлдерде ойнаған американдық драмалық фильм. Фильмнің атауы Леонардо да Винчидің әйгілі «Мона Лиза» картинасына және бастапқыда Нат Кинг Коул орындаған, ал фильм үшін Seal қайта орындаған сол аттас әнге сілтеме жасайды. Джулия Робертс бұл рөлі үшін рекордтық 25 миллион доллар гонорар алды, бұл сол кезде актриса үшін ең жоғары табыс еді.

Сюжет

1953 жылы 30 жастағы Кэтрин Энн Уотсон Велсли колледжінде өнер тарихын оқытушы болып тағайындалады. Кэтрин оқушылардың оқулық пен оқу бағдарламасын жаттап алғанын тез біледі, сондықтан ол заманауи өнерді таныстырады және жақсы өнер туралы талқылауға шақырады. Кэтрин студенттерін некеден басқа да мақсаттарға ұмтылуға шақырады. Бетти Уоррен - ашық консервативті және жақсы өнердің қандай екендігіне жалпы стандарт бар деп санайды. Ол колледж газетіне редакциялық мақалалар жазады және кампус медбикесі және лесбиянка Аманда Армстронгты контрацепция ұсынғаны үшін ашпақ болады, нәтижесінде оның жұмысынан шығарылады. Басқа редакторлар Кэтринге әйелдердің некеден басқа да мансап іздеуін жақтағаны үшін шабуыл жасайды. Бетти өзінің күйеу жігіті Спенсерге үйленуге асығады және дәстүрлі үйленген студенттердің босатылуын күтеді; алайда Кэтрин оны лайықтылыққа байланысты бағалайтынын және барлық тапсырмалар мен сынақтарды аяқтауын күтеді. Кони Бейкер Беттидің туысы Чарлимен кездесе бастайды, бірақ Бетти ол Деб есімді басқа қызбен кездесіп жатқанын айтқаннан кейін онымен ажырасады. Ол Кониді жай ғана ертегі деп айтады. Алайда, бірнеше аптадан кейін Конни мен Чарли қайтадан байланысқа түседі, ол өткен жазда Дебпен көрісуді тоқтатқандығын айтады. Кейінірек Конни ашуланып, Беттиге жағымсыз және өтірік айтқаны үшін қарсылық білдіреді. Джоан Брэндвин заңгер болуды ойлайды, сондықтан Кэтрин оны Йель заң мектебінде оқуға шақырады. Джоан қабылданады, бірақ Том Донегалға үйленуден бас тартады. Ол Кэтринге әйелі мен ана болу оның ақыл-ойының төмендеуіне әкелмейтінін айтады. Кэтрин ақырында өз шешімінен өкінетінін айтады. Жизель Леви жыныстық қатынасқа қатысты еркін көзқараспен қарайды және бірнеше сүйіктісі болды. Ол Кэтринді студенттерді тәуелсіз болуға талпындырғандығы үшін құрметтейді, ал Беттидің жаушылығын алады. Кэтриннің Калифорниядағы жігіті Пол күтпеген жерден келіп қалады. Кэтрин Полдың некеге тұру ұсынысынан бас тартып, Уэлслидің итальян профессоры Билл Данбармен кездесе бастайды. Билл әсем, Еуропа туралы көптеген әңгімелері бар және соғыста Италияда жасаған ерлік әрекеттері. Оның студенттермен, соның ішінде Жизельмен де қарым-қатынасы болды. Кэтрин оның тоқтауын талап етеді. Кейінірек Кэтрин Биллдің бүкіл соғысты Лонг-Айлендтегі Армия тілдер орталығында өткізгенін білгенде, ол онымен ажырасады. Биллдің айтуынша, ол Велслиге студенттерге өз жолын табуға көмектесу үшін емес, өз жолын табу үшін келген. Беттидің үйлену тойы Спенсерді басқа әйелмен көргеннен кейін бұзылады. Бетти оны тастап кетеді, бірақ оны қолдамайтын анасы күйеуімен жағдайды шешуге мәжбүрлейді. Бетти Жизельдің жатақханасына келіп, алдымен оның азғындығы үшін шабуыл жасайды, содан кейін оның жанашырлығы мен қолдауына ие болады. Бетти баспасында Кэтринді жамандағаны үшін өкінеді. Ақырында Бетти ажырасуға өтініш береді, ал Гизел екеуі Гринвич Вилиджде пәтер табуды жоспарлайды. Беттидің анасы онымен бетпе-бет келгенде, Бетти оны жазалайды және Кэтринді оны қолдаған жалғыз адам деп есептейді және өз өмірін өмір сүруге ант береді. Уэлсли әкімшілері Кэтриннің ілгерілеуші оқыту әдістерін мақұлдамағанымен, оның курсы танымал болғандықтан, оны келесі жылы қайтаруға шақырады, бірақ белгілі бір шарттармен: ол мектептің оқу жоспарын орындауы, сабақ жоспарларын бекітуге тапсыруы, студенттерге жеке кеңес беруді тоқтатуы және барлық профессорлық-оқытушылар құрамымен кәсіби қарым-қатынасты сақтауы керек. Кэтрин жұмысынан кетіп, Еуропаны зерттеуге дайындалады. Бетти соңғы редакциялық мақаласын Кэтринге арнап, оны "өмірін үлгіге салып, бізді әлемді жаңа көзбен қарауға талпындырған ерекше әйел" деп атайды. Ол таксимен кетіп бара жатқанда, студенттер велосипедтермен артынан жүреді, ал Бетти такси жылдамдықпен кетіп қалғанша, қоштасу үшін қол созады.

Өндіріс

Мелани Лински Кони және Жизель рөлдеріне кастингке қатысты.

Кассалық жинақ

Алғашқы демалыс күндері "Мона Лизаның күлімсіреуі" АҚШ кассасында екінші орынға шықты, "Сақиналардың иесі: Патшаның оралуы" фильмінен кейін 11 528 498 АҚШ доллары тапты. Прокат аяқталған кезде фильм бүкіл әлем бойынша 141 337 989 доллар жинады, бірақ АҚШ-тағы кірісі 65 миллион долларлық бюджетке жетпеді, 63 860 942 доллармен шектелді.

Қабылдау

"Мона Лизаның күлкісі" фильмі киносыншылардан аралас және жағымсыз пікірлер алды. Rotten Tomatoes сайтында фильмге негізделген мақұлдау көрсеткіші бар, орташа бағасы және мынадай консенсус: "Мона Лизаның күлкісі кедергілерді бұзудың маңыздылығын айтса да, фильмнің өзі болжамды". Metacritic сайтында фильмнің 100 балдық шкала бойынша салмақты орташа бағасы 45, ол 40 сыншының пікіріне негізделген, бұл "аралас немесе орташа пікірлер" дегенді білдіреді. USA Today газетінің сыншысы Клаудия Пуиг былай деп жазды: "Бұл – «Өлі ақындар қоғамы» фильміне ұқсас, бірақ қыздарға арналған нұсқасы, алайда ондағы әсерлі драма мен шабыт жоқ. Тіпті Робертс өзі де рөліне толық сенбегендей көрінеді. Ол рөлге толық берілмегендей, жай ғана рөл ойнап отырған сияқты. Фильм әлеуметтік тарихымыздағы шектеулі кезеңді қызықты зерттеудің орнына, көне заманның нәрсесі секілді көрінеді. Фильмнің орташалығы мен әсерінің жоқтығы үшін «C» бағасына лайық". Chicago Reader газетінің сыншысы Элизабет М. Тамни осы теріс бағамен келісіп, былай деп жазды: "Проблеманың бір бөлігі – «Мона Лизаның күлкісі» Голливудтың фильмі, ал Голливуд адамның ой-санасын бейнелеуде жақсы емес. Ал Джулия Робертстің сізге ұнауы немесе ұнамауы талантқа байланысты емес. Ол актер емес, ол – шынайы сезімдерді көрсететін құрал ғана. Шындығында, фильмдегі ең маңызды сұраққа – «Әйелдер торт пісіріп, оны жей ала ма?» – қарапайым жауап беру оңай, оны қазіргі уақытта жауаптауға тырысудан гөрі". Newsweek журналының Дэвид Ансен былай деп жазды: "Әдеттегі ақылды Майк Ньюэллді («Төрт той мен бір жерлеу», «Донни Браско») осы жобаға не тартып алды? Сценарийдің (Марк Розентал мен Лоуренс Коннер авторлық құқығын алған) бұрынғы нұсқасы көбірек нюанстарға толы болған болуы мүмкін деген болжам бар. Кэтриннің идеализмі – билікке ұмтылудың бір түрі, ол жақындықтан қорқады, бірақ кез келген екіұштылық Джулия Робертсқа арналған мақтауға жол беру үшін тез жойылды. Ньюэлл, тәжірибелі режиссер болса да, клишелерді әдейілеп пайдаланбауға тырысады, және бұл фильмтің сәтсіздігіне себеп болуы мүмкін. Өзінің еріншектігіне батылдық танытпаған «Мона Лизаның күлкісі» ескі ванна суындай суық".

Велсли мен Велсли түлектерінің реакциясы

Колледж ресми мәлімдеме жасап, фильмді кампуста түсіруге рұқсат беру туралы шешімдерін түсіндірді. Уэлсли колледжінің президенті Диана Чапман Уолш фильмге байланысты Уэлсли түлектеріне жолдаған хабарламасында, фильм қозғаған кейбір реакцияларға өкініш білдірді, себебі 1950-ші жылдардағы көптеген түлектер фильмде Уэлслинің бейнесінің нақты емес екенін айтты.