Киіттерді жергілікті халықтардың аулауы – IWC немесе елдер тарапынан мойындалған дәстүрлі шаруашылық. Халықаралық ережелермен реттеледі, бірақ даулы мәселе болып қалуы мүмкін.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Киттерді жергілікті халықтардың аулауы
Hunting of whales by indigenous people
Жергілікті кит аулауы – IWC (Халықаралық кит аулау комиссиясы) мойындаған немесе елдің жергілікті шаруашылықтың бір бөлігі деп санайтын жергілікті халықтардың киттерді аулауы. Бұл халықаралық ережелермен рұқсат етілген, бірақ кейбір елдерде бұл мәселе әлі де даулы болып қана қоймайды. (Кішірек киттерді аулау делфин аулау кезінде қарастырылады.) Әдетте, бұл өмір сүріс экономикасының бір бөлігі саналады. Кейбір аймақтарда кит аулау орнына киттерді бақылаумен айналысады. Бұл мақалада кит аулауды жалғастырып жатқан қауымдар туралы мәлімет берілген; осы практиканы тоқтатқан қауымдар туралы мәліметтерді кит аулау тарихынан табуға болады.
Aboriginal whaling or indigenous whaling is the hunting of whales by indigenous peoples recognised by either IWC (International Whaling Commission) or the hunting is considered as part of indigenous activity by the country. It is permitted under international regulation, but in some countries remains a contentious issue. (The hunting of smaller cetaceans is covered at Dolphin drive hunting.) It is usually considered part of the subsistence economy. In some places, whaling has been superseded by whale watching instead. This article deals with communities that continue to hunt; details about communities that have ended the practice may be found in History of whaling.
АҚШ-тың кит аулау
АҚШ-та кит аулаумен Алясканың жергілікті тұрғындары және Вашингтон штатының маках тайпасы айналысады. Атлантика жағалауында бұрынғыдай кит аулау жоқ, бірақ паломниктер Жаңа Англияның алғашқы тұрғындарының жағаға жақын келген киттер туралы толыққанды білімі болғанын анықтаған.
In the United States whaling is carried out by Alaska Natives and by the Makah of Washington State. It no longer occurs on the Atlantic coast, although the Pilgrim Fathers found the original inhabitants of New England had a well developed understanding of drift whales.
Аляска
Арктикалық кит аулау бағдарламасын Аляска эскимолық кит аулау комиссиясы басқарады, ол Ұлттық мұхит және атмосфералық басқармаға есеп береді. Комиссия құрамына Арктикалық Аляска жағалауында тұратын он бір кит аулау қауымдастығы кіреді: Гэмбелл, Савонга, Уэльс, Кішкентай Диомед, Кивалина, Пойнт Хоуп, Пойнт Лей, Уэйнрайт, Барроу, Нуиксут және Кактовик. 2015 жылы Алясканың жергілікті тұрғындары 326 белуга киті мен 49 қанатбау китін аулады. 2016 жылы олар 59 қанатбау киті, екі мысық киті және бір дөңгелек китті ұстады; соңғы екі түрге рұқсат берілмеген, бірақ ешкім қудаланбады. Жыл сайынғы аулау 300-500 белуга киті мен 40-70 қанатбау киті арасында өзгереді. Аң аулау Аляска суларындағы шамамен 10 000 қанатбау китінен жүзеге асырылады. Кит аулауға қарсы топтар бұл аң аулаудың тұрақты еместігін мәлімдейді, бірақ жоғарыдағы популяция бағасын берген Халықаралық кит сақтау комиссиясының ғылыми комитеті популяцияның жылына 3,2% өсетінін болжайды. 1996 жылға дейін әр жылы орташа екі сұр кит ауланып келді. Сол жылы тұрақтылыққа қатысты алаңдаулар туындағандықтан квота нөлге дейін төмендетілді.
The Arctic whaling program is managed by the Alaska Eskimo Whaling Commission, which reports to the National Oceanic and Atmospheric Administration. The commission includes eleven whaling communities which inhabit the Arctic Alaska coast: the Gambell, Savoonga, Wales, Little Diomede, Kivalina, Point Hope, Point Lay, Wainwright, Barrow, Nuiqsut, and Kaktovik. In 2015 Alaska Natives caught 326 beluga whales and 49 bowhead whales. In 2016 they caught 59 bowhead whales, two minke and one humpback whale; The latter two species were not authorized, though no one was prosecuted. Annual catches vary between 300 and 500 belugas and 40 to 70 bowheads. The hunt takes the bowhead whales from a population of about 10,000 in Alaskan waters. Anti whaling groups claim this hunt is not sustainable, though the IWC Scientific Committee, the same group that provided the above population estimate, projects a population growth of 3.2% per year. The hunt also took an average of one or two gray whales each year until 1996. The quota was reduced to zero in that year due to concerns about sustainability.
Вашингтон штаты
Федералды заңға сәйкес, Вашингтон штатының Мака халқы жылына бір балиндұрын, әдетте сұр кит аулауға және өлтіруге құқылы, бірақ археологиялық жазбалар мен ауызша тарих көрсеткендей, бұрын көптеген дөңсекі киттер де ауланған. Мака халқы 1920 жылдары кит аулауды тоқтатты, бірақ 1995 жылы АҚШ үкіметіне кит аулау құқығын қайта жандандыру ниетін білдірді. 70 жылдан кейін алғашқы рұқсат етілген Мака кит аулауы 1999 жылдың 17 мамырында болды, олар солтүстік Тынық мұхитының сұр китін аулады, 2007 жылы рұқсатсыз аулау тағы бір китті өлтірді, ал 2018 жылы кеме соққаннан өлген дөңсекі киттің етін алды. 2015 жылы тағы да кит аулаудың экологиялық әсерін бағалау туралы мәлімдеме жарияланды. 2019 жылдың 2 тамызында Әкімшілік сот судьясы NOAA ұсынған бас тарту және ережелер бойынша тыңдаудың соңғы күн тәртібі 2019 жылдың қараша айына белгіленгенін хабарлады, бұл 2019 жылдың 26 маусымындағы бұрынғы хабарламадан кейінге шегерілді.
According to federal law, the Makah people of Washington State are entitled to hunt and kill one baleen whale, typically a gray whale, each year, though archeological records and oral history indicate a significant number of humpback whales were hunted as well. The Makah ended their whaling practices in the 1920s, but notified the U. S. Government of their wish to reassert their whaling rights in 1995. The first permitted Makah whale hunt in 70 years occurred on 17 May 1999, when they caught a north Pacific gray whale, an unpermitted hunt killed another in 2007, and in 2018 they took meat from a humpback killed by a ship strike. An environmental impact statement for further hunts was issued in 2015. On 2 August 2019 the Administrative Law Judge announced that the final agenda for the hearing on NOAA's proposed waiver and regulations was set for November 2019, which was postponed from the previous 26 June 2019 announcement.
Канадалық кит аулау
Канада 1982 жылы Халықаралық киттерді зерттеу комиссиясынан (IWC) шығып, сол себепті мораторийге бағынбайды. Канаданың Арктика аймағындағы түрлі инуит топтары шағын көлемде кит аулауды жүзеге асырады, ал оны Балық шаруашылығы және мұхиттар министрлігі басқарады.
Canada left the IWC in 1982 and as such is not bound by the moratorium. Whaling is carried out by various Inuit groups in the Canadian Arctic in small numbers and is managed by the Department of Fisheries and Oceans.
Ресейлік кит аулау
Ресейдің Қиыр Шығысындағы Чукотка автономиялық округінің чукчи халқына жыл сайын Солтүстік-Шығыс Тынық мұхиты популяциясынан 140-қа дейін сұр кит аулауға рұқсат беріледі.
Chukchi people of Chukotka Autonomous Okrug in the Russian Far East are permitted to take up to 140 gray whales from the North East Pacific population each year.
Кариб теңізіндегі кит аулау
Гренада, Доминика, Сент-Винсент және Гренадиндер, сондай-ақ Сент-Люсиядан кит аулау іс-әрекеті жүргізіледі. Аң аулауға түсетін түрлер – қысқа қанатты пилот кит, қасқыр кит, пигмей қасқыр кит және спиннер дельфиндері. Кариб теңізі бойынша жыл сайын шамамен 400 пилот кит өлтіріледі, ал еті жергілікті жерде сатылады. Бұл шағын киттерге жасалатын аң аулау IWC (Халықаралық кит аулау комиссиясы) тарапынан реттелмейді. Киттер Бекиада ауланады, ол Гренадин аралдарының екінші ірі аралы. Бекианың жергілікті тұрғындарына жылына төрт дөңгелек кит аулауға рұқсат берілген, олар үшін тек қолмен лақтырылатын гарпундар мен кішкентай, ашық желкенді қайықтарды қолданатын дәстүрлі аң аулау әдістері ғана қолданылады. Бұл лимит көбінесе орындалмайды, кейбір жылдары тіпті бір кит те ауланбайды. Оның аборигендік деп танылуы, демек рұқсат етілуі, көп дау тудырады. 2012 жылы өткен IWC отырысында бірнеше кит аулауға қарсы елдер мен экологиялық ұйымдардың өкілдері бұған қарсы сөйлеп, оны "бақылаусыз қолмен кит аулау" деп атады.
Some whaling is conducted from Grenada, Dominica, Saint Vincent and the Grenadines and Saint Lucia. Species hunted are the short finned pilot whale, killer whale, pygmy killer whale and spinner dolphins. Throughout the Caribbean, around 400 pilot whales are killed annually with the meat being sold locally. This hunting of small cetaceans is not regulated by the IWC. Whales are hunted in Bequia, the second largest of the Grenadines. Natives of Bequia are allowed to catch up to four humpback whales per year using only traditional hunting methods of hand thrown harpoons in small, open sailboats. The limit is rarely met, with no catch some years. Its classification as aboriginal, and therefore permissible, is highly contested. In the 2012 meeting of the IWC, delegates from several anti whaling countries, and environmental groups, spoke out against it, calling it "artisanal whaling out of control,"
Дүниежүзілік жабайы табиғат қоры (WWF) ауылдарда зерттеулер жүргізіп, шектеулі аң аулау әлемдік кит популяциясына немесе басқа да жоғалу қаупі бар түрлерге қауіп келтірмейтінін анықтады.
The World Wildlife Fund has carried out surveys in the village to determine that the limited hunting does not endanger world whale stocks or other endangered species.
Балық аулау құқығына қауіп төндіретін мәселелер
Саудалық кит аулау және браконьерлер киттерді көп мөлшерде аулап, оларды заңсыз сатады. Халықаралық кит аулау комиссиясы (IWC) тек аборигендердің дәстүрлі кит аулауы мен ғылыми зерттеулер мақсатындағы кит аулауды ғана қабылдайды, олардың аулау лимиттері киттерді сақтау үшін белгіленген. Бұл топтар аулаулары мен өлтірілген киттердің саны туралы есеп беруі керек, осылайша кит түрлерінің популяциясын қадағалап, оларды қорғауға болады. Заңсыз аулау болған жағдайда, аулау туралы есеп берілмейді, бұл популяция санын сақтау мен қорғауды қиындатады.
Commercial whaling and poachers hunt whales in large quantities and sell them illegally The International Whaling Commission (IWC) does not allow the hunting of any whales except for aboriginal subsistence whaling and scientific whaling, which have catch limits to maintain the conservation of whales. These groups must report their hunts and the number of whales killed in order to track the population of whale species and conservation. Hunting illegally means the kills are not reported, which makes it difficult to maintain population numbers and conservation.