Кіріспе

Ішкі жанасу қозғалтқыштар отбасы
2017 жылдан бері шығарылатын A25 қозғалтқыштары
Остин A сериялы қозғалтқышы

Toyota A сериялы қозғалтқыштары – Toyota Motor Corporation компаниясы өндіретін 1.3 л-ден 1.8 л-ге дейінгі көлемді, қатарлы төрт цилиндрлі ішкі жанасу қозғалтқыштар отбасы. Бұл серияда шойын қозғалтқыш блогы мен алюминий цилиндр бастары қолданылады. Қозғалтқыштың ұзындығын қысқарту үшін цилиндрлер біріктірілген (сиамдалған). Серияны әзірлеу 1970-ші жылдардың соңында басталды, ол кезде Toyota компаниясы Toyota Tercel үшін, Toyota K қозғалтқышының ізбасары үшін жаңа қозғалтқыш жасағысы келді. Мақсаты – заманауи дизайнды пайдалана отырып, жақсы отын тиімділігіне, өнімділікке және төмен шығарындыларға қол жеткізу болды. A сериясына алғашқы жапондық көп нүктелі газ тарату жүйесімен (DOHC) және цилиндрге төрт клапанды қозғалтқыштардың бірі – 4A GE кіреді, ал осы қозғалтқыштың кейінгі нұсқасы цилиндрге бес клапанды қозғалтқыштардың алғашқы өндірістік үлгілерінің бірі болды. Toyota-ның бірлескен серіктесі Tianjin FAW Xiali 1.3 л 8A қозғалтқышын өндіреді және 2007 жылы 5A қозғалтқышының өндірісін қайта бастады.

1А

1,5 л 1A қозғалтқышы 1978 және 1980 жылдар аралығында өндірілді. Барлық нұсқалары белдікпен жұмыс ілетін, 8 клапанды, қарсы ағынды SOHC қозғалтқыштары, бір екі камералы төмен қарай құйылатын карбюратормен жабдықталған. Ол сол кездегі жапондық эмиссия стандарттарын орындау үшін Toyota-ның турбуленттілік тудыратын камерасының (TGP) жұқар жану жүйесін, тек тотықтырғыш (2 жолды) катализатормен бірге қолданды. 1A қозғалтқышы тек ұзын болды.

2А

1.3 L 2A қозғалтқышы 1979 жылдан 1989 жылға дейін өндірілді. 1982 жылдан бастап AL20 Tercel машиналарындағы 2A қозғалтқыштары ерте AL11 Tercel машиналарына қарағанда сәл өзгеше клапан қақпағына және уақыт белбеуінің қақпағына ие, сондай-ақ автоматты тұншықтырғышқа және автоматты түрде басқарылатын ыстық ауа енгізу (HAI) жүйесіне ие. Бұған қоса, ол жоғары сығылу қатынасына және жанар майды үнемдеу мен шығарындыларды жақсарту үшін жаңадан жасалған жану камераларына ие. Барлық түрлерінде белдікпен жұмыс істейтін SOHC сегіз клапанды, кері ағынды цилиндр бастары және бір төменгі карбюратор қолданылды.

3А

1,5 л 3A қозғалтқышы 1979 жылдан 1989 жылға дейін өндірілді. 3A қозғалтқышы – Toyota-ның алғашқы А қозғалтқышы 1A-ның ізбасары. Барлық түрлері белдікпен жұмыс істейтін, сегіз клапанды, қарсы ағынды SOHC қозғалтқыштары болды, бірақ енді 1A-да қолданылған Toyota-ның "Турбуленттілік тудыратын камерасы" алдын ала жану жүйесі қолданылмады.

4A-GE (16-қалпақты)

Цилиндрдің бас бөлігі Yamaha Motor Corporation компаниясымен әзірленді және Toyota компаниясының Шимояма зауытында 4A және 2A қозғалтқыштарымен бірге құрастырылды. Осы қозғалтқыштардың сенімділігі мен өнімділігі оларға көптеген жанкүйерлерді және жанкүйерлер қатарын сыйлады, себебі олар KE70 және KP61 сияқты басқа Toyota көліктеріне қозғалтқышты ауыстыру үшін танымал таңдау болып табылады. Оның күшті жанкүйерлер базасы болғандықтан, жаңа өнімділік бөлшектері бүгінге дейін сатылуда. Осы нұсқаның әртүрлі модельдерінің өндірісі бес буынға созылды, 1983 жылдың мамыр айынан 1991 жылға дейін 16 клапанды нұсқалар үшін, ал 20 клапанды 4A GE 2000 жылға дейін өндірілді.

Бірінші буын "Көк үсті" (Early Bigport)

1983 жылы мамыр айында шыққан 4A GE бірінші буыны Toyota компаниясының ең танымал Twincam қозғалтқышы ретінде 2T-G қозғалтқышын ығыстырды. Бұл қозғалтқышты күміс түсті қаптамаларымен, олардың үстіңгі жағында қара және көк түспен жазылған әріптерімен, сондай-ақ блоктың артқы жағындағы үш нығайту қабырғаларымен тануға болады. Толық темір блоктан жасалған өндірістік қозғалтқыш үшін ол өте жеңіл және берік болды, салмағы 2T-GEU-ға қарағанда он бес пайыздан астам азайтылды. Сонымен қатар, ол 4 дБ-ға дейін шуылдамайтын болды. 4A GE американдық нарықта 6600 айналымда және 4800 айналымда айналым моментін өндірді. Ауа ағынын сәл шектейтін, бірақ АҚШ ережелеріне сәйкес келетін таза шығарындыстарды қамтамасыз ететін жапырақшалы ауа ағыны өлкішінің (AFM) қолданылуы қуатты едәуір төмендетті. Ал көптік абсолюттік қысым (MAP) сенсорын пайдаланатын жапондық модель бастапқыда жоғарырақ қуатқа ие болды. Дегенмен, бұл жалпы қуат көрсеткіші еді және кейін қозғалтқыш таза қуаты бойынша қайта бағаланды. Осыған қарамастан, жапондық автомобильдер жоғары қуат көрсеткіштеріне және төмен салмағына қарамастан, американдық үлгілерінен жылдамдық жағынан асып түспеді. Yamaha компаниясы қозғалтқышты өнімділік үшін жасады; клапан бұрышы салыстырмалы түрде кең, 50 градусқа тең болды, ол кезде жоғары қуатты өндіру үшін ең қолайлы деп есептелді. Қозғалтқыш жылдамдығы арта келе, ауысу нүктесінде сәл тербеліс пайда болуы мүмкін, ал тәжірибелі жүргізуші өнімділіктің өзгеруін сезе алады. Бірінші буын қозғалтқыш моделінің өндірісі 1987 жылдың мамырына дейін жалғасты.

Екінші буын "Қызыл және қара төбе" (Соңғы Бигпорт)

1987 жылдың маусымынан 1989 жылдың мамырына дейін шығарылған 4А GE екінші буыны, қосымша таяқтың үлкен ұштары үшін үлкен диаметрлі подшипниктерге ие болды және қозғалтқыш блогының артқы жағына жетіге дейін, төрт қосымша нығайту қабырғасы қосылды. T VIS мүмкіндігі сақталды, сондай-ақ MAP сенсоры (АҚШ нарығында MAF сенсоры). Ол сыртқы түрімен бірінші буын қозғалтқышына ұқсас (тек жоғарғы камера қақпағында қызыл және қара әріптер болды) және АҚШ нарығындағы қуаттылығы шамалы ғана артты. Бірінші және екінші буын қозғалтқыштар кең қолжетімділігі, оңай модификациялануы, қарапайым конструкциясы және жеңіл салмағының арқасында жарыс және тюнинг жақтастары арасында өте танымал.

4А-GZE

4A GZE (1986 жылдың тамызынан 1995 жылға дейін әртүрлі нұсқаларда өндірілген) 4A GE-нің турбожүктегішті нұсқасы болды. Барлық үш буын да салынған және керамикалық жабынмен қапталған поршеньдерді, SC12 Roots типті турбожүктегішті бөлісті және екінші буын 4A GE сияқты күшейтілген 7 қабырғалы блок пен коленвалды пайдаланды.

Үшінші буын

1992 жылы "smallport" цилиндр басқышымен тағы да жетілдірілді, ал блок поршень етегіне салқындату үшін май бүркігіштермен жабдықталды. Бұл шағын жаңартулар AE101 үшін қуатты күшейтіп, жеткізді.

Жарыс қолданбалары

4A GE және 4A GZE қозғалтқыштары мен олардың туындылары беріктігі, өнімділігі және салыстырмалы түрде төмен құнының арқасында енгізілгеннен бері кәсіби және әуесқой жарыстарда кеңінен қолданылып келеді. 4A GE қозғалтқышының жарыстағы ең маңызды қолданылуы – Формула Атлантика сериясы, онда толық жарыс конфигурациясында ол 10,000 айналымда қуатты өндіреді.

5А

5А 1987 жылдан 2006 жылға дейін өндірілді. Карбюраторлық 5А F 1987 жылы, ал жанармақ инжекторлы 5А FE сол жылы және 1995 жылдан 1998 жылға дейін өндірілді. Екеуі де цилиндрдің диаметрі мен поршеньнің жылжуы бірдей болды және әр цилиндрде 4 клапанға ие, DOHC бастары тар клапан бұрышын (22,3°) қолданды.

6А

6А FC 1989 жылдан 1992 жылға дейін өндірілді. Бұл А сериялы қозғалтқыштардың жалғыз 1.4 нұсқасы. Оның қуаты – . Бұл 4 клапанды, тар клапан бұрышы бар DOHC қозғалтқышы, көбінесе Австралия және Еуропа нарықтарындағы Corolla модельдерінде қолданылды.

7А

Ең көп шығарылған А сериялы қозғалтқыш – 7A FE, ол 1993 жылдан 2002 жылға дейін өндірілді. Бұл 4 клапанды DOHC, тар клапан бұрышы бар, экономиялық қозғалтқыш, ол 4A қозғалтқышынан жасалған, сонымен қатар 4A FE-нің екінші білік концепциясын қолданады. Цилиндрдің диаметрі мен поршеньнің жылжуы бұзылусыз типтес қозғалтқыш. 5600 айналымда және 2800 айналымда қуаттылығы бар Канаданың ерте нұсқасы. Көбінесе (1993-1995 жылдардағы Солтүстік Америка) нұсқасы 5600 айналымда және 2800 айналымда қуаттылыққа ие. 1996-1997 жылдардағы (Солтүстік Америка) нұсқасының қозғалтқыш қуаты, негізінен, әртүрлі ластануға қарсы жүйе және әртүрлі ауа қабылдағыш болғандықтан өзгерді, бұл оны 5200 айналымда және 2800 айналымда моментке ие етті. АҚШ-та 7A FE ең көп қолданылған жері – 1993-1997 жылдардағы Corolla (7-ші буын). Бұл қозғалтқыш сондай-ақ кейбір 1994-1999 жылдардағы Celica (6-шы буын) базалық ST комплектациясында, сондай-ақ Toyota Corolla-ның түрі – Geo Prizm-де қолданылды. Индонезия және Ресей нұсқаларында 7A FE табиғи түрде сору арқылы ең жоғары қуаттылыққа ие, 6000 айналымда және 4400 айналымда момент, 9.5 сығылу қатынасымен. Ол сегізінші буын Corolla (AE112) моделінде қолданылады. Австралия нарығында AE112 Corolla Sportivo турбокомпрессормен және интеркулермен жабдықталған 7A FE қозғалтқышына ие болды, кейде ресми емес түрде 7A FTE деп аталды. 5600 айналымда қуаттылығы, 3600 айналымда момент, 0.55 бар қысыммен IHI RHF4B турбокомпрессорының арқасында. Бұл турбо-дизайн емес, конверсия болды, табиғи түрде сору арқылы жұмыс істейтін 7A FE сияқты 9.5:1 сығылу қатынасымен. Барлығы 110 Corolla Sportivo автомобильдері жасалды. Toyota 7A негізінде кең клапан бұрышы бар жоғары өнімділік "7A GE" қозғалтқышын жасаған жоқ, бірақ көптеген жанкүйерлер 7A FE бөліктерін (блок пен коленвал), 4A GE бөліктерін (цилиндр қақпағы, поршеньдер) және арнайы біліктіктерді пайдаланып жасады. 7A FE кішкентай коленвал журналы мен кішкентай поршень сақиналарына ие (пресстеу арқылы орнатылады), сондықтан бірнеше компаниялар осы жиналымдарға арналған арнайы біліктіктер жасады. Сол сияқты, 7A FE бөліктерінен (блок, коленвал), 4A GZE бөліктерінен (цилиндр қақпағы, поршеньдер) және арнайы біліктіктерден "7A GZE" қосымша қуаттылығы бар ресми емес нұсқасы да жасалды.

8А

8А 1990 жылдан 2006 жылға дейін Тяньцзинь FAW Xiali компаниясы Daihatsu және Toyota негізіндегі кішкентай автомобильдері үшін өндірілді. Ол 5A-ға тең цилиндр диаметрін, қысқартылған соққы ұзындығын және әр цилиндрге төрт клапанды, тар клапан бұрыштары бар DOHC цилиндр басын қолданады. Сығу қатынасы 9.3:1 құрайды. Қуаты 6000 айналымда және 5200 айналымда.

Өндіріс

1.3 л және 1.5 л A қозғалтқыштары Тяньцзинь FAW Toyota Engine Co., Ltd. компаниясының №1 зауытында құрастырылған.