Кіріспе
АҚШ халық санағы бюросының аймағы. Батыс Оңтүстік Орталық штаттары, көбінесе Оңтүстік Орталық штаттары деп аталады, – АҚШ халық санағы бюросы төрт штатты қамтитын ретінде анықтаған АҚШ аймағы: Арканзас, Луизиана, Оклахома және Техас. Батыс Оңтүстік Орталық немесе Оңтүстік Орталық аймағы Оңтүстік АҚШ және Мексика шығанағы аймақтарында орналасқан. Мексика шығанағы аймақтың оңтүстігінде жатыр. Хьюстон – Оңтүстік Орталықтың ең ірі қаласы, ал Даллас–Форт-Уорт–Арлингтон метрополитендік статистикалық аймағы – аймақтың ең ірі мегаполисі. Географиялық тұрғыдан алуан түрлі аймақ, штаттардың оңтүстік бөлігі жағалау жазықтарымен және батпақтармен, ал қалған бөлігі Крест-Тимберлер, төбелер мен таулар және Техас–Мексика шекарасына жақын шөлдер сияқты орманды алқаптармен жабылған. Американы еуропалықтар отарлау кезінде АҚШ-тың бұл аймағына француз және испандықтардың күшті ықпалы тиді. Америкалықтар қоныстанғаннан кейін аймақты қамтитын штаттарға аңглоамерикандық мәдениет әсер ете бастады. Жаңа Англия және Атлантиканың орталық штаттарынан ерекшеленіп, Батыс АҚШ және Оңтүстік Атлантика штаттарымен ортақ, оның ағылшын тілді емес мәдениетінің көп бөлігі испан империясы мен Мексикадан тараған; Луизианада Каджун және Луизиана креолдары арқылы француздық ықпал сақталған. Оклахома штатында Чероки және Семинол сияқты тайпалар арқылы түпкілікті американдық мәдениет кеңінен таралған. Аймақ ішінде христиандық, Киелі кітап белдеуінің бір бөлігі ретінде, басым дін болып табылады; Техастың оңтүстік және оңтүстік-шығыс бөліктері; және Луизиананың оңтүстігі негізінен католик және протестант емес немесе конфессияаралық, баптистер көпшілікті құрайды. Техастың орталық және солтүстік бөліктерінде, Луизиананың орталық және солтүстік бөліктерінде, Оклахома және Арканзас штаттарында баптистер, методистер және конфессиялық емес немесе конфессияаралық протестанттар көпшілікті құрады. Испандықтар Мексикада, ал француздықтар Луизианада орналасқан. Төрттік одақ соғысы кезінде қақтығыстар Жаңа әлемге тарады және Натчитоштан француз әскерлері қысқа уақытқа испан Техасының астанасы Лос-Адаесті, қазіргі батыс Луизиананы басып алды. Француздар Техасты Испаниядан тартып ала алмады және 19-ғасырдың басында Солтүстік Америкадағы иеліктерін Луизиана сатып алу арқылы АҚШ-қа сатты, бұл бүгінгі Батыс Оңтүстік Орталық АҚШ-тың жартысынан азын құрады. Техас революциясы (1835–1836) кезінде АҚШ иммигранттары мен Техас мексикалықтарының көтерілісі Мексиканың орталық республикасына қарсы қарулы қарсылық көрсетті. Аламо шайқасы Техас революциясы кезінде маңызды бұрылыс болды. Бұл шайқас көптеген техастықтардың техас армиясына қосылуға шешім қабылдауына себеп болды. Техастықтар кейін Сан-Хасинто шайқасында мексика армиясын жеңіп, 1836 жылы Техас өзін тәуелсіз мемлекет деп жариялады, алайда Мексика оларды бүлікші провинция ретінде қарады. Техас 1845 жылы АҚШ штаты ретінде қабылданды. Техас, Арканзас, Луизиана, Миссисипи, Алабама және Теннесси штаттары ресми түрде Батыс және Шығыс Оңтүстік Орталық штаттары болып, Азамат соғысы кезінде Одақтан бөлініп, Конфедерацияға қосылды. Кентукки – Одақ құрамында қалған шекаралық штат. Оклахома, сол кездегі Үндістан аумағы болғанымен, бес негізгі түпкілікті американдық тайпаның (Бес өркениетті тайпа) мекені болды, олардың көпшілігі Конфедерациямен одақтасты. Оклахома территориясы мен Үндістан территориясы 1907 жылы Оклахома штаты болып бірікті, ол АҚШ-тың 46-шы штаты атанды. Бұл штаттардың барлығы тарихи және мәдени тұрғыдан АҚШ-тың Оңтүстігінің үлкен бөлігін құрайды деп саналады, сондай-ақ АҚШ халық санағы бюросы жіктейді.
The West South Central states, colloquially known as the South Central states, is a region of the United States defined by the U. S. Census Bureau as covering four states: Arkansas, Louisiana, Oklahoma, and Texas. The West South Central or South Central region is located within the Southern United States and Gulf Coast regions, bordering the Mountain states and Midwestern U. S. regions to its north and west. The Gulf of Mexico is to the south of the region. Houston is the South Central's largest city, and the Dallas–Fort Worth–Arlington metropolitan statistical area is the region's largest metropolis. A geographically diverse region, the southern portion of the states are covered by coastal plains and swamps, while the remainder is covered by forests such as the Cross Timbers, hills and mountains, and deserts near the Texas–Mexico border. With European colonization of the Americas, this region of the U. S. has been heavily influenced by the French and Spanish. With American settlement, Anglo American culture began to influence the states covering the region. Distinct from New England and the Mid Atlantic states, and in common with the Western U. S. and South Atlantic states, the majority of its non Anglo culture descends from the Spanish Empire and Mexico; within Louisiana, there is a significant French influence preserved through its Cajun and Louisiana Creole populations. In Oklahoma, Native American culture is prevalent through tribes such as the Cherokee and Seminole nations among others. Within the region, Christianity is the prevalent religion as part of the Bible Belt; southern and southeastern Texas; and southern Louisiana are predominantly Roman Catholic and non or inter denominational Protestant, with Baptists constituting a great majority. From central and northern Texas, and central and northern Louisiana to the states of Oklahoma and Arkansas, Baptists, Methodists, and non or inter denominational Protestants constituted the majority. with the Spanish based in Mexico and the French in Louisiana. During the War of the Quadruple Alliance hostilities spread to the New World and the French troops from Natchitoches briefly captured the capital of Spanish Texas, Los Adaes, in what is now western Louisiana. The French were not able to wrest control of Texas from Spain, and by the early 19th century sold their North American holdings to the United States in the Louisiana Purchase, which comprised slightly less than half of what is today the West South Central United States. During the Texas Revolution (1835–1836), a rebellion of United States immigrants and Tejanos (Texas Mexicans), put up armed resistance against the Centralist Republic of Mexico. The Battle of the Alamo was a major turning point during the Texas Revolution. This battle would lead to many Texians deciding to join the Texian Army. Texians would defeat the Mexican Army at the Battle of San Jacinto later on, leading to Texas declaring themselves an independent country in 1836, however Mexico viewed them as a rebellious province. Texas would eventually be admitted as a U. S. state in 1845. The official West and East South Central states of Texas, Arkansas, Louisiana, Mississippi, Alabama, and Tennessee would secede from the Union and join the Confederacy during the American Civil War. Kentucky was a border state that remained with the Union. Oklahoma, although Indian Territory at the time, was home to five major Native American tribes (the Five Civilized Tribes), of which the majority allied themselves with the Confederacy. Oklahoma territory and Indian Territory would merge into the state of Oklahoma when it became the 46th U. S. state in 1907. All of these states are usually considered to make up a larger part of the American South, both historically and culturally, as well as classified by the U. S. Census Bureau.
География
Климат Миссисипи дельтасындағы жартылай тропиктік климаттан бастап, Луизиананың оңтүстігі мен Техастың оңтүстік-шығысына дейін, Техастың батысындағы құрғақ Чихуахуа шөліне дейін өзгеріп тұрады. 2017 жылға қарай Нью-Орлеан қаласының халқы шамамен 1,3 миллионға жетті; жалпы алғанда, Луизиана мен Арканзас аймақтағы Техас пен Оклахома штаттарына қарағанда ең баяу өсіп жатқан екі штат. Техас, Оклахома және Арканзас штаттарының халқының өсуімен салыстырғанда, Луизиана 2021 жылғы халық санауы бойынша АҚШ-та халықтың ең көп азаюын көрсетті (бұл оны бүкіл Мексика шығанағының мегарегионындағы ең баяу өсіп жатқан екінші штат етеді, бірақ Шығыс Орталық штаттарындағы Миссисипи штатынан гөрі табиғи туулардың саны жоғары). +Халық саны бойынша он ірі қала Қала 2020 ж. халқы 1 Хьюстон, Техас 2,288,250 2 Сан-Антонио, Техас 1,451,853 3 Даллас, Техас 1,288,457 4 Остин, Техас 964,177 5 Форт-Уорт, Техас 935,508 6 Оклахома-Сити, Оклахома 687,725 7 Эль-Пасо, Техас 678,415 8 Талса, Оклахома 411,401 9 Арлингтон, Техас 392,786 10 Нью-Орлеан, Луизиана 376,971 +Халық саны бойынша он ірі мегаполистік аймақтар MSA 2021 ж. халқы 1 Даллас–Форт-Уорт–Арлингтон, Техас MSA 7,759,615 2 Хьюстон–Вудлендс–Шугарленд, Техас MSA 7,206,845 3 Сан-Антонио–Нью-Браунфелс, Техас MSA 2,601,795 4 Остин–Раунд-Рок–Джорджтаун, Техас MSA 2,352,435 5 Оклахома-Сити, Оклахома MSA 1,441,655 6 Нью-Орлеан–Метари, Луизиана MSA 1,261,735 7 Талса, Оклахома MSA 1,142,906 8 МакАллен–Эдинбург–Миссия, Техас MSA 868,707 9 Батон-Руж, Луизиана MSA 854,757 10 Эль-Пасо, Техас MSA 844,124
+Ten largest metropolitan areas by population MSA 2021 pop. 1 Dallas–Fort Worth–Arlington, TX MSA 7,759,615 2 Houston The Woodlands Sugar Land, TX MSA 7,206,845 3 San Antonio New Braunfels, TX MSA 2,601,795 4 Austin Round Rock Georgetown, TX MSA 2,352,435 5 Oklahoma City, OK MSA 1,441,655 6 New Orleans Metairie, LA MSA 1,261,735 7 Tulsa, OK MSA 1,142,906 8 McAllen Edinburg Mission, TX MSA 868,707 9 Baton Rouge, LA MSA 854,757 10 El Paso, TX MSA 844,124