Оливия Мэннинг: Соғыс жылдары мен өмір жолы

Кіріспе

Британдық жазушы және ақын (1908–1980)

Оливия Мэри Мэннинг (2 наурыз 1908 – 23 шілде 1980) – британдық романист, ақын, жазушы және сыншы. Оның көркем және ғылыми еңбектері, көбінесе саяхаттар мен жеке тәжірибелерді баяндайтын, негізінен Ұлыбритания, Еуропа және Таяу Шығыста өрбітеді. Ол көбінесе жеке өмірінен алынған оқиғалар негізінде жазды, бірақ кітаптарында шеберлігі де көрінеді. Оның кітаптары көркемдік көзі және орынды көрнекті бейнелеуі үшін жоғары бағаланады. Мэннингтің жастық шағы Портсмут пен Ирландия арасында өтті, ол өзін "әдеттегі ағылшын-ирландтықтар сияқты еш жерге жатпайтын сезімде" екенін айтқан. Ол өнер мектебіне қатысып, Лондонға көшті, онда оның тұңғыш маңызды романы "Жел өзгереді" 1937 жылы жарық көрді. 1939 жылдың тамызында ол Румынияның Бухарест қаласындағы Британдық Кеңестің лекторы Р. Д. Смитпен ("Реджи") үйленді, содан кейін Грецияда, Египетте және Британдық Мандатты Палестинада нацистер Шығыс Еуропаны басып алған кезде өмір сүрді. Оның өмірлік тәжірибесі оның ең танымал еңбектеріне – "Балқан трилогиясы" және "Левант трилогиясы" атты алты романының негізін құрады, олар "Соғыстың бақыты" деген атаумен біріктірілген. Сыншылар оның шығармаларын сапасы тұрақсыз деп бағаласа да, 1960-1980 жылдар аралығында жарық көрген бұл серияны Энтони Берджесс "британ жазушысы жазған соғыстың ең жақсы көркемдік жазбасы" деп атады. Мэннинг соғыстан кейін Лондонға оралып, 1980 жылы қайтыс болғанға дейін сонда тұрды. Ол Британдық радио корпорациясы үшін өлеңдер, әңгімелер, роман, ғылыми еңбектер, сын-пікірлер және пьесалар жазды. Мэннинг пен оның күйеуінің екеуі де махаббатқа берілді, бірақ олар ажырасуды ойламады. Стиви Смит және Айрис Мердок сияқты жазушылармен қарым-қатынасы қиын болды, өйткені өзіне сенімсіз Мэннинг олардың үлкен жетістіктеріне қызғанышпен қарады. Оның түрлі мәселелерге қатысты үнемі шағымдануы "Оливия шағымданушы" деген лақап атына себеп болды, бірақ Смит әйеліне басты қолдаушы және жігерлендіруші болып қалды, оның талантының әрі қарай танылатынына сенімді болды. Оның қорқатынындай, нағыз атақ 1980 жылы қайтыс болғаннан кейін ғана келді, 1987 жылы "Соғыстың бақыты" телесериалы көрсетілгенде. Мэннингтің кітаптары сыншылар тарапынан аз назарға ие болды; оның өмірінде болғандай, пікірлер екіге бөлінген, әсіресе оның кейіпкерлерді бейнелеуі және басқа мәдениеттерді суреттеуі туралы. Оның шығармалары гендерлік мәселелерді азайтуға бейім және оны феминистік әдебиет деп жіктеу қиын. Дегенмен, соңғы зерттеулер Мэннингтің соғыс туралы фантастика және құлдыраудағы Британ империясының жазушысы ретінде маңыздылығын көрсетті. Оның еңбектері соғыс пен расизмді, отаршылдық пен империализмді сынап, орын ауысу және физикалық және эмоционалдық бөліну тақырыптарын қарастырады.

Olivia Mary Manning (2 March 1908 – 23 July 1980) was a British novelist, poet, writer, and reviewer. Her fiction and non fiction, frequently detailing journeys and personal odysseys, were principally set in the United Kingdom, Europe, and the Middle East. She often wrote from her personal experience, though her books also demonstrate strengths in imaginative writing. Her books are widely admired for her artistic eye and vivid descriptions of place. Manning's youth was divided between Portsmouth and Ireland, giving her what she described as "the usual Anglo Irish sense of belonging nowhere". She attended art school and moved to London, where her first serious novel, The Wind Changes, was published in 1937. In August 1939 she married R. D. Smith ("Reggie"), a British Council lecturer posted in Bucharest, Romania, and subsequently lived in Greece, Egypt, and British Mandatory Palestine as the Nazis overran Eastern Europe. Her experiences formed the basis for her best known work, the six novels making up The Balkan Trilogy and The Levant Trilogy, known collectively as Fortunes of War. Critics judged her overall output to be of uneven quality, but this series, published between 1960 and 1980, was described by Anthony Burgess as "the finest fictional record of the war produced by a British writer". Manning returned to London after the war and lived there until her death in 1980; she wrote poetry, short stories, novels, non fiction, reviews, and drama for the British Broadcasting Corporation. Both Manning and her husband had affairs, but they never contemplated divorce. Her relationships with writers such as Stevie Smith and Iris Murdoch were difficult, as an insecure Manning was envious of their greater success. Her constant grumbling about all manner of subjects is reflected in her nickname, "Olivia Moaning", but Smith never wavered in his role as his wife's principal supporter and encourager, confident that her talent would ultimately be recognised. As she had feared, real fame only came after her death in 1980, when an adaptation of Fortunes of War was televised in 1987. Manning's books have received limited critical attention; as during her life, opinions are divided, particularly about her characterisation and portrayal of other cultures. Her works tend to minimise issues of gender and are not easily classified as feminist literature. Nevertheless, recent scholarship has highlighted Manning's importance as a woman writer of war fiction and of the British Empire in decline. Her works are critical of war and racism, and colonialism and imperialism; they examine themes of displacement and physical and emotional alienation.

Алғашқы жылдар

Оливия Мэннинг 1908 жылдың 2 наурызында Портсмут қаласының Норт-Энд ауданында дүниеге келді. Мэннинг әйелге айналған әкесіне қатты құрметтенді, ол басқаларды Гилберт пен Салливан операларынан әндер орындап, ұзақ теңіз сапарларында жаттап алған өлеңдерін айту арқылы көңіл көтеріп отыратын. Ал анасының мінезі қатал және билікке құмар болды, "қатып қалған темірдей" санасымен, отбасылық дау-жанжалдар жиі болатын. 1913 жылы Мэннингтің інісі Оливер дүниеге келгеннен кейін ана мен қыз арасындағы жылы қарым-қатынас кернеуге ұшырады. Оливер нәзік және жиі ауыратындықтан, анасының назарының орталығында болды, бұл Мэннингтің наразылығын тудырды, ол оған зиян келтіру үшін бірнеше балалық әрекеттер жасады. Бұл бақытсыз, қауіпсіз емес балалық шақ оның шығармаларына және тұлғасына терең із қалдырды. Мектептегі достары оны ұялшақ және ашуға бейім деп сипаттады; отбасы туралы мақтанышпен айтқан әңгімелері курстастарынан шеттетуге әкелді. Әкесінің қолдауымен Мэннинг көп оқыды және жазды, әсіресе Х. Райдер Хаггардтың романдарына әуес болды. Анасы мұндай әрекеттерге қарсы болды және орынсыз деп санайтын материалды тәркіледі; ол қызының Times Literary Supplement оқығанын көргенде, "жас жігіттерге мұндай газет оқыған әйелдер ұнамайды" деп, Мэннингтің машинамен теру сияқты нарықтық жұмыс дағдыларына назар аударуын қалады. Шындығында, қаржылық жағдай Мэннингті он алты жасында мектепті тастауға мәжбүрлегенде, ол машинистка болып жұмыс істеді және сұлулық салонында кіші қызметкер болып біраз уақыт жұмыс істеді. Талантты суретші, ол Портсмут қалалық өнер мектебінде кешкі сабақтарға қатысты, онда бір оқушы оны зиялы және оқшау деп сипаттады. 1928 жылдың мамырында оның суреті Саутсиде көрмесіне іріктелді, содан кейін оған өз жұмыстарының жеке көрмесі ұсынылды. Мэннинг суретші мансабына дайын сияқты еді, бірақ ол әдебиетке деген қызығушылығын жалғастырды және жиырма жасында жазушы болуға бел буды. Оның суретші көзі кейінірек пейзаждарды сипаттағанда көрінеді. Мэннинг екі әдеби роман жазды, бірақ олардың екеуі де басылымға қабылданбады. Оның екінші қолжазбасы Джонатан Кейп баспасының әдеби редакторы Эдвард Гарнетті қатты әсер етті, сондықтан ол өзінің көмекшісі Хамиш Майлздан оған жігерлендіру хат жазуын сұрады. Майлз, 30 жасқа таяп қалған, әдеби кеңесші және аудармашы болғандықтан, егер ол Лондонға келсе, Мэннингке келуге шақырды. Азық-түлік пен ақшаға мұқтаж болған Мэннинг жұмыстан кейін ұзақ уақыт жазумен айналысты. Майлз Мэннингті қанатқа алып, оны кешкі аспен, әдеби әңгімелермен және қызықты әңгімелермен қуантты, сондай-ақ оған әдеттегідей қолдау көрсетті. Екі баласы бар үйленген ер адам, ол Мэннингке әйелінің мүгедек екенін және енді жыныстық қатынасқа шыдай алмайтынын айтты; олар көп ұзамай ғашық болды. Кейінірек Мэннинг "олардың екеуі үшін сексуалдық қатынас өмірдің қызықтылығы болды" деп еске алды. Бірдей есімді суретшімен байланысты қателік Мэннингті антиквариат жиһазын жасаумен айналысатын жақсы жалақы алатын жұмысқа әкелді, онда ол екі жылдан астам уақыт жұмыс істеді, бос уақытында әлі де жазады. Ол бұл уақытты "өмірімдегі ең бақытты кезеңдердің бірі" деп есіне алды. Майлзтың жігерлендіруімен ол "Желдің өзгеруі" атты романын аяқтады және оны 1937 жылдың сәуірінде Джонатан Кейп баспасынан жариялады. 1921 жылы маусымда Дублинде Ирландияның Тәуелсіздік соғысы кезінде болған роман ирланд патриоты мен республикалық көзқарастағы ағылшын жазушысы арасында таңдау жасаған әйел туралы. Роман жақсы қабылданды, бір сыншы "роман ерекше үміт береді" деп түсіндірді. Бірақ көп ұзамай Майлз өзінің миында операцияға жатпайтын ісігі бар екенін біліп, Мэннингтің өмірінен жоғалып кетті. Бұл оқиға құпия сақталғандықтан, ол туралы ақпарат алу қиын болды және ол Эдинбург ауруханасында қайтыс болған кезде онымен кездесуге мүмкіндік болмады. Ол Питер Джонстағы жұмысын жоғалтып, Медичи қоғамында жақсы жалақы алатын жұмысқа ауысты, бірақ ол жұмыс күнінде энергиясын үнемдеу үшін кешке роман жазудан бас тарту туралы босының бұйрығын қабылдамағаны үшін жұмыстан шығарылды. Мэннинг Metro Goldwyn Mayer үшін жаңа романдарды фильмдер ретінде бағалау үшін басқа жұмыс алды, бірақ ол Эдинбургке сапарға жеткілікті ақша жинаған кезде Майлз оны көруге тым нашар болды. Ол 1937 жылдың желтоқсан айында қайтыс болды. Майлз әдетте әдеби достарын бір-бірімен таныстырмайтын, бірақ өлер алдында жағдайға байланысты Мэннингті ақын Стиви Смитпен таныстыруға мәжбүр болды. Манчестердегі құрал жасаушының ұлы, ол Бирмингем университетінде оқыған, солшыл ақын Луи МакНейспен жаттықтырылған және Бирмингем социалистік қоғамын құрған. Британдық барлау ұйымы MI5 мәліметінше, Смит 1938 жылы Кембридж университетіне келген кезде Энтони Бланттың шақыруымен коммунисттік тыңшы ретінде жұмысқа алынған. Ол Мэннингпен кездескен кезде Румыниядағы лекциялық қызметінен демалыста болды. Ол Мэннингпен танысуға дайындық жасап, оның шығармаларын оқыған және оның "Желдің өзгеруі" кітабында "гений белгілері" бар екенін сезінген. Ол Мэннингті "әдемі келмейтін" деп сипаттады, оның шашы, қолы, көзі және терісі әдемі болғанымен, мұрны тым ұзын болды және ол бірден ғашық болды. Олар алғашқы кездесуде одан жарты тәжін қарыз алғанда және келесі күні қайтарғанда, олар үйленедіні білді. Олар үйленгеннен бірнеше күн өткен соң, Смит Бухарестке қайтарылып алынғаны туралы хабарды алды. Олар бірнеше сағат ішінде кетіп қалды; Мэннинг кейінірек Стиви Смиттен олардың пәтеріне не болғанын білуін және ол кеткен кезде кітаптарына қарауын сұрады. Екі дүниежүзілік соғыс арасында Румыния Германияның территориялық талаптарына қарсы қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін Францияға жүгінген. Мюнхен келісімінің (1938), Германия-Советтік үнсіздік шартының (1939) және Францияның құлауының (1940) салдары Германияның елге ықпалын күшейтті және территория мен ресурстарды Румыниядан беру туралы талаптарды қамтыды. Смиттер бастапқыда пәтер жалдады, бірақ кейіннен британ елшілігінде жұмыс істеген дипломат Адам Уотсонмен бірге тұрды. Оны сол кезде танығандар Мэннингті басқа мәдениеттермен көп тәжірибесі жоқ, ұялшақ провинциал қыз деп сипаттады. Ол Румыниядан қызығып, қорқып қалды. Әзіл-қалжың мен интригаға толы кафе қоғамы оған ұнады, бірақ шаруалар мен мүгедектерге ашушалықпен қарады. Мэннинг күнін жазумен өткізді; оның басты жобасы Генри Мортон Стэнли және Эмин Пашаны іздеу туралы кітап болды, бірақ ол Стиви Смитпен тығыз хат алмасып тұрды, ол Блумсбери әңгімелері мен интригаларына толы болды. және жақын арада Германия мен Италияның таңуымен 1940 жылдың тамызында жасалған Екінші Вена сыйлығының аясында Румыниядан Венгрияға жіберілді. Оның көптеген тәжірибелері сияқты, осы әңгіме де болашақ туындысына енгізілді; басқаларының арасында оның Смитты суық шаймен шашып, одан өлімнен кейін айырылып қалудан қорқуы және Смиттың Шекспир пьесасын қоюы, онда оған басты рөл берілуі керек еді, бірақ ол басқа біреуге берілді. Смит өте әлеуметтік болды және өмірі бойы жылылығымен, әзілімен және достығымен көптеген достар мен ішімдік әуесқойларын таң қалдырды. Мэннингтің өзі керісінше, тартымды емес және қоғамдық ортада ыңғайсыздық сезінетін, көбінесе артта қалатын. Ол өзінің сөзімен айтқанда, "ілесіп жүретін" рөлде болды, Смит бардан барға қадам басатын сайын одан кейін ілесіп, көбінесе ерте және жалғыз үйге қайтуды қалаған. Мэннинг соғыс кезінде Смитқа адал болғанымен, олардың досы Айвор Портер Смиттың көптеген махаббаттасқа ие болғанын хабарлады. Румыниядағы соғыс жақындауы және фашизмнің және Темір гвардияның өркендеуі Мэннингті алаңдатты және қорқытты.

Olivia Manning was born in North End, Portsmouth on 2 March 1908. Manning adored her womanising father, who entertained others by singing Gilbert and Sullivan and reciting poetry he had memorised during long sea voyages. In contrast, her mother was bossy and domineering, with a "mind as rigid as cast iron", and there were constant marital disputes. The initially warm relationship between mother and daughter became strained after the birth of Manning's brother Oliver in 1913; delicate and frequently ill, he was the centre of his mother's attention, much to the displeasure of Manning, who made several childish attempts to harm him. This unhappy, insecure childhood left a lasting mark on her work and personality. Schoolmates described her as shy and prone to tantrums; her tendency to tell boastful tall tales about her family led to ostracism by her peers. Supported by her father, Manning read and wrote extensively, preferring novels, especially those by H. Rider Haggard. Her mother discouraged such pursuits, and confiscated material she thought unsuitable; when she found her daughter reading the Times Literary Supplement she scolded that "young men do not like women who read papers like that", and that Manning should focus on marketable job skills, such as typing. Indeed, when financial circumstances forced Manning to leave school at sixteen, she worked as a typist and spent some time as a junior in a beauty salon. A talented artist, she took evening classes at the Portsmouth Municipal School of Art, where a fellow student described her as intellectual and aloof. In May 1928, she had a painting selected for an exhibition at Southsea, and was subsequently offered a one woman show of her works. Manning seemed to be poised for a career as an artist, but she had meanwhile continued her interest in literature, and at the age of twenty determined instead to be a writer. Her artist's eye is apparent in her later intense descriptions of landscapes. Manning also wrote two literary novels, neither of which was accepted for publication. Her second manuscript sufficiently impressed Edward Garnett, a literary editor at Jonathan Cape, that he asked his assistant Hamish Miles to write her a note of encouragement. Miles, a well connected literary adviser and translator in his late thirties, invited Manning to visit if she were ever in London. Short of food and money, Manning spent long hours writing after work. Miles took Manning under his wing, dazzling her with dinners, literary conversation, and gossip, and providing unaccustomed support. A married man with two children, he told Manning that his wife was an invalid and no longer able to tolerate sex; they soon became lovers. Manning later recalled that "sex for both of them was the motivating charm of life". A case of mistaken identity involving an artist with a similar name led Manning to a better paid job antiquing furniture, at which she worked for more than two years, still writing in her spare time. She recalled this as "one of the happiest seasons" of her life. With Miles' encouragement she completed a novel, The Wind Changes, and saw it published by Jonathan Cape in April 1937. The novel, set in Dublin in June 1921 during the Irish War of Independence, revolved around a woman torn between an Irish patriot and an English writer with pro Republican sympathies. It was well received, with one reviewer commenting that "the novel shows unusual promise". Soon after, Miles learnt that he had an inoperable brain tumour, and disappeared from Manning's life. Since the affair had been kept secret she had difficulty obtaining information about him, and could not afford to visit him in the Edinburgh hospital where he lay dying. She lost her job at Peter Jones, moved to a well paid job at the Medici Society, but was sacked when she refused her boss's order to give up novel writing in the evening so as to conserve her energy for the day job. Manning obtained other work assessing new novels for their potential as films for Metro Goldwyn Mayer, but by the time she had saved sufficient money for a trip to Edinburgh, Miles was too ill to see her. He died in December 1937. Miles did not normally introduce his literary friends to each other, but before his death, he had been forced by circumstance to introduce Manning to the poet Stevie Smith. The two developed an immediate rapport The son of a Manchester toolmaker, he had studied at Birmingham University, where he had been coached by the left wing poet Louis MacNeice and founded the Birmingham Socialist Society. According to the British intelligence organisation MI5, Smith had been recruited as a communist spy by Anthony Blunt on a visit to Cambridge University in 1938. When he met Manning, Smith was on leave from his British Council position as a lecturer in Romania. He had diligently prepared himself for the introduction to Manning by reading her works, and felt that her book The Wind Changes showed "signs of genius". He described Manning as a jolie laide, possessing lovely hair, hands, eyes, and skin though an overlong nose, and fell in love at first sight. When he borrowed a half crown from her on their first meeting and repaid it the next day, he knew they would marry. A few days after the wedding, the couple received word that Smith had been recalled to Bucharest. They left within a matter of hours; Manning later wrote to Stevie Smith from Romania asking her to find out what had happened to their flat and to take care of her books while she was away. Between the two world wars, Romania had looked to France to guarantee its security against German territorial aspirations. The impact of the Munich Agreement (1938), the German–Soviet Non Aggression Pact (1939), and the Fall of France (1940) increased German influence and control over the country, and included demands that Romania cede territory and resources. The Smiths initially rented a flat, but later moved in with the diplomat Adam Watson, who was working with the British Legation. Those who knew Manning at the time described her as a shy, provincial girl who had little experience with other cultures. She was both dazzled and appalled by Romania. The café society, with its wit and gossip, appealed to her, but she was repelled by the peasantry and the aggressive, often mutilated, beggars. Manning spent her days writing; her main project was a book about Henry Morton Stanley and his search for Emin Pasha, but she also maintained an intimate correspondence with Stevie Smith, which was full of Bloomsbury gossip and intrigue. and soon to be transferred by Romania to Hungary as part of the Second Vienna Award of August 1940, imposed by the Germans and Italians. Like many of her experiences, the interview was to be incorporated into a future work; others included her impromptu baptism of Smith with cold tea because she feared being separated from him after death, and Smith's production of a Shakespeare play, in which she was promised a prime role that was given to another. Smith was relentlessly gregarious, and throughout his life, his warmth, wit, and friendliness earned him many friends and drinking companions. In contrast, Manning was reticent and uncomfortable in social settings and remained in the background. She acted, in her own words, as a "camp follower", trailing after Smith as he went from bar to bar, often choosing to go home early and alone. While Manning remained faithful to Smith during the war, their friend Ivor Porter was to report that Smith had numerous affairs. The approaching war and rise of fascism and the Iron Guard in Romania disconcerted and frightened Manning.

Грекия мен Мысыр

Мэннинг өмір бойы паранояға жақын қорқуларға ұшырады. Италияның басып кіруші күштеріне қарсы ерте табыстарға қарамастан, 1941 жылдың сәуірінде ел немістердің басып кіру қаупіне тап болды; кейін Мэннинг өлеңінде өзі сүйіп өскен халықтың "жеңілістің қорқынышы мен үрейі" туралы еске алды. Британдық Кеңес қызметкерлеріне эвакуация жасауға кеңес берді, және 18 сәуірде Мэннинг пен Смит Пирейден Грекиядан соңғы азаматтық кеме – «Эребус» арқылы Мысырға аттанды. Александрияға дейінгі үш күндік қауіпті сапарда жолаушылар апельсин мен шараппен күш алды. Смиттермен бірге кемеде романшы Роберт Лидделл, Уэльс ақыны Гарольд Эдвардс және олардың әйелдері болды. Смиттер Эдвардстармен бірге тар кабинада орналасты. Миссис Эдвардс өзімен бірге қымбат париждік шляпаларға толы шляпа қорабын әкелді, Мэннинг оны кабинаның сыртындағы дәлізге қоя берді, ал Миссис Эдвардс оны қайтадан әкеліп қоятын. Сапар соңында екеуі тілдеспеді, бірақ Мэннинг соңғы сөзді айтты: Миссис Эдвардс кейін шляпа қорабын ашқанда, Мэннинг шляпаларды камерамен қиратқанын көрді. Александрияға келген босқындар британдық әскер ұсынған тамақты қуанышпен жеді, бірақ Акрополь үстіндегі свастика туралы білді. Мэннингтің Мысыр туралы алғашқы әсерлері шаршаңқылық пен нағыз емес еді: «Біз апталар бойы кері тарту сезімінде өмір сүрдік». Александриядан олар пойызбен Каирге барды, онда британдық елшіліктің екінші хатшысы Адам Уотсонмен қайта байланыс жасады. Ол оларды өзінің Гарден-Ситидегі пәтеріне, елшілікке қарап тұратын жерге шақырды. Мысыр номиналды түрде тәуелсіз ел болғанымен, XIX ғасырдың соңынан бері британдық бақылауда болды. Соғыс басталғаннан кейін, 1936 жылғы Англо-Мысыр келісімінің шарттарына сәйкес, ел британдықтар тарапынан иелік етілді. Соғыстың осы кезеңінде немістер шөл арқылы Мысырға қарай тоқтатылмай алға жылжыды, ал Каирде қауесет пен дабыл тарады. Мэннинг шаршап, қорқынышпен жүрді. Ол ауруға ұдайы алаңдап, жиі ауырып қалатын. Қайғырып, Смит оның Англияға қайтуы дұрыс болар деп ұсынды, бірақ ол: «Біз қайда барсақ та, бірге барамыз. Егер үйге қайтатын болсақ, екеуміз де барамыз. Соғыс бізді бөліспейді. Нүкте», – деп жауап берді. Әкесі оны Британ империясына және оның әлемге әкелген пайдасына берік сендірді, ал Мэннинг одақтастардың соңғы жеңісіне сенімді патриот британдық болды. Мысырда ол британдық оккупацияның халыққа ұнамайтынын түсінді. Смит тез арада Замалектегі Англо-Мысыр одағын тауып, онда ішіп, саясат пен поэзия туралы әңгімелесті. Әдеттегідей, ол көпшілікке ұнады, және Лоуренс Дюрреллдің айтуынша, оның қасында көбінесе жаман беделді достары болды. Мэннинг Британдық Кеңестің Смитке бірден жұмыс таппағанына ашуланды, оны ең дарынды мұғалімдердің бірі деп есептеді. Ол кеңестің өкілі C. F. A. Dundas туралы өшпенді өлең жазып, өш алды, ол кейіннен «Соғыстың бақытында» әсерсіз Колин Грейси ретінде бейнеленді. Мэннингтің кейіпкерлері көбінесе нағыз адамдарға негізделген, бірақ ол ешқашан өмірден нақты көшірме жасаған жоқ. Ол сондай-ақ Уолтер Смарттың әйелі және Каирдегі суретшілер, ақындар мен жазушылардың жиі демеушісі Эми Смарттың оларға аз көңіл бөлгеніне ренжіді; ол кейін осыған ұқсас тәсілмен кек алды. 1941 жылдың қазан айында Смит Александриядағы Фарук университетінде лекция оқушысы лауазымын алды. Жұбайлар Каирден көшіп, Роберт Лидделлмен бірге пәтерде тұра бастады. Немістер қаланы үнемі бомбалады, және шабуылдар Мэннингті қорқытты, ол Смит пен Лидделлді ашуландырып, үштігінің де дабыл естігенде бомбалаудан қорғанысқа түсуін талап етті. Александрияға келгеннен кейін бірден-ақ оның ағасы Оливердің ұшақ апатынан қаза тапқаны туралы қайғылы хабар келді. Бұл жағдайдың эмоционалдық күйзелісі оны бірнеше жыл бойы роман жазудан алды. Бос уақытында ол «Балқан трилогиясының» жарияланбаған прототипі «Некедегі қонақтар» және қысқа әңгімелер мен өлеңдерін жазды. Стиви жылдар бойы Мэннингтің Реджи Смитпен үйлену үшін олардың достығын тастап кетуіне ашуланды. Осы кезеңде Стивидің қызғанышы айқын болды; 1942 жылы ол «Қырғын» атты өлең жазды, онда бір ер адам қабірдің жанында тұрып, «Менің қолым Реджи Смитты осы тар төсекке жеткізді – / Жарайды, жаны тыныш болсын, өлгенге қорқымаймын», – деп мойындады. Мысырда болған кезінде Мэннинг Бернард Спенсер, Лоуренс Дюррелл және Робин Федден құрған «Шөл ақындары» және «Жеке пейзаждар» атты екі Таяу Шығыс әдеби журналына үлес қосты. Соңғысы соғыста жер аударылған жазушылардың «жеке пейзаждарын» зерттеуге тырысты. Негізін қалаушылар, Мэннинг сияқты, Мысырға қарағанда Грецияға берік байланысты болды. Грециядан кетуді еске алғанда Мэннинг: «Біз теңізге қарадық / Қайтар күнімізге дейін біз болатынымызды білдік / Өз еліміз емес елден шеттегілер», – деп жазды. Мысыр мен Палестинада болған кезінде Мэннинг және оның күйеуі Джордж Сеферис пен Эли Пападимитриудың туындыларын аудап, өңдеуге қатысқан грек жазушыларымен тығыз байланыста болды. 1942 жылы Смит Палестина радиосының Иерусалемдегі ағылшын және араб бағдарламаларын басқарушысы болып тағайындалды; жұмыс кейінірек басталуға тиіс болған, бірақ шілде айының басында, неміс әскері Мысырға қарай жылдам жылжуда, ол Мэннингті «жол дайындау» үшін Иерусалемге баруға көндірді.

Manning was subject to anxieties bordering on paranoia throughout her life. In spite of early successes against invading Italian forces, by April 1941 the country was at risk of invasion from the Germans; in a later poem Manning recalled the "horror and terror of defeat" of a people she had grown to love. The British Council advised its staff to evacuate, and on 18 April Manning and Smith left Piraeus for Egypt on the Erebus, the last civilian ship to leave Greece. For the three dangerous days of the passage to Alexandria the passengers subsisted on oranges and wine. On board with the Smiths were the novelist Robert Liddell, the Welsh poet Harold Edwards, and their wives– the Smiths shared a cramped cabin with the Edwardses. Mrs. Edwards had brought with her a hat box full of expensive Parisian hats, which Manning kept placing in the passageway outside the cabin, and from whence Mrs. Edwards kept returning it. The two were not on speaking terms by the end of the voyage, but Manning had the last word: when Mrs. Edwards later opened her hatbox she found that Manning had crushed the hats with a chamberpot. Arriving in Alexandria, the refugees gratefully devoured the food provided by the British military, but learned that the swastika was now flying over the Acropolis. Manning's first impressions of Egypt were of squalor and unreality: "For weeks we lived in a state of recoil". From Alexandria they went by train to Cairo, where they renewed contact with Adam Watson, who was now Second Secretary at the British Embassy. He invited them to stay at his Garden City flat that overlooked the embassy. Though nominally an independent country, Egypt had been effectively under British control since the late nineteenth century. With the outbreak of war, and under the terms of the Anglo Egyptian treaty of 1936, the country was under virtual occupation by the British. At this stage in the war, the Germans were advancing apparently unstoppably across the desert towards Egypt, and Cairo was rife with rumours and alarms. Manning was jittery and fearful. She was constantly anxious about illness and was indeed frequently unwell. Concerned, Smith suggested that it might be best if she returned to England, but she retorted "Wherever we go, we go together. If we return home, we both go. I won't have the war separating us. End of story." Her father had made her a firm believer in the British Empire and the benefits it had brought the world, and Manning was a patriotic Briton, confident of ultimate Allied success. In Egypt, she confronted the fact that British occupation had never been popular. Smith quickly discovered the Anglo Egyptian Union in Zamalek, where he drank and talked politics and poetry. As usual, he was well liked, and according to Lawrence Durrell often had a string of disreputable friends with him. Manning was incensed that the British Council did not immediately find a job for Smith, whom she considered one of their most brilliant teachers. She took her revenge by writing scurrilous verse about the council's representative, C. F. A. Dundas, later immortalised as the ineffectual Colin Gracey in Fortunes of War. Manning's characters were often based on real people though she never drew precisely from life. She also resented that Amy Smart, wife of Walter Smart and frequent patron of artists, poets, and writers in Cairo, paid so little attention to her and Smith; she later took revenge in a similar way. In October 1941, Smith was offered a post as lecturer at Farouk University in Alexandria. The couple moved from Cairo to share a flat with fellow teacher Robert Liddell. The Germans regularly bombed the city, and the raids terrified Manning, who irritated Smith and Liddell by insisting that all three descend to the air raid shelter whenever the sirens wailed. Almost immediately after her arrival in Alexandria came devastating news of her brother Oliver's death in a plane crash. The emotional upset this caused prevented her from writing novels for several years. In her spare time, she worked on Guests at the Marriage, an unpublished prototype for The Balkan Trilogy, as well as short stories and poetry, Over the years, Stevie had brooded over Manning's desertion of their friendship to marry Reggie Smith, and around this time Stevie's jealousy took an overt form; in 1942 she wrote a poem entitled "Murder", in which a man stands beside a grave and admits, "My hand brought Reggie Smith to this strait bed – / Well, fare his soul well, fear not I the dead". During her time in Egypt, Manning became a contributor to two Middle East based literary magazines, "Desert Poets" and "Personal Landscapes", founded by Bernard Spencer, Lawrence Durrell and Robin Fedden. The last sought to explore the "personal landscapes" of writers experiencing exile during the war. The founders, like Manning, maintained a strong attachment to Greece rather than an artistic and intellectual engagement with Egypt. In remembering the departure from Greece Manning wrote "We faced the sea / Knowing until the day of our return we would be / Exiles from a country not our own." During their time in Egypt and Palestine Manning and her husband maintained close links with refugee Greek writers, including translating and editing the work of George Seferis and Elie Papadimitriou. In 1942 Smith was appointed as Controller of English and Arabic Programming at the Palestine Broadcasting Service in Jerusalem; the job was to begin later but in early July, with the German troops rapidly advancing on Egypt, he persuaded Manning to go ahead to Jerusalem to "prepare the way".

Палестина

Олар Иерусалимде үш жыл тұруға тиіс еді. Келгеннен кейін Маннинг жұмыс іздеп «Jerusalem Post» газетіне жүгінді және көп ұзамай рецензент болып тағайындалды. 1943-1944 жылдары ол Иерусалимдегі Халық ақпарат бюросында баспасөз хатшысы болып жұмыс істеді, содан кейін Иерусалимдегі Британ Кеңесінің бюросында сол қызметке ауысты. 1944 жылы Маннинг жүкті болды; жұбайлар қуанышқа бөленді, ал Маннинг бұрынғыдан кем сыншыл болды, тіпті ұзақ жылдар бойы қарым-қатынасы қиын болған анасына да. Ол бұрынғысынша демалып, серуендеп, сурет салып, тіпті тоқыды. Жетінші айда баланың өмірі уақытынан бұрын тоқтады, сол кездегі дәстүр бойынша Маннинг қайтыс болған баласын дүниеге келтіру үшін екі қиын ай күтуге мәжбүр болды. Ол осы кезеңде қайғымен: «Мен жүріп бара жатқан зираттаймын» деп қайта-қайта айтты. Қайғыға батқан Маннинг параноик болып кетті, Смит өлтірілуі мүмкін деп үнемі қорқып жүрді. Смит оның жүйкесі бұзылып бара жатқанын түсінді және 1944 жылдың қазан айында онымен бірге бір айлық демалысқа Кипрге барды. Иерусалимге оралғаннан кейін де ол толыққанды сауығып үлкермеді, ақын Луис Лоулер осы «ерекше және қиын әйелдің» наразылығын және Смиттың «тамаша төзімділігін» байқады, тіпті Маннинг күйеуін әрдайым тегімен атағанмен. Маннинг жоғалтуынан толыққанды айығуға ешқашан құлшынбады және осы оқиға туралы сирек сөйледі немесе жазды. Одан әрі бала сүйе алмады, ал болашақта аналық сезімдерін жануарларға, әсіресе мысықтарға аударды.

Соғыстан кейінгі Англия

Портсмуттағы ауыр бомбалаудан кейін қайғыға толы ата-анасымен қысқа уақыт өткізгеннен соң, Мэннинг Лондонға пәтерге көшті. Смит 1945 жылдың ортасында келді және Британдық радио хабар тарату корпорациясының (BBC) Арнайы материалдар бөлімінде жұмысқа орналасты. 1947 жылы MI5 оны коммунистік шпион деп анықтады және бақылауға алды. Смит соғыс бойы Румыния мен Таяу Шығыста кеңестік ықпалды күшейту үшін жұмыс істеген. Смит тез арада Арнайы материалдар бөлімінен саяси тұрғысынан сезімтал емес Драма бөліміне ауыстырылды. 1956 жылы Ресейдің Венгрияға басып кіргенінен кейін Коммунистік партиядан кеткеннен кейін бақылау тоқтатылды. Ол Стэнли мен Эмин Паша туралы кітабын аяқтады, ол Ұлыбританияда «Таңғажайып экспедиция», ал АҚШ-та «Құлықты құтқару» деген атпен жарық көрді, бұл кітап 1947 жылы жарық көрді және кейін 1985 жылы қайта басылды. Кітап көбінесе жақсы пікірлер алды, бірақ салыстырмалы түрде белгісіз болып қалды. 1948 жылы оның «Өсіп келе жатқанда» атты әңгімелер жинағы Хайнеманн баспасында жарық көрді, атауы Хамиш Майлзбен болған қарым-қатынасының ойдан шығарылған есебі болды. Мэннинг 1974 жылға дейін осы баспагермен серіктес болды. Бірнеше жалға алынған пәтерде тұрғаннан кейін, 1951 жылы жұбайлар Сент-Джонс-Вудтағы үйге көшті, онда олар Джулиан Митчелл және Тони Ричардсон сияқты актерлерге бөлме жалға берді. Көп мөлшерде джин-тоник ішіп, ұялшақтығын жасырған Мэннинг Лондонның әдеби өмірінде тапқыр қатысушы бола алатын. Бала кезінде мақтанға құмарлықпен ойлап тапқан, мысалы, Мари Беллок Лоундеске туыстық байланысы бар екенін және әйелі қайтыс болғаннан кейін Энтони Берджестен неке ұсынысы алғанын айтқан. Оның қауіпсіздігі басқа жолдармен де көрінді: ол қаржыға қатты алаңдады және ақша табу мен үнемдеудің жолдарын іздеді. Соғыстан кейін олар екеуі де адал болмады. Кештерде Смит басқа әйелдерге некеден тыс қарым-қатынасқа қызығушылық танытса, Мэннинг Уильям Герхарди және Генри Гринмен қарым-қатынаста болғанын және үйде тұрып жатқан Тони Ричардсонды іздеп жүргенін айтты. Оның дәрігері Джерри Слаттери ұзақ уақыт бойы сүйіктісі болды; оның қарым-қатынасы Смит үшін соққы болды, ол әйеліне көңілі қалдырған болуы керек деп ойлады. Қиын бастамадан кейін Смит бейімделіп, көп ұзамай Слаттеримен жақын дос болды. Мэннингтің неке адалдығын бұзуы Смит өзінің жиі кездесетін істерін, оның ішінде екінші әйелі болатын Диана Робсонмен ұзақ уақыт бойы қарым-қатынасын ақтауға мүмкіндік берді. Мэннинг оның опасыздықтарына ешқашан аса мән бермеді, көбінесе «Реджи қандай екенін білесіз» деп жауап берді. Олар некелерін өмір бойы сақтауға тиіс одақ деп есептегендіктен, ажырасуды ойламады. Мэннингтің соғыстан кейінгі алғашқы романы, «Жоғалғандар арасындағы суретші», Орта Шығыстағы өмірдің әсерлі есебі, 1949 жылы жарық көрді және әртүрлі пікірлер алды. Ол өзінің ағылшын-ирландтық тәрбиесіне сүйене отырып, «Арманды жағажай» атты ирландтық саяхат кітабында жұмыс істеді, бірақ ол Ирландияға бірнеше қымбат сапарды қажет еткендіктен «ауыр жүк» болды. Кітапта оның Ирландия бір күні бірігеді деген көзқарасы ерекше орын алды. Мэннинг 1951 жылы жарық көрген «Махаббат мектебі» атты басылымдар сериясын жалғастырды. Роман Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Палестинада өскен бала туралы. Манинг әдеби үкім, көмек және қолдау үшін қатты арқа сүйеген Смит, оны жариялаған кезде: «Менің Оливиям – қалыптасқан автор деп атауға болады» деп мақтанады. Роман көбінесе жақсы қабылданды, бірақ Роберттің әпкесі Кларисса Грейвстің жамандау туралы ісімен бетпе-бет келді, романның кейіпкерлерінің бірі Мисс Боун оның негізінде болуы мүмкін. Мэннинг өзінің кітап жазуын The Spectator, The Sunday Times, The Observer, Punch және басқаларға сын айтумен толықтырды, сондай-ақ Palestine Post-қа кездейсоқ үлес қосты. Төртінші романы «Басқа бет» 1953 жылы жарық көрді. Ол Маннингтің туған қаласы Портсмут қаласына негізделген, қалың қалада орналасқан және басты кейіпкердің туған жерінен кету әрекеті туралы баяндаған. Кітап жақсы сынға алынбады, және Мэннинг көбінесе сезінгендей, өзіне лайық сынға ие болмады деп ойлады. Невротикалық өзін-өзі күмәнді және кемелсіздікті табу оны қиын және оңай ренжітетін етті, және ол жас жазушылардың өзін асырауынан хабардар болды. Мэннинг оның қаскөй екенін білетін, бірақ өзін ұстай алмады, жиі жазушы достарын басқаларға сынға алады. Ол 1945 жылы танысқан Айви Комптон Бернетті үнемі мақтап, оған құлшылық ететін және оның достығын бағалайтын. Ол өзінің баспагері Хайнеманн және өзінің құрбыларынан танылмауы туралы шағымданатын: Энтони Пауэлл оны «әлемдегі ең көп шағымданатын адам» деп атады, ал баспагер оның «ешқашан басқаруға оңай автор болмағанын» есіне алды. Бір досы оған «Оливия ағысы» деген лақап ат қойды, ол басқалар тарапынан қолға алынып, Мэннингті қатты қынжырландырды. 1955 жылы Мэннинг «Венера көгершіндері» атты кітабын жариялады, ол 1930 жылдардағы Лондондағы тәжірибесіне негізделген; екі дос, Элли Парсонс және Нэнси Клейпол, Мэннинг пен Стиви Смит сияқты болды. Кітапта оқшауланған Элли тұншықтыратын анасынан қашуға тырысады. Пікірлер көбінесе жағымды болды, бірақ Мэннинг қанағаттанбады. Романның оны бейнелеуіне ашуланған Стиви Смит Мэннингтің «жаман пікір» деп сипаттаған пікірін жазды; екеуі де көп сөйлеспеді, Стиви Смиттың келісімге келу әрекеттеріне қарамастан. Ақырында Мэннинг оны өкпелемейтін болды: оның соңғы ауруы туралы білгеннен кейін, ол «Егер ол шынымен ауырған болса, өткенді ұмытуымыз керек» деді. Көп уақыт және назар жануарларға, әсіресе Мэннинг өте ұнатқан сиам мысықтарына жұмсалды. Ол өзінің үй жануарларының денсаулығы мен жайлылығына қатты алаңдады, оларды достарына сапармен алып жүрді, сондай-ақ температура төмендесе, оларға ыстық су бөтелкелерін алып жүрді. Ол мал дәрігерлерін жиі жұмыстан шығарды – біреуіне «Мен сізге малымның жақсы екенін айту үшін төлемеймін» деді – және кейде жануарларға сенімді емшілерді тағайындады. Ол сондай-ақ жануарларға қатысты зорлық-зомбылыққа қарсы күресетін ұйымдарды белсенді түрде қолдады. Оның мысықтарға деген махаббаты мен қызығушылығы 1967 жылы жарық көрген «Ерекше мысықтар» атты кітабында көрсетілген. 1956 жылдың желтоқсанында Мэннинг «Менің күйеуім Картрайт» атты кітабын жариялады, ол Punch журналында бұрын жарияланған Смит туралы он екі суреттен тұрады. Кітап кеңінен сынға алынбады, әдеттегідей, Мэннинг ашуланды және көңілі қалды. Кітап күйеуінің «Соғыс бақыты» романындағы бейнесінің алғы күші болды, оның мінез-құлқының күлкілі эпизодтарын, оның әлеуметтік мәселелерге деген қызығушылығы мен әлеуметтік мәселелерге деген қызығушылығын көрсетті: «Менің күйеуім Картрайт – адамзатты жақсы көретін адам. Адамзатты жақсы көретін адамдар ашуландыруы мүмкін. Шетелде лекция оқып жүргенде ол кенеттен «көріністерге» қарсы сезімге келді, әсіресе «пайдасыз» көріністерге, мысалы, қиратылған орындарға немесе қабірлерге. Сіз ойласаңыз, Тиберияс, Патшалар аңғары немесе Адриан вилласы сияқты алаңдатушы факторлар болмаса, шетелдегі туристер тек кедейлікті жеңумен айналысады».

After a brief stay with her still grieving parents in heavily bombed Portsmouth, Manning moved into a London flat. Smith arrived in mid 1945 and found a job in the Features Department of the British Broadcasting Corporation (BBC). He was identified as a Communist spy by MI5 in 1947 and placed under surveillance. According to his file, Smith had been working to increase Soviet influence in Romania and the Middle East throughout the war. Smith was soon transferred away from Features to the less politically sensitive Drama department. The surveillance stopped when he resigned from the Communist Party after the Russian invasion of Hungary in 1956. She completed her book on Stanley and Emin Pasha, titled The Remarkable Expedition in the UK and The Reluctant Rescue in the US, which was published in 1947, and subsequently reissued in 1985. The book received generally good reviews but remains comparatively unknown. In 1948, her book of short stories, Growing Up, was published by Heinemann, with the title story a fictionalised account of her affair with Hamish Miles. Manning was to remain with the publisher until 1974. After living in a series of rented flats, in 1951 the couple moved to a house in St. John's Wood, where they sublet rooms to lodgers such as the actors Julian Mitchell and Tony Richardson. Fuelled by plenty of gin and tonic to cover her shyness, Manning could be a witty participant in London's literary scene; as in childhood she was given to making boastful inventions, such as claiming a family relationship to Marie Belloc Lowndes and that she had received a marriage proposal from Anthony Burgess the morning after his wife's death. Her insecurities also showed in other ways: she was very anxious about finances, and always alert for ways to make and save money. After the war both she and Smith were unfaithful. At parties, Smith would regularly ask other women if they were interested in extramarital encounters, while Manning claimed to have had affairs with both William Gerhardie and Henry Green, and engaged in an unrequited pursuit of her lodger, Tony Richardson. Jerry Slattery, her doctor, became her long term lover; her affair came as a shock to Smith, who felt he must have disappointed his wife. After a difficult start, Smith adjusted and soon became a close friend of Slattery. Manning's adultery in some ways made it easier for Smith to justify his own frequent affairs, including his longstanding relationship with Diana Robson, who was to become his second wife. Manning never paid undue attention to his infidelities, usually responding, "you know what Reggie's like". The two never contemplated divorce, believing that marriage was a lifelong commitment. Manning's first post war novel, Artist Among the Missing, an evocative account of life in the Middle East, was published in 1949 and received mixed reviews. She worked on an Irish travel book, The Dreaming Shore, which drew on her Anglo Irish upbringing, but proved "a millstone" as it required multiple expensive journeys to Ireland. The book was notable for her view that Ireland would one day be united. Manning continued the series of publications with School for Love, published in 1951. The novel concerned a boy growing up in Palestine during the Second World War. With its publication, Smith, on whom Manning relied heavily for literary judgment, help, and support, boasted that "My Olivia is what might be called an established author". The novel was generally well received, but faced the possibility of a libel suit from Clarissa Graves, sister of Robert on whom Miss Bohun, one of the novel's characters, may have been based. Manning supplemented her book writing by reviewing for The Spectator, The Sunday Times, The Observer, Punch and others, as well as making occasional contributions to the Palestine Post. Her fourth novel, A Different Face, was published in 1953. Set in a drab city based on Manning's hometown of Portsmouth, it chronicled the main character's attempts to leave his birthplace. The book was not well reviewed, and as was frequently the case, Manning felt slighted, feeling that she did not get the reviews she deserved. Neurotic self doubt and perfectionism made her difficult and easily offended, and she was very aware of younger writers outstripping her. Manning knew that she was spiteful, but could not help herself, frequently critiquing writer friends to others. She consistently praised and admired Ivy Compton Burnett to whom she had been introduced in 1945, and whose friendship she greatly valued. She complained about her publisher Heinemann and her lack of recognition from her peers: Anthony Powell called her "the world's worst grumbler", and the publisher remembered that she was "never an easy author to handle". A friend gave her the nickname "Olivia Moaning", which was picked up by others, much to Manning's annoyance. In 1955 Manning published The Doves of Venus, which drew on her experiences in London in the 1930s; the two friends, Ellie Parsons and Nancy Claypole, bore similarities to Manning and Stevie Smith. In the book, an isolated Ellie seeks to escape a stultifying mother. The reviews were generally favourable, but Manning was not satisfied. Perhaps annoyed at her depiction in the novel, Stevie Smith wrote what Manning described as a "bitchy review"; the two great friends barely spoke thereafter, despite Smith's efforts at a rapprochement. Eventually, Manning grudgingly forgave her: learning of Smith's final illness, she remarked, "Well, if she's really ill, we'll have to let bygones be bygones." Much time and focus were given to animals, especially the Siamese cats of which Manning was especially fond. She was very concerned about the health and comfort of her pets, taking them on visits to friends, along with hot water bottles for them in case the temperature dropped. She frequently sacked vets – telling one "I do not pay you to tell me that there is nothing wrong with my animal" – and trying animal faith healers at times. She was also a committed supporter of organisations combating animal cruelty. Her love and interest in cats was illustrated in her book Extraordinary Cats, published in 1967. In December 1956, Manning published My Husband Cartwright, a series of twelve sketches about Smith that had originally appeared in Punch. It was not widely reviewed, and as usual, Manning was frustrated and annoyed. The book was to be a precursor of her portrait of her husband in Fortunes of War, detailing comic episodes that highlighted Smith's character, including his gregarious nature and interest in social issues: "My husband Cartwright is a lover of his fellow men. Lovers of their fellow men can be maddening While lecturing abroad he suddenly conceived a resentment of 'sights' especially 'useless' sights, such as ruins or tombs. You might suppose that were it not for such distractions as Tiberias, the Valley of the Kings or Hadrian's Villa, tourists abroad would occupy themselves solely in alleviating poverty."

Балқан трилогиясы және басқа да шығармалары

1956-1964 жылдар аралығында Мэннингтің басты жобасы «Балқан трилогиясы» болды – Екінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі өмірінен алынған үш романнан тұратын туынды. Әдеттегідей, Смит оны қолдады және ынталандырды. Кітаптарда Гарриет пен Гай Принглдің Румыния мен Грецияда тұрып, жұмыс істеген кездегі некесі суреттеледі, соңында 1941 жылы немістерден бұрын Александрияға қашумен аяқталады. Гай – бір жағынан құрметке лайық, екінші жағынан толыққанды емес адам, ал Гарриет – мақтан мен шыдамсыздық арасында күрескен әйел. Олар бастапқы құштарлықтан бастап, өзгешеліктерді қабылдауға дейін өтеді. Мэннинг бұл кітаптарды автобиографияның ұзақ бөлімдері деп сипаттады, ал алғашқы нұсқалары бірінші жақта жазылған, бірақ олардың ішінде көптеген көркемдемелер болды. Соғыс басталғанда Мэннинг 31-де, ал Смит 25-те болса, Мэннингтің өзінің кейіпкері Гарриет Прингл 21-де, күйеуі бір жас үлкен болды. Мэннинг кәсіби жазушы болған, ал оның кейіпкері болмаған. Трилогияның бірінші кітабы «Ұлы байлық» көбінесе жарамаған пікірлер алды, бірақ «Бұзылған қала» және «Достар мен батырлар» атты келесі кітаптары жақсы қабылданды. Энтони Берджесс Мэннингті «қазіргі заманғы әйелдер романдарының ең шебер жазушыларының бірі» деп атады, ал оны Лоренс Дюрелл, Грэм Грин, Эвелин Во және Энтони Пауэллмен салыстырды. Арасында жағымсыз пікірлер де болды, және әдеттегідей, олар Мэннингтің ашуын оятып жіберді. 1965 жылы «Балқан трилогиясының» соңғы кітабы жарық көргеннен кейін, Мэннинг мысығы туралы естеліктер мен «Романтикалық батыр және басқа да әңгімелер» атты әңгімелер жинағын жазды, екеуі де 1967 жылы жарық көрді. 1969 жылы «Ойын бөлмесі» (АҚШ-та «Камперлеа қыздары» деген атпен жарияланды) атты тағы бір романы жарық көрді. Әңгімелер жинағы мен «Ойын бөлмесі» екеуінде де гомосексуализм тақырыбы көтерілді, бұл Мэннингті қызықтырған мәселе. Соңғысы жасөспірімдердің өмірі мен қызығушылықтарын зерттеуде толыққанды сәттілікке жете алмады, бірақ сын-пікірлер көбінесе жігерлендіретін болды. Фильм түсіру ұсынылды, және Кен Аннакин одан сценарий жазуды сұрады. Фильмде кітапқа қарағанда әйелдер арасындағы қарым-қатынас көріністері ашық болды, бірақ ақша біткен соң түсірілім тоқтатылды. Басқа сценариймен екінші нұсқасы да жасалды, бірақ ол аяқталған жоқ. «Барлығы сәтсіз аяқталды», – деді ол. «Мен көп уақытымды ысырап еттім, ал ондай нәрсені алпыс жаста болғанда жоғалтуға болмайды». Өзінің жасы туралы дұрыс айтпауға бейімділігіне қарамастан, ол шын мәнінде алпыс екі жаста болды.

Between 1956 and 1964 Manning's main project was The Balkan Trilogy, a sequence of three novels based on her experiences during the Second World War; as usual she was supported and encouraged by Smith. The books describe the marriage of Harriet and Guy Pringle as they live and work in Romania and Greece, ending with their escape to Alexandria in 1941 just ahead of the Germans. Guy, a man at once admirable and unsatisfactory, and Harriet, a woman alternately proud and impatient, move from early passion to acceptance of difference. Manning described the books as long chapters of an autobiography, and early versions were written in the first person, though there was significant fictionalisation. While Manning had been 31 and Smith 25 at the outset of war, Manning's alter ego Harriet Pringle was a mere 21, and her husband a year older. Manning was a writer by profession, while her creation was not. The first book in the trilogy, The Great Fortune, received mixed reviews, but subsequent volumes, The Spoilt City and Friends and Heroes were generally well received; Anthony Burgess announced that Manning was "among the most accomplished of our women novelists" and comparisons were made to Lawrence Durrell, Graham Greene, Evelyn Waugh and Anthony Powell. There were a few unfavorable criticisms, and as usual, they ignited Manning's ire. Following the publication of the final volume of The Balkan Trilogy in 1965, Manning worked on her cat memoir and a collection of short stories, A Romantic Hero and Other Stories, both of which were published in 1967. Another novel, The Play Room (published as The Camperlea Girls in the US), appeared in 1969. The book of short stories and The Play Room both contained homosexual themes, a topic which interested Manning. The latter was a less than successful exploration of the lives and interests of adolescents, though the reviews were generally encouraging. A film version was proposed, and Ken Annakin asked her to write the script. The movie, with more explicit lesbian scenes than the book, was all but made before the money ran out; a second version, with a very different script, was also developed but came to nothing. "Everything fizzled out", she said. "I wasted a lot of time and that is something which you cannot afford to do when you are sixty"; in keeping with her obfuscations about her age, she was actually sixty two.

Левант трилогиясы

1970 жылдары шаңырақта бірқатар өзгерістер болды: Смит BBC-ден ерте зейнеткерлікке шыққаннан кейін және 1972 жылы Колрейндегі Ольстердің жаңа университетінде оқытушы болып тағайындалғаннан кейін жұбайлар кішкентай пәтерге көшіп кетті. Кейін жұбайлар ұзақ уақыт бөлек өмір сүрді, себебі Мэннинг Ирландияға көшу идеясын қабылдамады. 1974 жылы Мэннинг Арнольд Беннеттің екі туындысын (Карта және Регент) BBC радиосының сегіз бөлімді пьесасына бейімдеді: Денри – Картаның оқиғалары. Грэхам Армитаж Урсула О’Лиримен бірге Челлдің әдемі графинясы ретінде Денри рөлін сомдады. Мэннинг өмірді әрқашан мұқият бақылап, фотоэсте сақтау қабілетімен ерекшеленді. Бұл кітап Мэннингтің көпшілікке танылмаған кітаптарының бірі болып табылады және ол Букер сыйлығына ілікпегеніне көңілі қалды. 1975 жылдың басында Мэннинг «Қауіпті ағаш» романын жазды, ол бір кезде «Балқан трилогиясының төртінші бөлігі» деп сипатталды; алайда, ол «Левант» трилогиясының алғашқы романы болды, Таяу Шығыстағы Принглдер тарихын жалғастырды. Бірінші кітапты жазу «ұзақ күрес» болды, себебі Мэннинг өзінің шығармашылық қабілетіне сенімсіздікпен қарады: кітап жас офицер Саймон Боулдерстоунның Desert War тәжірибесін Принглдердің тұрақты өмірімен және олардың айналасымен қатар қояды. Мэннинг бауырластық қарым-қатынастарға қызығушылық танытып, өзінің ағасының өлімін еске түсіріп, Саймон мен оның үлкен ағасы Уго арасындағы қарым-қатынасты да зерттеді. Ол әскери жайттар мен солдаттар туралы жазуда өзінің жеткіліксіздігін сезінді; алғашқы сыншылар оның жазуына сенімсіздікпен қарады және оны ықпалсыз деп тапты, бірақ кейінгі сыншылар оған көбірек мейірімділікпен қарады. Кітаптың кейбір бөліктері ойдан шығарылған болса да, ол нақты оқиғаларды да пайдаланды. «Қауіпті ағаш» кітабының алғашқы тарауы сэр Дезмонд пен леди Хупердің жас ұлының кездейсоқ өлімі туралы айтады. Бұл оқиға фактіге негізделген: 1943 жылдың қаңтар айында шөлде пикникке шыққан Сэр Уолтер мен леди Эми Смарттың сегіз жасар ұлы жарылғыш затты қолына алғанда қаза тапты. Романда сипатталғандай, қайғыға батқан ата-анасы өлген баланы бетіндегі тесіктен тамақтандыруға тырысты. Ол оны Иерусалимде таныған еді. Пратт сияқты Хаггард та Каирден Палестинаға бара жатқан пойызбен өз-өзіне қол жұмсады, бірақ Хаггардтың жағдайында бұл өзіне сенімсіздікке ұшыраған махаббат емес, әдемі мысырлық әйелмен қарым-қатынастың аяқталуынан кейін болды. Ол өзінің баспашысы Хайнеманнан жылдар бойы шағымданғаннан кейін Мэннинг Weidenfeld & Nicolson компаниясына көшіп барды және өмірінің соңына дейін олармен бірге болды. «Қауіпті ағаш» үлкен сынға ие болды, және Мэннинг өзінің романы Букер сыйлығының тізіміне ілікпегеніне тағы да көңілі қалды, бірақ «Йоркшир Пост» оны 1977 жылдың ең үздік романы деп таңдады. Бұл марапат 1976 жылы туған күніне орай Ұлыбритания империясының орденінің командирі болып тағайындалуынан кейін табылды. Фельдмаршал Монтгомеридің естеліктерімен нұсқаулыққа алған Мэннинг трилогияның екінші томында, «Жеңіліс пен жеңіс шайқасы» шайқас көріністерін жазуды жеңілдетті. Баяу бастағаннан кейін Мэннинг сенімділікпен және жылдамдықпен жазды; кітап жеті айда аяқталып, 1978 жылы жарық көрді. Кітапта Принглдер Ромель мен Африка корпусының Александрияға жақындағаны туралы айтылады, онда Гай оқытумен айналысады. Мысыр соғысқа қатыспағандар үшін мәртебелі және жыныстық қарым-қатынас орны болып қала береді және Принглдердің некесі ақырында ыдырай бастайды.

The 1970s brought a number of changes to the household: the couple moved to a smaller apartment following Smith's early retirement from the BBC and 1972 appointment as a lecturer at the New University of Ulster in Coleraine. The couple subsequently lived apart for long periods, as Manning rejected the idea of moving to Ireland. In 1974 Manning adapted two of Arnold Bennett's works (The Card and The Regent) into an eight part BBC Radio play: Denry The Adventures Of A Card. Graham Armitage portrayed the eponymous Denry with Ursula O'Leary as the beautiful Countess of Chell. Manning was always a close observer of life, and gifted with a photographic memory. The book is one of Manning's lesser known books, and she was disappointed that it was not shortlisted for the Booker prize. Early in 1975 Manning began The Danger Tree, which for a time she described as "The Fourth Part of the Balkan Trilogy"; in the event, it became the first novel in The Levant Trilogy, continuing the story of the Pringles in the Middle East. The first book proved "a long struggle" to write, in part because of Manning's lack of confidence in her powers of invention: the book juxtaposes the Desert War experiences of a young officer, Simon Boulderstone, with the securer lives of the Pringles and their circle. Manning, fascinated by sibling relationships, and remembering the death of her own brother, also examined the relationship between Simon and his elder brother, Hugo. She felt inadequate in her ability to write about soldiers and military scenes; initial reviewers agreed, finding her writing unconvincing and improbable, though subsequent reviewers have been considerably kinder. While some parts of the book were inventions, she also made use of real life incidents. The opening chapter of The Danger Tree describes the accidental death of the young son of Sir Desmond and Lady Hooper. The incident was based on fact: Sir Walter and Lady Amy Smart's eight year old boy was killed when he picked up a stick bomb during a desert picnic in January 1943. Just as described in the novel, his grief stricken parents had tried to feed the dead boy through a hole in his cheek. whom she had known in Jerusalem. Like Pratt, Haggard committed suicide on a train from Cairo to Palestine, but in Haggard's case it followed the end of a relationship with a beautiful Egyptian woman, rather than unrequited homosexual love. After years of complaints about her publisher Heinemann, Manning moved to Weidenfeld & Nicolson, and remained with them until the end of her life. The Danger Tree was a considerable critical success, and though Manning was disappointed yet again that her novel was not shortlisted for the Booker prize, The Yorkshire Post selected it as their Best Novel of 1977. This award followed her appointment as a Commander of the Order of the British Empire in the 1976 Birthday Honours. With Field Marshal Montgomery's Memoirs as her guide, Manning found battle scenes easier to write in the second volume of the trilogy, The Battle Lost and Won. After a slow start, Manning wrote with certainty and speed; the book was completed in a record seven months and published in 1978. The book follows the Pringles as Rommel and the Afrika Korps approach Alexandria, where Guy is teaching. Egypt remains a place of privilege and sexual exchange for the non combatants and the Pringles' marriage slowly disintegrates.

Соңғы жылдар

1977 жылы оның 25 жылдан астам уақыт бойы жақын адамы және сенімді серігі Джерри Слэттеридің күрт қайтыс болуы Мэннингке терең әсер етті. Мэннингтің соңғы жылдары дене күшінің әлсіреуімен де қиындыққа толы болды; артрит оны қинады, нәтижесінде 1976 және 1979 жылдары жамбас сүйегі ауыстырылды, сондай-ақ Таяу Шығыста жұқтырған амебалық дизентерия салдарынан денсаулығы нашарлады. Мэннинг «Левант» трилогиясының соңғы романы – «Барлық нәрсенің қорытындысы» жұмысын бастады, онда Харриет Ұлыбританияға қайтуға келіседі, бірақ Гаймен қоштасқаннан кейін шешімін өзгертеді. Роман Харриеттің Сирия, Ливан және Палестинадағы саяхаттарын, Гайдың Харриеттің кемесінің қазасына байланысты Каирдегі жесірлік күйін, сондай-ақ Саймон Боулдерстоунның Эль-Аламейн шайқасында алған жарақатын және оның жазылу жолын суреттейді. «Барлық нәрсенің қорытындысы» авторының дүниеден өткеннен кейін жарық көрді, себебі 1980 жылдың 4 шілдесінде Мэннинг Уайт аралындағы достарына бара жатып ауыр инсульт алды. Ол 23 шілдеде Райд ауруханасында қайтыс болды; әдеттегідей, Смит Ирландиядан қайтарылып келгендіктен, оның қазасына куә болған жоқ. Ол оның «көзден жоғалуын» көре алмады және өзін айналдыру үшін Лондонға кетті. Мэннинг бұрыннан-ақ жиі кешігіп жүретін Смиттің оның жерлеу рәсіміне кешігіп жететінін болжаған еді, және оның болжамы дұрыс шықты. Оның қайғысы, жылаудан кенеттен шаттыққа дейінгі күйреулермен сипатталды, бұл Мэннингтің «Барлық нәрсенің қорытындысы» романында Гай Принглдің Харриеттің қазасына қалай реакция жасайтынын елестегенімен дәл келіп жатты. Мэннингтің денесі кремацияланып, күлі Уайт аралындағы Биллингхэм уәлиханасына жерленді. Мэннинг жазушы ретінде танылмауына ұзақ уақыт бойы наразылық білдірді және күйеуі мен достары оның талантының танылатынын және оның шығармалары жылдар бойы оқылатынын айтқанда көңілі тоймады. «Мен қазір, міне, қазір шынымен атақты болғым келеді», - деді ол. Кездейсоқ болғанымен, оның даңқы мен оқырмандарының саны оның өлімінен кейін айтарлықтай артты; Эмма Томпсон мен Кеннет Бранагтың қатысуымен түсірілген «Соғыс бақыты» телесериалы 1987 жылы іске асырылып, оның туындыларын кең көрерменге жеткізді.

Manning was deeply affected by the sudden death in 1977 of Jerry Slattery, her lover and confidant for more than a quarter of a century. Manning's last years were also made difficult by physical deterioration; arthritis increasingly affected her, leading to hip replacements in 1976 and in 1979 and she suffered poor health related to amoebic dysentery caught in the Middle East. Manning began work on the final novel in The Levant Trilogy, The Sum of Things, in which Harriet agrees to sail home to the UK, but having said goodbye to Guy, changes her mind. The novel describes Harriet's travels in Syria, Lebanon and Palestine, observes Guy's supposed widowerhood in Cairo after he hears of the sinking of Harriet's ship, and follows Simon Boulderstone's injury during the battle of El Alamein and recovery. The Sum of Things was published posthumously, for on 4 July 1980 Manning suffered a severe stroke while visiting friends in the Isle of Wight. She died in hospital in Ryde on 23 July; somewhat typically, Smith, having been recalled from Ireland, was not present when she died. He could not bear to see her "fade away" and had gone to London to keep himself busy. Manning had long predicted that the frequently tardy Smith would be late for her funeral, and he almost was. His mourning period, characterised by abrupt transitions from weeping to almost hysterical mirth, was precisely how Manning had imagined Guy Pringle's reaction to Harriet's supposed death in The Sum of Things. Manning was cremated and her ashes buried at Billingham Manor on the Isle of Wight. Manning had long complained about the lack of recognition she had received as a writer and was not consoled when her husband and friends responded that her talent would be recognised, and her works read for years to come. "I want to be really famous now, Now", she retorted. As it happened, her renown and readership developed substantially after her death; a television serialisation of Fortunes of War starring Emma Thompson and Kenneth Branagh finally came to fruition in 1987, bringing her work to a wider audience.

Қабылдау

"Соғыс сәттілігі" өлімінен кейін танымал болғанына қарамастан, Мэннингтің көптеген кітаптары сирек оқылады және сыншылардың аз назарына ие. Оның кітаптарынан тек "Соғыс сәттілігі", "Махаббат мектебі", "Венераның көгершіндері", "Жаңбырлы ормандар" және "Романтикалық батыр" ғана басылымда қалып отыр. Оның кейбір романдары, көбінесе "Соғыс сәттілігі", француз, неміс, фин, швед, дат, испан, грек, румын және иврит тілдеріне аударылған. Оның өмірінде болғандай, пікірлер екіге бөлінген: кейбіреулер оның кітаптарын "өз бетіншелікке берілу және өзіне сын көзбен қарамаушылықпен кемшілікке ұшыраған" деп санайды және этникалық және діни топтардың бейнелерін стереотиптік және карикатуралық деп сынап, бағалайды. Оның сюжеттері көбінесе тура және метафоралық мағынада саяхаттар, одиссеялар және ізденістер ретінде сипатталады, физикалық, мәдени және тарихи аспектілерді қамтиды және кеңінен бағаланады, сондай-ақ Мэннингтің "румындарға деген жеккөрушілігін жасыра алмауы" да атап көрсетіледі. Романнан алынған үзінділер әйелдердің соғыс жазбалары жинақтарында қайта басылды. Теодор Штайнберг "Соғыс сәттілігін" эпикалық роман ретінде қарастыруды ұсынады, оның кең ауқымын және тарихтың шешуші сәтінде орналасқан көптеген қызықты кейіпкерлерін атап көрсетеді. Басқа эпикалық романдар сияқты, бұл кітаптар да өзара байланысты жеке және ұлттық тақырыптарды зерттейді. Трояның құлауына жиі сілтеме жасалады, соның ішінде Гай Принглдің Шекспирдің "Тройл мен Крессида" пьесасын қоюы, онда британдық эмигранттар өздерін ойнаса, Румыния мен Еуропа құлайтын Трояның көрінісін бейнелейді. Штайнбергтің пікірінше, кітаптар соғысқа әйел кейіпкердің көзімен қарап, эпикалық романдардың дәстүрлі ерлер жанрлық нормаларына қарсы шығады, "оның айналасындағы адамдардың көзқарастарымен жиі салыстырады". Керісінше, Адам Пиетте романдық циклды сәтсіз эпос деп санайды, ол "Гарриеттің өзіне аянышпен үйленген өміріне берілгендігі" арқылы соғыстың радикализмімен және оның құрбандарының тағдырымен (Гай мен оның саяси белсенділігі арқылы бейнеленген) айналыспай, өзгеруді басуға тырысқан Суық соғыстың өнімі деп көрсетеді.

The posthumous popularity of Fortunes of War notwithstanding, most of Manning's books are rarely read and have received little critical attention. Of her books, only Fortunes of War, School for Love, The Doves of Venus, The Rain Forest and A Romantic Hero remain in print. Some of her novels, most often Fortunes of War, have been translated into French, German, Finnish, Swedish, Danish, Spanish, Greek, Romanian and Hebrew. As in her lifetime, opinions are divided; some assert that her books are "flawed by self indulgence and a lack of self judgment", and criticise portrayals of ethnic and religious groups as stereotyped and caricatured. Her plots are often described as journeys, odysseys and quests in both literal and metaphorical senses. including physical, cultural and historical aspects have been widely admired, and for Manning's inability to "conceal her antipathy towards all things Romanian". Excerpts from the novels have been reprinted in collections of women's war writing. Theodore Steinberg argues for the Fortunes of War to be seen as an epic novel, noting its broad scope and the large cast of interesting characters set at a pivotal point of history. As with other epic novels, the books examine intertwined personal and national themes. There are frequent references to the Fall of Troy, including Guy Pringle's production of Shakespeare's Troilus and Cressida in which British expatriates play themselves while Romania and Europe mirror the doomed Troy. In Steinberg's perspective, the books also challenge the typically male genre conventions of the epic novel by viewing the war principally through the eyes of a female character "who frequently contrasts her perceptions with those of the men who surround her". In contrast, Adam Piette views the novel sequence as a failed epic, the product of a Cold War desire to repress change as illustrated by "Harriet's self pityingly dogged focus on their marriage" without dealing with the radicalism of the war, and fate of its victims as represented by Guy and his political engagement.

Басқа жұмыстар

Мэннингтің басқа да еңбектері көбінесе екі трилогияға қадамдар ретінде сипатталған. Иерусалимде өтетін екі кітабы, "Жоғалғандар арасындағы суретші" (1949) және оның алғашқы коммерциялық және сындық сәттілігі болған "Махаббат мектебі" (1951) соғыс, отаршылдық және британ империализмі тақырыптарын зерттеудегі алғашқы қадамдар еді. Оның Эмин Паша мен Генри Стэнли туралы "Таңғажайып экспедиция" (1947) кітабы жақсы пікірлер алды, ал Ирландия туралы "Арманды жағалау" (1950) саяхат кітабы тіпті оның ескі досы Луис МакНейстен де ара-жібірлі баға алды, бірақ осы және Мэннингтің басқа ирланд жазуларынан алынған үзінділер кейіннен жоғары бағаланып, антологияларға енді. Мэннингтің "Тамаша мысықтар" (1967) кітабы көбінесе оның өте жақсы көрген үй жануарлары туралы екені анықталды, ал "Санди Таймс" газетіндегі Стиви Смиттің пікірі кітаптың "жаңалықтан гөрі алаңдатушы" екенін айтты. Ол сонымен қатар жақсы қаралған "Өсіп келе жатыр" (1946) және "Романтикалық батыр және басқа да әңгімелер" (1967) атты екі әңгіме жинағын жариялады; соңғысы бұрынғы томнан сегіз әңгімені қамтыды және өлімге беттегендік сезімімен толы болды.

Соғыс

Басқа әйелдердің соғыс туралы көркем шығармаларынан өзгеше, Мэннингтің туындылары үй майданындағы өмірді баяндамайды. Оның орнына, ирландиялық және Екінші дүниежүзілік соғыс туралы шығармалары майданның алдында және тылындағы соғысқа қатысушылар мен бейбіт азаматтарды көрсетеді. Мэннингтің пікірінше, соғыстар – орын мен ықпал үшін күрес, ал "Мэннинг өзінің алуан бейнелері мен иллюзиялары арқылы жер үшін болған соғыстардың мәңгілік екенін еске салады". Оның кітаптары британдық батырлықты немесе бейкүнә азаматтарды дәріптемейді, керісінше соғыстың себептері мен қауіптері сырттан ғана емес, іштен де туындайтынын, ең қауіпті жағдайлар өз британдықтардан келетінін көрсетіп береді. Әскерилер батырлықтан аулақ, ал британдық биліктің ресми жауаптары күлкілі етіп бейнеленеді. "Соғыстың бақыты" кітабында қақтығыс көбінесе азамат әйелдің, бақылаушының көзқарасынан қарастырылады, бірақ кейінгі кітаптарда Саймон Боулдерстоунның жауынгерлік тұрғысы да қосылған. Дегенмен, кейінгі сыншылар оның соғыс суреттемелерін жарқын, терең және көндірішті деп бағалайды. Оның кітаптары соғыс пен оның қорқынышына айыптама ретінде қызмет етеді; Уильям Герхарди 1954 жылы "Жоғалғандар арасындағы суретші" туралы "соғыс мұндай тар шеңберге сыйып, линза қағазды күйдіріп, жақын тұтандырады" деп жазған.

Отаршылдық және империализм

Мэннинг шығармаларының басты тақырыбы – құлдыраудағы Британ империясы. «Британ империализмі – сыбайлас жемқор және өзімшіл жүйе, ол бұзылуға лайық ғана емес, тіпті бұзылуға жақын», – деп жазады Штайнберг. Мэннингтің романдарының британдық кейіпкерлерінің көпшілігі британдық үстемдік пен империализмнің заңдылығын мойындайды және отарлаушылық ықпалын құптайды деп сенетін елдерде қарсы алатындықтарымен күреседі. Осы тұрғыдан алғанда, Харриет кейіпкері, сүргінші және әйел ретінде шеттетілгендіктен, қанаушы да, қанауға ұшыраған да болып табылады, ал Гай, Принц Якимов және Софи сияқты кейіпкерлер басқаларға түрлі күш пен билік түрлерін жүзеге асыруға тырысады, бұл Британ империясының ұлттық қақтығыстары мен империализмін шағын көріністе көрсетеді. Маннингтің шығармаларын отаршылдық және постколониалдық тұрғысынан зерттеген Филис Ласснер тіпті жанашыр кейіпкерлердің отаршылдыққа қатысқандығын мойындамайтынын атап көрсетеді; Принглдердің жауаптары «отаршылдықтағы мәртебесі мен отарланғандардың арасындағы күрделі қарым-қатынасты» көрсетеді, ал Левант трилогиясында тікелей сөз беруге мүмкіндік алмайтын египеттіктер де өз елінің субъективтілігін көрсетеді. «Жоғалғандар арасындағы суретші» (1949) романында Мэннинг империализм мен көпмәдениеттіліктің қақтығысынан туындайтын нәсілдік шиеленісті бейнелейді және басқа соғыс романдарындағыдай, британдықтардың нәсілшіл нацизмді жеңуге тырысып, британдық отаршылдықпен бірге жүргізілетін саяси қиындықтарды бағалайды. «Махаббат мектебі» (1951) арабтардың, еврейлердің және репрессивті отаршылдық биліктің өкілдері тұратын қаладағы жетім баланың көңіл көшіру сапары туралы әңгімелейді, ал отаршылдық билік романда суық, өзімшіл және антисемит Мисс Бохун кейіпкерімен бейнеленген. Мэннинг осы тақырыптарды тек Еуропа мен Таяу Шығыстағы ірі романдарында ғана емес, сонымен қатар ирландтық әдебиетінде, «The Wind Changes» (1937) және мансабының басында жазылған сегіз әңгімесінде де зерттейді. Бұл жеке басының дағдарысы Мэннингтің өзінің ирланд анасы мен британдық теңізші офицерінің қызы болуымен байланысты болуы мүмкін. Ив Паттен Мэннингтің шығармаларындағы «лиминалдылықтың кең таралған сезімі» мен босқындардың қайта-қайта келетін бейнесін атап көрсетеді. Маннингтің соғыс кезінде босқын ретінде бастан өткерген қорқынышты және бағдарсыздық тәжірибесі адамдардың баспанасыз қалуына деген қызығушылығын күшейтті. Оның жазуы босқындардың көпшілігінің жағдайына деген терең алаңдаушылығын көрсетеді, олар «тоқыраған және моральдық тұрғыдан әлсіз» деп сипатталады, батыстың тұрақтылық және ұлттық ережелеріне қарсы шығады. Мэннинг әйелдердің құқықтарын, әсіресе әдеби еңбекақының теңдігін қолдады, бірақ әйелдер қозғалысына қарсы болды, «олар өзін осылай көрсетуге тырысады. Олардың ешқайсысын сұлу деп айтуға болмайды. Көпшілігінің беті қамыр сияқты», – деп жазды. Мэннингтің кітаптарында «әйелдік» сөзі тұрған жерде оның мағынасы кемсітушілікпен байланысты, және ол әйелдердің өзін-өзі қанағаттандыруы, ақымақтығы, айлакерлігі және хитромен байланысты болады, ал мансабының басында ол өзінің жынысын псевдоним мен әріптердің бас әріптерін пайдаланып жасырды. Мэннингке еркек кейіпкерлерді жасау оңай болды, ал Треглоун бұл Мэннингтің өлі туған баласына деген қайғысының көрінісі болуы мүмкін деп болжайды.

A major theme of Manning's works is the British empire in decline. "British imperialism is shown to be a corrupt and self serving system, which not only deserves to be dismantled but which is actually on the verge of being dismantled", writes Steinberg. The British characters in Manning's novels almost all assume the legitimacy of British superiority and imperialism and struggle with their position as oppressors who are unwelcome in countries they have been brought up to believe welcome their colonising influence. In this view, Harriet's character, marginalised as an exile and a woman, is both oppressor and oppressed, while characters such as Guy, Prince Yakimov and Sophie seek to exert various forms of power and authority over others, reflecting in microcosm the national conflicts and imperialism of the British Empire. Phyllis Lassner, who has written extensively on Manning's writing from a colonial and post colonial perspective, notes how even sympathetic characters are not excused their complicity as colonisers; the responses of the Pringles assert "the vexed relationship between their own status as colonial exiles and that of the colonised" and native Egyptians, though given very little direct voice in The Levant Trilogy, nevertheless assert subjectivity for their country. In The Artist Among the Missing (1949), Manning illustrates the racial tensions that are created when imperialism and multiculturalism mix, and, as in her other war novels, evaluates the political bind in which the British seek to defeat racist Nazism while upholding British colonial exploitation. The School for Love (1951) is the tale of an orphaned boy's journey of disillusionment in a city that is home to Arabs, Jews and a repressive, colonial presence represented in the novel by the cold, self righteous, and anti Semitic character of Miss Bohun. Manning explores these themes not only in her major novels set in Europe and the Middle East, but also in her Irish fiction, The Wind Changes (1937) and eight short stories which were mostly written early in her career. This crisis of identity may reflect that of Manning herself as the daughter of an Irish mother and a British naval officer. Eve Patten notes the "pervasive sense of liminality" and the recurrent figure of the refugee in Manning's work. Early literary interest in displacement was reinforced by Manning's own terrifying and disorientating experiences as a refugee during the war. Her writing reflects her deep concern for the realities of most refugees, who are portrayed as "a degraded and demoralised Other", challenging complacent Western notions of stability and nationality. Manning supported the rights of women, particularly equal literary fees, but had no sympathy for the women's movement, writing that "[t]hey make such an exhibition of themselves. None can be said to be beauties. Most have faces like porridge." In Manning's books, the word "feminine" is used in a derogatory sense, and tends to be associated with female complacency, foolishness, artifice and deviousness, and early in her career she obscured her gender using a pseudonym and initials. Manning found it easier to create male characters, In contrast, Treglown hypothesised that it reflected Manning's ongoing grieving for her stillborn child.