Уэльстік Регби: Ұлттық Мәдениет пен Тарихы

Кіріспе

Уэльстің ұлттық спорты

Уэльстегі регби одағы (undeb rygbi) уэльстің ұлттық мәдениетінің маңызды бөлігі саналады. Регби одағының 1850 жылдары Уэльске келгені есептеледі, ал ұлттық ұйым – Уэльс регби одағы (WRU) 1881 жылы құрылды. Уэльс регби одағындағы ең сәтті ұлттық командалардың бірі саналады, Англиядан кейін ең көп алты ұлттың чемпионатын жеңіп алды, сондай-ақ 1987, 2011 және 2019 жылдары Регби әлем чемпионатының жартылай финалына үш рет жетті, алғашқы турнирде 3-орынды, ал 2011 жылы үшінші орын үшін өткен ойында қайтадан 4-орынды иеленді. 1970 жылдардағы уэльстік құраманы барлық уақыттағы ең ұлы ұлттық команда деп есептейді, осы кезеңде Регби әлем чемпионаты болғанда, Уэльс әлем чемпиондары тізіміне енген болар деген пікірдегі сарапшылар көп. 2021 жылдың қараша айына дейін олар әлемдік рейтингте 8-орында тұр. Ұлттық құрама WRU-ға тиесілі «Принципалитет» стадионында ойнайды және жыл сайынғы алты ұлттың чемпионатында, сондай-ақ барлық Регби әлем чемпионаттарында қатысады. Уэльс World Rugby (WR) бойынша бірінші деңгейдегі ел саналады. Уэльс жыл сайынғы World Rugby Sevens Series турниріндегі 15 «негізгі команданың» бірі ретінде де қатысады және 2009 жылғы Регби әлем чемпионатының жетілігі бойынша жеңіске жетті. Уэльстегі негізгі ішкі жарыс – Біріккен регби чемпионаты (бұрын Pro 14, ал одан бұрын Селтик лигасы деп аталған). Төрт аймақтық команда (Ospreys, Cardiff, Scarlets және Dragons) Уэльстің өкілі болып табылады, бұл жарысқа Ирландия, Шотландия, Италия және Оңтүстік Африка командалары да қатысады. Аймақтық командалар сонымен қатар Еуропалық регби чемпиондар кубогы мен Еуропалық регби сын-тест кубогында да өнер көрсетеді. URC төмендегі деңгейде, 200-ден астам WRU-ға мүше клубтар Уэльс жоғары лигасы мен төменгі дивизиондарда клубтық регбиді ұсынады. Тарихи тұрғыдан алғанда, Уэльс ұлттық құрамасын қалыптастырған төрт ірі клуб – Cardiff, Newport, Swansea және Llanelli болды, бірақ соңғы 120 жылда танымалдық үшін күрескен және ұлттық спорттық батырларды тәрбиелеген басқа да клубтар бар: Bridgend, Neath, Pontypool, Pontypridd және Англиядан келген London Welsh. 2019 жылдың ақпан айына қарай Уэльс регби одағы аймақтардың санын қарастырып жатыр, қаржыландыру мақсатында екі немесе үш «супер команданы» біріктіру мүмкіндігі зерттелуде.

Rugby union in Wales (undeb rygbi) is considered a large part of Welsh national culture. Rugby union is thought to have reached Wales in the 1850s, with the national body, the Welsh Rugby Union (WRU) being formed in 1881. Wales are considered to be one of the most successful national sides in Rugby Union, having won the most Six Nations Championships after England, as well as having reached 3 World Cup semi finals in 1987, 2011 and 2019, having finished 3rd in the inaugural competition and having finished 4th in 2011 in a repeat of the first third place play off. The Welsh team of the 1970s is considered to be arguably the greatest national team of all time, prompting many experts in the game to suggest that had the Rugby World Cup existed during this period, Wales would be amongst the list of World Cup winners. As of November 2021, they are ranked 8th in the world. The national team play at the WRU owned Principality Stadium, and compete annually in the Six Nations Championship, as well as having competed at every Rugby World Cup. Wales are ranked as a tier 1 nation by World Rugby (WR). Wales also competes as one of the 15 "core teams" in the annual World Rugby Sevens Series, and won the 2009 Rugby World Cup Sevens. The main domestic competition in Wales is the United Rugby Championship (formerly called Pro 14, and before that the Celtic League). Four regional sides (Ospreys, Cardiff, Scarlets, and Dragons) represent Wales in the competition, which also includes sides from Ireland, Scotland, Italy, and South Africa. The regional sides also compete in the Europe wide European Rugby Champions Cup and European Rugby Challenge Cup. Beneath the URC, club rugby is represented by over 200 WRU affiliated clubs who play in the Welsh Premier Division and the lower Welsh Divisional leagues. Historically the four major Welsh club teams that have shaped the Welsh national team have been Cardiff, Newport, Swansea and Llanelli, though other clubs which have fought for prominence and provided national sporting heroes during the last 120 years include Bridgend, Neath, Pontypool, Pontypridd, and England exiles London Welsh. As of February 2019 the Welsh Rugby Union are reviewing the number of regions, with potential consolidation for funding two or three super teams.

Уэльсте регбидің дамуы 1850-1900 жылдар

Регби сияқты ойындар Уэльсте ұзақ тарихқа ие, ғасырлар бойы cnapan сияқты ойындар ойналып келген. Регби 1850 жылы Уэльске жеткен сияқты, профессор Роуленд Уильямс оны Кембриджден Лампетердегі Сент-Дэвид колледжіне әкелген, сол жылы алғашқы уэльстік регби командасы құрылды. Регби Уэльсте алғашқыда Уэльс колледждерінің түлектерінің немесе ағылшын колледждері мен университеттерінің студенттерінің Оңтүстік Уэльстің ірі өнеркәсіптік орталықтарына оралуы арқылы тарады. Бұл 1870 жылдардың басында спортты қабылдаған алғашқы клубтарда көрінді, Нейт RFC алғашқы уэльстік клуб ретінде танылды. Уэльс регбиінің күші келесі жылдары дамыды, оны Ньюпорттың "үлкен төртеуіне" (Леуэллин Ллойдтың капитандығымен 1900/01 және 1902/03 маусымдары арасында тек жеті ойында жеңіліске ұшырады), Кардифф, Лланнелли (1894 және 1895 жылдары тек екі рет жеңіліске ұшырады) және Суонси клубтары жатқызуға болады. Индустрияландыру мен теміржолдардың пайда болуымен регби де тарады, өйткені жұмысшылар ойынды негізгі қалалардан Оңтүстік Уэльстің жаңа болат және көмір қалаларына әкелді. 1876 жылы Мертир, 1874 жылы Брекон, 1877 жылы Пеннигрэйг құрылды; қалалар жаңа спортты қабылдағанда, жаңа индустриялық Уэльстің өсуі мен кеңеюін көрсетті. 19-ғасырда құрылған клубтармен қатар, көптеген қалаларды мекендеген көптеген "қарақал" командалар, бейресми паб немесе әлеуметтік командалар болды, олар тез құрылып, таратылды. Мысалы, Лланнелиде 1880 жылдары Лланнели RFC ғана емес, сонымен қатар Говер Роуд, Сейзидерс, Морфа Рейнджерс, Проспект Плейс Роверс, Верн Фундри, Купер Миллс Рейнджерс, Нью Док Строллерс, Воксхолл Джуниорс, Мунлайт Роверс және Гилберт Стрит Роверс болды. Бұл командалар келіп-кетіп, кейбіреулері қазіргі кездегі тұрақты клубтарға бірікті. Кардифф RFC өзі үш командадан, Гламорган, Тредегарвилл және Вандердерс футбол клубтарынан құрылды. Оңтүстік Уэльс футбол клубы 1875 жылы стандартты ережелерді енгізу және спортты кеңейту үшін құрылды, ал одан кейін 1881 жылы құрылған Уэльс футбол одағы құрылды. WFU құрылғаннан кейін (1934 жылы Уэльс регби одағына айналды), Уэльс халықаралық матчтарда бәсекелесе бастады, алғашқы ойын Англияға қарсы, сондай-ақ 1881 жылы өтті. Бірінші Уэльс командасы, әр түрлі географиялық клубтармен бірге, Уэльстің күшін шын мәнінде білдірмейтін сияқты. Команданың құрамына негізінен Кембридж және Оксфорд университеттерінің түлектері кірді, ал Англиядан жеңілгеннен кейін жергілікті баспасөзде іріктеу қатты сынға ұшырады. Жорж Траверс сияқты мамандандырылған ойыншыларды енгізу арқылы WFU енді Уэльсті бейнелейтін "ең жақсы ойыншыларды" таңдауға болмайды, оларға тактикалық ойлау керек және алаңдағы нақты жұмысты атқара алатын адамдарды таңдауға тура келді. Уэльс регбиінің бұл кезеңінде ұлттық ойыншылардың басым бөлігін қамтамасыз ететін "Үлкен Төрт" клубтарының ұстанымы сәл төмендеді. WFU әлі де Свонси мен Ньюпорт сияқты шебер ойыншыларды қамтамасыз ету үшін Свонсиге және Ньюпортқа жүгінуге бейім болды және әдетте Свонсидің Джонс пен Оуэн сияқты клубтың жартылай қорғаушыларын бірге ұстады. Бірақ бұл "Рхондда Форвард" енгізілген кезде, көмір, темір және қалайы кен орындарында күн сайын жұмыс істейтін ер адамдар Уэльстің алдыңғы қатарына кірді. Өздерінің күш-қуаты мен агрессивті талқаны үшін таңдалған Трехерберттен Дай "Тарв" Джонс және Пенниграйгтен Дай Эванс сияқты ойыншылар алдыңғы қатарға күш-қуат қосты. Халықаралық регбидің прогрессивті кезеңі болғанымен, бұл кезең бастапқыда көптеген клубтар үшін тойымдылық қозғалысы түрінде кері қарай түсті. 1900 жылдардың басында регби кен өндіру және болат өндіру қауымдастықтарының жас жігіттеріне зұлым азғыру ретінде қаралды, бұл зорлық-зомбылыққа және ішімдікке әкелді, ал аңғар аймақтары әсіресе күшті Нонконформисттік баптистік қозғалыстың бөлігі болды. Діни жаңғыру кейбір қауымдастықтардың регбиден мүлдем бас тартуын және Сэнгенид сияқты жергілікті клубтардың бірнеше жылға таратылуын көрсетті. Тек 1910 жылдары ғана регбиге деген әлеуметтік көзқарас өзгеше өзгерді, оны шахта иелері үлкен әлеуметтік біріктіруші ретінде көтеріп, Америкадағы бейсбол сияқты 'қауымды біріктіру көзі ретінде бейнеленді, өйткені ол азаматтық мақтаныш орнатты'. Англиядағы ойыннан айырмашылығы, Уэльстегі регби одағы ешқашан жоғары білімді ерлер үшін спорт ретінде қарастырылмаған. Бұл алғашқы халықаралық Уэльс командасында дамыған болса да, спорттың жұмысшы таптық аймақтарына жылдам сіңірілуі регбидің орта және жоғары таптар үшін спорт ретіндегі байланысын үзіп жіберді. Регби индустрияландырылған Уэльс аймақтарының еңбекқор адамдарымен байланыстырылғандықтан, спорт индустрияның қиындықтарынан да қашқан жоқ екенін атап өткен жөн. 1913 жылы Сэнгенид командасының бес мүшесі Ұлыбританиядағы ең қорқынышты шахта апаттарында қаза тапты, ал көптеген адамдар индустрияның тудырған "ұзақ созылған өлімдерден" қаза тапты. Бірінші дүниелік соғыс кезінде жағдай одан да нашар болды, көптеген командалар мүшелерін жоғалтты, соның ішінде Чарли Притчард және Джонни Уильямс сияқты уэльстік халықаралық ойыншылар да бар еді.

Rugby like games have a long history in Wales, with games such as cnapan being played for centuries. Rugby seems to have reached Wales in 1850, when the Reverend Professor Rowland Williams brought the game with him from Cambridge to St. David's College, Lampeter, which fielded the first Welsh rugby team that same year. Rugby initially expanded in Wales through ex pupils of the Welsh colleges settling, or students from English colleges and universities returning to the larger industrial hubs of South Wales. This is reflected in the first clubs to embrace the sport in the early to mid 1870s, with Neath RFC widely recognised as the first Welsh club. The strength of Welsh rugby developed over the following years, which could be attributed to the 'big four' South Wales clubs of Newport (who lost only seven games under the captaincy of Llewellyn Lloyd between the 1900/01 and 1902/03 seasons), Cardiff, Llanelli (who lost just twice in 1894 and 1895) and Swansea. With the coming of industrialisation and the railways, rugby too was spread as workers from the main cities brought the game to the new steel and coal towns of south Wales. Merthyr formed in 1876, Brecon in 1874, Penygraig in 1877; as the towns adopted the new sport they reflected the growth and expansion of a new industrial Wales. In the 19th century as well as the established clubs there were many 'scratch' teams populating most towns, informal pub or social teams that would form and disband quickly. Llanelli, as an example, in the 1880s was home not only to Llanelli RFC, but also to Gower Road, Seasiders, Morfa Rangers, Prospect Place Rovers, Wern Foundry, Cooper Mills Rangers, New Dock Strollers, Vauxhall Juniors, Moonlight Rovers and Gilbert Street Rovers. These teams would come and go, but some would merge into more settled clubs which exist today, Cardiff RFC was itself formed from three teams, Glamorgan, Tredegarville and Wanderers Football Clubs. The South Wales Football Club was established in 1875 to try to incorporate a standard set of rules and expand the sport and this was succeeded by the Welsh Football Union which was formed in 1881. With the forming of the WFU (which would become the Welsh Rugby Union in 1934), Wales began competing in recognised international matches, with the first game, against England, also in 1881. The first Welsh team although fairly diverse in the geography of the clubs represented, did not appear to truly represent the strength available to Wales. The team was mainly made up of ex Cambridge and Oxford university graduates and the selection was heavily criticised in the local press after the crushing defeat by England. With the introduction of specialised players like hooker George Travers, the WFU could no longer choose the 'best players' to represent Wales, they needed to think tactically and choose people who could do a specific job on the pitch. This period of Welsh rugby would see the grip of the 'Big Four' clubs providing the bulk of national players, slip slightly. The WFU still tended to turn to the likes of Swansea and Newport to supply the skillful back players and usually kept club half back pairings together such as Jones and Owen of Swansea. But it was the introduction of the 'Rhondda Forward' which saw men who worked day in day out in the coal, iron and tin mines enter the Welsh front row. Chosen for their strength and aggressive tackling, players such as Dai 'Tarw' Jones from Treherbert and Dai Evans from Penygraig added muscle to the front row. Although a progressive time for international rugby, this period initially saw regression for many of the club sides in the form of the temperance movement. In the early 1900s, rugby was seen as a wicked temptation to the young men of the mining and steel communities, leading to violence and drink, and the valley areas in particular were part of a strong Nonconformist Baptist movement. The religious revival saw some communities completely reject rugby and local clubs, like Senghenydd, disbanded for several years. It wasn't until the 1910s that the social view of rugby would change the other way, fostered by mine owners as a great social unifier; and like baseball in America would be portrayed as a ' source of community integration because it installed civic pride'. Unlike the game in England, rugby union in Wales was never seen as a sport for gentlemen of higher learning. Although this was fostered in the first international Welsh team, the fast absorption of the sport into the working class areas appeared to sever the link of rugby as a sport for the middle and upper classes. As rugby became linked with the hard working men of the industrialised areas of Wales, it should also be noted that the sport did not escape the hardships of the industries. In 1913 five members of the Senghenydd team were killed in Britain's worst colliery disaster and many more lost their lives in the 'slow drip' of deaths caused by the industries. Far worse was to follow during the conflict of World War I when many teams lost members, including Welsh internationals like Charlie Pritchard and Johnny Williams.

Соғыстан кейінгі Уэльс регбиі 1920-1930 жылдар

1920 жылдар Уэльс регбиі үшін қиын кезең болды. Алғашқы алтын дәуір аяқталды, ал төрт «үштік тәжді» жеңген командалардың құрамындағы ойыншылар Ұлы соғыстан бұрын тарап кетті. Соғысты Уэльстің сәулетінің төмендеуіне кінәлауға болмайды, себебі барлық елдер жас таланттарын шамамен бірдей жоғалтты. 1910 жылға дейін Уэльстің көптеген дарынды жұлдыздары регбиден зейнеткерлікке шыққандықтан, соғысқа дейінгі жылдары турнирде жеңіске жете алмауы сезілді. Бірақ регби алаңында Уэльстің сәтсіздігінің басты себебі – Уэльстің ел ретіндегі экономикалық қиындықтары болуы мүмкін. Бірінші дүниежүзілік соғыс көмірге қанағаттандырылмайтын сұраныс тудырды, ал 1920 жылдары көмірге деген қажеттіліктің төмендеуі Оңтүстік Уэльс аңғарларындағы кең ауқымды жұмыссыздыққа әкелді. Бұл өз кезегінде адамдардың жұмыс іздеп Уэльстің шегінен тысқары жерлерге көшіп кетуіне себеп болды. Бұл әсер көмір тасымалына тәуелді Ньюпорт және Кардифф қалаларында да сезілді. Кенеттен кәсіби лиганың шақыруы одақта ойнағаны үшін ақша ала алмайтын жігіттерге өте тартымды болды. 1919 мен 1939 жылдар аралығында 48 уэльстік регбиші лига регбиіне қосылды. Спорттан үш толық ұлттық құраманың шығуы тек сынақтан өтетін және клуб мүшелерінің қаншасы спортты тастағанын көрсетеді. Лигаға өткен ерекше ойыншылардың арасында Кардиффтен Джим Салливан, Аберкарннан Уильям Абессалом және Треорчиден Эмлин Дженкинс болды. Хаверфордвест 1926-1929 жылдары таратылды, Пемброк док квинстері 1927 жылға қарай 5 мүшеге дейін азайтылды, ал аңғарларда Трехерберт, Ллвинипия және Нантиффиллон клубтары 1930 жылға дейін жоғалып кетті. Тіпті Понтипул сияқты ірі клубтар да аман қалмады; 1927 жылы олар Уаратахтар мен Маорилермен ойнап, жеңіске жетті, ал 1930 жылы 2000 фунт стерлинг қарызға батып, банкроттыққа тап болды. Уэльстің футбол одағындағы құлдыраудың тағы бір себебі Уэльстегі футболдың жақсаруымен байланысты болуы мүмкін. Дәстүрлі түрде Солтүстік Уэльске көбірек байланысты қарастырылатын футбол, Кардифф футбол клубының 1920 жылдардағы жетістіктері көптеген жанкүйерлерді қатты қызықтырды. 1925 және 1927 жылдардағы екі А. А. Кубок финалдарында Кардифф бұрынғыдан беймәлім «футбол» спортын жанкүйерлер мен спортшылар үшін өте тартымды етті. «Скарлеттер» өздерінің адал жанкүйерлерінің қолдауына ие болды, олар қызықты, жоғары ұпайлы ойындармен сыйланды. Олардың арасында Альберт Дженкинс, Айвор Джонс және Арчи Скайм болды. Ұлттық құраманың кейбір жекелеген жеңістерінен басқа, 1920 жылдары клуб немесе ел деңгейінде Уэльс регбиіне қуантарлық ештеңе болған жоқ; бірақ сол онжылдықта жаңарудың тұқымдары себілді. 1923 жылдың 9 маусымында Кардиффте Уэльс орта мектептерінің регби одағы құрылды. Оны Порт орта мектебінің директоры доктор Р. Чалке, WRU мүшелері Хорас Лайн (президент) және Эрик Эванс (хатшы) құрды. Келесі жылдары Кардифф орта мектебі, Ланнелли округі мектебі, Лландовири және Крайст колледжі, Брекон сияқты мектептер алдағы жылдары Уэльс қатарын толтыратын ойыншылардың буынын тәрбиеледі. Уэльс Англия мен Шотландияның регбиге қатысты тәсілдерін үлгі етіп алды, яғни регбиді жастық шақтан, жасөспірім кезеңінен бастап ересек жасқа дейін дамыту қажеттігін түсінді. 1920 жылдар Батыс Уэльс регби одағының құрылуымен аяқталды, бұл бастапқыда өсудің оңды көрсеткіші болып көрінді, бірақ шындығында одақ WRU-дан бақылауды алу үшін батыс клубтарымен құрылды. Батыс Уэльс клубтары бас ұйымның қабылдаған шешімдеріне көңілі толмады және Одақтың төменгі деңгейдегі клубтарға қызығушылық танытпайтынына сенді, бұл оларға үлкен клубтарға азық-түлік беруге мүмкіндік берді.

The 1920s were a difficult time for Welsh rugby. The first golden period was over and the players that made up the teams that won four Triple Crowns had already disbanded before the Great War. The war could not be blamed for the downturn in Welsh fortunes as all the home nations lost their young talent in equal numbers. The fact that so many of Wales' talented stars had retired from rugby before 1910 was felt when Wales failed to win the tournament in the few years leading up to the war. But the main reason for Welsh failure on the rugby pitch can be mapped to an economic failures of Wales as a country. The First World War had created an unrealistic demand for coal, and in the 1920s the collapse in the need for coal resulted in a massive level of unemployment throughout the south Wales valleys. This in turn led to mass emigration as people left Wales for work. The knock on effect was felt in the port cities of Newport and Cardiff, that relied on the transportation of coal. Suddenly the call of the professional league was a very strong draw to men who could not claim money for playing union. Between 1919 and 1939, Forty eight capped Welsh rugby union players joined league rugby. The fact that the equivalent of three full national squads left the sport can only allude to the number of trialists and club members that also left the sport. Exceptional players lost to the league game included Jim Sullivan of Cardiff, William Absalom of Abercarn and Emlyn Jenkins of Treorchy. Haverfordwest disbanded from 1926–29, Pembroke Dock Quins were reduced to 5 members by 1927 and in the valleys the Treherbert, Llwynypia and Nantyffyllon clubs had vanished before 1930. Even clubs of the size of Pontypool were not spared; in 1927 they were playing and beating the Waratahs and the Maoris, by 1930 they were £2,000 in debt and facing bankruptcy. Another reason for the fall in the Welsh union game can be placed on the improvement of football in Wales. Traditionally seen as a game more associated with North Wales, the success of Cardiff Football Club in the 1920s was a strong draw for many supporters. With two F. A. Cup Finals in 1925 and 1927, Cardiff were making the once unpopular sport of 'soccer' very fashionable, for fans and sportsmen alike. The Scarlets had an unswerving loyalty shown by their home supporters, who were repaid by exciting, high scoring matches. including Albert Jenkins, Ivor Jones and Archie Skym. Apart from a few sporadic victories from the national team, there appeared little to cheer about in the 1920s for Welsh rugby at club or country level; but the seeds of recovery were being planted during the same decade. On June 9, 1923 the Welsh Secondary Schools Rugby Union was established in Cardiff. Founded by Dr R Chalke, head of Porth Secondary School with WRU members Horace Lyne as president and Eric Evans as secretary. Over the coming years, schools such as Cardiff High School, Llanelli County School, Llandovery and Christ College, Brecon fostered a generation of players which would fill the Welsh ranks over the coming years. Wales had in effect begun to mimic the systems adopted by England and Scotland, that rugby should be nurtured from youth, through adolescence to adulthood. The 1920s closed with the formation of the West Wales Rugby Union, an event that initially appeared to be a positive indication of growth, but in fact the union was formed by western clubs to wrest control away from the WRU. The West Wales clubs had become disenchanted in decisions made by their parent body and believed the Union had no interest in the lower tier clubs, allowing them to become mere feeders for the bigger clubs.

Уэльстің қайта өркендеуі 1930-1939 жылдар

1930 жылдар Уэльстің халықаралық регбиі үшін сәтті басталып, Home Nations Чемпионатындағы жеңістерімен және күшті Уэльс командасының қалыптасуымен еректелді. 1931 жылғы Чемпионатта Уэльс Рейвенхиллде Ирландияны қызыл сызықтан өткізіп жеңіске жетті, бұл Уэльске титул ғана емес, Ирландияға Үштік тәжді де жоқ етті. Бұл Уэльс регбиінің бағының өзгеруіне нұсқау болғанымен, 1920 жылдары Уэльсті мазалаған мәселелер әлі де күшінде болды. Уэльсте депрессияның салдары сезіліп, клубтық регби тірі қалу үшін күресіп жатты. Тіпті WRU-да қиындықтар болды, себебі олардың өз алаңы болмады. Кардифф Армс жалға алынған, ал Сент-Хеленс уақытша пайдалануға берілген. Бастапқыда Уэльс регбиі үшін тағы бір дағдарысқа толы онжылдық сияқты көрінген кезең, шын мәнінде қайта жандану дәуірі болып есептеледі. Экономикалық жағдай 1937 жылдан бастап жақсара бастады, WSSRU мектеп жүйесі арқылы көптеген дарынды ойыншыларды тәрбиеледі, Солтүстік Уэльс ойынға белсенді қатысты және ұлттық команда 1933 жылы Англияға қарсы, ал 1935 жылы «Олл Блэкске» қарсы екі маңызды ойында жеңіске жетті. Статистикалық тұрғыдан алғанда, Уэльс ұлттық командасы 1930 жылдары 1920 жылдардағы нашар көрсеткіштермен салыстырғанда шамамен бірдей ойындарда жеңіске жеткендей көрінді, бірақ Уэльс шындығында жақсарып келе жатты. 1920 жылдары Уэльстің көптеген жеңістері Бес Ұлттар Чемпионатындағы ең әлсіз команда – Францияға қарсы болды; бірақ 1931 жылы Франция клуб деңгейіндегі кәсібилік айыптауларына байланысты турнирден шеттетілді және 1939 жылғы турнирден кейін ғана қайта қабылданды, дәл сол кезде Екінші дүниежүзілік соғыс салдарынан халықаралық регби тоқтатылды. Уэльс жеңістері енді беделді үй одақтарына қарсы қол жеткізілуде. Осы кезеңде Уэльс үш рет Чемпионатты жеңді, бірақ ең үлкен жеңісі 1933 жылғы турнирде соңғы орынға ие болғанда тіркелді. 1910 жылы алғашқы халықаралық ойынынан бері Уэльс Англияны Твикенхэмде тоғыз рет жеңе алмады. Енді «Твикенхэм қарғысы» деп аталатын бұл жеңіліс тізбегін Кардифф ойыншысы Ронни Бун бір гол соғып, ойынды 7:3 есебімен жеңіп бұзды. Ойынға Уилф Вуллер мен Вивиан Дженкинс сияқты болашақта Уэльс регбиінің ұлыларына айналатын екі ойыншының дебюті де орайласқан. Уэльс 1930 жылдары Оңтүстік жарты шарда екі тур жасаған команданы қабылдады, біріншісі Бенни Ослердің Оңтүстік Африка командасы, содан кейін Джек Манчестердің «Олл Блэкс» командасы. Оңтүстік Африка Уэльсте үлкен табысқа жетіп, сынақ матчы мен алты клубтық матчта жеңіске жетті, бірақ Ослер қолданған тепкілеу тактикасының арқасында көптеген жанкүйерлерді тартпады. Жаңа Зеландиялықтарды жақсы қарсы алды, ал алдыңғы турда туристер жеңіліссіз болғандықтан, Уэльс баспасөзі 1905 жылы алғашқы кездесуде жеңіске жеткен рухтың қайта оралуын күтті. Уэльспен кездесу алдында Жаңа Зеландия алты ойынның ішінде сегіз клубтық командамен кездесуі керек болды. Алғашқы үш ағылшын округтік матчта жеңіске жетіп, содан кейін Абертиллерия мен Кросс-Кейздің бірлескен командасын жеңгеннен кейін «Олл Блэкс» алғашқы екі турда көрсеткендей формасын сақтап тұрды, бірақ содан кейін Суонсиге қарсы ойында сүрінді. Суонсидің дамуы ерекше емес еді және Уэльс мектеп оқушылары Уилли Дэвис пен Хайдн Таннер ғана кез-келген талантты көрсетті. Ойын барысында Мерв Корнер Таннердің шабуылдаушы шабуылдарын тоқтатай алмады, Жаңа Зеландия флангерлері тартылып, бұл Дэвиске жүгіру еркіндігін берді, ал Клод Дэви екі рет гол соқты. Суонсидің жеңісіне Джек Манчестер Жаңа Зеландия баспасөзінен «Бізді ұрып-соққанын айт, бірақ оны екі оқушы ұрып-соққанын айтпа» деп сұрады. Бұл жеңіс Суонси командасына Оңтүстік жарты шардағы барлық үш ірі тур жасаған команданы жеңген алғашқы клуб командасы атағын сыйлады. «Олл Блэкс» келесі жиырма матчта жеңіліссіз болды, бірақ классикалық ойында Уэльске ұтылып, Уэльс хукері Дон Тарр мойын сындырып, ойынның соңғы он минутында жеңіске жетті.

The 1930s began on a high for Welsh international rugby, with success in the Home Nations Championship and the emergence of a strong Welsh team. In the 1931 Championship Wales beat Ireland at Ravenhill in a bruising affair that not only gave Wales the title but denied Ireland the Triple Crown. This may have signaled a change in fortunes in Welsh rugby but underneath the same problems that dogged Wales throughout the 1920s still remained. Wales was still suffering the effects of the depression and club rugby was struggling to survive. Even the WRU had problems, as it faced the fact that it was the only home union without their own ground. The Cardiff Arms was leased and St Helens was on loan. From what at first appears to be yet another decade of turmoil for Welsh rugby, is actually regarded as a period of revival. The economic situation began turning from 1937, the WSSRU was bringing many exciting backs through the school system, North Wales embraced the game and the national team won two morale lifting games against England in 1933 and the All Blacks in 1935. From a statistical point of view, the Welsh national team appeared to be winning roughly the same number of games throughout the 1930s as the poor 1920s period, but Wales were actually improving. In the 1920s most Welsh victories were against France, then the weakest team in the Five Nations Championship; but in 1931 France were excluded from the tournament over accusations of professionalism at club level and were not readmitted until after the 1939 tournament, just before international rugby was suspended because of the Second World War. Welsh victories were now coming against the more established home nation teams. During this period, Wales won three Championships, but its greatest victory happened during the 1933 tournament when they finished last. Since its first international game in 1910, Wales had failed to beat England at Twickenham in nine attempts. Now dubbed the 'Twickenham bogey', it took the self confidence of Cardiff's Ronnie Boon to break the losing streak as he scored a try and a drop goal to take the match 7 3. The game also saw the debut of two players who would become Welsh greats, Wilf Wooller and Vivian Jenkins. Wales played host to two touring Southern Hemisphere teams in the 1930s, first came Bennie Osler's South Africa followed by Jack Manchester's All Blacks. The South Africans were rampant in Wales, winning the test match and all six club matches, though gained few supporters due to the kicking tactics Osler employed. The New Zealander's received a better welcome, and after the previous tour where the tourist went unbeaten the Welsh press were hoping for a return of the spirit that won the first encounter in 1905. Before the match with Wales, New Zealand were to face eight club teams over six games. After winning the opening three English county matches and then beating a joint Abertillery and Cross Keys the All Blacks were showing the same form shown in their first two tours, but then stumbled against Swansea. Swansea were not in a period of particular growth and the only two players showing any flair were Wales Schoolboy players Willie Davies and Haydn Tanner. During the game Merv Corner could not contain the attacking bursts from Tanner, the New Zealand flankers were drawn in which in turned allowed Davies the freedom to run which Claude Davey finished off with two tries. Jack Manchester's response to the Swansea win was to ask the New Zealand press "Tell them we have been beaten, but don't tell them it was by a pair of schoolboys". This win gave Swansea the honour of being the first club team to have beaten all three major Southern Hemisphere touring teams. The All Blacks were unbeaten in the next twenty matches, but lost to Wales in a classic game which Wales managed to win in the last ten minutes of the game after the Welsh hooker, Don Tarr, was stretchered off with a broken neck.

Соғыстан кейінгі Уэльс регбиі 1945-1959 жылдар

Соғыстан кейінгі жылдары мықты клубтар пайда болды, бірақ клубтық жетістіктерді халықаралық жеңіске айналдыруға қабілетті ойыншылар тобын жасау 1950-жылдарға дейін күткен. Теледидардың келуі ұлттық құраманың танымалдығын арттырды, бірақ клубтарға қолдау азайды. Бес Ұлттар турнирінде жетістікке қол жеткізілді, Уэльс көптеген ойыншыларын Британдық Арыстандарының құрамына қосты және сол ғасырда Жаңа Зеландия соңғы рет жеңілді. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі онжылдықтар Уэльс регбиі үшін өркендеу кезеңі болды, бірақ оның нәтижелері ойын алаңдарында 1950-жылдарда ғана көрінді. Британия соғыстан кейінгі құлдыраудан зардап шеккенімен, регби қайтадан көрермендер спорты ретінде қабылдануына байланысты клуб алаңдарына келушілер саны артты. Соғыс жылдары таратылған қалалар мен ауылдардағы командалар қайта құрылды. WRU 1946-1947 маусымында 104 мүше клубқа ие болды; 1950-жылдардың ортасына қарай бұл сан 130-ға жетті, тіпті Одақ мүшелік талаптарын жеңілдету үшін ешқандай қадам жасаған жоқ. 1951 жылы Гламорган Уондерерс Элидегі Естелік алаңды сатып алды, ал 1952 жылы Лланнелли Стради Парктің регби бөлігін сатып алды. Сол сияқты, 1954 жылы Блайна жаңа трибуна салды, ал Лланхарн әскери-әуе күштерінен қалған материалдардан алғашқы киім ауыстыратын бөлмелерін жасады. Бұл оқиғалар 1950-жылдардағы клубтардың кеңеюіне тән болды. Осы кезеңде клубтардың әлеуметтік шаралары кеңейтіліп, әйелдер комитеттері құрылды.

Екінші алтын дәуір 1969-1979 жылдар

Уэльс регбиінің шары 1970 жылдары болды, сол кезде Уэльсте Барри Джон, Гарет Эдвардс, Фил Беннетт және JPR Уильямс сияқты ойыншылар ойнады. Уэльс төрт рет қатарынан «Үштік тәжді» жеңіп алды. Грэхам Прайс, Бобби Виндзор және Чарли Фолкнерден құралған мықты Понтипулдың алдыңғы қатарының барлығы қолмен еңбектенетін жұмысшылар еді, ал Робин МакБрайд бұрын Уэльстің ең күшті адамы атағын алған. Гарет Эдвардс 2003 жылы ойыншылардың арасында өткізілген дауыс беруде барлық уақыттағы ең ұлы ойыншы деп танылды және 1973 жылы Жаңа Зеландияға қарсы «Барбариялар» командасы үшін барлық уақыттағы ең керемет әрекетті жасады.

Кәсіби дәуірдің басталуы: 1980-2012 жылдар

1980-жылдар мен 90-жылдардың басында Уэльс регби одағы үшін команда көптеген жеңілістерге ұшыраған қиын кезең болды. 1980-жылдардағы ауыр экономикалық жағдайлар Джонатан Дэвис және Скотт Гиббс сияқты ойыншыларды өмір көру үшін кәсіби регби лигасында ойнау үшін "солтүстікке" кетуге итермеледі. 2003/4 жылы Уэльс регби одағы Кельт лигасыда (қазіргі Біріккен регби чемпионаты) ойнау және Уэльсті еуропалық жарыстарда өкілдік ету үшін бес аймақ құруға дауыс берді. Бір маусымнан кейін «Селтик Уорриорс» таратылғаннан кейін бұл сан төртке дейін азайды. WRU ұзақ мерзімді жоспар ретінде Солтүстік Уэльсте бесінші аймақты дамытуды көздеп отыр; осы жоспардың орталық командасы қазір RGC 1404 деп аталады. Соңғы жылдары Уэльс жоғары лигасы мен Уэльс чемпионатының клубтық регбиі күшейген қаржылық қиындықтарға тап болды, соның салдарынан тарихи клубтардың болашағына қауіп төнді. Жоғары лигадағы «Нейт RFC» клубы HM Revenue and Customs мекемесінен алған тарату туралы өтініштен құтылды, ал Чемпиондық лигадағы «Понтипул RFC» клубы өз алаңында қалу үшін жанкүйерлерден қаржы жинауға мәжбүр болды.

Статистика

WR мәліметтері бойынша, Уэльсте 239 регби клубы; 2321 төреші; 28 702 жасөспірімге дейінгі ерлер ойыншысы; 21 371 жасөспірім ерлер ойыншысы; 19 000 ересек ерлер ойыншысы (барлығы 69 073 ерлер ойыншысы) сондай-ақ 1000 жасөспірім қыз ойыншысы; 1056 ересек әйел ойыншысы (барлығы 2056 әйел ойыншысы).

Демография

Англиядағы регби ақша мәселесіне байланысты регби одағы мен регби лигасы деп екі бөлек спорт түріне бөлінген болса, Уэльсте көбінесе одақ ойынына адал болды. Уэльсте кәсіби регби лигасы командаларын құруға бірнеше әрекет жасалды, бірақ Уэльс регбиінің орталығы Йоркшир мен Ланкаширден тым алыс болғандықтан, мұны ұстап тұру мүмкін болмады. Уэльсте регби одағында әрқашан ұлттық сезім болған. 1977 жылы Англиямен ойынға шығар алдында Фил Беннетт айтқан сөзі есте қаларлық афоризм тудырды:

"Осы жандар Уэльске не істеді деп қараңыз. Біздің көмірімізді, суымызды, болаттымызды тартып алды. Біздің үйлерімізді сатып алып, әр жыл сайын екі аптаға сонда демалуға келеді. Бізге не берді? Ешнәрсе. Бізді ағылшындар пайдаланды, қанауға ұшыратты, бақылады және жазалады – және сіз бүгін солармен ойнайсыз." Кардиффтен солтүстікке қарай орналасқан Уэльс аңғарларында көптеген сапалы ондық ойыншылар өсіп-өнді, сондықтан бұл аймақ көбінесе Макс Бойс әнінде бейнеленген «Сыртқы жартылай фабрикасы» деп аталды. Бойс әзілдері көбінесе регби одағына қатысты, ол жанкүйер ретінде ойынды ұстанудың сынақтары мен қиындықтары туралы көптеген әндер жазды, мысалы, «Asso Asso Yogoshi», «The Scottish Trip», «Hymns and Arias».

Ұлттық құрама

Уэльс жыл сайын Алты Ұлттың чемпионатында бақ сынасады, олар 28 рет жеңіске жеткен, соңғысы 2021 жылы. Уэльс командасы өткізілген барлық әлем чемпионаттарында қатысып, 1987 жылғы турнирде үшінші орын алғанда ең жақсы нәтиже көрсеткен. Ұлттық құрама 1999 жылы ескі Ұлттық стадионның орнына салынған Миллениум стадионында ойнайды. Уэльс ойыншылары қызыл жейде, ақ шорты және жасыл шұлық киеді, ал жейдеде Уэльс принцінің қауырсыны олардың ресми белгісі ретінде бейнеленген. Төрт жыл сайын Британдық және Ирландиялық Арыстар Уэльс, Англия, Ирландия және Шотландия ойыншыларымен бірге тур жасап, ойын көрсетеді.