Кіріспе

Филипп Синг Физик (7 шілде 1768 - 15 желтоқсан 1837) – Филадельфияда туған американдық дәрігер және профессор. Ол 1805-1831 жылдары Пенсильвания университетінің медицина мектебінде хирургия, содан кейін анатомия пәнінің алғашқы профессоры болды және осы кезеңде өте ықпалды оқытушы болды. Физик асқазан зонды және сіңірілетін тігістер сияқты бірқатар хирургиялық құралдар мен техникаларды ойлап тапты. Ол "Америка хирургиясының әкесі" деп есептеледі.

Өмір және мансап

Физик 1768 жылдың 7 шілдесінде Филадельфияда Эдмунд пен Абигейл Сиңгтің ұлы ретінде дүниеге келді. Эдмунд Пенн отбасының жақын досы және Ұлы мөрдің сақтаушысы болған Пенсильванияның кәсіпкері және бас қабылдаушысы еді. Абигейлдің әкесі Филип Сиңг күміс шебер болған. Физик Достардың мемлекеттік мектебінде білім алды, онда Роберт Страудтан сабақ алды. Ол 1785 жылы Пенсильвания университетін бітірді, содан кейін Адам Кунның басшылығымен медицинаны оқуға кірісті және оны Джон Хантердің басшылығымен Лондонда жалғастырды, анатомияны мәйіттерді дисекциялау арқылы үйреніп, 1790 жылдың 1 қаңтарында Сент-Джордж ауруханасының үй хирургы болып тағайындалды. Физик дисекциядағы шеберлігімен Хантердің сүйікті шәкіртіне айналды. 1791 жылы ол Лондондағы Корольдік хирургтар колледжінен лицензия алды және Хантер оны кәсіби практикасында көмектесуге шақырды, бірақ бірнеше айдан кейін Эдинбург университетіне барып, 1792 жылы медицина ғылымының докторы дәрежесін алды. Ол Филадельфияға қайтып келіп, тәжірибесін жалғастырды және Пенсильвания ауруханасында жұмыс істеді. Физик сол кездегі ең көрнекті хирургтардың бірі болды және 1793 жылы Филадельфиядағы сары қызылша эпидемиясы кезінде науқастарға көмек көрсету үшін қалада қалған азақ дәрігерлердің бірі еді. 1795 жылы Физик алғашқы рет адамға қан құю операциясын жасады, бірақ бұл туралы ақпаратты жариялаған жоқ. 1802 жылы Физик Филадельфиядағы Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды. Физик асқазан сорғысын қолдануды алғаш рет енгізді, трупты жүйелі түрде зерттеу және жаңалықтар ашу құралы ретінде пайдаланды, катаракта хирургиясында шебер болды және инелі қысқыш, тонзиллэктомия жасауға арналған гильотина/тұрмысқа шығару және дислокацияларды емдеуге арналған жақсартылған шиналар мен тартымды құрылғылар сияқты көптеген хирургиялық құралдарды жасады; сонымен қатар ол көптеген операциялық техникаларды жаңартты. Физик батыс медицинасында 1815 жылы түтікше арқылы сору арқылы линза материалдарын аспирациялау арқылы катарактаны алуды алғаш рет енгізді. Физик сонымен қатар 19 ғасырдағы ең ізделіссіз медициналық лекция оқытушыларының бірі болды. Оның лекциялары Американың барлық айманында қызмет ететін хирургтардың бір буынын дайындады. Оның ұстаздық беделіне байланысты ол «Америкалық хирургияның әкесі» деп аталды. Оның көптеген науқастарының арасында Джеймс Мэдисонның әйелі Долли Мэдисон, Бас судья Джон Маршалл (одан 1000-нан астам бүйрек тасын алып тастады, толыққанды емдеді), Бенджамин Раш және судья Джон Фаушеро Гримке, Гримке әпкелерінің әкесі болды. Президент Эндрю Джексон өкпе қан кетуі туралы Физикпен кеңескенде, оған темекі шегуді тоқтату керектігі айтылды. Физик 1800 жылы квакер уағыздаушысы Самуэль Эмленнің қызы Елизаветаға үйленді және 1815 жылы ажырасудан бұрын жеті балаға ие болды. Физик байлыққа ұмтылды және жылына 20 000 доллар табыс тапты (1815 жылы 20 000 доллар қазіргі жылдарда шамамен <есептелген сомаға> тең) және өзінің барлық қосымша байлығын жылжымайтын мүлікке салды, ол қайтыс болған кезде жарты миллион долларға бағаланды (1837 жылы 500 000 доллар қазіргі жылдарда шамамен <есептелген сомаға> тең).

Өлім және жерлеу

Физик Филадельфияда қайтыс болды және Крайст Черч бейістігінде жерленді. Оның сіңілі ұлы Джон Син Дорси Физиктің науқас жағдайларын пайдаланып, "Хирургия элементтері" (1813) кітабын жариялады.