Антуан Сезар Беккерель: Француз ғалымы және электр құбылыстарын зерттеуші

Кіріспе

XIX ғасырдағы француз ғалымы (1788–1878)

Антуан Сезар Беккерель (Antoine César Becquerel; 7 наурыз 1788 – 18 қаңтар 1878) – француз ғалымы және электр мен люминесценттік құбылыстарды зерттеудегі пионер.

Өмір

Ол Шатильон-сюр-Лоингте (қазіргі Шатильон-Колинь) дүниеге келген. École polytechnique мектебін бітіргеннен кейін 1808 жылы инженер-лейтенант болып қызметке кірді, 1810-1812 жылдары Испаниядағы императорлық әскерлерде, ал 1814 жылы Францияда әскери қызметтен өтті. Кейін ол әскерден кетіп, өмірінің қалған бөлігін ғылыми зерттеулерге арнады. 1820 жылы Рене Жюст Хауидің жұмысына сүйене отырып, ол қысымның кез келген материалда электр тудыруға қабілетті екенін тапты, бұл құбылысты беттік әрекеттесулерге байланыстырды (бұл пьезоэлектрлік эффект емес). 1825 жылы ол электр кедергісін дәл өлшеуге арналған дифференциалды гальванометрді ойлап тапты. 1829 жылы тұрақты токпен жұмыс істейтін электрохимиялық элементті құрастырды, ол Даниэлл батареясының алғашқы прототипі болды. 1839 жылы ұлы А.Э. Беккерельмен бірлесіп, өткізгіш сұйықтыққа батырылған электродта фотоэлектрлік эффектіні ашты. Оның алғашқы жұмыстары минералогиямен байланысты болды, бірақ ол көп ұзамай электр энергиясын, әсіресе электрохимияны зерттеуге көшті. 1837 жылы Корольдік қоғамның мүшесі болып сайланды және электр энергиясы, соның ішінде металл сульфидтерін және күкіртті электролиз арқылы алу туралы еңбектері үшін Копли медалін алды. Ол металл элементтерін осы әдіс арқылы кендерінен алғаш рет дайындады. Бұл кристалдық денелердің қайта құралуы туралы білімді кеңейтуге және табиғаттың минералдық әлемде осындай денелерді қалай жасағанын түсінуге көмектеседі деп үміттенді. Биохимия саласында ол жануарлардың жылуы және өсімдіктердің өсуімен байланысты құбылыстарды зерттеді, сондай-ақ метеорологиялық мәселелер мен байқауларға көп көңіл бөлді. Ол өнімді жазушы болды. Ол 1837 жылдан бері физика профессоры болып жұмыс істеген Парижде қайтыс болды. 1836 жылы Корольдік институттың корреспонденті болды; 1851 жылы ол Нидерланды Корольдік өнер және ғылым академиясы болып қайта құрылғанда шетелдік мүшесі аталды. Ол физик А.Э. Беккерельдің әкесі және физик Анри Беккерельдің атасы болды, оның құрметіне радиоактивтіліктің SI бірлігі – беккерель (Бк) аталды. Оның тегі Эйфель мұнарасына жазылған 72 есімнің бірі.

He was born at Châtillon sur Loing (today Châtillon Coligny). After passing through the École polytechnique he became engineer officer in 1808, and saw active service with the imperial troops in Spain from 1810 to 1812, and again in France in 1814. He then resigned from the army and devoted the rest of his life to scientific investigation. In 1820, following the work of René Just Haüy, he found that pressure can induce electricity in every material, attributing the effect to surface interactions (this is not piezoelectricity). In 1825 he invented a differential galvanometer for the accurate measurement of electrical resistance. In 1829 he invented a constant current electrochemical cell, the forerunner of the Daniell cell. In 1839, working with his son A. E. Becquerel, he discovered the photovoltaic effect on an electrode immersed in a conductive liquid. His earliest work was mineralogical in character, but he soon turned his attention to the study of electricity and especially of electrochemistry. In 1837 he became a Fellow of the Royal Society, and received its Copley Medal for his various memoirs on electricity, and particularly for those on the production of metallic sulphurets and sulphur by electrolysis. He was the first to prepare metallic elements from their ores by this method. It was hoped that this would lead to increased knowledge of the recomposition of crystallized bodies, and the processes which may have been employed by nature in the production of such bodies in the mineral kingdom. In biochemistry he worked at the problems of animal heat and at the phenomena accompanying the growth of plants, and he also devoted much time to meteorological questions and observations. He was a prolific writer. He died in Paris, where from 1837 he had been professor of physics at the Museum d'Histoire Naturelle. He became a correspondent of the Royal Institute in 1836; when that became the Royal Netherlands Academy of Arts and Sciences in 1851, he became a foreign member. He was the father of the physicist A. E. Becquerel and grandfather of the physicist Henri Becquerel after whom the SI unit for radioactivity, the becquerel (Bq), is named. His surname is one of the 72 names inscribed on the Eiffel Tower.

Шығармалары

Электр және магниттік трактат, 7 том, 1834–1840 жж. 2-том, 5-том. Жер физикасы және метеорология элементтері, 1841 ж. Химия және табиғат ғылымдарымен байланыста қарастырылған физика трактаты, 2 том, 1842 ж. Табиғат ғылымдары мен өнерге қолданылатын электрохимия элементтері, 1843 ж. Магниттік құбылыстар туралы толық трактат, 1846 ж. Химия және табиғат ғылымдарына қолданылатын физика трактаты, 2 том, 1847 ж. Электр және магниттік трактат, олардың физикалық ғылымдарға, өнерге және өнеркәсіпке қолданылуы, 3 том, 1855–1856 жж. Электрохимия трактаты, 1865 ж.