Кіріспе

Канадалық ақын Билл Биссет (уильям Фредерик Биссет, 23 қараша 1939 жылы туған) – конвенциялық емес стилімен белгілі канадалық ақын.

Ерте өмір және білім

Биссет Новая Шотландияның Галифакс қаласында дүниеге келген. Судья Фредерик Уильям Биссеттің ұлы, Биссеттің балалық шағы даулы болды, ол бала кезінде жиі үйден қашып, перитонитке шалдықты. Биссет бірнеше жыл ауруханада жатып емделді, сондай-ақ өзінің сексуалдық бағдарына байланысты зорлық-зомбылыққа ұшырады. "Мен бәрін жақсырақ жасауға тырысып жатқанда, маған тас салынған қар домалақтары лақтырылып, мені ұрып-сапалап, жақын достарым болмады."

Ол Далхаузи университетінде (1956) және Британдық Колумбия университетінде (1963–1965) оқыды. Ағылшын тілі мен философия мамандықтары бойынша курстарды аяқтағаннан кейін, Биссет академиялық шектеулерден қашу үшін екі университеттен де шығып кетті. 1962 жылы оның әріптесі Мартина Клинтоннан Оолжа Биссетт (кейін Мишель деп атын өзгертті) дүниеге келді, бірақ Оолжа 2000 жылдардың басында себебі белгісіз аурудан қайтыс болды.

Мансап

Биссет 1958 жылы Британдық Колумбияның Ванкувер қаласына көшіп барды. 1962 жылы ол "Blewointment" журналын шығарды. 1965 жылы Морис Эмбраның "Странный серый күн" атты CBC деректі фильмінде Биссеттің поэзиясы мен өнері туралы алғашқы деректі фильмдердің бірі түсірілді. 1968 жылы Биссет эксперименталды рок тобы Th Mandan Massacre-мен бірлесіп, 500 данада шектелген "Awake In The Red Desert" атты ауызекі сөз альбомын шығарды. Албом 2019 жылы Feeding Tube Records қайта шығарғанға дейін коллекционерлердің сұранысына ие болды. 1969 жылы кешкі уақытта бетон поэзиясының көрсетілімінен кейін, Биссет жабылуға тиіс бүгілетін есіктен құлап, жертөледегі бетон еденге 20 футқа құлап, басын ауыр жарақаттады. Биссеттің миы зақымдалып, ол кататоникалық және сал болып қалды. Екі жылдық сот ісі сақтандыру компаниясының пайдасына шешілді және Биссет ешқандай өтемақы алмады. 1977 жылы Боб Вэнман және басқа консервативті парламент мүшелері тобы кейбір канадалық ақындарды, әсіресе Билл Биссетті, Канаданың өнер кеңесінің моральдық негізде қаржыландыруына қарсылық білдірді. Вэнман Жан Кристианмен (сол кездегі қаржы министрі) сөйлескенде, Биссеттің жұмысын "қорқынышты және порнографиялық" деп сипаттады. Парламентте Вэнман Биссеттің әдеби шығармаларын протоколға оқуға өтініш жасады, бірақ спикер оның өтінішін маңызды емес деп қабылдамады. Шындығында, канадалық ақын және ғалым Франк Дейвидің айтуынша, 1974 жылға дейін Биссет "Канада бойынша пойызбен шығарылып, көптеген үй иелерінен қуылған, ұрылған, полициямен мазақталған, тұтқындалған және түрмеге кесілген". 1983 жылы қаржылық қиындықтар кезінде, Биссетке арналған поэтикалық құрмет, Маргарет Атвуд, Леонард Коэн, Лорна Кройзер, Патрик Лейн, Стив Маккаффри, П. К. Пейдж және Даррен Вершлер Генри сияқты 80-нен астам жазушылардың үлесімен жарық көрді. 2006 жылы ол канадалық режиссер Морин Джадж түсірген "Поэт жүрегі" телехикаясының бір бөлімінде де пайда болды. Биссеттің дыбыстық поэзиясы The Chemical Brothers тобы 2007 жылғы "We Are the Night" CD-сінде қолданылды. CD атауы Биссеттің "Ode To D. A. Levy" өлеңінен алынған. CD Ұлыбритания мен Солтүстік Американың электрондық музыка чарттарында бірінші орынға ие болды. 2007 жылы Биссет Британдық Колумбияда әдебиетке қосқан үлесі үшін Джордж Вудкок өмір бойы жеткен жетістіктері үшін сыйлық алды. Келесі жылы ол Томпсон Риверс университетінен әдебиет бойынша құрметті докторлық дәрежесін алды. 2015 жылы Биссеттің "Th ground is a prspektiv" өлеңі The Chemical Brothers тобы тарапынан қайта қолданылды, бұл жолы олардың "Born in the Echoes" альбомындағы "I'll See You There" әні үшін. 2019 жылы "Talonbooks" баспасы арқылы Биссеттің барлық бұрын жарық көрген кітаптарынан өлеңдердің антологиясы "breth" жарық көрді. "breth" 1950 жылдардың соңынан бастап 2010 жылдардың соңына дейінгі жүздеген өлеңдерді қамтиды. Биссет қазір Торонтода тұрады. Биссет Торонтода әріптестерін қолдау жұмыскері ретінде танымал және 2004 жылы Биссет пен Джордан Стоун құрған шизофрениямен күресетін адамдарды қолдау тобының қазынашысы.

Өнер және поэзия

Биссет ерекше орфография қолданады және басылған өлеңдерінде көрнекі элементтерді пайдаланады. Оның өлең оқу кезінде "нақты дыбыс" өлеңін орындауында, дыбыс эффектілері, ән айту, жалаң аяқ билеу және марака тарту да болады. Франк Дейви оны "әдеттегі немесе "тура" әлемді өмір салтында ғана емес, сонымен қатар дәстүрлі синтаксис пен орфографияны қатыгездікпен өзгерту арқылы" мойын бұрушы деп сипаттады.