Кіріспе

Америкалық дін тарихшысы (1938–2017)

Джонатан Зиттелл Смит (21 қараша 1938 – 30 желтоқсан 2017), сондай-ақ Дж. Смит – американдық дін тарихшысы. Ол мансабының көп бөлігін Чикаго университетінде өткізді. Оның зерттеулері христиан дінінің бастауы, ритуал теориясы, эллиндік діндер, 19 ғасырдағы маори культтері және Гайанадағы Джонстаундағы жаппай өзін-өзі өлтіру сияқты алуан түрлі тақырыптарды, сондай-ақ сипаттама, салыстыру және түсіндіру сияқты ғылыми құралдарға қатысты әдістемелік зерттеулерді қамтыды. Эссеші ретінде ол «Карта – аумақ емес», «Дінді елестету: Вавилоннан Джонстаунға дейін», «Орын алу: Ритуал теориясына қарай», «Құдайға арналған еңбек: Ерте христиандықтар мен кейінгі антикалық діндерді салыстыру», «Дінге қатысты: Дінді зерттеудегі эсселер» және педагогика бойынша жазған еңбектерінің жинағы «Дінді оқыту туралы» кітаптарын жазды.

Өмір және мансап

Смит 1938 жылғы 21 қарашада Нью-Йорк қаласының Бруклин ауданында дүниеге келді және Манхэттенде өсті. Жасөспірім шағында ол агрономия ғылымын зерттегісі келді. Ол антропологиялық ой-пікірлер тақырыбында диссертация қорғады, зерттеуінің негізгі нысаны сэр Джеймс Джордж Фрейзердің "Даңқ, әзіл және жұмбақ: Джеймс Джордж Фрейзер және Алтын тармақ" еңбегі болды. 2008 жылы Киелі кітаптар туралы әдебиеттер қоғамының президенті болды. Чикаго университетінің колледжінде оқыған кезінде Смит педагогика және АҚШ-тағы жоғары білім беру реформасы туралы жазды. Оқытуға берілген назар Смиттің шығармашылығына да әсер етті – сол кезге дейін оның көптеген жазба жұмыстары лекциялар түрінде басталып, көпшілігі эсселер болып жарық көрді. Смит 2017 жылғы 30 желтоқсанда өкпе рагынан қайтыс болды. Одан кейін әйелі Элейн, қызы Шивон және ұлы Джейсон қалды.

Діндерді салыстыру

Смит ақыл-ой жағынан неоканттық ойшылдардың, әсіресе Эрнст Кассир мен Эмиль Дюркгеймнің ықпалында болды. Оған Клод Леви-Стросс та әсер етті. Смиттің диссертациясы Джеймс Фрейзердің "Алтын бұтасы" және Фрейзердің түрлі діндерді салыстыруда қолданған әдістемесіне арналған. Кейін Смиттің көптеген жұмыстары салыстыру мәселесіне және бір-бірінен өте ерекшеленетін қоғамдардан алынған деректерді қалай салыстыруға болады деген сұраққа қатысты болды. Осы тақырыптағы оның ең әсерлі эссесі, мүмкін, "Салыстыруда сиқыр жатыр" болып табылады.