Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Тарих
Умнак аралындағы ең ерте белгілі қоныс Анангула болып табылады және оның жасы 8400 жыл. Анангула кейін тасталып, Идалюк пен Чалукамен қатар Sandy Beach орны мекенделді. Умнак аралындағы алғашқы қоныстардың көпшілігі өзендер бойында орналасқан. Маңызды геологиялық оқиға – Гипситермальдық кезеңде, шамамен 8250-ден 3000 жыл бұрын жіптік жазықтардың пайда болуы, бұл аралдағы қоныс жайлағандар үшін табиғи азық-түлік қорын арттырды. Умнак аралына алғаш рет 1750 жылдары тәуелсіз орыс тері саудагерлері келді. Орыстардың зұлсалы Фокс аралдарындағы алеуттардың одақ құруына әкелді. 1761–1762 жылдардың қысында төрт орыс кемесінің экипаждары қырғынға ұшырады. Бұл оқиғаға Умнак аралындағы бір экипаж да қатысып, толығымен жойылды. Орыс саудагерлері 1764 жылы алеуттардың тәуелсіздігін аяқтаған өртеу науқанымен жауап берді. Умнак аралының қазіргі тарихы Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ құрған әскери базалармен байланысты. Алеут аралдарындағы алдыңғы қатардағы әуе базаларының мақсаты Голландия портын қорғау ғана емес, сонымен қатар Жапонияның материгіне шабуылдар жасау болды. Арал соңғы мұздық кезеңде бөлініп, қазір Солтүстік Америка жағалауынан шамалы қашықтықта орналасқан. Аралдың оңтүстік нүктесі Сагак мүйісі деп аталады. Аралдың ең биік нүктесі – Всевидоф тауы, ол аралдың оңтүстік-батыс бөлігінде орналасқан стратовулкан. Оның симметриялық конусы айналасынан тікелей көтеріліп, кратер құрайды. Всевидоф тауының шығысында Ресей шығанағының аңғары және тағы бір стратовулкан, Речешной тауы орналасқан, ол да терең тілген. Бұл көл мен Никольский арасында ежелгі Чалука қонысы орналасқан. Бұл аймақ Самалга асуы деп аталады және аралдағы ежелгі қызметтің орталығы болды, ол аралдың оңтүстік-батыс шетінен (Сагак мүйісі) 15 миль (24 км) қашықтықта орналасқан. Аралдың солтүстік-солтүстік-шығыс бөлігінде толеиттік базальт тау жыныстары бар және кернеулік жарылымдармен, лава ағындарымен және магмалық тау жыныстарының фрагментті шөгінділерімен сипатталады. Оқмок тауының вулканы, оның 9 км енділігі бар дөңгелек кальдерасымен сипатталады, ол аралдың солтүстік-батыс бөлігінде орналасқан. Бұл жалпы жазық орталық бассейннің теңіз деңгейінен 370 м биіктігі бар, ал кальдераның жиегі бір кезде кальдераның көп бөлігін 152 м тереңдікке дейін толтырған көлді, бірақ көл соңында солтүстік-шығыс жиегінде эрозияға ұшыраған ойыс арқылы сарқылып кетті. Тарихқа дейінгі көлдің ең терең жері шамамен 2 метрге жеткен, ал беткі қабаты шамамен 2 метрге көтерілген, сол кезде ол кальдера жиегінің ең төменгі нүктесін басып өтті. Көлдің шағын, терең емес қалдықтары D конусының солтүстігінде шамамен 328 м биіктікте сақталған: кальдера жиегі мен D конусы арасында орналасқан шағын терең емес көл; кальдера қақпасына жақын жерде солтүстікке қарай орналасқан кішірек көл (Кон B көлі деп аталады). 2008 жылғы жарылыстан кейін кальдераның гидрогеологиясы айтарлықтай өзгерді, қазір бес бөлек көл пайда болды. Кальдера көліне қоса, А, Е және Г конустары мен D конусындағы 2008 жылғы жаңа кратерде кішкентай кратерлік көлдер бар. Вулкан қазір Аляска вулкан обсерваториясымен авиациялық ескерту деңгейі жасыл және вулкандық ескерту деңгейі қалыпты деп бағаланған. Речешной тауының солтүстігінде, Гейзер ағысының аңғарында гейзерлері бар геотермальдық алқаптар орналасқан. 1988 жылы биіктігі 2 метрге дейінгі 5 гейзер және биіктігі 0,7 метрге дейінгі 9 табиғи фонтан жұмыс істеді. Умнак субполярлық климатқа (Köppen: Dfc) ие, ол субполярлық мұхиттық климатқа (Köppen: Cfc) жақын, қысқа, жұмсақ немесе жылы жаздары және ұзақ, суық, қарлы қыстары бар.
The earliest known settlement on Umnak Island is at Anangula and is 8,400 years old. Anangula was later abandoned and the Sandy Beach site became occupied, along with Idaliuk and Chaluka. Most of the early settlements on Umnak were located along the streams. A major geologic event was the cutting of strand flats during the Hypsithermal period, about 8250 to 3000 years ago, which led to a greater natural food supply on the island for the settlers. Umnak Island was first reached by independent Russian fur traders in the 1750s. Abuses by the Russians led to an alliance among Aleuts in the Fox Islands. During the winter of 1761–1762, the crews of four Russian ships were massacred. This included one entire crew on Umnak which was completely wiped out. Russian traders responded with a scorched earth campaign in 1764 that essentially ended the Aleuts' independence. The modern history of Umnak Island is linked to the military bases established by the United States during World War II. The purpose of the forward air bases in the Aleutian Islands was not only to defend the Dutch Harbor but also to launch attacks against the Japanese mainland. The island was separated in the last glacial period and now lies about from North American shores. It is an active volcanic island, with a land area of and with a coastline extending over The elevation of the island is The southern point of the island is known as Cape Sagak. The highest peak of the island, the Mount Vsevidof stratovolcano, is located in the southwestern part of the island. Its symmetrical cone rises abruptly from its surroundings and forms a crater at a height of To the east of Mount Vsevidof is the Russian Bay valley and another stratovolcano, Mount Recheshnoi which is also deeply dissected with a height of In the southwest is the settlement of Nikolski further south and a lake, Umnak Lake, to its southeast which is just over in length. The ancient settlement of Chaluka is located between this lake and Nikolski. This area is known as the Samalga Pass and was the center of ancient activity on the island and is located about 15 mile (24 km) off the southwestern tip of the island (Cape Sagak). The north northeastern part of the island contains tholeiitic basaltic rocks and is characterized by tension faulting, lava flows, and fragmental deposits of igneous rocks. The volcano of Mount Okmok, characterized by its 5.8 mile (9 km) wide circular caldera, it located in the northwestern part of the island. This generally flat central basin has an average elevation of 370 m above sea level, with the rim of the caldera reaching a height of A crater lake once filled much of the caldera to a depth of over 500 feet (152 m), but the lake ultimately drained through a notch eroded in the northeast rim. The prehistoric lake attained a maximum depth of about and the upper surface reached an elevation of about , at which point it overtopped the low point of the caldera rim. Small, shallow remnants of the lake remained north of Cone D at an altitude of about 1075 feet (328 m): a small shallow lake located between the caldera rim and Cone D; a smaller lake (named Cone B Lake) farther north near the caldera's gate. After the 2008 eruption, the hydrogeology of the caldera was greatly changed with five separate sizable lakes now emplaced. In addition to the caldera lakes, Cone A, Cone E, and Cone G and the new 2008 vent on Cone D contain small crater lakes. The volcano is currently rated by the Alaska Volcano Observatory as Aviation Alert Level Green and Volcanic alert Level Normal. To the north of Mount Recheshnoi, in the valley of Geyser Creek are located geothermal fields with geysers. In 1988 there were active 5 geysers up to 2 m high and 9 natural fountains up to 0.7 m high. Umnak has a subarctic climate (Köppen: Dfc), which borders on a subpolar oceanic climate (Köppen: Cfc) with short, mild to warm summers and long, cold, snowy winters.
Жарылыс
2008 жылдың 12 шілдесінде Умнак аралында орналасқан Окмок тауындағы Окмок жанартауы бірнеше күн бойы атқылап, ауаға ылғалды күл, газ және түтіннен тұратын қалың бұлт жіберді, оның биіктігі 15240 метрге (50000 фут) жетті. Бұл жарылыс аралдағы Форт Гленн елді мекенінің эвакуациясына әкеп соқты, ол жеке меншік мал фермасы болып табылады. Күл тек аралдың шығыс бөлігіне ғана емес, сонымен қатар солтүстік-шығысқа қарай 105 шақырым (65 миль) қашықтықтағы балықшылар ауылына да түсті. Дегенмен, Окмок жанартауының батысында орналасқан, шамамен 40 адам тұратын Никольский алеут ауылы күл бұлттарының оңтүстік-шығыс бағытынан зардап көрмеді. Күл бұлттары Солтүстік Тынық мұхитының кең аумағына таралып, Голланд порты әуежайына рейстерді бұзды. Окмок кальдерасы 12 000 және 2 000 жыл бұрын болған екі күшті жарылыстан қалыптасып, кейіннен өзгерген. Кейінгі жанартаулық белсенділік туралы тікелей мәліметтер 1805 жылдан бері белгілі, соңғы 200 жылда 16 жарылыс тіркелген, олар әдетте 10-20 жыл сайын қайталанады. Арал халқы одан әрі 39 адамға дейін азайды. Қазіргі уақытта аралдағы жалғыз елді мекен – Никольский, онда аралдың барлық халқы тұрады. Форт Гленн, аралдың солтүстік-шығыс жағалауында орналасқан бұрынғы ірі әскери база, Екінші дүниежүзілік соғыста Солтүстік Тынық мұхитындағы операцияларда маңызды рөл атқарды. 2000 жылғы халық санауы бойынша аралда 15 үй шаруашылығы мен 12 отбасы тұратын. Халық тығыздығы төмен болды. Арал халқының этникалық құрамында 30,77% ақ нәсілділер және 69,23% американдықтар (үндістер) құрады. 15 үй шаруашылығының 40,0% 18 жасқа дейінгі балалары бар, 53,3% - бірге тұратын жұбайлар, 20,0% - күйеуі жоқ әйелдер басқаратын үйлер, ал 20,0% - отбасы емес. Үй шаруашылықтарының 20,0% жеке адамдардан тұрады, ал 65 жастан асқан жалғыз тұратын адамдар жоқ. Үй шаруашылығының орташа мүше саны 2,60 адамды, ал отбасының орташа мүше саны 2,92 адамды құрады. 2000 жылы арал халқының орташа жасы 40 жасқа тең болды, оның ішінде 35,9% - 18 жасқа дейінгілер, 30,8% - 25-44 жас аралығындағылар, 23,1% - 45-64 жас аралығындағылар және 10,3% - 65 жастан асқандар. Әр 100 әйелге 105,3 еркек шақ келді. 18 жастан асқан әр 100 әйелге 92,3 еркек шақ келді. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 38 750 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 40 250 долларды құрады. Ер адамдардың орташа табысы 26 250 доллар болса, әйелдердің орташа табысы 11 875 долларға тең. Адам басына шаққандағы орташа табыс 14 083 долларды құрады. Отбасылардың 23,5% және халықтың 20,7% кедейлік шегінен төмен деңгейде өмір сүрді, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 13,6% және 64 жастан асқандардың 55,6% -ы.
On Saturday, July 12, 2008, Okmok Volcano on Mount Okmok, located on Umnak, erupted for several days, through a fresh vent sending wet, ash, and gas rich plume that reached an altitude of 50000 feet (15240 m) in the air and forcing the evacuation of Fort Glenn, a private cattle ranch located on the island. Ash fell not only on the eastern part of the island but also on a fishing village 65 mile (105 km) on the northeast. However, the Aleut village, Nikolski, on the opposite side of Umnak Island with a population of about 40 people to the west of Okmok Volcano escaped from the southeasterly path of the ash clouds. The ash plume also disrupted the operation of flights to the Dutch Harbor airport as it spread across many miles of the North Pacific. Okmok Caldera itself had been formed and reshaped in two major eruptions which occurred 12,000 and 2,000 years ago. Direct observations of later volcanic activity are known since 1805, with 16 eruptions recorded every 10 to 20 years. the island's population further declined to 39 persons. Its only remaining community, Nikolski, comprised the island's entire population. Fort Glenn, a former major military facility on the northeast shore of the island, played an instrumental role in the North Pacific Theater in World War II. As of the census of 2000, there were 15 households and 12 families residing on the island. The population density was There were 28 housing units at an average density of The racial makeup of was 30.77% White and 69.23% Native American. There were 15 households, out of which 40.0% had children under the age of 18 living with them, 53.3% were married couples living together, 20.0% had a female householder with no husband present, and 20.0% were non families. 20.0% of all households were made up of individuals, and none had someone living alone who was 65 years of age or older. The average household size was 2.60 and the average family size was 2.92. In 2000, the median age was 40 years, with 35.9% under the age of 18, 30.8% from 25 to 44, 23.1% from 45 to 64, and 10.3% who were 65 years of age or older. For every 100 females there were 105.3 males. For every 100 females of age 18 and over, there were 92.3 males. The median income for a household was $38,750, and the median income for a family was $40,250. Males had a median income of $26,250 versus $11,875 for females. The per capita income was $14,083. There were 23.5% of families and 20.7% of the population living below the poverty line, including 13.6% of under eighteens and 55.6% of those over 64.
Білім
Аралдағы жалғыз мектеп Алеут аймағы мектептерінің бір бөлігі болып табылатын Никольскиде орналасқан. Никольский мектебінде 1-12 сыныптар оқытылды. Мектепте мектеп ғимаратының жанындағы шағын үйде тұратын бір ғана мұғалім болды. Үй мектеп округінің меншігінде және мұғалімдер мен олардың отбасылары үшін арнайы салынған. Никольский мектебінің құрылуына қауіп төніп тұр. Алясканың ауылдық аймақтарындағы мектептер мемлекеттен қаржы алу үшін кемінде 10 оқушы болуы тиіс. 2009–2010 оқу жылында Никольский мектебінде бар болғаны тоғыз оқушы болды, олардың ішінде кейіннен көшіп кеткен Самоа отбасысы да бар еді, және 2010 жылы жабылды.
The only school on the island was in Nikolski, part of the Aleutian Region Schools. The Nikolski School served grades K 12. The school had one teacher who lived in a small home adjacent to the school building. The home is owned by the school district and was purpose built for teachers and their families. The Nikolski School is in danger of extinction. Schools in rural Alaska must have at least 10 students to retain funding from the state. For the 2009–2010 school year, the Nikolski School had only nine students including a Samoan family who subsequently relocated, and was closed in 2010.
Көлік
Умнак қаласының порты жоқ. Бірақ, ол Nikolski әуежайына ие. Төбелі жерде әуежайдың ұшу-қону жолағын салу полковник Бенджамин Б. Талли басқаратын Армия инженерлерінің бірегей инженерлік жетістігі болды. Ұшу-қону жолағын салу жұмыстары Умнак қаласының солтүстік-шығыс жағындағы Оттер-Пойнтта ұсынылды. Құрылыс 1942 жылдың қаңтар айының ортасында басталды және сол жылдың сәуір айында Fort Glenn деп аталды, содан кейін пайдалануға берілді. Ұшақтардың ұшуы мен қонуы үшін тегіс бет жасау мақсатында Марстон Маттиннің (PSP) тесіктелген болат пластиналары және басқа болат пластиналар жинастырылды. Ұшу-қону жолағы 1942 жылдың 31 наурызында Армия инженерлерінің 807-ші бөлімшесімен аяқталды. Оның ұзындығы 914 метр, ені 30 метр болды, бұл 11-ші истребитель эскадрильясының капитаны Джон С. Ченнольдтың P-40 истребителінің қонуы үшін жеткілікті болды. Соғыс аяқталғаннан кейін Fort Glenn Алеут аралдарындағы әскери әуе тасымалдау қызметінің рейстері үшін жанармай құю станциясы ретінде ашық қалды. Басты ұшу-қону жолағының ұзындығы үлкен, ұзақ қашықтыққа ұшатын ұшақтарды қабылдау үшін 8300 футқа дейін ұзартылды. 1946 жылға қарай базада Армия Әуе күштерінің жылдам демобилизациясының салдарынан минималды штат болды. Соңғы ӘӘК қызметкерлері 1947 жылдың 30 қыркүйегіне дейін шығарылды, ал база белсенді емес мәртебеге ие болды және іс жүзінде тастап кетілді. 1950 жылы ол тоқтатылды және 1952-1955 жылдары Жерді басқару бюросына берілді. Көп жылдар өткен соң, әуеайлақ Fort Glenn-дегі Кейп-филд ретінде тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілді. Біраз қашықтықта Никольскийде әлі де қиыршық тастан жасалған ұшу-қону жолағы бар.
Umnak does not have a harbor. It does, however, have an airstrip, Nikolski Airport. Building an airport runway in the hilly terrain was a unique engineering achievement of the Army Engineers, commanded by Colonel Benjamin B. Talley. The construction work of the runway was proposed at Otter Point on the northeastern end of Umnak. Construction was started in the middle of January 1942 and was commissioned by April of the same year, being given the name Fort Glenn. of Marston Matting, a perforated steel plating (PSP), was assembled along with other steel plates and created a flat surface for aircraft to take off and land. The runway was completed on March 31, 1942, by the 807th Unit of the Army Engineers. It was 3000 feet (914 m) long with a width of 100 feet (30 m) sufficient for Capt. John S. Chennault's P 40 fighter aircraft in the 11th Fighter Squadron to land. After the war ended, Fort Glenn remained open as a refueling stop for transient aircraft in the Aleutians along with Military Air Transport Service flights using the Great Circle Route from Japan to the United States. The main runway was extended to 8,300 feet long to accommodate large, long range aircraft. By 1946, the base maintained only a skeleton staff due to the rapid demobilization of the Army Air Forces. The last AAF personnel were withdrawn by 30 September 1947, and the base was put on inactive status and was effectively abandoned. It was decommissioned in 1950 and the site was excessed between 1952–55 to the Bureau of Land Management. Many years later the airfield was added to the National Register of Historic Places as Cape Field at Fort Glenn. Some distance away, Nikolski is still served by a gravel airstrip.