Кіріспе

Американдық өмір сүруші (1948–2022)

Рэндалл Клод Уивер (3 қаңтар 1948 – 11 мамыр 2022) – американдық өмір сүруші және өзін ақ сепаратист деп жариялаған адам. Ол 1992 жылы Айдахо штатының Неаполь қаласы маңындағы үйінде федералдық агенттермен болған Руби Ридж қақтығысының басты тұлғасы болды, оның кесірінен әйелі мен ұлы қаза тапты. Уиверге кісі өлтіру, құлпынау және шабуыл жасау сияқты басқа да қылмыстар тағылды. Ол көптеген айыптан ақталды, бірақ бұрынғы қару-жарақ ісі бойынша сотқа келмегені үшін кінәлі деп танылып, 18 ай түрмеге кесілді.

Ерте өмір

Рэнди Уивер 1948 жылдың 3 қаңтарында Айова штатының Виллиска қаласында фермерлер Кларенс пен Уилма Уивердің отбасында дүниеге келді. Ол төрт баланың бірі болды. Олар дінге берілген, бірақ өз көзқарастарына сай келетін діни ұйымды табуда қиындыққа тап болды; олар евангелистік, пресвитериандық және баптистік шіркеулер арасында жиі көшіп-қонып жүрді. 1966 жылы Джефферсон орта мектебін бітіргеннен кейін, ол Айова Орталық қоғамдық колледжінде екі жыл оқыды. 1968 жылы Вьетнам соғысының қызу кезінде ол АҚШ армиясына қатысу үшін оқуын тастады. Ол Солтүстік Каролинадағы Брэгг фортында дислокацияланды. Уивер басқаларға армияда "жасыл берет" болғанын айтса да, оның запасқа шығарылу қағаздары оның "жасыл берет" немесе арнайы күштер құрамына кірмегенін көрсетті, бірақ ол жауынгер-инженер ретінде жалпы жарылыс жұмыстарынан оқудан өткен болуы мүмкін. 1968 жылы демалыста туған қаласына барғанда Уивер болашақ әйелі Виктория "Вики" Джордисонмен танысты. Ол өзін "жақтырмаған" Рендалл есімімен емес, "Пит" деп таныстырды.

Өмірбаян

Әскерден шыққаннан кейін бір ай өткен соң, Рэнди Уивер мен Вики Джордисон 1971 жылғы қарашада Айова штатының Форт-Додж қаласындағы Бірінші конгрегациялық шіркеуде үйленді. Солтүстік Айова университетінде бір семестр оқығаннан кейін, Рэнди жергілікті John Deere зауытында жақсы жалақылы жұмыс тауып, оқуын тастады. 1978 жылы жарық көрген "The Late Great Planet Earth" кітабын оқығаннан кейін, жұбайлар христиан фундаментализмінің көбірек идеяларын қабылдады, ал Вики соңғы заманның жақын екеніне сене бастады. Уиверлер христиандық жекелік идеологиясының аясындағы идеяларды қолдағанмен, олардың сенімдері әртүрлі болды. Осы қозғалыстағы көптеген адамдар сияқты, Вики Уивер Ескі Ғаһдат заңдарына сүйенген өз сенімдерін қалыптастырды, ал оның отбасы Құдайды Яхве деп атады (қараңыз, Киелі аттар қозғалысы). Олар өздерін израильдіктер деп есептеді. Фадели, шын мәнінде, "Гас Магисано" атты жасырын ATF агенті болды, ол Арий ұлтының ұйымын тергеп жатқан. Уивер Фаделиге екі кесілген мылтық сатуға келісті және ол Фаделиге аптасына төрт-бес заңсыз мылтық бере алатынын мәлімдеді. 1990 жылдың желтоқсанында Уивер 1989 жылғы мәмілеге байланысты қару-жарақ сату қылмысы бойынша айыпталды. Руби Риджге жасалған шабуыл кезінде Уиверлердің төрт баласы болды: Сара, 16 жаста; Самуил, 14 жаста; Рахиль, 10 жаста; және Элишеба, 10 айлық. Вики балаларын үйде оқытты. Маршалдар қызметі Уивердің мүлігін барлау кезінде алты маршал Харрис пен Рэндидің 14 жасар ұлы Сэмми Уиверді отбасылық үйдің жанындағы орманда кездестірді. Атыс болды. Маршалдар Уиверлердің иті Стрикерді атып өлтірді, содан кейін Сэмми Уивер қашып бара жатқанда арқасынан атып өлтірді. Атыс кезінде Харрис АҚШ вице-маршалы Уильям Фрэнсис Деганды кеудесінен атып, оның өліміне себеп болды. Барлық құрбандар операцияның алғашқы екі күнінде болды. Қоршау мен қақтығыс азаматтық келіссөзші Бо Гриц арқылы шешілді, ол Уиверді Харриске медициналық көмек көрсетуге рұхсат беруде маңызды рөл атқарды. Харрис 30 тамызда ұсталды. Уивер мен оның үш қызы Гриц олар үшін басқа ақылға қонымды шешім жоқ екеніне көндіргеннен кейін келесі күні өздерін ұстады. Сотталушы куәгердің жауабын тыңдағаннан кейін екі айып алынып тасталды. Қазылар алқасы Уиверді қалған барлық айыптардан ақтап тастады, бірақ екі айыптан басқа, судья олардың бірін күштен шығарды. Ол бір айып бойынша кінәлі деп танылды – сотқа келмегені үшін, оған 10 000 доллар айып салынды және 18 ай түрмеге кесілді.

Кейінгі өмірі

1995 жылы Уивер өзінің нәсілдік нанымдары туралы АҚШ Сенатының Әділет комитетінің кіші комитетінде куәлік берді: "Мен көпшілік түсінгендей жеккөруші нәсілшіл емеспін. Бірақ мен нәсілдердің бөлінуіне сенемін. Біз қалған әлемнен бөлек тұрғымыз келді, шалғайдағы жерде өмір сүріп, балаларымызға жақсы өсу ортасын сыйлағымыз келді". 1996 жылдың сәуір айында Уивер Бо Гритцпен бірге Монтана штатының Джордан қаласына барды, онда Гритц Монтананың еркін адамдарымен болған қақтығысты аяқтауға тырысты. Алайда ФБР Уиверге осы топтың бекінісіне кіруге рұқсат бермеді. 1998 жылы Уивер "Руби Ридждегі федералдық қоршау: Өзіміздің сөздерімізбен" атты кітабын жариялады, оның бір бөлігін қару-жарақ көрмелерінде жеке өзі сатты. 1999 жылы Уивер Айова штатының Джефферсон қаласында заңгер-хатшы Линда Гроссқа үйленді. 2007 жылдың 18 маусымында Уивер Нью-Гэмпшир штатының Плейнфилд қаласында салық төлеуден бас тартушылар Эдвард пен Элейн Браунмен бірге баспасөз мәслихатына қатысты. Ол: "Мен енді өлімнен қорқпаймын. Мен өмірден кейінгі өмірге қызығушылық таныстамын және мен атеистпін" деді.

Өлім

Уивердің қызы Сара оның 2022 жылдың 11 мамырында, сәуірдің ортасынан бері ауырып жүргеннен кейін қайтыс болғанын интернетке жариялады. Өлім себебі көрсетілмеген. Ол 74 жасқа толыпты.

БАҚ-тағы көрінісі

Руби Ридж оқиғасы туралы CBS мини-сериалы «Руби Ридж: Америка трагедиясы» деп аталды, ол 1996 жылдың 19 және 21 мамырында көрсетілді. Ол журналист Джесс Уолтердің «Әрбір тізе иіледі» кітабы негізінде түсірілген. Сол жылы телесериал «Руби Ридждегі қоршау» атты толықметражды телефильмге ұзартылды. PBS American Experience 2017 жылдың 14 ақпанында «Руби Ридж» атты бөлімін көрсетті.