Аяқша тышқан – мүгедектікке немесе мойын-сірке ауруларына тап болғандар үшін арналған, аяқпен басқарылатын компьютерлік құрылғы. 10 түрлі аяқша тышқан бар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Footmouse (немесе foot mouse) – пайдаланушыларға курсорды жылжытуға және тышқанның батырмаларын аяқтарымен басуға мүмкіндік беретін компьютерлік тышқанның бір түрі. Оны көбінесе мүмкіндігі шектеулі адамдар немесе жоғары арқа және мойын проблемалары бар пайдаланушылар қолданады.
A footmouse (or foot mouse) is a type of computer mouse that gives the users the ability to move the cursor and click the mouse buttons with their feet. It is primarily used by users with disabilities or with high back or neck problems.
Түрлері
Қамыстың онға жуық түрі бар. Олардың бәрі де саудаға қолжетімді емес. Кейбір мамандандырылған компаниялар мүгедектерге арналған өздерінің аяқпен басқарылатын тышқандарын жасап шығарады. Әр түрлі аяқ тышқандарының басты айырмашылығы – сырғанап жылғатын немесе еңкейтілетін педаль болуында. Сондай-ақ, дәстүрлі тышқанды сырғанап жылғатын және бір жаққа көлденең еңкейтілетін аяқ тышқанға айналдыратын тышқан адаптері де бар. Сырғанап жылғатын аяқ тышқан – бұл тышқан қосылған тапочка немесе педаль жылғалы болатын арнайы рама болуы мүмкін. Сондай-ақ, планшетте кішкентай магнит немесе басқа да орналасу құрылғысын пайдалануға болады. Еңкейтілетін педальді пайдаланатын аяқ тышқанның бір немесе екі педалы бар, олар бір немесе бірнеше бағытта еңкейіп және бұрыла алады. Аяқпен басылатын түймелер аяқ тышқандары деп есептелмейді.
There are about ten types of footmice. Not all of them are commercially available. Some specialized companies design their own foot controlled mouse for disabled people. The main difference between the different types of footmice is a flat pedal which slides or a pedal which tilts. There also exists a mouse adapter which converts a conventional mouse to a footmouse that slides and horizontally tilts to one side. A footmouse that uses sliding can be a slipper with a mouse connected to it, or a special frame in which a pedal can move around. Also a tiny magnet or other location device can be used on a tablet. A footmouse that uses a tilting pedal has one or two pedals which are able to tilt and turn in one or more directions. Buttons that are pushed by the feet are not considered footmice.
Қолдану
Аяқша тышқанды пайдалану, әдеттегі тышқанға (қол тышқанына) қарағанда баяу, себебі көптеген адамдар қолдарымен салыстырғанда аяқтары мен тізелерімен нақты қозғалыстарды жасай алмайды. (Адам-компьютерлік өзара әрекеттесуді зерттеушілер адамдар көбінесе көліктерді, тігін машиналарын немесе сөзді жазуға арналған құралдарды басқару үшін аяқ педальдарын қолданғанын атап өтеді, бірақ бұл жағдайларда аяқпен басқарылатын құралдар навигация үшін емес, іске қосу және тоқтату үшін пайдаланылады.) Егер аяқша тышқанды пернетақтамен бірге қолданса, мәтін теру кезінде курсорды жылжытуға болады, осылайша пернетақта мен тышқан арасында қолыңызды жылжытуға кеткен уақыт үнемделеді. Егер адам пернетақта қолдана алмаса, экрандағы виртуалды пернетақта арқылы әрбір әріпті басып мәтін теруге болады. Аяқ-қол қозғалысын толық бақылай алмайтын және аяқша тышқанды пайдалана алмайтын адамдар кейде курсорды белгілі бір бағытта орнату үшін бірнеше коммутаторды қолдана алады. Егер аяқша тышқанды ұзақ уақыт бойы дұрыс пайдаланбаса, бұл тізе бұлшық еттерінің құрысуына себеп болуы мүмкін, сондай-ақ белдің төменгі бөлігіндегі проблемаларға кері әсер етеді.
Using a footmouse is slower than a regular mouse (a handmouse), since most people have less control over precise movements with their feet and legs than with their hands. (Human computer interaction researchers note even though people commonly use foot pedals to control cars, sewing machines, or speech transcription equipment, foot operated controls are used in these applications for starting and stopping, rather than navigating.) If the footmouse is used together with a keyboard, the cursor can be moved around while typing, so there is no time wasted for moving the hand between the keyboard and the mouse. If a person cannot use a keyboard, a virtual keyboard on the screen can be used to type text by clicking each character on the virtual keyboard. People who also have less control over their foot and leg movement and are unable to operate a footmouse can sometimes use a few switches for setting the cursor in a certain direction. If a footmouse is used incorrectly for a long time, it can cause muscle cramp in the legs, and can have a negative influence on lower back problems.
Тарих
АҚШ нарығында егешқұйрықтар 1985 жылдан бері қолжетімді болды. Оларды сол кезде насихаттаған өндіруші Versatron аталды.
Footmice were available in the US market as early as 1985. The manufacturer that promoted them at the time was called Versatron.