Кіріспе

W. T. Grant немесе Grants – Уильям Томас Грант құрған, 1906 жылдан 1976 жылға дейін жұмыс істеген, АҚШ-тағы бөлшек сауда желісі. Бұл дүкендер көбінесе қала орталықтарында орналасқан, түрлі тауарлар сататын дүкендер болған.

Тарих

1906 жылы алғашқы "W. T. Grant Co. 25 Cent Store" Линн қаласында (Массачусетс штаты) ашылды. Шағын пайда және тауар айналымының жоғары жылдамдығы нәтижесінде, 1936 жылға қарай дүкендердің жылдық сатылымы шамамен 100 миллион долларға жетті, сол жылы Уильям Томас Грант W. T. Grant қорына негіз салды. Грант 1972 жылы 96 жасында қайтыс болған кезде, оның W. T. Grant дүкендерінің желісі шамамен 1200-ге жуық дүкенді қамтыды. Компания тараған кездегі штаб-пәтері Нью-Йорк қаласының Таймс-сквердегі аспан сызығының маңызды құрылысы – One Astor Plaza ғимаратының үстінде орналасқан еді. Көптеген ұлттық дүкендер желісі және ірі универмагтар сияқты, Грант Diva атты төмен бағадағы эксклюзивті грампластинкалар лейблін құрды. Columbia Records осы лейблді шығарды, ол Columbia-ның жалпы сатылымдағы Harmony лейблінде де шығарылған атаулардан тұрды және 1925 жылдан 1930 жылға дейін өмір сүрді. Табылған түсірілімдер санына сүйенсек, бұл лейбл жақсы сатылым көрсеткен. Грант 1930 жылдан кейін де грампластинкаларды сатуын жалғастырды, бірақ енді олардың жеке лейблі болған жоқ. Грант дүкенінің тауарлық электроникасы және басқа да тауарлары Уильям Томас Грант дүниеге келген Пенсильвания штатының Брэдфорд округының атымен Брэдфорд деп аталды. Дүкен ішіндегі мейрамханалар Брэдфорд Хаус деп аталды, ал олардың талсманы Бэки Брэдфорд есімді паломник болды. Дүкен ішіндегі түскі ас орындарында The Skillet деген балама формат қолданылды. Ең ірі W. T. Grant дүкені Нью-Йорк штатының Вейлс Гейт қаласында орналасқан. Кейін ол Caldor және басқа да бірнеше дүкенге айналып, соңында 2017 жылдың қараша айында жабылған Kmart дүкеніне дейін жетті. Канадалық Zellers сауда желісі W. T. Grant компаниясымен келісім жасады. Грант компаниясына Zellers-тің 10% акциясын сатып алуға рұқсат берілді және 1959 жылы Zellers-тің 51% тиімді үлесіне айналған опциялар берілді. Бұл келісімге байланысты "Грант компаниясы" Zellers-ке тауарлар, жылжымайтын мүлік, дүкендерді дамыту және жалпы басқару мәселелеріндегі тәжірибесін ұсынды. Zellers қызметкерлері оқу үшін Грант дүкендеріне және бас кеңсеге жіберілді, сондай-ақ екі компания да Азияға бірлесіп тауар сатып алу сапарларын жасады, бұл екеуіне де пайдалы болды. 1976 жылы Грант компаниясы Zellers-тен шығып кетті.

Қалпына келтіру және жабу

Грант дүкендері Кресге дүкендеріне қарағанда қала маңындағы өсімге және сауда әдеттерінің өзгеруіне бейімделуде кешікті. Бұл мәселені түзетуге жасалған әрекет те кешікті; 1960-жылдары және 1970-жылдардың басында компания көптеген ірі дүкендер салды (кейін Грант Сити деп аталды), бірақ Кресге-нің Kmart дүкендерінен айырмашылығы, олардың мөлшері мен орналасуы біркелкі болмады, сондықтан бір дүкенге үйренген клиент екінші дүкенде "өз үйімде" сезінбеді. Гранттың ірі дүкендер желісін кеңейтудегі кешігуі бәсекелестерге ең қолайлы құрылыс алаңдарын алуға мүмкіндік берді, ал Грант қолайсыз жерлерде, көбінесе жеткіліксіз сауда алаңымен қалды. Компания ақша табуді тоқтатқаннан кейін, тоқсандық дивидендтерді төлеу үшін қарыз алынды, бірақ бұл мүмкін болмай қалды. Бизнесте қалу үшін жасалған соңғы әрекет – Грант кеңсе қызметкерлері мен кассирлерінен клиенттерге Грант несие картасын алуға шақыру болды, бұл дүкендердегі сатуды арттыруға бағытталған шара еді. 1976 жылы W. T. Grant-тің банкротқа ұшырауы, сол кездегі АҚШ тарихындағы екінші ірі банкроттық, уақыттың өзгеруіне бейімделе алмауына байланысты болды, бірақ акционерлерге дивидендтерді тоқтатуды ұзақ уақытқа кешіктірген басқарушылықтың қателігі салдарынан осы процесс жеделдеді. Бұл мәселеге қандай шешімдер себеп болды деген пікірталас бар, бірақ барлық шешімдер бақылаусыз басқару деңгейімен қабылданды және банкроттық АҚШ компаниясының директорлары өз компаниясын толық бақылауда ұстай алатындығы және компанияның құнын сақтау үшін акционерлеріне ең жақсы шешімдер қабылдауға міндетті емес деген идеяның «соңының бастамасы» деп есептеледі. Банкроттыққа ең тікелей себеп – компанияның барлық клиенттерге дүкен несиесін беру туралы шешімі болды, клиенттің төлеу қабілетін бағалауға ешқандай әрекет жасалмады. Компанияның әр дүкенінде несие менеджерлері болды, олар дүкен несие шоттарын ашуға рұқсат берді, нәтижесінде көптеген клиенттер компанияның бірнеше дүкенінде несие шоттарына ие болды. Сонымен қатар, дүкен несие шоттарын орталықтандырылған түрде бақылау және есепке алу жүйесі болмады, нәтижесінде көптеген төленбеген шоттар пайда болды. 1976 жылы Ирвин Джейкобс осы несиелерді Карл Поладтың қолдауымен $276.3 миллион тұтынушылық дебиторлық есепшоттарын $44 миллионға және бірінші жылғы сатудан 5% пайызға сатып алып қайтарып алды. Бұл бастама 1969 жылы АҚШ тарихындағы өркендеген кезеңде жасалды, сол кезде Грант АҚШ-тың жаңа аймақтарына кеңейіп жатты. W. T. Grant бәсекелес Кресге және басқа да ірі дүкендердің клиенттерін тартуды мақсат етті. Сол кездегі шағын несиелер бойынша төленбеу көрсеткіші төмен болғандықтан, несиелік келісімдер жақсы идея сияқты көрінді, бірақ ешқандай несиелік тексеру жүргізілмеді және төлеудің ең төменгі мерзімі тіпті сол кездегі жағдайға қарағанда да өте жоғары болды. 1970/1971 жылдары экономикалық өсім баяулаған кезде жағдай өзгерді және несиелік келісім активтен гөрі міндетке айналды. 1974 жылға дейін бұл жағдайды өзгерту немесе тоқтату туралы шешім қабылданбады, сол кезде компанияның құлдырауы сөзсіз болды.