Кіріспе
Форт-Уорт, Техас штаты, АҚШ-та орналасқан (1919–2000) жұмысын тоқтатқан бөлшек сауда компаниясы, кейін RadioShack болып өскен компания. Tandy Corporation – Форт-Уорт, Техас штаты, АҚШ-та орналасқан американдық, отбасылық тері тауарларын өндіретін компания. Tandy Leather 1919 жылы терімен жабдықтау дүкені ретінде құрылды. 1950 жылдардың соңында, сол кездегі бас директор Чарльз Тэндидің жетекшілігімен, компания хобби нарығына кеңейіп, теріден жасалған мокасиндер мен монета сөмкелерін жасады. Бұл өнімдер скауттар арасында үлкен сұранысқа ие болып, сатудың жылдам өсуіне әкелді. 1960 жылдарға келген кезде, компанияның мүмкіндіктерін кеңейту мақсатында Чарльз Тэнди бірнеше қолөнер сауда компанияларын сатып алды, соның ішінде 1963 жылы RadioShack компаниясын, ол сол кезде Бостондағы банкроттыққа жақын электроника дүкендерінің желісі болатын. 1980 жылдары, енді Джон Роуч бас директор ретінде басшылық еткен корпорация жеке компьютер нарығына инвестиция салуды бастады, бұл жеке компьютерлер дамуының алғашқы қадамдарының бірі болды. Financial World журналы оны «қызыл ыстық жеке компьютер жарысындағы жетекші компанияның қозғаушы күші» деп атады. Бұл сәтті формула компанияға 150-ге жуық тері бұйымдарын сататын дүкендер желісін құруға көмектесті. Тұтыну тауарларының жетіспеуі және еңбек ақысының жоғары болуы салдарынан пайда болған «өз қолыңмен жасау» қозғалысы күш алып келеді. Осы бөлімнің алғашқы екі жылында ашылған он бес тері бұйымдары дүкені табысты болды. Tandy жаңа өнімдерді сатып алу арқылы өсуді бастады; алғашқы сатып алынған компания – American Handicrafts Company, ол қолөнер өнімдерінің кең ассортиментін, Нью-Йорк нарығындағы екі белгілі бөлшек сауда дүкенін және мектептер мен ұйымдар нарығы туралы құнды білімді ұсынды. 1953 жылы тағы 16 бөлшек сауда дүкені ашылды, ал 1955 жылға қарай Tandy Leather АҚШ-тың 75 қаласында жалға алынған сату орындарымен өркендеген компанияға айналды. Tandy Leather тартымды активке айналды және 1955 жылы Бостондағы American Hide and Leather Company сатып алды (1956 жылы General American Industries деп атауын өзгертті). Чарльз GAI-ға тиесілі болған кезде Tandy Leather бөлімін басқаруды өз бақылауында ұстады. 1956 жылы General American Industries тері өнеркәсібіне қатысы жоқ тағы үш компанияны сатып алды, соның салдарынан бас компанияны басқару үшін күрес басталды. Чарльз компанияны GAI бағытында жалғастырудан босату қажеттігін түсінді. Ол барлық ресурстарын жұмсады, қосымша қаражат тартты және бастапқы келісімде қарастырылған 500 000 акцияны сатып алу құқығын пайдаланды. Акционерлердің сол күнгі шешімді дауыс беру нәтижесінде Tandy тобы General American Industries компаниясының басқаруын өз қолына алды.
the company that became RadioShack
Tandy Corporation was an American family owned leather goods company based in Fort Worth, Texas, United States. Tandy Leather was founded in 1919 as a leather supply store. By the end of the 1950s, under the tutelage of then CEO Charles Tandy, the company expanded into the hobby market, making leather moccasins and coin purses, making huge sales among Scouts, leading to a fast growth in sales. Entering the 1960s, aiming to broaden the company horizon, Charles Tandy acquired a number of craft retail companies, including RadioShack in 1963, then an almost bankrupt chain of electronics stores in Boston. In the 1980s, now led by John Roach as CEO, the corporation started to invest into the personal computer market, being one of the pioneers in the personal computer race, being lauded by the magazine Financial World as "the driving force at the front running company in the red hot personal computer race". This successful formula helped the company expand into a chain of some 150 leathercraft stores. A growing 'do it yourself movement' prompted by a shortage of consumer goods and high labor costs continued to gather momentum. The fifteen leathercraft stores opened during this division's first two years of operation became quite successful. Tandy began expanding by gaining new product lines; the first acquisition was with the American Handicrafts Company which featured a broad line of do it yourself handicraft products, two established retail stores in the New York market, and useful knowledge of school and institutional markets. Sixteen additional retail stores were opened in 1953, and by 1955 Tandy Leather was a thriving company with leased sales sites in 75 cities across the United States. Tandy Leather became an attractive commodity and was purchased in 1955 by the American Hide and Leather Company of Boston (name change in 1956 to General American Industries). Charles continued to maintain control of managing the Tandy Leather division while owned by GAI. During 1956, General American Industries acquired three other companies unrelated to the leather industry and a struggle for control of the parent company began. Charles saw the need to emancipate the company from continuing in the direction initiated by GAI. He used all his resources, raised additional money, and exercised his right to purchase the 500,000 shares of stock that were included in the original settlement. When the votes were counted on the day of that pivotal stockholders meeting, the Tandy group took management control of General American Industries.
Merribee және RadioShack компанияларын сатып алу
1961 жылы компанияның атауы Tandy Corporation болып өзгертілді. Корпоративтік штаб-пәтері де Форт-Уорт, Техас штатына көшірілді, онда Чарльз Д. Танди президент және директорлар кеңесінің төрағасы болды. Tandy Leather компаниясы АҚШ пен Канаданың 105 қаласында 125 дүкенді пайдалануда болды және кеңейту – басты мақсат еді. Tandy, иілгіш бұйымдарды өндіруші және сатушы Merribee Art Embroidery Co. компаниясының активтерін, сондай-ақ Cleveland Crafts Inc. және тағы бес компанияны сатып алды және жаңадан сатып алынған Merribee бөлімшесін басқаруға көмектесу үшін иесі Вернер Магнусты тартты. Алғашқы Tandy Mart 28 түрлі дүкеннен тұрды, олардың барлығы қолөнер және хобби тауарларына арналған, соның ішінде American Handicraft, Tandy Leather, Electronics Crafts және Merribee шамамен 40,000 шаршы фут аумақта орналасқан болатын. 1962 жылы Чарльз Тэнди электроника саудасының жылдам өсу әлеуетіне қызығушылық танытты. Ол Бостондағы RadioShack компаниясын тапты, ол 1920 жылдары хоббишілер мен электроника жанкүйерлеріне пошта арқылы сатумен бастаған еді. 1963 жылдың сәуірінде Tandy Corporation RadioShack Corporation компаниясының басқаруын өзіне алды және екі жыл ішінде Чарльз Тэндидің басшылығымен RadioShack-тің 4 миллион долларлық (~$ in) зияны пайдаға айналды. Осы кезеңде Tandy компаниясының сатулары жақсы өркендеді. Ллойд Редд (президент) және Аль Паттен (Операциялар вице-президенті) басшылығымен компания гүлденді. 1969 жылы 132 болған Tandy дүкендерінің саны келесі бес-алты жылда өсіп, 1975 жылы 269-ға жетті. 1975 жылы Форт-Уорт қаласының орталығында Tandy Towers құрылысы басталды. 18 қабатты кеңсе ғимараты сегіз қалалық блокты қамтитын және Tandy Corp-тың жаңа штаб-пәтеріне айналатын ірі дамыту жобасының бірінші кезеңі ретінде іске қосылды. Онда жабық мұз айдыны бар сауда орталығы және жеке меншіктегі метро жүйесі болды. Компанияның директорлар кеңесі Tandy бизнесін үш жеке акционерлік компанияға бөлу жоспарын жариялады. Екі жаңа компания Tandycrafts, Inc. және Tex Tan Hickok, Inc. деп аталды. Бұл жоспар компанияның үш ерекше және әртүрлі бизнесіне тиімді басшылық пен арнайы басқаруды қамтамасыз ету стратегиясы ретінде жарияланды, олардың әрқайсысы соңғы кезде айтарлықтай өсімге жеткен еді. Осы өзгерістермен RadioShack және Tandy Leather Company енді бір корпоративтік құрылымның астында болмады. 1976 жылы Урей Томпсон Tandy Leather Company президенті болып тағайындалды, ал Дейв Феррилл Ұлттық сату менеджері лауазымына көтерілді; олар 288 дүкенге жауапты болды. Олар сол жылы 300-ші дүкенін ашса да, Nature Tand өнімдерінің танымалдылығы төмендеді. Чарльз Тэнди 1978 жылдың 4 қарашасында 60 жасында қайтыс болды. Сонымен қатар, компанияның бағыты туралы сұрақтар туындады. Урей Томпсон президенттік лауазымынан кетіп, кейіннен Рон Морганмен бірге The Leather Factory компаниясын құрды, ол 2000 жылы Tandy Leather Corporation компаниясын сатып алды.
Компьютерлер
Tandy компаниясы 1977 жылы жиынтықтандырылмаған микрокомпьютерлерді ұсыну арқылы жеке компьютер революциясын бастаған үш компанияның бірі болды (Commodore International және Apple компанияларымен бірге). Олардың TRS 80 (1977) және TRS 80 Color Computer ("CoCo") (1980) үй компьютерлері IBM PC кең таралғанға дейін танымал болды және компьютер дүкендерінің азы болған кезде Radio Shack дүкендерінде кеңінен таралды. 1981 жылға қарай компьютерлер Tandy сатуының ең маңызды бөлігін құрады. Компания техникалық ақпаратты құпия ұстап, Tandy-ге тиесілі дүкендерде үшінші тарап өнімдерін сатпау арқылы бағдарламалық жасақтама мен қосымша жабдықтарды монополиялауға тырысты. Компания штаб-квартирасындағы тәжірибелік Tandy компьютер дүкені компания бұған тыйым салғанға дейін Tandy емес өнімдерді сатты. 1981 жылы нарызды зерттеу компаниясы басқалардың өнімдерін сатпау Tandy-дің өсуін баяулатқанын және бәсекелестерге пайда әкелетінін болжады. 80 Microcomputing журналының редакторы Уэйн Грин есепті талқылап, компанияның "нашар қаржыландырылған және тиімсіз басқарылатын бәсекелестерді" жеңгеннен кейін тым сенімді болуы мүмкін екенін, ал IBM және басқалар "Radio Shack сияқты қысқа көзді және консервативті" болмайтынын ескертті. Егер Tandy тәжірибесін жалғастырған болса, "ел бойынша Byte Shops және Computerlands орнына бірнеше мың Tandy Computer Center пайда болар еді. Ал Tandy Apple және басқа да жаңадан келгендерді жақсырақ бақылай алатын еді". 1982 жылы ол өзінің мыңдаған дүкендерінің бір кезде бәсекелестерге қарағанда "көп артықшылығы" болғанымен, "Шак сату орындарында артта қалып, сатуда Apple-дің TRS 80-ден озуын көрдік" деді. Грин компанияға "жан-жақты ойлануға және мүмкін, ауыр шешімдер" қабылдау керектігін ескертті. Tandy-дің нарықтық үлесі – бір кезде 60%-ға дейін жеткен – 1983 жылы IBM PC-нің бәсекелестігі мен үшінші тарап өнімдерінің жетіспеуіне байланысты төмендеді. Tandy IBM PC-ге үйлесімді архитектураны Tandy 1000 және Tandy 2000 (1983–1984) компьютерлерімен қабылдады. 1000 Tandy-ге 1986 жылы 25% жеке компьютер нарығында Apple-мен тең және IBM-нен кейінгі екінші орынға қол жеткізуге көмектесті. 1982 жылы Tandy Corporation Оклахома штатындағы бағдарламалық жасақтама компаниясы Dorsett Educational Systems, Inc.пен 25 жылдық білім беру технологиясының негізін қалаушы даму шартына келісті. Келісімнің нәтижесінде TRS 80 Color Computer үшін ондаған атаулар шығарылды. Radio Shack дүкендері TRS 80 компьютерлерін басқа өнімдермен бірге сатты, ал Radio Shack Computer Center тек компьютерлерді сатты. Компанияға тиесілі емес франшизалар Radio Shack өнімдерін, соның ішінде компьютерлерді және Radio Shack емес тауарларды сатты. Қосымша құн сатушылар Tandy компьютерлерінің қайта аталған нұсқаларын таратты. Компьютерлерді технология мен функционалдық емес, бағаға баса назар аударатын, ескі стильдегі газеттерге жарнамалауға қарамастан, 1980 жылы InfoWorld Radio Shack-ті "кіші компьютерлердің басым жеткізушісі" деп сипаттады, ал 1981 жылы – "компьютер индустриясындағы ең жақсы маркетологтардың бірі". Адам Осборн сол жылы Tandy-ні "индустрияның үлкен жұмбақтарының бірі" деп сипаттады. Ол "микрокомпьютерде аз тамыры бар" компанияның "микрокомпьютер өндірушілері арасында бірінші орынға" ие болғанына таңғалып, "Радиошак" дүкендерінен компьютерлерді сатумен қатар, "микрокомпьютерлерді сатумен қатар" екенін жазды. 1982 жылы Грин "Radio Shack дүкендері негізінен сақтықсыз төменгі табысты адамдар үшін арзан тауар сатушылар емес екеніне" сенімді болу үшін дүкендер компьютерлерді ойыншықтардан бөлек ұстауды ұсынды. 1983 жылы BYTE журналының сарапшысы 100-модельді "ойыншыққа" теңегенін мойындады, өйткені ол оны дүкенде радиомен басқарылатын машинаның жанында көрді, "Радиошак ойыншықтармен және CB радиосымен байланысты болғаны өкінішті" деді, компьютер "керемет жоспарлау мен көрегендік көрсетеді". 1984 жылы сатушы тараптың сарапшысы Tandy-дің "көрнекті өнім желісі, керемет тарату мүмкіндігі, өндірістен бастап таратуға дейінгі бүкіл процесті бақылау және өнім циклына қарай қозғалуға дайын болатын икемді басқару" бар екенін айтты. Сол жылы Tandy Unix-тің жетекші сатушысы болды, 68000-ға негізделген, көп пайдаланушы Tandy Model 16-ның Xenix-пен бірге 40,000-ға жуық данасын сатты және Tandy брендімен барлық компьютерлерді сата бастады, өйткені, бір басшы "Бізге клиенттер Radio Shack атауы кеңседе проблема екенін айтты" деп мойындады. 1980 жылдардың ортасында ол IBM PC сияқты Tandy емес өнімдерге үйлесімді перифериялық құрылғыларды сата бастады. Компания сонымен қатар 1986 жылы дүкен қызметкерлері үшін IBM сияқты киім үлгісін бекітті. 1987 жылы BYTE "Tandy қазір әлемдегі...
Түс кірпіш
1975 жылы Tandy, плитка мен еден жабатын дүкендер желісі Color Tile-ді, сондай-ақ өзге де электроникалық емес бизнесін TandyCrafts компаниясына бөліп шығарды.
McDuff Electronics, VideoConcepts компаниясы
1985 жылы Tandy екі сауда желісін сатып алды: McDuff Electronics және VideoConcepts; екіншісі бұрын Eckerd Corporation-ға тиесілі болған. Осы дүкендердің көп бөлігі 1994 жылғы қайта құру жоспары аясында жабылды, ал 33-і RadioShack немесе Computer City Express дүкендеріне айналдырылды. Қалған McDuff дүкендері 1996 жылы жабылды.
Электрондық техниканың шеті
The Edge in Electronics, қазір тоқтатылған, сәнді жеке және портативті танымал брендтік электроникаға қызығушылық танытқан сауда орталықтарының тұтынушыларына арналған бутик дүкендер желісі, 1990 жылы алғаш рет ашылды және 1993 жылдың желтоқсанына қарай 16 дүкенге ие болды. 2001 жылы Техас штатының Сан-Антонио қаласындағы соңғы дүкендердің бірі жабылды.
Ғажайып ғалам
Incredible Universe тұжырымдамасы Tandy-дің Best Buy, Circuit City және Lechmere сияқты басқа электроника алыптарымен бәсекелесуге жасаған әрекеті болды. Tandy Corporation және Trans World Entertainment бірлескен кәсіпорнының алғашқы екі дүкені 1992 жылы Арлингтон, Техас және Уилсонвилл, Орегон қалаларында ашылды. Әр Incredible Universe дүкенінде 85 000-нан астам тауар сатылды, ал дүкендердің сатушылары сыйақыға жұмыс істемеді. Сату көлемі Tandy-дің табысты RadioShack желісімен салыстырғанда орташа деңгейден төмен болды, содан кейін 1996 жылдың соңында компания барлық 17 Incredible Universe дүкенін сату немесе жабу туралы шешім қабылдады. Көптеген Incredible Universe дүкендерін Fry's Electronics сатып алды.
Компьютерлік қала
Computer City – атақты брендтер мен жеке өндірістің компьютерлері, бағдарламалық қамтамасыз ету және қосымша өнімдерді ұсынатын суперцентр болатын. 1991 жылы сатып алынған бұл дүкендер сол жылы жабылған алғашқы Radio Shack Computer Center желісін ығыстырды. Computer City алты елде 100-ден астам орналасқан алғашқы Халықаралық Компьютерлік Супердүкен атанды. 1995 жылы Computer City 1 миллиард долларлық сауда көлеміне ең жылдам жеткен екінші бөлшек сауда желісі деп танылды. 1996 жылы ол 2 миллиард долларлық сауда көлеміне ең жылдам жеткен екінші бөлшек сауда компаниясы атанды. (Сэм клубы 1 миллиард долларлық сауда көлеміне ең жылдам жеткен бөлшек сауда желісі болды.) RadioShack-тің бұрынғы атқарушы вице-президенті Алан Буш және «Компьютерлік бөлшек сауданың әкесі» атанған Джим Гамильтон осы қарқынды өсу мен табысқа қол жеткізудің стратегиялық жоспарын жасады. Кейін Computer City дүкендері CompUSA-ға сатылды.
О'Салливан индустриясы
1983 жылы Конрой жиһаз өндіруші «О'Салливан Индустриес» компаниясын «Тэнди Корпорациясына» сатты. 1994 жылы «Тэнди Корпорациясы» «О'Салливанды» акционерлік қоғам ретінде таратты. 1999 жылы «О'Салливан» инвестициялық тобы «OSI Acquisition», «Brockman, Rosser, Sherrill & Co., L. P.» (BRS) компаниясының еншілес кәсіпорны, шамамен 350 миллион долларға сатып алды.
Мыс өнерінің гильдиясы
1973 жылы Tandy Coppercraft Guild деп аталатын еншілес компаниясын құрды, ол желілік сауда арқылы толық мыстан жасалған әсем бұйымдар мен үй жиһаздарын сатты. Ең әйгілілері – Бенджамин Франклиннің дизайны негізінде жасалған, алтыдан бір жиынтықта сатылатын «Франклин кубоктары» болды. Бұл өнімдер шамамен бес жылдан кейін өндірістен алынды. Coppercraft Guild өнімдері бүгінгі күнге дейін eBay желісінде коллекционерлердің арасында сұранысқа ие.