Кіріспе

Испан кинорежиссері Хосе Луис Гарсия Муньос (20 қаңтар 1944 жылы туған), кәсіби аты Хосе Луис Гарси, испан кинорежиссері, продюсері, киносыншысы, тележүргізушісі, сценарийші және жазушы. Ол бүкіл әлемге танылып, Испанияның алғашқы «Үздік шетелдік фильм» сыйлығын «Бегинь бастаңыз» (1982) фильмі үшін жеңіп алды. Оның «Sesión continua» (1984), «Asignatura aprobada» (1987) және «El abuelo» (1998) фильмдерінің ішіндегі төрт туындысы «Үздік шетелдік фильм» номинациясына Испаниядан барлық режиссерлерден көп ұсынылған. Оның фильмдері классикалық стильмен және сюжеттеріндегі терең сезімталдықпен ерекшеленеді.

Ерте өмір және еңбек

1944 жылы Астуриядағы қарапайым отбасында дүниеге келген. Университетке дейінгі курсты бітірген соң Гарси банкте әкімшілік қызметкер болып жұмыс істеді. Кішкентай кезінен киноға деген құштарлығы оны режиссерлік мансабына бастады. Жиырма жасында ол Signos, Cinestudio, Aun және Resena сияқты бірнеше киножурналдарға рецензия жаза бастады және 1968 жылы киносыншы ретінде Circulo de Escritores Cinematograficos сыйлығын жеңіп алды. Осымен қатар, ол өзінің алғашқы әдеби туындыларын – Bibidibabibidibú, Адам Блейк және La Gioconda está triste сияқты ғылыми-фантастикалық әңгімелерді жазды. Сонымен қатар, ол "Рэй Брэдбери – болашақтың гуманисті" атты эссесін және "Бру Ла" энциклопедиясында ғылыми-фантастикалық фильмдер туралы мақала жариялады. 1969 жылы ол сценарий жазумен айналысып, Антонио Хименес Риконың "The Cronicón (The Chronicle)" (1970) фильміне алғашқы экрандық жұмысын қосты. 1972 мен 1977 жылдар аралығында ол тағы бес фильмнің сценарийін жазды: Леон Климовскийдің "La casa de las chivas (Кіздер үйі)"; Педро Олеаның "No es bueno que el hombre esté solo (1972)" ("Адам жалғыз болмауы керек"); Элой де ла Иглесианың "Una gota de sangre para morir amando (1973)" ("Махаббатқа ие болу үшін бір тамшы қан"); Антонио Дроведің "Mi mujer es muy decente dentro de lo que cabe (1974)" немесе Роберто Бодегас "Vida conyugal sana (1973)" ("Салауатты некелі өмір") және "Los nuevos españoles (1974)". Осы кезеңде Гарси Антонио Мерсероның "La Cabina (1972)" телефильмінің сценарийін де жазды. Содан кейін ол өзінің алғашқы қысқаметражды фильмдерін түсірді: "!Al Futbol! (Футболға!)", "Mi Marilyn (Менің Мэрилин)" (екеуі де 1975) және "Tiempo de gente acobardada (Адамдардың қорқынышпен өткен уақыты)" (1976).

Ұзақ метражды фильмдер

1977 жылы Хосе Луис Гарси өзінің алғашқы толық метражды фильмін түсірді. Гонсалес Синде сценарийі бойынша түсірілген «Asignatura pendiente» («Аяқталмаған іс») Франсиско Франко режимі құлағаннан кейін Испаниядағы әлеуметтік және саяси өзгерістермен қатар өтетін ескі ғашықтар жұбының махаббат тарихын баяндайды. Фильм сыншылар мен көрермендер тарапынан жақсы қабылданды және диктатурадан демократияға өту кезеңінің өкілі болған испан киносының ең табысты туындысы атанды. Бұл ұрпақ өзін әлеуметтік және саяси беймәлімдікте сезінді. Фильмдегі кейіпкердің махаббатқа құштарлығы азаматтық соғыстан кейін туған испан жастарының көңілсіздігі мен ностальгиясын бейнелейді. Гарси баяндамасын Голливудтың дәстүрлі повестволық үлгілерінен алды. Гарсидің екінші фильмі «Solos en la madrugada» (1978) элиталық киноға да, испан комедияларына да қызығушылық танытпаған көрермендерге арналған прогрессивті әлеуметтік тақырыптарды шеберлікпен көрсетті. Ол осы үлгіні үшінші фильмі «Las verdes praderas» («Жасыл шалғындар», 1979) фильмінде де қолданды, онда фильмдерінде жиі кездесетін сезімталдық одан да айқын байқалды. Режиссер «El Crack» (1981) фильмімен жанрлық өзгеріс жасады, онда ол Дашилл Хэмметтің романдарынан шабыттанған және 1930-40 жылдардағы американдық нуар фильмдерінің элементтерін пайдаланған, испандық бояумен суреттелген детективтік әңгімеге ден қойды. Бұл формула өте табысты болғандықтан, екі жылдан кейін Гарси «El crack II» (1983) жалғасын түсірді. Осы екі фильмнің арасында Гарси өзінің ең танымал туындысын – «Volver a empezar» («Қайта бастау», 1982) фильмін жасады. Бұл азаматтық соғыстан кейін көп жылдар бойы эмиграцияда болғаннан кейін Испанияға оралған қарт жазушының сезімтал тарихы. Фильм «Үздік шетелдік фильм» номинациясында «Оскар» сыйлығын жеңіп алған алғашқы испан туындысы болды. «Sesión continua» («Қос сеанс», 1984), сондай-ақ «Asignatura aprobada» («Курс аяқталды», 1987) фильмдері де сезімталдыққа баса назар аударды. «Canción de cuna» («Жұмыр жыр», 1994) – Грегорио Мартинес Сьерраның сезімтал пьесасының киноадаптациясы. Гарсидің кейінгі фильмдері: «La herida luminosa» («Жарқын жара», 1997) және «El abuelo» («Ата», 1998), ол «Оскар» сыйлығының «Үздік шетелдік фильм» номинациясына ұсынылды. Соңғы жылдары Гарси «Una historia de entonces» («Сол кездегі оқиға», 2000), «Historia de un beso» («Құшақтың тарихы», 2002), «Tiovivo c. 1950» (2004), «Ninette» (2005), «Luz de domingo» (2007), «Sangre de mayo» (2008) және «Holmes & Watson. Madrid Days» («Холмс пен Ватсон. Мадрид күндері», 2012) фильмдерін түсірді. Кино режиссурасымен қатар, ол өз Отанында теледидар мен радиода танымал спорт комментаторы болып жұмыс істейді.

Фильм

Жыл Атауы Режиссер Жазушы Продюсер Редактор Ескертулер 1977 Ассигнатура Pendiente 1978 Қараңғыда жалғыз 1979 Жасыл шабындықтар 1980 Вива ла Класе Медиа 1981 Эль Крек 1982 Вольвер а Эмпезар «Оскар» сыйлығының үздік шет тіліндегі фильм жүлдегері, 1982 1983 Эль Крек II 1985 Брас Фе Фер Executive 1984 Sesión continua «Оскар» сыйлығының үздік шет тіліндегі фильм номинациясы 1987 Ассигнатура Aprobada «Оскар» сыйлығының үздік шет тіліндегі фильм номинациясы 1988 Эль Тезоро Executive 1994 Canción de cuna 1997 La herida luminosa 1998 Эль Абуэло «Оскар» сыйлығының үздік шет тіліндегі фильм номинациясы 2000 Una historia de entonces Еуропалық кино академиясының үздік еуропалық режиссер номинациясы 2002 Historia de un beso 2003 Hotel Danubio 2004 Tiovivo c. 1950 2005 Ninette 2007 Domingo de Mayo 2008 Sangre de Mayo 2012 Holmes & Watson. Мадрид күндері 2019 Эль Крек Cero