Кіріспе

Канзастың 10-шы губернаторы Джон Александр Мартин (1839 жылдың 10 наурызы – 1889 жылдың 2 қазаны) Канзастың 10-шы губернаторы болған.

Шығу тегі

Мартин Пенсильвания штатының Браунсвилл қаласында Джеймс және Джейн Монтгомери (Кроуфорд) Мартиннің ұлы ретінде дүниеге келді. Оның әкесі Мэриленд штатында, ал анасы Пенсильвания штатында туған. Ол шотланд-ирланд тегінен шыққан және оның отбасы генерал Ричард Монтгомеримен туыс. Оның анасының әкесі, Томас Браун, Пенсильвания штатының Браунсвилл қаласын құрған адам. Мартин мемлекеттік мектептерде білім алды және он бес жасында баспагерлік шеберлікті үйренуге кірісті. Ол қысқа мерзімге Питтсбургке барып, «Commercial Journal» газетінің кеңсесінде типограф болып жұмыс істеді.

Еркіндіктің қорғаушысы

1857 жылы 18 жасында ол Канзас территориясына келді, Атчисон қаласында шығатын «Скваттер суверен» газетін сатып алып, оның атын «Азаттықтың жақтасы» деп өзгертті. Ол өмірінің соңына дейін осы газетті шығарып тұрды. Ол еркін штаттың адал жақтасы болды және көп ұзамай аймақтың саяси өміріне белсенді қатысты. 1858 жылы ол аумақтық заң шығарушы жиналысқа кандидат болды, бірақ ол әлі толыққанды жасқа толмағандықтан ұсыныстан бас тартты. 1859 жылы ол Канзаста Республикалық партияны құрған Осаватоми конвенциясына делегат ретінде қатысты және өмірінің қалған бөлігінде осы партияның принциптері мен саясатын тұрақты түрде қолдады. Саяси істердегі зияткерлік белсенділігі оның түрлі сенімді және жауапты лауазымдарға сайлануына немесе тағайындалуына мүмкіндік берді. 1859 жылдың 5 шілдесінде ол Вайандотт конституциялық конвенциясының хатшысы болып сайланды; 1860 жылдың қазанында Топекада өткен теміржол конвенциясының хатшысы болды; сол жылы Республикалық партияның ұлттық конвенциясына делегат ретінде қатысты және 1861 жылы Канзас Сенатына сайланды.

Азамат соғысындағы қызмет

Сенаторлық мерзімінің аяқталуы алдында Азамат соғысы басталды, ал 1861 жылдың қазан айында ол 8-ші Канзас ерікті жаяу әскерінің подполковнигі ретінде АҚШ ерікті қызметіне шақырылды. 1862 жылдың басында ол Левенворттың провист-маршалы болып тағайындалды және оның полкі наурыз айында Миссисипи штатының Коринф қаласына жіберілгенге дейін осы лауазымда болды. Сол жерде 8-ші Канзас пехотасы генерал-майор Дон Карлос Бьюэлл армиясының құрамына кірді және ол соғыстың соңына дейін Камберленд армиясының құрамында болды. 1862 жылдың 1 қарашасында Мартин полковник болып жоғарылатылды, ал бірнеше аптадан кейін Нешвиллдің (Теннесси штаты) провист-маршалы ретінде тағайындалды, ол келесі маусымға дейін осы лауазымды атқарды. Оның командасымен ол Перривилл шайқасына, Туллахома науқанының әртүрлі шайқастарына, Чикамауга шайқасына қатысты, онда екінші күні ол үшінші бригаданың бірінші дивизиясының командасын қабылдады; қарашада Чаттануга қоршауында және Миссионерлік қырқа шайқасында болды. Майор генерал Уильям Текумсех Шерманның армиясымен бірге ол 1864 жылғы есте қаларлық науқанда Атлантаға қарай жорық жасады, жорық жолы Рокки Фейс Ридж, Далтон, Ресака, Кингстон, Кеннесо Маунтин және басқа да түрлі нүктелердегі шайқастармен белгіленді. Атланта түскеннен кейін Мартиннің полкі генерал-лейтенант Джон Белл Худты Теннесси штатына қарай жылжуымен қууға қосылды, онда ол өзінің қызметін аяқтады. Әскери мансабының соңғы кезеңдерінде Мартин 1864 жылдың 17 қарашасында Теннесси штатының Пуласки қаласында демобилизацияланғанға дейін бірінші бригаданың үшінші дивизиясының төртінші корпусының командасын басқарды. Кейін ол 1865 жылдың 13 наурызында "батылдығы мен еңбегі үшін" бригадир генерал шені алды.

Соғыстан кейін

Канзасқа оралған Мартин газетінің редакциялық басқаруын қайтадан қолға алды және саяси істерге қайтадан әсер етті. Ол 1859-1861 жылдары Канзас Сенатының мүшесі болды, ал 1865 және 1878-1880 жылдары Атчисон қаласының мэрі қызметін атқарды. Ол он екі жыл бойы Атчисонның үшінші пошта бастығы болып жұмыс істеді. Жиырма бес жыл қатарынан ол Атчисон округінің Республикалық орталық комитетінің төрағасы болды; 1868 жылдан 1884 жылға дейін Республикалық ұлттық комитетінің мүшесі болды және осы кезеңнің соңғы төрт жылы комитет хатшысы қызметін атқарды; 1860 жылы өткен алғашқы Республикалық конвенцияға делегат ретінде қатысты, сондай-ақ 1860, 1868, 1872 және 1880 жылғы Республикалық ұлттық конвенциялардың құрамына кірді; АҚШ-тың жүз жылдық комиссиясы вице-президенттерінің бірі болды; Канзас тарихи қоғамын құрушылардың бірі болды және 1878 жылы оның президенті болды; сол жылы Редакторлар мен Баспагерлер қауымдастығының президенті болып сайланды; ал 1878 жылдан өмірінің соңына дейін Ұлттық солдаттар үйінің Левенворт бөлімшесі басқару кеңесінің мүшесі болды. Азамат соғысынан кейінгі жылдардың барлығында ол Республиканың Ұлы армиясының жұмысына және әл-ауқатына үлкен қызығушылық танытты, ал Канзас департаменті құрылған кезде оның бірінші қолбасшысы болып сайлануымен құрметке ие болды.

Губернатор Мартин

Губернатор лауазымына сайланғанға дейін жылдар бойы Мартин өзінің қабылдаған штатының басшысы болу арманында болған, бірақ оны тағайындалған жағдайда лауазымның міндеттеріне дайындалуға және күтуге тура келетінін білген. Шақыру 1884 жылы келді, ол үміткер ретінде ұсынылып, сайланды. Оның басқарудың алғашқы кезеңдері өте қиын болды, ол лауазым іздеушілердің көптігінен қоршалды. Бұл бұрынғы демократиялық әкімшіліктің салдарынан болды. Бастапқыда Мартин тыйым салушы емес еді, бірақ уақыт өте келе тыйым салудың пайдалы нәтижелерін көрген соң, ол оның ынталы жақтастарының біріне айналды. Мартиннің басқару кезеңінде Канзаста алты білім беру мекемесі ашылды және 1887 жылы 182 мектеп салынды. Сонымен қатар, Хатчинсон қаласында Мемлекеттік түзету мекемесі орналастырылды және жас заң бұзушыларға түзету мүмкіндігі берілді. 1886 жылдың наурыз айында Миссури мен Канзастағы Миссури-Тынық мұхиты темір жолындағы ереуіл мен салдарынан туған ауыр тәртіпсіздіктер Мартиннің назарын аударды. Көтеріліс салдарынан ол Канзас милициясының бірінші полкін оқиға орнына жіберді. Ереуіл сәуір айында аяқталды, үлкен ыңғайсыздықтар мен қиындықтар тудырды. Оның алғашқы басқаруы оны халыққа ұсынып, 1886 жылы ол қайта сайланды. 1887 жылы Канзас штатының заң шығарушы органы Канзас әйелдеріне мектеп, облигациялар және муниципалдық сайлауларда дауыс беру құқығын беретін заңды қабылдады. Бұл штаттың бүгінгі күні иеленген толық сайлау құқығына жасалған алғашқы қадамдардың бірі болды. Канзас тұрақты түрде өркендеп, оның қалалары мен кең ауыл шаруашылығы жерлерінің құны күрт өсті. Бұл «бумға» әкелді, оның кезінде қалалар қағаз бетінде бой көтерді, ал нақты қалалар кеңейді. Канзастағы жылжымайтын мүлікпен айналысу үшін көптеген синдикаттар құрылды. Қажетсіз қалаларда ғимараттардың ұзын қатарлары салынды, ал далалар көп уақыттан кейін тот басқан құбырлар мен гидранттармен толып, осы пайдасыз қалалардың жалғыз нақты белгісі болды. 1888 жылдың соңында Канзастағы үлкен «бум» күйреп, осы жылы егін дақпысы болғандықтан Канзаста үрей туды. Бірақ осы өркендеудің тоқтауы салыстырмалы түрде қысқа болды. Бірнеше округтердегі қалалар арасында округ орталығы үшін күрес болды. Аса қатыгез бәсекелестік пен алауыздықтар туды, ең жамансы Стивенс округінде болды, онда бірнеше адам қаза тапты. Губернатордан көмек сұрағаннан кейін округке милиция полкі жіберілді. 1888 жылы Грили округі құрылды, осылайша Канзастың 105 округінің құрылысы аяқталды.

Неке және қайтыс болу

1871 жылдың 7 маусымында Мартин Ида Чаллисқа үйленді, және олардың жеті баласы болды. Мартин 1889 жылдың 2 қазанында Ачисон қаласында 50 жасында пневмониядан қайтыс етті және Ачисонның Маунт-Вернон зиратына жерленді.