Кіріспе

Ұлттық Норд мұражайы (бұрын Норд мұрасы мұражайы, содан кейін Норд мұражайы деп аталған) – АҚШ-тың Вашингтон штатындағы Сиэтл қаласының Баллард ауданында орналасқан мұражай. Ол Норд елдерінің тарихына, өнеріне, мәдениетіне және аймақтың Норд иммигранттарының мұрасына арналған. Мұражай 1980 жылы Норд мұрасы мұражайы ретінде құрылған, 2018 жылы арнайы салынған жаңа ғимаратқа көшіріліп, Норд мұражайы деп аталды, ал 2019 жылы Ұлттық Норд мұражайы мәртебесі берілді. Мұражай қауымдастық орталығы ретінде қызмет етеді және өнер мен заттарды көрмеге қою, коллекцияларды сақтау, сондай-ақ Даниялық, Фин, Исландиялық, Норвегиялық және Швециялық американдықтардың білім беру және мәдени тәжірибесін ұсыну арқылы Норд мәдениетін бөліседі. Мұражайдың географиялық аймағына бүкіл Норд аймағы (Дания, Финляндия, Исландия, Норвегия, Швеция, Эстония, Фарер аралдары, Гренландия және Аланд аймақтары, сондай-ақ Сапми мәдени аймағы) кіреді.

Сипаттама

Мұражай бастапқыда «Солтүстік мұрасы мұражайы» деп аталған және Баллардтың негізінен тұрғын үйлерден тұратын бөлігіндегі қызыл кірпіштен салынған ғимаратта орналасқан. Бұл ғимарат 1907 жылдан 1979 жылға дейін Дэниел Вебстер бастауыш мектебіне үй иесі болды, сол кезде оқушылар санының азаюы оның жабылуына әкелді. 2018 жылы мұражай «Солтүстік мұражайы» деп қайта аталды және Баллардтағы NW Market көшесіндегі жаңа ғимаратқа көшірілді. Мұражайдың тапсырысымен салынған бұл ғимарат 2018 жылдың 5 мамырында ашылды және Исландия президенті Гудни Т. Йоханнессон мен Дания тағының мұрагер ханшайымы Мэри бұл ғимаратты салтанатты түрде ашты. Бұл коммерциялық емес мұражайдың мақсаты – «өнер мен заттарды көрсете отырып, коллекцияларды сақтап, білім беру және мәдени тәжірибелер ұсынып, сондай-ақ қоғамдық жиналатын орын ретінде қызмет ету арқылы барлық жастағы және әртүрлі түкпірден келген адамдармен скандинавия мәдениетін бөлісу». Мұражайдың негізін қалаушы және ұзақ жылдар бойы директоры болған Марианна Форсблад 2007 жылы зейнетке шықты. Эрик Нельсон оның орнына атқарушы директор болып келді, ал Джанет Раушер 2008 жылы бас куратор болды. 2012 жылы Лизетт Грэден бас куратор болып тағайындалды. 2019 жылдың қыркүйегінде Лесли Энн Андерсон коллекциялар, көрмелер және бағдарламалар директоры болды. Ол кураторлық бөлімді басқарады. Мұражай 2011 жылға дейін NHM тарихи журналын тоқсан сайын жариялап тұрды. 2013 жылы мұражай жылдық «Nordic Kultur» журналының тұңғыш нөмірін шығарды. Мұражай сонымен қатар «Voices of Ballard and Beyond: Тынық мұхитының солтүстік-батысындағы иммигранттар мен олардың ұрпақтарының әңгімелері» сияқты кітаптарды жариялады, ол 2012 жылы жарық көрді. «Солтүстік мұражайы» 1980 жылы құрылған Вальтер Джонсон еске алу кітапханасын қамтитын мәдени ресурстар орталығына ие. 2011 жылдың мәліметі бойынша кітапханада 15 500 кітап сақталған. Ол Дания, Финляндия, Исландия, Норвегия және Швеция тілдерінде жарық көрген кітаптарға маманданған. Оның арнайы коллекцияларына Гордон Трейсидің музыкалық коллекциясы және «Жоғалып бара жатқан буынның ауызша тарихы» жобасы кіреді. Гордон Эквалл Трейси музыкалық коллекциясы (бұрынғы Гордон Эквалл Трейси музыкалық кітапханасы) 1995 жылы құрылған. 2011 жылдың мәліметі бойынша оның құрамында 3000 аудиовизуалды материал, 4000 музыкалық ноталар жинағы, 2500 кітап және 40 мерзімді басылым болды. Ол скандинавиялық мәдениеттердің халықтық әдет-ғұрыптарына, дәстүрлі билеріне, дәстүрлі музыкасына, халықтық өнеріне және халықтық киімдеріне бағытталған. Оның арнайы коллекцияларына Гордон Эквалл Трейси музыкалық коллекциясы, «Nordiska Folkdancers» коллекциясы және «Skandia Folkdance Society» коллекциясы кіреді. Жаңа атауды келесі айда сенаторлар Мария Кантуэлл мен Лиза Мурковски салтанатты түрде жариялады.

Ұлттық скандинавтық мұражай

Тұрақты экспозиция бес галереяға жайылған, жаңадан ойластырылып, "Солтүстік саяхаттары" деген бір ғана экспозиция ретінде ұсынылады. Мұражайдың тұрақты қорындағы артефакттармен қатар, АҚШ-тың және бес скандинавиялық елдердің ұлттық мұражайларынан 100-ден астам заттар ұзақ мерзімге несиеге алынған. Көрмеде 4000 жылдық тас балталар мен викинг дәуірінің артефакттарынан бастап, қазіргі скандинавиялық дизайн үлгілеріне дейін қамтылған.

Арнайы іс-шаралар

Ұлттық солтүстік мұражайы жыл сайын екі ірі қоғамдық шара өткізеді: Nordic Sól және Julefest. Nordic Sól 1984 жылы Tivoli Days атымен басталды және әр шілде айында ұйымдастырылды. 2008 жылы екі күндік шараның атауы "Викинг күндері" деп өзгертілді, ал 2011 жылы тамыздың ортасына көшірілді. 2018 жылы шара жыл сайынғы Баллард теңіз өнімдері фестивалімен сәйкес келу үшін қайта шілде айына ауыстырылды. Шарада тағам және қолөнер сатушылар, скандинавиялық музыка және викингтер лагері ұсынылады. 2019 жылы мұражай "Викинг күндері" шарасын "Nordic Sól" деп қайта атап, солтүстік тарихының және қазіргі мәдениеттің әртүрлі аспектілерін көрсету үшін жаңартты. Julefest әр жыл сайын Алғыс айту күніне дейін соңғы сенбі және жексенбі күндері өткізіледі. Бұл шара – қолөнер сатушылар, солтүстік тағамдары мен музыкасы, сондай-ақ Рождество дәстүрлерін ұсынатын солтүстік Рождествосы тойлануы. 2019 жылғы Julefest осы фестивальдің 42-ші мәрте өткізілуі болды.