Кіріспе

USS Guitarro (SSN 665) – Америка Құрама Штаттарының теңіз күштерінің гитарро деп аталатын, гитар балықтары тұқымдасына жататын шағаланың құрметіне аталған екінші кемесі.

Кельді қою және түсіру

Гитароны салу туралы келісімшарт 1964 жылғы 18 желтоқсанда Калифорния штатының Вальехо қаласындағы Маре Айленд теңіз кеме жасау кемежайына (құрылыс алаңына) тапсырылды және оның шағылы 1965 жылғы 9 желтоқсанда сонда салынды. Ол 1968 жылғы 27 шілдеде вице-адмирал Джон Тейлордың әйелі, Джон М. Тейлордың қолдауымен суға түсірілді. 1969 жылғы 15 наурызда кеме жасаушылардың басшыларымен болған кездесуде капитан-лейтенант Уильям Г. Ланге олардан орталықтандырылған басқаруды құруды және барлық құрылыс жұмыстарына жауапкершілікті белгілеуді сұрады. Кеме жасаушылардың өкілдері оның ұсынысын қабылдамай, "кеме жасаушы компания көптен бері мұндай процедурасыз кемелер жасап келеді, әлі ешкім қаза болған жоқ немесе жабдықтар зақымдалған жоқ" деді.

Суға бату

1969 жылы 15 мамырда «Гитарро» кемесі Маре аралындағы әскери кеме құрылыс зауытында Напа өзеніне тоқтатылды, құрылыс жұмыстары әлі жалғасып жатқанда. Шамамен сағат 16:00-де азаматтық ядролық құрылыс тобы артқы балласт резервуарларын калибрлеуге кірісті, бұл оларды шамамен сумен толтыруды қажет етті. 30 минут өткен соң, басқа, ядролық емес азаматтық құрылыс тобы «Гитарроны» жарты градусқа дейін теңдестіру жұмысын бастады; бұл алдыңғы балласт резервуарларына су қосуды талап етті, себебі кеменің алдыңғы бөлігі екі градусқа көтерілген еді. Сағат 20:00-ге дейін екі топ та бір-бірінің іс-әрекетінен хабарсыз су құюды жалғастырды. Кеменің батуына себеп болған факторлардың бірі – кеменің сонар сферасы орналасқан сонарлық күмбезге кіруге арналған ашық люк болды. Люктің бұрандалы қақпағы бар еді, ол техникалық қызмет көрсету үшін алынып тасталған. Ашық қалған жер 1 метр биіктіктегі қоршаумен қорғалған. Қоршаудың мақсаты – судың кездейсоқ күмбезге еніп, ашық электрондық жабдыққа тиюіне жол бермеу еді. Жөндеу жұмыстарын жеңілдету үшін 1969 жылдың наурыз айының басында қоршау және бұрандалы қақпақ алынып тасталды, және олар ешқашан қайта орнатылмады. Құрылысшылар балласт резервуарларына су құйып, кейін оны алып тастаған кезде кеменің тепе-теңдігіне әсер етті, соның салдарынан люк басқа кемелердің толқындарынан зардап шекті, кеменің алдыңғы бөлігі суға батып, ақырында барлық суасты кемесі сумен толды. Ол сол кезде жаңа «Томагавк» зымырандарын сынақтан өткізумен белсенді айналысып, Оңтүстік Калифорния жағалауындағы сынақ полигонында бірнеше зымырандарды ұшырды.

Пайдаланудан шығару және жою

1992 жылғы 29 мамырда "Гитарро" кемесі қолдан шығарылды және сол күні Әскери-теңіз кемелерінің тізілімінен өшірілді. Оның Пьюгет Саунд әскери кеме құрылысы және жөндеу кешенінде (Вашингтон штаты, Бремертон қаласы) Ядролық қуатпен жүретін кемелер мен су асты кемелерін қайта өңдеу бағдарламасы бойынша сөйкеу жұмыстары 1994 жылғы 18 қазанда аяқталды.