Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Иоганн Акроний (1565 – 29 қыркүйек 1627) – неміс реформатор теологы. Ол ғылыми еңбектерімен емес, арминиандар (ремонстранттар) мен арминиандарға қарсылар (контраремонстранттар) арасындағы пікір таласына қатысқандығымен көбірек танымал. (Кальвинист-арминиандық пікір таласы тарихына қараңыз).
Johannes Acronius (1565 – 29 September 1627) was a German Reformed theologian. He is less known by scientific works, than by his part in the quarrel between Arminians (Remonstrants) and Contra Remonstrants (see History of Calvinist–Arminian debate).
Өмір
Ол Шығыс Фризияның Гримерсум қаласында, Бернард Акроний есімді уағыздаушының ұлы болып, қазіргі Круммхорн муниципалитетіне қарасты Эмденнің солтүстігіндегі ауылда дүниеге келген. Оны Захария Урсинус және Франциск Юниус тәрбиелеген. 1584 жылы ол Шығыс Фризияның Эйльсум қаласында уағыздаушы болды, ал кейін 1601 жылы Гронингенге шақырылып, он жыл қызмет етті. Осы кезеңде оны бірнеше рет Амстердамға шақырды, бірақ ол Франциск Гомарус пен Якоб Арминий арасындағы таласқа қатысудан бас тартты. 1611 жылы Веселге шақырылған ол, қала испандықтар тарапынан басып алынған соң Девентерге қашып кетті. Гарлем мен Девентердегі шақыруларды ол қабылдамады, себебі шіркеудегі саяси ахуал туралы уағыз айтуға мүмкіндігі болмады, бұл оның өміріне қауіп төндірген еді. 1617 жылы уағыз айту мүмкіндігі болмағандықтан, ол Франкер университетінде теология профессоры болды. Орналасқаннан кейін, ол кейде демалыс күндері уағыз айтса, жақын орналасқан Оверйссель провинциясының Кампен қаласында көмекші қызметкер болып жұмыс істеді. Оған қарсы болғандар оны Дорт синодына жіберді, негізінен Арминийдің ілімдеріне ықылас көрсеткен әріптестеріне қарсы тұру үшін. 1618-1619 жылдары Дордрехт шіркеу жиналысының өкілі ретінде ол оларды арминиандықпен айыптады, нәтижесінде бірнеше адам қызметтен алынды. 1619 жылы ол Харлемге уағыздаушы болып жұмысқа орналасты, онда оның портреті Франс Халс суретшісімен салынды және өмірінің соңына дейін сол қалада тұрды. Сол замандағы кальвинистер оны білімді, шешен сөйлейтін және өздерінің нанымы үшін күресуге құлшынған адам деп білді. Ал қарсыластары оны дауға бейім, мазасыз адам деп сипаттады.
He was born in Grimersum, East Frisia, the son of a preacher, Bernardus Acronius, in a village north of Emden, now in the municipality of Krummhörn. He was taught by Zacharias Ursinus and Franciscus Junius in Neustadt an der Hardt, today Neustadt an der Weinstrasse. In 1584 he became a preacher in Eilsum, East Frisia, later in 1601 he was called to Groningen where he served for 10 years, during which time he was called several times to Amsterdam, but he refused as he did not want to take part in the arguments between Franciscus Gomarus and Jacobus Arminius. In 1611 he was called to Wesel, but when that city was conquered by the Spanish he fled to Deventer. He declined calls to Haarlem and Deventer, because he couldn't preach about the political situation in the church that had so nearly cost him his life. Unable to preach, in 1617 he became professor for theology at the University of Franeker. Once installed, he preached there now and then on Sundays and served as substitute in nearby Kampen, Overijssel. Contra remonstrants there sent him to the Synod of Dort, mainly to counter some of his colleagues in this area who were deemed too favourable towards Arminius' teachings. Being the delegate of the church assembly of Dordrecht in 1618–1619, he indeed accused them of Arminianism, resulting in the unseating of several. In 1619 he went to work as a preacher in Haarlem where his portrait was painted by Frans Hals and where he stayed until his death. The Calvinists of the time saw in him an educated man of oratory skills, with the fervour to stand for their truth. His opponents described him as an unsettled man with a tendency to polemise.