Кіріспе

Гомотопия теориясында (математиканың бір саласы) Уайтхед теоремасы былай гластейды: егер CW кешендері X және Y арасындағы үздіксіз бейнелеу f барлық гомотопиялық топтарда изоморфизм тудырса, онда f гомотопиялық эквиваленттілік болып табылады. Бұл нәтижені Дж. Х. К. Уайтхед 1949 жылы жариялаған екі маңызды мақаласында дәлелдеді және ол онда енгізген CW кешені түсінігімен жұмыс істеудің негізін қалады. Бұл алгебралық топологияның үлгілік нәтижесі болып табылады, онда белгілі бір алгебралық инварианттардың (осы жағдайда гомотопиялық топтар) мінез-құлқы бейнелеудің топологиялық қасиеттерін анықтайды.

Изоморфты гомотопиялық топтары бар кеңістік гомотопиялық эквивалент болмауы мүмкін

Сақтық сөз: X және Y гомотопиялық эквивалент екенін қорытындылау үшін πn(X) әр n үшін πn(Y)-ге изоморфты деп қарастыру жеткіліксіз. Гомотопиялық топтар бойынша изоморфизмді тудыратын f: X → Y картасы қажет. Мысалы, X= S2 × RP3 және Y= RP2 × S3 алыңыз. Онда X және Y бірдей түбірлік топқа, атап айтқанда Z/2 циклдік тобына ие, және бірдей әмбебап жабынға, атап айтқанда S2 × S3 ие; демек, олардың гомотопиялық топтары изоморфты. Алайда, олардың гомологиялық топтары әртүрлі (мұны Кюннет формуласынан көруге болады); сондықтан X және Y гомотопиялық эквивалент емес. Уайтхед теоремасы жалпы топологиялық кеңістіктерге немесе тіпті Rn-нің барлық ішкі кеңістіктеріне қолданылмайды. Мысалы, Варшава шеңбері, жазықтықтың ықшам ішкі жиыны, барлық гомотопиялық топтары нөлге тең, бірақ Варшава шеңберінен бір нүктеге дейінгі карта гомотопиялық эквиваленттілік емес. Уайтхед теоремасының кеңірек кеңістіктерге қатысты мүмкін болатын жалпылауларын зерттеу форма теориясының бір бөлігі болып табылады.

Модель санаттарына жалпылау

Кез келген модельдік санатта, кофибрациялық және фибрациялық объектілер арасындағы әлсіз теңдестік – гомотопиялық теңдестік болып табылады.