Кіріспе

сайлаушылар

1850 жылдары аймаққа алғашқы еуропалық қоныс жайлаушылар келді, негізінен фермерлер және каури ағашын кесумен және шайыр қазу өнеркәсібімен айналысатын адамдар. 1865 жылы Вхау өзенінде Нью-Линн порты ашылғанда, Нью-Линн сауда орталығына айналды. Кемелер портта тек толық су кезінде ғана қысқа мерзімде жұмыс істей алатын, ал қалған уақытта өзеннің лайында тұратын. Екі жылдан кейін Альфред Рамсден Ұлы Солтүстік жолында Нью-Линн қонақ үйін салды, ол 1908 жылы Жаңа Зеландиядағы тыйымшылық қозғалысы кезінде олардың алкогольдік лицензиясының мерзімі бітіп қалғандықтан жабылды. Ғимарат 2008 жылдың шілдесінде нашарлағандықтан бұзылды. Аймақтағы алғашқы мектеп – Нью-Линн мектебі 1888 жылы Келстон қыздар колледжі орналасқан жерде ашылды. Мектеп 1914 жылы қазіргі орнына көшірілді. 1902 жылы теміржол станциясының оңтүстігінде Нью-Линннің жаңа ауданы бөлінді. Хетана ауылы деп аталған бұл аудан Маори халқына Хетана есімімен белгілі болған премьер-министр Ричард Седдонның құрметіне аталды.

Қала маңындағы аумақтарды дамыту

1900 жылдардың басында Арчибальд Грандисон бастаған азаматтар тобы Уайтемата округіне Нью-Линннің тәуелсіз қалалық аудан болып құрылуы үшін лобби жасады. Грандисон мен оның қолдаушылары Нью-Линннің болашақта Оклендтің шеткі қалалық аймағы ретінде дамитынына сенді және округтегі көптеген ауылдық қауымдастықтардан өте ерекше қажеттіліктері болатынын білді. 1900 мен 1910 жылдар арасында халық саны бес есе өсті және келесі жылдың тамызында Нью-Линн қалалық ауданға айналды. 1919 жылдың 1 сәуіріне дейін ол ауданға дейін өсіп, кеңеске аймақтың инфрақұрылымына инвестициялау үшін үлкен несиелер алуға мүмкіндік берді. Нью-Линндегі көптеген көшелердің аттары қала мен аудан комиссарларының және жергілікті ағаш түрлерінің құрметіне берілген. 20 ғасырдың басында Шотландиядан келген көптеген иммигранттар Нью-Линнге көшіп келді. 1888 жылы ашылған Астли тері зауыты Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде былғары тауарларына сұраныс күрт өскенде Нью-Линннің ең ірі жұмыс берушілерінің біріне айналды. Бизнес 1930 жылдары өте табысты болды, бірақ 1990 жылдары жабылды. Зауыттан және көршілес мал сою орнынан шығарылатын өндірістік қалдықтар тікелей Вау өзеніне құйылып, судың ластануының негізгі көзіне айналды. 1925 жылы Райс Оуэн Кларк өзінің үлкен саз құбыр зауытын Хобсонвилльден Нью-Линнге көшірді. Ұлы депрессияның салдарынан Батыс Оклендтің әртүрлі кірпіш және керамикалық кәсіпорындары 1929 жылы бірігіп, Амальгаматтанған кірпіш және құбыр компаниясын құрды, ол операцияларын Нью-Линнде шоғырландырды. Компания Амбрико пешінде екі аптада 30 000-ға дейін қызыл кірпіш шығара алды. Кірпіш зауыты Нью-Линн орталығындағы 46 метрлік биік мұржасымен танымал болды. 1926 жылы Нью-Линнде Delta Theatre ашылды, ол қоғамның маңызды орталығына айналды, онда фильмдер көрсетіліп, тікелей концерттер мен билер ұйымдастырылды. Театр 1986 жылы бұзылды. 1931 жылдың желтоқсанында Вау өзені арқылы жаңа көпір салынды, ол Ұлы Солтүстік жолындағы ескі ағаш құрылымдарды алмастырды. Көпірдің мөлшері бойынша Нью-Линн аудандық кеңесі мен Уайтемата округі және Окленд қаласы арасында дау болды, өйткені олар кеңес ұсынғаннан әлдеқайда кіші көпірді қалаған. 1935 жылға қарай Нью-Линннің халқы 3 500 адамға жетті. Керамика өнеркәсібі 1960 және 1970 жылдары Пасификалық елдерден келген жаңазеландтардың кең ауқымды көші-қонына әкелді, олардың көптегені Crown Lynn Potteries зауыттарында жұмыс істеді. 1948 жылы Нью-Линн порты коммерциялық операциялар үшін жабылды, соңғы кірпіш пен манука партиясы Rahiri кемесімен портынан тасымалданды. Ол дереу Окленд үшін сауда орталығына айналды және жақын орналасқан Хендерсон ауданына ұқсас сауда орталығын құруға ықпал етті, ол Хендерсон сквері (қазір WestCity Waitakere деп аталады) деп аталды. 1974 жылдың қыркүйегінде Жаңа Зеландиядағы алғашқы Pizza Hut мейрамханасы Нью-Линнде ашылды. 1978 жылы Рата көшесі бойымен Вау өзені арқылы жаңа көпір салынды, ол Нью-Линн мен Ұлы Солтүстік жолынан трафикті аударуға арналған жаңа бағыт ретінде қызмет етті. 1981 жылдың 17 шілдесінде Нью-Линнде бұрынғы аудан әкімінің есімімен аталған Джек МакКоркиндейл қоғамдық орталығы ашылды. 1989 жылы Amalgamated Brick and Pipe Company (сол кезде Ceramco деп аталған) жұмысын тоқтатты. Бұл Нью-Линн қалалық орталығын коммерциялық орталық және орта және жоғары тығыздықпен тұрғын үйлерге айналдыруға бағытталған қалалық жаңғырту жобасының бастамасы болды. 2020 жылғы мәліметтер бойынша Нью-Линн – Вау жергілікті кеңесі ауданының ірі коммерциялық орталығы және Батыс Оклендтің маңызды коммерциялық орталықтарының бірі. Te Toi Uku: Crown Lynn Clayworks мұражайы 2015 жылдың мамыр айында ашылды. 2021 жылдың 3 қыркүйегінде ЛиннМоллдағы Countdown супермаркетінде болған пышақпен шабуыл кезінде жеті адам жарақат алды.

Белгілер мен ерекшеліктері

Кен Маундер паркі, спорт алаңы және Линн Эйвон Юнайтед А.Ф.К. клубының үйі. Лоусон паркі, спорт алаңы және регби лигасының «Нью Линн Стагс» клубының үйі. ЛиннМолл – 1963 жылы ашылған, Жаңа Зеландиядағы алғашқы американдық үлгідегі сауда орталығы. Манава ылғалды жері – бұрынғы саз кенішінің орнында жасалған жасанды ылғалды жер. 2001 жылдың маусым айында салынған Жаңа Линн қауымдық орталығы. Орталықта Нил Миллердің «Palisade Signals», Пол Хартиганның «Signal Echo» және Питер Лангенің «Brick» сияқты көркем туындылар бар. Жаңа Линн соғыс ескерткіш кітапханасы және Ескерткіш алаңы. Алғаш рет 1957 жылы ашылып, 1958 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс ескерткіш кенотафы салынды. Ескерткіш алаңы 1998 жылы ландшафт сәулетшісі Меган Райтпен қайта жаңартылды, ал 2000 жылы алаңға Те Каверау а Маки шеберлері Сунна Томпсон мен Реви Спраггон жасаған вакадан шабыттанған мүсіндер қосылды. Олимпиадалық парк. 1918 жылы «Нью Линн Домен» деп құрылып, 1950 жылы Олимпиадалық парк деп аталды. Паркте «Бей Олимпиада» футбол клубы, Вайтакер гимнастика мектебі және «EcoMatters» орналасқан. Парк 2007 жылы кеңінен қайта жаңғыртылып, Жаңа Зеландия демалыс қауымдастығының «Үздік парк» сыйлығын жеңіп алды. Жаңғырту барысында Питер Николс, Найджел Сканлон, Те Каверау а Маки шеберлері Джон Коллинз және Сунна Томпсон сияқты суретшілердің туындыларынан мүсін жолы құрылды, сондай-ақ Авондейл өзені арқылы өтетін Вай Тахуранги көпірі салынды. Ратанадипа буддалық ғибадатханасы – бірмалық буддалық ғибадатханасы. Rewarewa Creek Footbridge – 1997 жылы Вирджиния Кинг жобалаған Rewarewa Creek арқылы өтетін көпір. Te Toi Uku – Crown Lynn & Clayworks мұражайы – 2015 жылы ашылған, Жаңа Линн кірпіш зауыты мен керамика өнеркәсібіне арналған мұражай.

Жергілікті билік

1876 жылдан 1929 жылға дейін Нью-Линн Уайтемата округінің басқаруында болды, ол Окленд қаласының солтүстігі мен батысындағы ірі ауылдық округ еді. 1929 жылы бұл аймақ округтен бөлініп, Нью-Линн қалалық кеңесі құрылды. 1929 мен 1989 жылдар аралығында 78 кеңесші (комиссарлар деп те аталады) қалалық кеңесте қызмет етті. 1989 жылы қала Уайтакер қаласына қосылды. 2010 жылдың қараша айында Уайтакер қалалық кеңесі Окленд кеңесіне біріктірілді. Окленд кеңесі құрамында Нью-Линн – Уау жергілікті басқару аймағының бір бөлігі болып табылады, оны Уау жергілікті кеңесі басқарады. Бұл аймақ Окленд кеңесіне бір кеңесші сайлайтын Уау сайлау округінің құрамына кіреді.

Көлік

Автобус көлігі орталығы мен LynnMall сауда орталығының жанында орналасқан Жаңа Линн теміржол станциясы 2008-2010 жылдары Окленд аймақтық желісі электрленгеннен кейін күтілетін пойыз қатынасының жиілігін арттыру мақсатында жаңартылды. Батыс желісіндегі Портж-роуд пен Титиранги-роуд аралығындағы жолдың бөлігі, пойыздың Нью-Линн қалалық орталығының астынан өтуі үшін тереңдетілді. Қолданыстағы станцияның орнына жақын, жол деңгейінен төмен екі платформалы станция салынды. Аймақты дамыту жобаларының бір бөлігі ретінде Нью-Линн қалалық орталығындағы Тотара даңғылының бір бөлігі ортақ қолданысқа берілді. Нью-Линн 1970 жылдардың соңында Солтүстік-Батыс тас жолы мен Уотервью арқылы салынған жылдам бағыт арқылы Окленд CBD-ге ыңғайлы жолмен қол жеткізе алады. 2022 жылы Окленд велосипед жолдары желісіне қосылатын Нью-Линн – Авондейл ортақ жолы ашылды.

Білім

Арахо мектебі, Фрутвейл-роуд мектебі және Нью-Линн мектебі – орта білім беретін, барлық балаларға арналған бастауыш (1-6 сынып) мектептер. Олардың оқушы саны сәйкесінше , және құрайды. Нью-Линн мектебі 1888 жылы, Арахо мектебі 1958 жылы ашылды. Фрутвейл-роуд мектебі 1962 жылы ашылды, бірақ оның тамыры Фрутвейл мектебіне дейін жетеді, ол 19 ғасырдың соңында Фрутвейл қауымдық залының орнында ашылған. Оуклинн арнайы мектебі – барлық балаларға арналған, зиякерлік қабілеттері шектеулі оқушыларға арналған арнайы мектеп. Мектеп жақын маңдағы бастауыш, негізгі және орта мектептерде он сателлит сыныбын ұйымдастырады. Нью-Линнде орта мектептер жоқ, бірақ оны айналасындағы қала маңындағы ірі мектептер қамтамасыз етеді, оның ішінде Келстон ұлдар орта мектебі, Келстон қыздар колледжі, Авондейл колледжі (аралас білім беру) және Грин-Бэй орта мектебі (аралас білім беру).