Кіріспе

Британдық туған австралиялық автор

Джон Бирмингем (7 тамыз 1964 жылы туған) – британдық туған австралиялық автор, 1994 жылғы "He Died with a Felafel in His Hand" мемуары, "Время осі" трилогиясы және жақсы қабылданған "Круэл Старс" трилогиясымен танымал.

Ерте өмір және білім

Бірмингем Ұлыбританияның Ливерпуль қаласында дүниеге келді, бірақ 1970 жылы ата-анасымен елге көшкеннен кейін Австралияның Квинсленд штатындағы Ипсвич қаласында өсті және Брисбендегі Квинсленд университетінде білім алды. Бірмингемнің толық уақытты жұмыс тәжірибесі Австралия қорғаныс министрлігінде зерттеуші болып жұмыс істегенмен, ол сондай-ақ «A Current Affair» телебағдарламасында жұмыс істеді.

Мансап

Бірмингем заң оқу үшін Квинслендке қайтып келді, бірақ заң білімін аяқтамай, авторлық мансапты таңдады. Бірмингем халықаралық қатынастар саласындағы біліміне ие және қазір Брисбенде тұрады.

Жазу

Бірмингем алғаш рет Брисбендегі Квинсленд университетінің студенттік газеті Semper Floreat-та жарияланды, онда командашы Харрисон Бисквит есімді ойдан шығарылған кейіпкер туралы әңгімелер сериясы жазылды. Оның алғашқы ақылы жарияланған еңбегі Квинсленд университетінің студенттік журналында жарық көрді. Ол Брайан Тухи редакциялаған Independent үшін жас жазушылар сыйлығын жеңіп алды және Rolling Stone және Австралиялық Penthouse журналдарына бірқатар мақалалар жазды. 1994 жылы Бирмингем өзінің «Ол қолындағы феллафельмен қайтыс болды» атты тұрмысқа қатысты естелік кітабын, сондай-ақ фильм мен графикалық романды шығарды. Одан кейінгі туындысы – «Тасманиялық қыздардың сәтсіздігі» (Duffy and Snellgrove, 1997), оның театрлық нұсқасын 36 жұмыссыз актер жазды және сахналады. 2011 жылы бұл Австралия тарихындағы ең ұзақ сахналық қойылым болды. 2014 жылы Брисбендегі үш кинорежиссер көпшіліктен қаржы жинау арқылы фильм түсіруге күш салды. Ол сондай-ақ екі кішкентай кітап жазды: «The Felafel Guide to Getting Wasted» (2002) және «The Felafel Guide to Sex» (2002), оларда Бирмингемге осы екі тақырып бойынша жылдар бойы берілген кеңестер жинақталған. Ол сонымен қатар «Dopeland: taking the high road through Australia's marijuana culture» (2003) атты ғылыми-танымдық кітап жазды. Бирмингем екі тоқсандық эссе жазды (Black Inc., Schwartz Publishing Pty Ltd баспасының бөлімі) – «Жакартаны ынталандыру: Австралияның Шығыс Тимор трагедиясына қатысы» және «Соғыс уақыты: Австралия әскери держава ретінде». Ол сондай-ақ саясат, қоғам және өнерге арналған австралиялық ұлттық журнал The Monthly-ге тұрақты үлес қосады. 2006 жылдың қыркүйегінде Бирмингем The Australian газетінде Стив Ирвиннің қайтысынан кейін The Guardian газетінде жарияланған мақаласы үшін Гермейн Грирді сынап жазды. Ол Грирдің пікірін «улы сары су ағыны» деп сипаттады. 2015 жылы Бирмингем дәстүрлі баспа бизнесінен бөлініп, өзінің баспашысы болды, себебі оның австралиялық баспасы Дейв Хупер сериясын Солтүстік Америка мен Еуропа нарықтарында бірнеше ай бұрын шығару туралы шешім қабылдады, бұл оның бұрынғы туындылары үшін қолданылған дерлік бірдей жаһандық шығарудан өзгеше болды. Австралиялық баспасының нашар бизнес шешімінің салдары Amazon және Barnes & Noble сияқты дәстүрлі арналар арқылы қол жетімділік болмағандықтан, пираттық электрондық нұсқаларға сұраныс артып, үлкен кітап нарықтарында сатылымның төмендеуіне әкелді. Жаңа баспа үлгісін пайдаланып, Бирмингем үш «Сталиннің балғасы» повесін және «Уақыттағы қыз» атты жаңа романды жариялады.

Уақыт осі

2004 жылы ол "Таңдау қарулары" атты тарихи альтернативасын жариялады, бұл "Уақыт осі" трилогиясының бірінші кітабы, Том Клэнси сияқты техно-триллерлер сериясы. Осы жанрлардағы көптеген авторлар эпизодтық кейіпкерлер ретінде пайда болады. Оны АҚШ-та Del Rey Books, ал Австралияда Pan Macmillan баспалары шығарды. Сериал ХХІ ғасыр басындағы көпұлтты бейбітшілік сақтау күштерінің 1942 жылға кері қайтарылуы туралы айтады, олардың қатысуы Екінші дүниежүзілік соғыстың барысын түбегейлі өзгертеді. 2005 жылдың тамызында "Белгіленген нысаналар" атты екінші кітап Австралияда жарық көрді, ал 2005 жылдың қазан айында АҚШ-та жарияланды. Трилогияның үшінші және соңғы толыққанды романы "Соңғы әсер" 2006 жылдың тамызының басында Австралияда, ал 2007 жылдың қаңтарында АҚШ-та шықты. 2006 жылы ABC телеарнасы екі жаңа Бирмаверс кітабы дайындалып жатқанын хабарлады: біреуі соғыс аяқталғаннан кейін, екіншісі 1980-ші жылдардағы альтернативті оқиғаларға арналған, онда шағын RAF ұшқышы Ричард Брэнсон басты рөлде. Бұл кітаптардың біреуі 2008 жылы Австралияда жарық көруге жоспарланған еді, бірақ Бирмингем оның орнына "Ескертусіз" романын жазды. 2013 жылы сериал "Сталиннің балғасы: Рим" повесімен қайта жанданды. 2016 жылы "Сталиннің балғасы: Каир мен Париж" жарық көрді. Үш повесть бір жылдан кейін "Сталиннің балғасы: Толық жинақ" деген атпен басылды. Оқиға желісі оқырманды бірінші серия аяқталғаннан кейін он жыл өткен 1954 жылға алып барады. 2023 жылы "3.1 дүниежүзілік соғыс" жарық көрді. "Сталиннің балғасы" романының жалғасы ретінде ол Варшава шартының Батыс Еуропаға басып кіруінің басталуын сипаттайды.

Жоғалу сериясы

Жаңа әлемнің алғашқы кітабы "Ескертпесіз" 2008 жылдың қыркүйек айында Австралияда жарық көрді. Роман 2003 жылдың наурыз айында Ирак операциясы басталған қарсаңында өрбиді. Онда АҚШ халқының көп бөлігі "Толқын" деп аталатын үлкен энергиялық өріс салдарынан жоғалып кетуі туралы айтылады. "Ескертпесіз" соғысқа дейін әлемдегі жалғыз супердержаваның жоғалуының халықаралық салдарын зерттейді. АҚШ-та ол 2009 жылдың 3 ақпанында жарық көрді. Екінші роман, "Америкадан кейін" деген атпен, 2010 жылдың 1 шілдесінде Австралияда және 2010 жылдың 17 тамызында АҚШ-та шықты. Серияның үшінші кітабы, "Кекші періштелер", 2011 жылдың 1 қарашасында Австралияда, ал 2012 жылдың сәуір айында АҚШ-та жарық көрді.

"Қырағай жұлдыздар" трилогиясы

Ғарыш операсы сериясы. Бірінші кітабы, "The Cruel Stars", 2019 жылы жарық көрді. Екінші кітабы, "The Shattered Skies", 2022 жылы жарық көрді. Трилогияның үшінші кітабы, "The Forever Dead", 2024 жылы жарық көруге жоспарланған.

Әдеби мәні және қабылдануы

Kirkus Reviews «Қырағай жұлдыздар» романына өте жағымды баға берді және оны «Қара көңілді ойын үйінің айнасында көрінгендей, қарқынды оқиғасы бар» деді, себебі оның повествованиясы «жақсы темппен өрбиді, ақылға сыймас каннибалдықтар, жарылатын соғыс кемелері, үзілген бас және дене мүшелерін, кейде қара юмормен араластырады». FanFiAd рецензенті «Бұл роман мені қаншалықты қуантты, сөздерді таба алмаймын» деді. Book Page журналының сыншысы «Жақсы ғарыш операсы көп қырынан танылуы мүмкін. Ол күлкілі немесе терең философиялық болуы мүмкін. Ол әсерлі де, қанды да болуы мүмкін. Джон Бирмингемнің соңғы романы «Қырағай жұлдыздар» осылардың барлығын үйлестіріп, оқырмандарды адамзаттың жаны үшін галактикалық шайқасқа тарта отырып, күлкіге шақырады». At Boundary's Edge журналының рецензенті осы туындыны Том Клэнсидің Райан әлемімен салыстырды. Space.com сайтындағы рецензент «The Shattered Skies» кітабын «әскери ғылыми фантастиканың ең жақсы үлгісі» деп атады. FanFiAddict сайтына жазған рецензент «The Cruel Stars» сериясын керемет деп сипаттап, «Бирмингем сюжеттің жаңа жолдарын табады және экипаж ғарыш кеңістігіндегі кемеде болғанына қарамастан, әртүрлі, ерекше сценарийлерді зерттейді» деп жазды. Тағы бір рецензент кітаптың «жоғары салмақты, шынайы қарсыластары бар тартымды қақтығыстарды, бай қарым-қатынастары мен терең сезімдері бар күрделі кейіпкерлерді және Бирмингемнің керемет әлем құруын» ұсынатынын, сонымен қатар серияның алғашқы кітабындағы кемшіліктерден сақтанатынын айтты. «Сынған аспан» 2022 жылғы үздік әскери ғылыми фантастика немесе фэнтези романы үшін «Аждаһа» сыйлығына ие болды. Бұл Бирмингемнің алғашқы маңызды әдеби сыйлығына ұсынылуы.

Қысқа әңгімелері

Fortune and Glory (2015), «The Change: Tales of Downfall and Rebirth» антологиясында жарияланған қысқа әңгіме, S. M. Stirling-тің Emberverse сериясының бір бөлігі.