Кіріспе

Дания премьер-министрі (1914–1978)

Йенс Отто Краг (15 қыркүйек 1914 – 22 маусым 1978) – 1962 жылдан 1968 жылға дейін және 1971 жылдан 1972 жылға дейін Дания премьер-министрі, ал 1962 жылдан 1972 жылға дейін Социал-демократтар партиясының жетекшісі болған даниялық саясаткер. 1971 жылы Солтүстік кеңесінің төрағасы болды.

Ерте өмір және мансап

Краг 1914 жылдың 15 қыркүйегінде Ютландиядағы Рандерс қаласында, кедей отбасында дүниеге келді. Ол жергілікті гимназияда оқыды, ал жасөспірім шағында Дания Социал-демократиялық партиясының жастар қанатына – Социал-демократиялық жастар ұйымына қосылды. Ол осы қызметке ие болды және 1953 жылға дейін Америкада болды, содан кейін парламентке қайта сайланды және портфелі жоқ министр атанды. 1953 жылдан 1958 жылға дейін сыртқы экономикалық істер жөніндегі жаңа департаменттің министрі, ал 1958 жылдан 1962 жылға дейін – сыртқы істер министрі болды.

Премьер-министр

1962 жылы қыркүйекте Вигго Кампманнан кейін премьер-министрлік қызметін атқарды және Данияның Социал-демократиялық партиясын басқарды. Әлеуметтік демократтар билікті жоғалтқанға дейін 1968 жылдың ақпанына дейін премьер-министр болып қызмет етті. 1971 жылы партиясы қайтадан билікке келгенде ол қайтадан премьер-министр болды. Оның премьер-министр лауазымындағы алғашқы мерзімі басталғалы бір жыл өтпегенде оппозиция референдум өткізіп, Краг үкіметі қабылдаған жер заңдарын қабылдаудан бас тартты. Екінші рет премьер-министр болған кезінде Краг еуропалық ынтымақтастық пен біртүтастықты қолдауға ерекше күш салды. 1972 жылдың маусымында қабылданған заңмен ауру және декреттік жағдайларда күнделікті ақшалай төлемдердің жаңа жүйесі енгізілді. 1964 жылы қосымша зейнетақы схемасы, ал 1967 жылы барлық балаларға арналған жәрдемақылар енгізілді.

Мұра

Данияда Крагты барлық кездердегі ең ұлы даниялық саясаткерлердің бірі деп мойындайды. Ол әрқашан Дания Ұлттық Банкінің басшысы лауазымын атқаруды армандаған. Тек 1972 жылы саясаттан толығымен кеткеннен кейін ғана ол бұл мақсатына жете алмайтынын түсінді. Данияның "Krøniken" телесериалында (2004–2006) оны актер Ларс Миккелсен сомдады.

Жеке өмір

Крэгтің жеке өмірі қиын болды. Ол екі рет үйленді және екінші әйелі, әйгілі актриса Хель Виркнерден ұлы (Дженс Кристиан; 1960 жылы туған) және қызы Астрид Хелен "Сёссер" (1962–2014) дүниеге келді. Сонымен қатар, ол некеден тыс туған тағы бір баласы болды (Петер Ханстед). Оның екі некесі де ажырасып кетті, мұның басты себебі – оның өзінің адалсыздығы болды. Саясатпен айналысып жүрген кезінде ол алкоголизммен күресті, ал зейнеткерлікке шыққаннан кейін бұл тәуелділік одан әрі күшейді. 63 жасында Данияның Скиверен қаласында жүрек жеткіліксіздігінен қайтыс болды. Крэг атеист еді.