Кіріспе

Түндік Шилдс – Англияның Тайн және Уэр графтығындағы Солтүстік Тайнсайд ауданындағы қала. Ол Ньюкасл-апон-Тайн қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 8 миль (13 км) жерде орналасқан және жақын орналасқан Уолсенд және Тайнмутпен шекаралас. 1974 жылдан бері ол Тайн және Уэрдің Солтүстік Тайнсайд ауданының құрамында: оның тарихи әкімшілігі Нортумберленд графтығындағы Касл округінің бөлігі болған. Бұл Тайнмут округінің бір бөлігі болды; 1974 жылы таратылғаннан кейін округ шекарасыз аумаққа айналды. Ол Тайн өзенінің солтүстік жағалауында, қарсы жағалаудағы Саут-Шилдс қаласына қарама-қарсы орналасқан. Атау орта ғасырлық ағылшын тіліндегі "schele" сөзінен шыққан, ол "балықшылардың уақытша шатырлары немесе қабылдаулары" деген мағынаны білдіреді.

Алғашқы жазбалар

Солтүстік Шилдс алғаш рет 1225 жылы тарихқа енді, ол кезде Тинемут преоры Герман Тине өзенінің сағасында орналасқан преорияны балықпен қамтамасыз ету үшін балық аулау портын құруға шешім қабылдады. Ол сонымен қатар преорияның жанында тұрып жатқан кемелерді де жабдықтады. Тайнға құятын Поу Берн өзенінің сағасында бірнеше қарапайым үйлер немесе «шилдер» салынды, сондай-ақ балық аулау қайықтарын түсіруге пайдаланылатын ағаштан жасалған кемежайлар (пристань) салынды. Осы кемежайлар арқылы преорияға қарасты жергілікті шахталардан көмір тасымалданды. Көп ұзамай, жаңа қалашықтың халқы 1000 адамға жетті. Ньюкасл-апон-Тайн қаласының азаматтары осы уақытқа дейін пайдаланған, өзеннің барлық бөлігін қамтитын, дәстүрлі құқықтарын сақтап қалуға тырысты. Олар 1290 жылы патшаға шағымданып, жаңа бекіністен сауданы тоқтатуға қол жеткізді. Солтүстік Шилдсте кемелерді азықтандыруға және жүк тиеу-түсіруге тыйым салынды. Ньюкасл азаматтарының қарсылығы ұзаққа созылды, бірақ оған қарамастан, Солтүстік Шилдс балық аулау және жергілікті тұздықта өндірілетін тұзды экспорттау орталығы ретінде дамуын жалғастырды. Тинеден көмір экспортын бақылаған, Хостмендер деп белгілі Ньюкасл азаматтары, бұл тауардың Солтүстік Шилдстен экспортталатынына ұзақ уақыт бойы қарсылық көрсетті.

Географиялық дамуы

Қала өзеннің бойындағы (қазіргі Клив-стрит айналасында) тар жер тілігінде пайда болды, себебі оны тік жағалау қоршап тұрды. Адамдар көбейіп, қала тығыздыққа толып, 18 ғасырда өзен жағасындағы ескі, санитарлық талаптарға жатқан үйлерден 18 метр биіктіктегі платода ғимараттар салу басталды. Жаңа қаладағы үйлерде табысты кәсіпкерлер мен кеме иелері тұрды, ал жұмысшы халық қаланың төменгі бөлігінде қалды. Қаланың төменгі, өзен жағалауындағы бөлігі баспалдақтар арқылы жаңа, жоғары бөлігімен байланысты. Бұл баспалдақтар бастапқыда шалап үйлермен қоршалған, бірақ үйлер бұзылғаннан кейін баспалдақтар сақталды. Жаңа қаланың алғашқы дамуының бірі – 1763 жылы салынған Докверэй алаңы, онда бай отбасылар тұрған әсем қалалық үйлер орналасқан. Алайда, сумен жабдықтау және кәріз жүйесінің нашар болуына байланысты, бай отбасылар көп ұзамай жаңа қаланың орталық бөлігіне, әсіресе жаңа Нортумберленд алаңына көшіп кетті. Докверэй алаңы уақыт өте келе шалапқа айналды. 20 ғасырдың басында Стен Лорел әйгілі болғанға дейін бірнеше жыл Докверэй алаңындағы үйде тұрды. Алаңнан кейін 1960 және 1990 жылдары қайта жаңартылды. Ортасында оның сол жерде болғандығын еске алу үшін Лорелдің ескерткіші орнатылған. 1796 жылы Джон Райт қазіргі Говард көшесі атанған, грузин стиліндегі Нортумберленд алаңына салтанатты жолмен жететін жоспар жасады. 1840 жылдары салынған теміржол туннелі алаңның батыс және оңтүстік жақтарын көпке дейін аяқталмаған күйде қалдырды, содан кейін 1960 жылдары кітапхана ғимараты салынды, ол архитектураның қалған бөлігімен толық үйлеспеді.

География

Қаланың солтүстігі Уитли Бэймен, оңтүстігі Тайн өзенімен шектеседі. Тайнемут қаласы оның шығысында жатыр, ал A19 тас жолы Солтүстік Шилдс пен Уоллсенд арасындағы шекараны көрсетеді. Бұл Солтүстік Тайнесайд қалалық агломерациясының бір бөлігі. Солтүстік Шилдс жылдар бойы шағын балықшылар ауылынан өсіп, Чиртон, Престон, Билли Милл, Перси Мейн, Ист Хоуддон және Марден аудандарын қосты. 2011 жылғы Тайнемут қаласының анықтамасына Солтүстік Шилдс кіреді, сондықтан халық саны жеке қала ретінде емес, әртүрлі округтердің жиынтығы ретінде беріледі.

Қала орталығы

2020 жылдың қыркүйегінде Солтүстік Тайнсайд кеңесі қала орталығын жаңартудың болашақ жоспарларын жариялады, оған Балық портына ерекше маршрут құру, маңызды көшелерді жаяу жүргіншілерге арнау, сауда орындарын шоғырландыру, қала алаңын салу, Нортумберленд алаңын реставрациялау және көлік хабын құру кіреді. Жарияланған кезде жоспар қаржыландырылмағандықтан, кеңес жергілікті тұрғындар мен кәсіп иелерінің пікірін білді. 2020 жылдың жазында Нортумберленд алаңының солтүстігіндегі үйлер қатарының жөндеу жұмысы аяқталды, сондай-ақ жақын орналасқан Альбион көшесінде жаңа үйлер салынуда. Жаңадан қалпына келтірілген Ағаш қуыршақ та алаңға орнатылды. Бедфорд көшесіне жақын жаңа алаң 2023 жылдың қыркүйегінде Көлік хабының құрылысы аясында аяқталды.

Медоу бұлағы

Қаланың батысындағы үлкен тұрғын үйлер кешені, Медоу Велл (жергілікті белгілерде Медоуэлл немесе Медоуэлл деп те жазылады) 1930 жылдары Докверэй сквері мен Лоу Таунның қиратылған шалап аудандарынан көшірілген тұрғындарды орналастыру үшін салынған. Бұл пәтерлер 1960 және 70 жылдары жақсырақ сапалы үйлермен алмастырылды. Медоу Велл бұрын Риджс Эстейт деп аталған – бұл атау кейде бүгін де қолданылады, себебі ол Риджс фермасының орнында салынған. Оның қазіргі атауы, осы кешен салынған шалғындағы құдықтан шыққан. 1991 жылдың 9 қыркүйегінде Медоу Веллде болған тәртіпсіздіктер, өртенген көліктер мен жергілікті қоғамдық орталықтың өртенуі туралы жаңалықтар бүкіл Ұлыбританияда кеңінен тарады. Тәртіпсіздіктердің салдарынан, келесі үш жыл ішінде кеңес бұл аудандағы тұрғын үйлерді бұзу, қайта салу және жөндеу арқылы жақсартты. "Арманға қарай" (1991) фильмінің оқиғасы осы кешенде өтеді. Медоу Веллдегі тәртіпсіздіктерден кейін, 1992 жылдың шілдесінде үкімет қаланың осы бөлігін жаңартуға бес жылға 37,5 миллион фунт стерлинг бөлді, бұл "Қалаға шақыру" бағдарламасының бір бөлігі болды.

Корольдік кейлер

16 миллион фунт стерлингтік кең ауқымды жаңарту бағдарламасы пайдасыз қалған Альберт Эдвард доктерін қайта жандандырды. 80 гектарлық аумақта бұрынғы Тайн және Уэр даму корпорациясы Солтүстік Тайнсайд кеңесімен және жеке сектормен бірлесіп, тұрғын үйлер, ойын-сауық орындары, кеңселер және өнеркәсіптік алаңдардан тұратын кешен құрды. Wet N Wild жабық су паркі, сауда орталығы, боулинг, футбол куполы және марина қаланың батысындағы Royal Quays жобасының орталық бөлігін құрады. Марк ди Сувероның «Tyne Anew» (1999) атты туындысы, Ұлыбританиядағы оның жалғыз ірі қоғамдық өнер жұмысы, Альберт Эдвард догінде орналасқан. Сауда орталығы 2024 жылдың басында жаңа иелерімен «Newcastle Quays Retail» деп қайта аталды. Орталық бұрынғы иесі 2023 жылы банкротқа түскенге дейін бірнеше жыл бойы құлдырап келген.

Балық кеюі

Сол сияқты, қала орталығынан оңтүстік-шығысқа қарай өзен жағасындағы Балық Кейнінің масштабты жаңартылуымен бірге, сәнді пәтерлер салынып, қолданыстағы ғимараттар жұмыс істеп тұрған кейк жанындағы мейрамханалар мен барларға айналдырылды. 2018 жылдың қараша айында Солтүстік Тайнесайд кеңесі аймақты тамақ және сусын орталығы ретінде дамыту үшін одан әрі дамыту жоспарларын жариялады.

Смит теңіз айлақтары

Бұрынғы Смит доктарының орны 2007 жылы Places For People компаниясымен сатып алынды. 2015 жылдың қаңтар айында олар осы учаскеде үйлер салуға қалалық жоспарлауға рұқсат сұрады. Сол үйлердің біріншілері, оның ішінде Джордж Кларк салғандары 2017 жылы сатылды және 2018 жылдың сәуір айынан бастап учаскеде жұмыстар жалғасуда. Екінші кезең, "Smokehouses" 2018 жылдың күзінде аяқталды.

Мұралық іс-қимыл аймағы

High Street Heritage Action Zone бағдарламасы арқылы 900 000 фунт стерлинг қаржыландырылғаннан кейін, Солтүстік Тайнсайд кеңесі Говард көшесі мен Нортумберленд алаңындағы тарихи-мәдени ескерткіштерді сақтау аймағын қайта жандандыру үшін 1 миллион фунт қосымша қаражат бөлмекші. Бұл жұмыс Бедфорд көшесінің негізгі сауда көшесімен байланысын жақсартуға және аймақтарды жақындастыруға, сондай-ақ көлік құралдарының үстемдігін төмендетуге бағытталған.

Коллингвуд Грандж

2017 жылы Солтүстік Тайнесайд кеңесі Норхам жолының батысындағы бұрынғы өнеркәсіптік аумақта 400-ге дейін жаңа үй салуға қалалық жоспарлау рұқсатын берді. 2020 жылдың сәуір айында әзірлеуші, Миллер Хомс компаниясы, Covid-19 пандемиясы салдарынан жұмыстар тоқтатылғанын және жоспарларға өзгерістер енгізілуі мүмкін екенін хабарлады. 2021 жылдың қаңтар айында құрылыс жұмыстары қайтадан жалғасты.

Бұрынғы

1887 жылы қалада теңіз қозғалтқыштары, тізбекті кабельдер мен якорьлерді жасау, кеме құрылыс алаңдары, арқан өндіріс орындары, тұз өндіру және қыштан жасалған ыдыстар мен боялған шыны өндірісі сияқты кәсіпорындар тізілген. Балық аулау да маңызды жұмыс орындарын ұсынып тұрды. Smith's Dock Company көп жыл бойы ірі жұмыс берушілердің бірі болды және 1987 жылы жабылды.

Кеме жасау орындары

Солтүстік Шилдс қаласының іргесі қаланғаннан бері кеме жасаушылық шеберханалар жұмыс істеп келеді. Шағын шеберханалар Солтүстік-Шығыста жақсы танымал, жағалауда балық аулауға арналған, луг жадына ие Northumbrian coble атты шағын кемелер жасады. Ірі шеберханалар жергілікті көмірді Лондонға тасымалдау үшін қолданылатын ағаштан жасалған желкенді бригтер құрады. Бірте-бірте бұл шағын шеберханалар Тайн док және инженерлік компаниясы, сондай-ақ Смит док компаниясы сияқты ірі кеме жасаушылық кешендермен алмастырылды. Бұл кешендер балық аулау және көмір саудасы сияқты түрлі мақсаттарға арналған темір кемелер өндірді. Кейінірек Солтүстік Шилдс кеме жасаушылық кешендері кемелерді жөндеу жұмыстары үшін пайдаланылды, ал Смит док 1990 жылдарға дейін сақталды. Бүгінгі таңға дейін бұл кешендердің ешқайсысы жоқ. 1994 жылдың маусым айында тағы бір жарылыс болды, оны сол бомбалаушылар жасады.

Теңіз

Балық аулау өнеркәсібі мен кеме жасау тарихына ие болған қалада, теңіз саласына қатысты бірнеше компания әлі де қызмет етеді. Джон Лилли және Гилли Лтд компаниясы, теңіз жабдықтарын өндіретін және оның бас кеңсесі осы қалада орналасқан.

Тау-кен өндірісі

Қаладағы көмір шахталары қала құрамына енген шеткі үш ауылда – Престон, қазіргі зират қақпалары тұрған жерде, Перси Мейн және Нью-Йорк орналасқан.

Кеңселер мен бизнес-парктер

Көмір өндіру және кеме жасау салаларының аймақта тоқтатылуынан кейін, жаңа жұмыс орындарын ұсыну мақсатында бірнеше бизнес-парктер, өнеркәсіптік және сауда аймақтары құрылды. Олардың ең ірілері – The Silverlink және Cobalt Park, Ұлыбританиядағы ең үлкен кеңсе паркі. Atmel компаниясының Silverlink-те орналасқан зауыты болған, бұрын ол Siemens компаниясына тиесілі болды, бірақ қазір зауыт бұзылып, кеңсе ғимараты ғана қалды, онда Cobalt Business Exchange орналасқан. Cobalt-та Orange байланыс орталығы бар. Қаланың теміржолдың дамуының бастапқы кезеңдерімен байланысы The Silverlink-тің жанындағы Middle Engine Lane көшесіндегі Стивенсон теміржол мұражайында көрсетілген.

Басқа салалар

Potts Print, 2006 жылдан бері Крамлингтонда орналасқан, бастапқыда 1875 жылы Солтүстік Шилдсте құрылған. Олар жылдар бойы қаладағы әртүрлі жерлерде болды. Spicers компаниясының қалада шай өндіретін үлкен зауыты бар. Ол 2012 жылы Твинингстен бұл жерді сатып алған. Дональд Кэмпбеллдің Coniston Water көліндегі жылдамдық рекордын жасау кезінде апатқа ұшыраған Bluebird K7 машинасы жергілікті инженер Билл Смиттің қаладағы шеберханасында қалпына келтірілді.

Темір жол (Тайн және Уэйр метрополитені)

Ньюкасл мен Солтүстік Шилдс темір жолы 1839 жылы ашылды. 1847 жылы темір жол Тинемутқа дейін созылды, Тинемут жолынан тыс Оксфорд көшесінде темір жол станциясы салынды. Кейіннен, жаңа темір жол желілері салынғаннан кейін, ол өзеннен алысқа орналасқан жаңа станциямен алмастырылды. Өзен жағалауындағы жолдар ұлттық велосипед желісінің бөлігі – Адриан жолын салу үшін демонтаждалды, ал қалған жолдар 1982 жылы Тайн және Уэр метро жүйесіне қосылды. Ньюкасл мен Солтүстік Шилдс темір жолы үшін бастапқыда салынған қалалық станция 1980 және 1982 жылдар аралығында метроға бейімделді. Ол 2012 жылы қайта жөнделді. Тайн және Уэр метрополитені Солтүстік Шилдсті Ньюкасл қаласының орталығымен және Тайн мен Уэрдегі басқа да бағыттармен – Уитли шығанағы, Ньюкасл әуежайы және Сандерлендпен байланыстырады. Қала Перси Мейн және Медоу Велл станциялары арқылы да қызмет көрсетеді. Tyneside Tramways and Tramroads Company компаниясы қалада электр трамвай қызметін де ұсынды.

Жергілікті паром

Жарты сағат сайынғы паром қызметі Солтүстік Шилдс пен Тайнның қарсы жағалауындағы Оңтүстік Шилдс қаласын байланыстырады. Қазіргі Шилдс паром қызметі 1972 жылы құрылған. 2016 жылы алғашқы әйел кеме капитаны тағайындалды. 2007 жылы зейнеткерлікке шыққан бұрынғы паром «Shieldsman» сол кезден бастап Батыс Суссекс округының Шорхэм қаласына көшіріліп, үй қайығына айналдырылды. Маусымнан қазанға дейін пароммен өзен саяхаттары жүзеге асырылады. 2018 жылдың қараша айында жергілікті кеңес паром аялдамасын көшірудің мүмкіндігін қарастыру жоспарларын жариялады.

Халықаралық паром

Royal Quays-те орналасқан Халықаралық паром терминалынан Даниялық DFDS Seaways компаниясы IJmuiden қаласына күнделікті рейстерді жүзеге асырады. Швецияның Гетеборг қаласына (DFDS Seaways компаниясы) жүзеге асырылатын паромдық қызмет 2006 жылғы қазан айының соңында тоқтатылды. DFDS Seaways компаниясының еншілес компаниясы DFDS Tor Line Гетеборг пен бірнеше ағылшын порттары, оның ішінде Ньюкасл арасында белгіленген кесте бойынша жүк тасымалдауды жалғастыруда, бірақ олардың жолаушылар тасымалдау мүмкіндігі шектеулі және жеке көліктерді тасымайды.

Тине портының халықаралық жолаушылар терминалы

Жолаушылар терминалы тұрақты түрде Ньюкасл-апон-Тайн және Англияның солтүстік-шығысына кіретін пункт ретінде Норт-Шилдске тоқталатын круиздік кемелермен келетін туристерді қарсы алады. 2017 жылы 52 кеме тоқтады, бұл аймаққа 120 000 келуші әкелді. Терминал кіреберісіндегі шөпті төбеде суретші Перминдр Каурдың жобалаған қызыл және көк түсті ұнтақпен боялған бірнеше "дуда" мүсіндерін көруге болады.

Христиан шіркеулері

+ДианомикаNameLocationДианомикалық байланысШежігіт шіркеуіChrist ChurchPreston RoadНьюкасл епархиясындағы Тайнемут діни қызметкеріҚазіргі Солтүстік Шилдс шіркеуі, бірақ бастапқыда 5 шілде 1668 ж. жексенбі күні Тайнемут шіркеуі ретінде бағышталды (1792 жылы кеңейтілді). Сент-Августиннің Солтүстік Шилдс командасының құрамына кіреді. Сент-АвгустинJackson StreetСолтүстік Шилдс командасының Христ шіркеуінің бөлігі. Ғимаратты Роберт Роуанд Андерсон жобалаған, ол бастапқыда Файфтағы Сент-Эндрю епископальдық шіркеуінің көшірмесі ретінде, бірақ ақыр соңында құрылыс кезінде өзгертілген. Негізі 1881 жылы қаланды, ал шіркеу 1884 жылы ашылды. St Peter'sCentral Avenue, BalkwellҒимаратты Норт-Шилдс архитекторы Уильям Стокдейл жобалап, 1937 жылы ашылды. 2019 жылға қарай шіркеу Сент-Джонмен діни қызметкерді бөліседі. The Church of the Holy SaviourCrossway, TynemouthҚұрылысты 1841 жылы Дарем епискобы Мәсіх шіркеуі үшін шатыр ретінде бағыштады. Ол 1861 жылы ресми түрде бөлінді. St John'sSt John's Terrace, Percy MainСент-Питермен діни қызметкерді бөліседі. 1862 жылы салынған ғимарат 2000 жылы қауымдық орталық ретінде және ғибадат ету үшін бейімделетін кеңістік беру үшін қайта ұйымдастырылды. St Aidan'sBilly Mill Lane, Billy Mill1958 жылы бағышталды. 2022 жылдан бастап шіркеу діни қызметкерін Сент-Хильдамен бөліседі. St Hilda'sStanton Road, Preston Gate1966 жылы бағышталды, ол Кулеркотттағы Сент-Джордж шіркеуінің еншілес шіркеуі. 2022 жылдан бастап шіркеу Сент-Айданмен діни қызметкерді бөліседі. Albion Road WestХексем және Ньюкасл Рим католик епархиясы1975 жылы 22 желтоқсанда ашылған ғимарат қазіргі жердің үстіндегі жолдан бұрын, 1820 жылы аяқталған әлдеқайда ерте шіркеудің орнын ауыстырды. 2020 жылдан бастап шіркеуде Сент-Джозеф шіркеуінің діни қызметкері бар. St Joseph'sWallsend Road, ChirtonҒимарат 1955 жылы ашылды, ол 1935 жылы J. Ord-тың ескі базар бақшасының орнына салынған уақытша ғимараттарды алмастырды. 2020 жылдан бастап шіркеудің діни қызметкері Сент-Кутбертпен бөліседі. United Reformed ChurchSt Columba'sNorthumberland SquareСолтүстік синодыҒимаратты архитектор Джон Добсон жобалаған. Methodist ChurchNorth Shields Methodist ChurchHawkey's LaneҚұрылыс 1932 жылы ашылды. Қаладағы методистер бұрын Савилл көшесінде әлі күнге дейін тұрған ғимаратта кездескен, 2020 жылдан бастап Франктің еденді дүкені орналасқан, бірақ көптеген жылдар бойы Woolworths филиалы. Мефодистер кеткеннен кейін дүкен ашылмастан ғимараттың жоғарғы қабаты алынып тасталды. Савилл көшесіндегі ғимаратқа орнатылған және Бірінші дүниежүзілік соғыста соғысып, қаза тапқандарды еске алу үшін соғысқа арналған мемориал Хоки-Лейнге көшірілді. Қазіргі ғимарат 1997 жылы кеңейтілді. Baptist Union of Great BritainFilipino International ChurchHoward StreetСолтүстік баптистер қауымдастығының мүше шіркеулеріСолтүстік Шилдс баптистер шіркеуі ғимаратында кездесу. North Shields Baptist ChurchHoward StreetШіркеу 1798 жылы құрылған және қаладағы бірнеше түрлі ғимараттарда жиналған. Қазіргі ғимарат Добсонның басшылығымен жобаланған. Кейбір уақытта іргелес орналасқан қабатты үйге кеңейтілген ішкі бөлме 1990 жылдардың соңында және 2012 жылы қайтадан қайта жаңғыртылды. 1851 жылы шіркеудің 238 мүшесі болды, бұл оны Солтүстік-Шығыстағы екінші үлкен баптистік шіркеуге айналдырды. Preston GrangeШіркеу Престон Грандж қоғамдық орталығында жиналады. Ол 1998 жылы басталған Уитли Бей баптистік шіркеуінің ауқымды қауымы болды, 2011 жылы өз алдына құрылды. Howard StreetҒимарат 1811 жылы Шотландия шіркеуі ретінде салынған және оны Джон Добсон жобалаған. Non denominationalNorth Shields Evangelical ChurchGeorge StreetТәуелсіз евангелистік шіркеулер қауымының мүшесі1980 жылдардың басында қаладағы екі бұрынғы еркін шіркеу, Евангелистік миссия және Халық миссиясы бірігуімен құрылды және бастапқыда Халық евангелистік миссиясы деп аталды. Көптеген адамдар Солтүстік Шилдстегі экуменикалық шіркеулердің мүшелері, бұл Англиядағы шіркеулердің мүшесі.

Басқа ұйымдар

Солтүстік Шилдс балықшылар миссиясы, 42 47 Fish Quay Солтүстік Шилдсте орналасқан бұл ұйым Солтүстік-Шығыс жағалауын Амблден Редкарға дейін қамтиды. The Cedarwood Trust, Avon Avenue Meadow Well-де орналасқан, христиандық құндылықтарға негізделген, қауымдастықты дамытуға бағытталған ұйым. Ұйым бастапқыда Англия шіркеуі мен Солтүстік Тайнсайд кеңесінің серіктестігі арқылы құрылған. Екеуі де Солтүстік Шилдстегі "Churches Together" ұйымының серіктес мүшелері.

Мәдениет

2009 жылы қала орталығындағы Бедфорд көшесінде Plasticine-ге ұқсас орындықтар орнатылды, оның авторы Солтүстік Шилдсте туған. Орындықтар көп ұнамады, себебі олардың пішіні жаңбыр суының ағып кетуіне кедерілді, сондықтан олар дәстүрлі металл орындықтармен ауыстырылды және 2011 жылы Royal Quays Marina-ға көшірілді.

ЖҚАБ

Солтүстік Тайнесайд YMCA 1870 жылы құрылды және бастапқыда Тайнемут ауданының YMCA-сы деп аталды. 1879 жылғы 7 маусымда өткен құрылтай жиналысынан кейін, Норфолк көшесіндегі "Жақсылықты жақтаушылар одағы" залында апта сайынғы жиналыстар өтті. YMCA-ның танымалдылығы артты. Бір жыл ішінде үлкен үй-жай қажет болды. Жиналыстар Солтүстік Шилдс қаласындағы Тайн көшесі, 53-ке, ал 1879 жылы Камден көшесіне көшірілді. 1920 жылы YMCA Бедфорд көшесіндегі ғимаратқа көшіп, онда 1938 жылға дейін болды. Бұл ғимарат әлі де YMCA-ның меншігінде және қазір Азаматтарға кеңес бюросы орналасқан. 1938 жылы YMCA қазіргі ғимаратқа және тіркелген кеңсесі орналасқан Чёрч-Уэй көшесіне көшірілді.

Балық кейнесі фестивалі

1987-2001 жылдар аралығында балық айлағында қоғамдық фестиваль ұйымдастырылды, оның барысында балық аулау кемелері баталанған да, түрлі жергілікті таланттар халыққа ойын-сауық көрсетті. Фестиваль өркендеген шағында 600 000 келушіні қамтыды. 2002-2006 жылдар аралығында шығындарды үнемдеу мақсатында жыл сайын кішкентай отбасылық фестиваль өткізілді, бірақ ол да ақшаны үнемдеу шарасы ретінде тоқтатылды.

Қала орталығы

Қала орталығының маңызды бөлігі жаяу жүргіншілерге арналған, және ол негізінен Beacon деп аталатын, 1970 жылдардың соңында салынған және бастапқыда Bedford Centre деп аталған, ішінара жабық сауда орталығымен ерекшеленеді. Көптеген британдық қалалық көшелердегідей, соңғы жылдары қаладағы бірқатар ірі желілер өз филиалдарын жапты, олардың ішінде Littlewoods, Woolworths және McDonald's та бар. 2019 жылғы мәліметтер бойынша, Wilko Beacon сауда орталығында Specsavers, Superdrug және Boots сияқты әдеттегі дүкендермен қатар үлкен дүкенге ие. Қала орталығында B & M, Home Bargains, Peacocks және Heron Foods сияқты бірнеше жеңілдетілген бағада сауда жасайтын дүкендер, сондай-ақ көптеген қайырымдылық дүкендері орналасқан. Greggs, Cooplands және Costa Coffee-дің де филиалдары бар. YMCA North Tyneside, Age UK және Operation Veteran қайырымдылық ұйымдарының жеке кофеханалары бар. 2022 жылы бұрынғы Alnwick Castle пабының орнында ашылған Barista Boho жергілікті кофе түрлерін ұсынады және музыканттарға шақырулар ұйымдастырады. Қала орталығында көптеген жекеше ет дүкендері, сондай-ақ жақын жерде орналасқан Canatrice деген жеке нан пісіретін орын бар. Asda 2011 жылы қала орталығындағы бұрынғы Netto дүкенін сатып алды. The Co-op қалада бірнеше филиалға ие, оның ішінде Tynemouth және Preston қалаларындағы шағын дүкендер де бар. Morrisons-ның Preston қаласында үлкен дүкені бар.

Басқа сауда орталықтары

Қалада Балквелл, Престон және Чиртон қалаларындағы дүкендер қатарынан өзге үш сауда орталығы да бар. Royal Quays Outlet Centre-де Next, Clarks және Mountain Warehouse дүкендері сияқты жеңілдетілген бағада сататын дүкендер, сондай-ақ фотостудия және үй жануарлары дүкені сияқты тәуелсіз сауда орындары орналасқан. Marks & Spencer Outlet дүкенінің жабылуы және 2019 жылдың соңында Nike дүкенінің жабылуы орталықтың маңыздылығын азайтты. 2023 жылдың сәуірінде орталықтың иелері оны сатуға қойғандықтан, оны басқаруды қабылдаушыларға тапсырғаны хабарланды. Қазіргі таңда орталық әдеттегідей жұмыс істеп тұр. Coast Road Retail Park үлкен Tesco супермаркетіне іргелес орналасқан және 2020 жылдан бері Dunelm, B & M, Pets at Home, Carpetright және The Food Warehouse дүкендеріне үйі. 2020 жылғы мәліметтер бойынша, Silverlink сауда паркіне Boots, Next, H&M, Halfords, Marks and Spencer және River Island дүкендері кіреді. 2016 жылдың қыркүйегінде сауда паркі кеңейтілді. Сондай-ақ, паркте Odeon кинотеатры мен мейрамханалар да бар.

Бизнес

Қалада 100-ден астам кәсіпорын Солтүстік Шилдс сауда-өнер палатасының мүшелері болып табылады. Қалада құрылған және бұрын Silverlink бизнес паркінде орналасқан «Меркантильдік құрылыс қоғамы» 2006 жылы «Лидс құрылыс қоғамымен» бірікті.

Демалыс

2000 жылы жергілікті билік 48 шақырымнан астам жаяу жүру маршруттарын құрды, олар негізінен 19 ғасырдың вагондық жолдарының бағыттарымен салынған. Тайнемуттан басталатын жаяу маршрут қала орталығындағы метро стансасынан басталып, балық портына түсіп, содан кейін Тинемутке қарай жалғасады. Ал Роял Кейзден басталатын жаяу маршрут Медоуэлл метро стансасынан басталып, қайта жаңартылған өзен жағалауы аймағын, оның ішінде маринаны айналып, Перси Мейн метро стансасында аяқталады.

Спорт

Қалада Лигаға қатыспайтын "Норт Шилдс" футбол клубы орналасқан. 1896 жылы құрылған команда Солтүстік футбол лигасында өнер көрсетеді және өз алаңындағы ойындарын Дарен Перссон стадионында (бұрынғы Ральф Гарднер паркі) өткізеді. Команда екі рет Уэмбли стадионында ойнап, екі рет те 2:1 есебімен жеңіске жетті: 1969 жылғы 12 сәуірде "Саттон Юнайтед" клубына қарсы ФА Аматор кубогын және 2015 жылғы 9 мамырда жаңа стадионда "Глоссоп Норт-Энд" клубына қарсы ФА вазасын (Аматор кубогының жаңаруы) жеңіп алды. Стадион қазіргі таңда жергілікті қаралы жарнама агенттігінің демеушілігімен аталған.

Демалыс орындары

Парк спорт орталығы 1998 жылы Корольдік кешендер салынғаннан кейін ашылды. Онда үлкен спорт залы, жаттығу залы, көп сезімталдық бөлме, ашық футбол алаңдары, жабық және ашық ауадағы боулинг мүмкіндіктері және кафе бар.

Royal Quays нысандары

Wet'n'Wild жабық су паркі 1992 жылы салынды және 1993 жылғы жазда Royal Quays дамуының бөлігі ретінде ашылды. Бастапқыда ол алты жылдам сырғанақ, бес дәстүрлі су түтігі және бір "еркек өзен" аттракционымен жабдықталған. "Твистер" жылдам сырғанағы ұзын болды және ол белгілі бір биіктіктен басталатын. 2013 жылы иесі банкротқа түскеннен кейін жабылды, бірақ 2014 жылы басқа компания сатып алғаннан кейін қайта ашылды. 2020 жылы иесі қысқы демалыстан кейін қайта ашылмайтынын хабарлады, себебі келушілердің аздығына байланысты қаржылық шығынға ұшырады. Боулинг аллеясы, бастапқыда Star Bowl деп аталған, сонымен қатар осы дамудың бір бөлігін құрайды. 2019 жылы біраз уақыт жабық болғаннан кейін, ол Gutterball ретінде қайта ашылды. 2017 жылы аутлет орталығының тұрақ орнындағы ауа өткізбейтін күмбезде Xtreme Bounce трамплин паркі ашылды. 2019 жылы Inflatanation желісі осы орынды иеленді және батуттардың орнына үрмелі аттракциондармен қайта ашты. 2019 жылы аутлет орталығына жақын орналасқан бұрынғы JJB Soccerdome-дің денсаулық және фитнес бөлімінде жаңа демалыс орталығы ашылатыны жарияланды. "Әркімді қызықтыратын" орталықта тау шатырларына көтерілу, балалар ойын алаңы, лазерлік тег және приключение гольф түрлері болады, сондай-ақ 100 адам жұмысқа орналасады. 2020 жылдың мамыр айына дейін орталық ашылмады. 2018 жылдың күзінде алаң мен бар "Эволюция футбол орталығы" ретінде қайта ашылды. 2020 жылдың басында орталықтың қаржылық тұрғыдан тиімді емес екені анықталғаннан кейін жабылатыны туралы хабарланды.

Саябақтар

Қалада бірнеше саябақтар мен ойын алаңдары бар.

Нортумберленд саябағы

Нортумберленд паркі Солтүстік Шилдс және Тайнемут шекарасында орналасқан, ал 1885 жылы бұрын Шпиттал Дин деп аталған аймақта салынған. 2015 жылы Солтүстік Тайнесайд кеңесі парктің бір бөлігін қайта жаңарту және қалпына келтіру жөніндегі маңызды жобаны аяқтады. Көп миллиондық жоба аясында ортағасырлық Сент-Леонард ауруханасының маңында археологиялық зерттеулер жүргізілді және жылдар бойы жоғалған тарихи ескерткіштер қайта жаңартылды. Тарихи жобалар бойынша темір тораптар, саябақ жиһаздары, фонтандар орнатылды. Кафе мен дәретхана, сондай-ақ парк қызметкерлері үшін кеңселер мен қоймасы бар павильон да ашылды. Парктің оңтүстік жағында балалар ойын алаңы, батыс шекарасында боулинг алаңдары және солтүстікке қарай тарихи үй жануарларының зираты орналасқан. Парктің солтүстік бөлігіндегі жол бойындағы бірнеше ағаштарда жергілікті саяхатшылардың отырғызғанын еске түсіретін тақташалар орнатылған.

Вест-Энд паркі мен Линейлік парк, Чиртон-Дене

Вест-Энд паркі The Parks спорт орталығымен іргелес орналасқан және 1940 жылдарға дейін жоспарланып, салынған. Оның оңтүстігінде Линейлік парк Корольдік Кейнс маринасына дейін созылып жатыр және 1990 жылдардың ортасында Корольдік Кейнс дамуы аясында құрылған.

Редберн дені

Линейлік парк сияқты, Редберн Ден де 1990 жылдардағы бұрынғы өнеркәсіптік және портовый аймақтарды жаңғырту аясында, табиғи су арнасын бойымен салынды. Онда қайта пайдаланған стайфтардан жасалған мүсіндер орналасқан. Парк 2020 жылы «Жасыл Ту» наградасын алды.

Ойын алаңдары

Қала орталығынан шығысқа қарай орналасқан Пирсон паркі 2000 жылы мыңжылдық жобасы ретінде салынды. Александр Скотт паркі де қала орталығынан шығысқа қарай орналасқан. Холмлендс ойын алаңы бұрынғы Престон ауруханасы орнында салынған Хасвелл бақтарының ішінде жатыр. Норхам жоғары мектебіне іргелес тағы бір ойын алаңы мен көп мақсатты ойын алаңы (MUGA) бар. Перси-Мейнде Нельсон террасасының жанында ойын алаңы орналасқан. Шығыс Хаудонның да ойын алаңы мен MUGA бар. Тайнемут бассейніне жақын жерде ойын алаңы бар. Соңында, Тайнемут теңіз жағасында тағы бір ойын алаңы бар.

Кітапхана

Қаланың бас кітапханасы Нортумберленд алаңында орналасқан. Алғашқы жобада лекция залы да болған, оны музыкалық өнер көрсетулерге де пайдалану жоспарланған. Құрылысы 1973 жылы басталды, ал ғимараттың астындағы метро туннелінен келетін шу мен дірілді азайту үшін резеңке серіппелерге орнатылған. Бұл, көлденең шектеулерге түсетін салмақты азайту үшін ПТФЕ қолданған алғашқы ғимарат болды. Кітапхана 2013 жылы жаңартылып, лекция залы қосымша кітап сақтау және компьютерлік жұмыс орындарын ұйымдастыру үшін қайта жабдықталды.

Басқару

1974 жылдың сәуір айынан бастап Солтүстік Шилдс Солтүстік Тайнсайд метрополитендік аймағының құрамына кірді, ал бұрын Тайнемут округінің бөлігі болған, оның әкімшілік орталығы Ховард көшесіндегі, Солтүстік Шилдстегі Тайнемут қалалық әкімшілік үйі болған. Қаланың бір бөлігі Тайнемут және Солтүстік Тайнсайд парламенттік округтерінің шегінде жатыр. Солтүстік Шилдс округтік соты және Солтүстік Тайнсайд магистраттық соты да осы қалада орналасқан. Округтік сот ғимаратында Еңбек апелляциялық кеңесінің кеңсесі орналасқан.

Өнер

2017 жылы теңізде қаза тапқан балықшыларға арналған ескерткіш ретіндегі болаттан жасалған Fiddler’s Green мүсіні ашылды. Royal Quays дамуы аясында бірнеше туындылар орнатылды. Чертон-Ден, Редберн-Ден, маринаның жанында және сауда орталығының жанында орналасқан олар Ричард Бродерик, Грэм Робинсон, Линда Франс, Алек Пивер, Джилли Роджерс, Марк ди Суверо, Перминдер Каур және Энди Планттың жұмыстарын қамтиды.

Фильмде

Dream On (1991) фильмін Amber Films компаниясы өндірді және Медоу Уэллде түсірілді. Оның алғашқы көрсетілімі Медоу Уэлл көтерілісі кезінде болды.

Теледидарда

BBC сериясы «Қайық келгенде», құбылмалы Gallowshield-те оқиғасы болғанымен, негізінен Солтүстік Шилдсте түсірілді және қаланың төңірегіндегі нақты жерлерде сақталды. Джимми Найл жұлдыздығымен «Спендер» сериалының және Бренда Блетиннің қатысуымен «Вера» сериалының бірнеше бөлімдері де сол жерде түсірілді.

Әндермен

Швецияның 20 ғасырындағы ең көрнекті трубадуры Эверт Таубе 1909 жылы Солтүстік Шилдсте оқиғасы болған "Мэри Странд" әнін жазды. Мэри Странд – Док-стриттегі "Тайгер Брэнд" сигарының дүкенінің иесі және ол жас теңізшіні полициядан жасырады. Ән Таубенің Ньюкасл-апон-Тайндегі "Австралик" бу пароходынан қашқан кездегі жеке тәжірибесіне негізделген.

Туған қала

2017 жылы Карнеги егіз қалалар жобасы аясында Уэльстегі Мертир Тидфил қаласымен егіздік байланыс орнатылды. Жобаның мақсаты ұқсас ерекшеліктері мен әлеуметтік-экономикалық мәселелері бар қалаларды біріктіріп, олардың өңірлерінде жағымды өзгерістерге қалай қол жеткізе алатынын қарастыру болды.

Солтүстік қалқанның жарықтары

Өзен сағасына кемелерді бағыттап әкелудің қиындығы себепті, XVI ғасырда теңізшілерге жол көрсету үшін тұрақты жарықтар жағылған ғимараттар салынды. Жоғары және төменгі жарықтар 1655 жылғы Тайн өзенінің картасында бейнеленген: шаршы пішіндес, қамал тәрізді екі мұнарадан тұрады. Екі жарық та 1727 жылы қайта салынды, және бұл ғимараттар бүгінге дейін сақталған (бірақ Ескі төменгі жарық 1830 жылы қайырымдылық үйі ретінде пайдалану үшін жаңартылды). 1810 жылы Ескі жарықтар жаңа Жоғары және Төменгі жарықтармен алмастырылды, олар өзен бойындағы тік жартастың жоғарғы және төменгі бөлігінде орналастырылды. Бұл жарықтардың барлығы жұмысын тоқтатқанға дейін Ньюкасл-апон-Тайн қаласындағы Тринити Хаусына тиесілі болды және олардың басқаруында болды. Бүгінде Ескі биік маяк, сондай-ақ Жоғары және Төменгі жарықтар жеке тұрғын үйлер болып табылады; олар маңызды ескерткіштер ретінде сақталған. 2014 жылы қара боялған Ескі төменгі жарық, толықтай жөндеуден өткен соң, көпшілікке ашылды; ішінде кафе, дүкен, мұражай, көру платформасы және іс-шаралар өткізуге арналған алаң бар.

Балық кеюі

1806 жылы Нью-Кейде базар ашылды. 1870 жылы тоқтаған балықшы қайықтарына пана болу үшін балық айлағының құрылысы басталды. Бұл айлақ қазірге дейін қолданыста.

Клиффорд бекінісі

Балық кеуінде орналасқан Клиффорд форты 17 ғасырда голландиялықтарға қарсы жағалау қорғанышы ретінде салынған. Форттың бастапқы құрылыстарының көбі қазір сақталмаған, бірақ қабырғалары бүтін күйде. Аймақ кең ауқымды қайта жаңартудан өтті, балық өңдеу бірліктерінің көп бөлігі бұзылды. Қалған заманауи сауда орындары өте танымал. Қайта жаңарту жұмыстары кезінде, 18 ғасырлық Бас қару шеберінің үйінің (1973 жылы бұзылған) негіздерінің бір бөлігі балық өңдеу цехының бетон еденінің астынан табылған. Ал, басқа жерде 1888 жылы фортта құрылған Су астындағы мина қоймасына тиесілі кабельдік резервуарлардың тас жиегінің бөлігі ашылды. Оқ ату тесіктері ашыққа шығарылды, жер жаңадан жабылды және көлік қозғалысына шектеулер қойылды. 1735 жылы салынған және II санаттағы ескерткіш ретінде тіркелген Клиффорд фортындағы Ескі Төменгі шам жарығы қайта жаңартылып, қазірде мұражай орталығы, кафе және қоғамдық кеңістік ретінде жұмыс істейді.

Ағаш доли

Солтүстік Шилдс қаласының ең көне ескерткіштерінің бірі – "Wooden Dolly" мүсіні. 1814 жылы Лидделл көшесіндегі кеден үйінің кіреберісіне көмір тасымалдау кемесінің әйел бейнесі орналастырылды және 1850 жылға дейін, қиратылғанға дейін сол жерде тұрды. Оның орнына екінші бейне қойылды. Теңізшілер "Ағаш Долли" деп аталатын бұл бейнені сәттілік әкелетін нысан ретінде пайдаланып, сапарларына алып жүру үшін одан ағаш кесіп алып жататын. 1992 жылы алтыншы Ағаш Долли алғашқы төрт бейне тұрған жерге, кеден үйінің кіреберісіне орнатылды және оны әлі де сол жерде, Уэльс принці пабының қасында көруге болады.