Кіріспе

Британдық композитор (1964–2024)

Иван Муди (11 маусым 1964 жылы Лондон қаласында дүниеге келген, 18 қаңтар 2024 жылы Лиссабон қаласында қайтыс болған) – британдық композитор және музыкатанушы. Муди дирижер ретінде белсенді қызмет етті, Voces Angelicae, Кастальский камералық хоры (Ұлыбритания), Capilla Peña Florida (Испания), Cappella Romana (АҚШ), Нови-Сад қаласындағы Әулие Георгий соборының хоры (Сербия), KotorArt фестивалінің хоры (Монте-Негро), Жоенсуу университетінің православие хоры (Финляндия) және Альфа ансамблі (Португалия) сияқты ұжымдарды басқарды; сонымен қатар, ол кеңінен жарияланған музыкатанушы болды. Оның ғылыми зерттеулері Шығыс Еуропа музыкасын, әсіресе 20-шы ғасыр мен Ресей және Балқан аймақтарының қазіргі заманғы музыкасын, сондай-ақ, заманауи православие шіркеуінің музыкасын, музыка мен руханилықты, музыканы теология ретінде, серб шіркеу музыкасын, модернизм мен постмодернизмнің эстетикасын және олардың православие шіркеу музыкасымен, Жерорта теңізі музыка мәдениетімен байланысын қамтыды.

Ерте өмір

Иван Муди 1964 жылдың 11 маусымында Лондонда дүниеге келген. Ол Лондон университетінде композицияны, ал Йорк университетінде докторлық диссертациясын қорғады, сондай-ақ жеке түрде Джон Тавенерден сабақ алды. Ол Финляндиядағы Йоэнсуу университетінде шығыс православие дінтануын да оқыды.

1980 және 1990 жылдардағы еңбектер

Мюдидің композициялары шығыс литургиялық ән-күйінің және Шығыс православие шіркеуінің ықпалын көрсетеді, оның мүшесі болды (ол Сербия православие шіркеуінің протопресвитері болды). Оның "Canticum Canticorum I" атты шығармасы 1987 жылы Хиллиард ансамблі үшін жазылып, тұңғыш рет орындалды. Ол үлкен жетістікке ие болды және оның ең көп орындалатын туындысы болып қала береді. 1990 жылы ол "Ормандарға дұға" туындысы үшін "Жер үшін өнер" фестивалінің сыйлығын жеңіп алды, бұл туынды кейіннен Финляндияның танымал Тапиола хорымен тұңғыш рет орындалды. Оның ең маңызды шығармаларының бірі – православиелік литургиялық мәтіндерге негізделген "Күйік пен қайта тірілу" (1992) ораториясы, ол 1993 жылы Тампере фестивалінде Ред Берд және Тунну Кальюсте басқаратын Эстон филармониялық камералық хорымен орындалды. 1996 жылы Солтүстік Америкада Cappella Romana осы туындыны тұңғыш рет орындады. "Акафист әнұраны" (1998) – композитордың осы күнге дейінгі ең ірі шығармасы және осы мәтіннің толық музыкалық безендірілуінің алғашқы нұсқасы, ол бұл орындалыстардан кейін Cappella Romana үшін жазылды. Басқа да маңызды шығармаларға виолончель концерті "Эпитафиос" (1993), кантата "Аян" (1995), "Эндехас и Кансионс" (1996), флейта концерті "Пневма" (1998), "Мирра әкелушінің ақталулары" (2001) скрипкалық квартет үшін, "Lumière sans déclin" (2000) скрипкалық оркестр үшін, және Trio Mediaeval үшін жазылған хор триптихтері: "Періштенің сөздері" (1998), "Кассианидің тропарионы" (1999), "Арыстанның ұйқысы" (2002) және 2002 жылы amarcord ансамблі үшін жазылған, Сент-Томас мерекесінің таңғы құдайынан алынған мәтінді пайдаланған "Ақыл-парасат тостауы" кіреді.

2000-шы жылдардағы еңбектер

Кейінгі композициялардың ішінде BBC-дің іріктемесімен жасалған "Құдай шешеннің ұйықтауы" (2003), контрабасқа арналған концерт ("Таң жұлдызы", 2003), фортепианоға арналған концерт ("Linnunlaulu", 2003) және фаготқа арналған концерт ("Оян", 2004), Магна Грецияның танымал діни мәтіндеріне негізделген "Passione Popolare", оның тұсаукесері 2005 жылдың маусымында Италиядағы Antidogma фестивалінде өтті, сондай-ақ Амстердамдағы "Cello Octet Conjunto Ibérico" үшін жазылған "Осетиялық реквием" бар. 2008 жылы ол King's Singers үшін "Canti della Rosa" атты жаңа туындысын аяқтады, ал Ослодағы Халықаралық шіркеу музыкасы фестивалі үшін Византиялық литургиясынан және Анна Ахматованың өлеңдерінен үзінділерді қамтитын Stabat Mater-дің кең ауқымды қойылымын жасады. 2009 жылы сегіз дауысқа арналған "Николайға арналған гимн" Черногориядағы KotorArt фестивалі үшін тапсырыс берілді, ол композитордың жетекшілігімен тұсаукесерленді және сол жылдың қараша айында Америкада да көрсетілді. 2010 жылы аяқталған туындылардың арасында Seattle Pro Musica-дан алынған тапсырыс бойынша жазылған Canticum Canticorum IV, Лондон университетінің Royal Holloway хорынан алынған тапсырыс бойынша жазылған Angelus Domini descendit және ағылшын камералық хорынан алынған тапсырыс бойынша жазылған Sub tuum praesidium шығармалары бар. 2011 жылы Нью-Йорктегі Санкт-Владимир православиелік теологиялық семинариясының балалар хоры үшін византиялық ритуалдық кеш намазына арналған музыкалық цикл аяқталды, сондай-ақ Cappella Romana-ның тапсырысымен жазылған көп композиторлық жұмыстың бөлігі болған Пасхалық канонның 8-ші әні жарық көрді. Жақында аяқталған туындылардың ішінде Goeyvaerts Trio үшін жазылған "Simeron" (Challenge CC72616 тасбасында жазылған), екі клавесинге арналған "Keskiyö", екі пианиноға арналған "Shoreline", Луис Гомес пен Grupo de Música Contemporânea de Lisboa үшін жазылған бас кларнет концерті "Dragonfly", американдық пианист Пол Барнс үшін жазылған "Fioriture" (Orange Mountain OMM0107 тасбасында жазылған), итальяндық De Labyrinto ансамблі үшін жазылған "Qohelet", хор мен ансамбль үшін жазылған "Dante Trilogy" және Джон Тавенердің естелігіне арналған, Cappella Nova үшін жазылған "O Isplendor" (Linn Records CKD 539 тасбасында жазылған) бар. 2014 жылдың қазан айында ол Оңтүстік Калифорниядағы Biola университетінде тұрып, бірнеше шеберлік сабақтары мен лекцияларын оқыды. Монографиялық концерттің соңында "Cielo della Luna" әлеміне тұңғыш рет енгізілді, бұл "Данте трилогиясының" үшінші бөлігі, оны Biola музыка консерваториясы тапсырыс еткен. Трилогияның бірінші бөлігі "O Luce Etterna" Alcobaça фестивалі үшін Capela Musical Cupertino de Miranda тапсырысымен жазылған, ал екінші бөлігі "Oltre la Spera" Grupo de Música Contemporânea de Lisboa және Grupo Musical Olisipo үшін жазылды және алғаш рет орындалды, бас кларнет концерті "Dragonfly" сияқты, композитордың 50 жылдық мерейтойына арналған концертте Лиссабондағы Palácio Foz-да 2014 жылдың 27 маусымында көрсетілді. 2016 жылы ол Германияның Адлерсберг қаласында өткен Stimmwercktage фестивалінде Композитор ретінде болды.

Кейінгі еңбектері (2016-2024)

Кейінгі шығармаларына "Los Espejos de Velázquez" пианист Артур Писарроға арналған (премьерасы 2016 жылдың шілдесінде Вила-Нова-де-Гайяда), "Париж, сағат 7" (сопрано және фортепиано квинтеті) сопрано Сузи ЛеБланкке арналған (премьерасы Сузи ЛеБланк пен Blue Engine, Роберт Коргаард пен Blue Engine Quartet тобымен Торонтода 2016 жылдың желтоқсанында), "Le Vergine" Stimmwerck тобына арналған (премьерасы Stimmwercktage, Адлерсбергте, 2016 жылдың маусымында), "Vespers Sequence" New York Polyphony тобына арналған (премьерасы St Mary the Virgin шіркеуінде, Нью-Йорк, 2017 жылдың қаңтарында), "Псалом Антифоны", Стравинскийдің "Псаломдар симфониясы" сияқты нотацияны пайдалана отырып, Лиссабон университетінің камералық хоры тапсырыс берді және 2017 жылдың 13 шілдесінде Лиссабонда премьерасы болды, "Псалом 1" және "Псаломға Антифон", Singer Pur және Regensburger Domspatz тобы үшін тапсырыс берілді, ал "Amorphous Metal" Trio Entremadeiras тобына арналған, премьерасы 2018 жылдың 9 ақпанында Гардада өтті. 2018 және 2020 жылдар аралығында аяқталған шығармаларға 2018 жылдың тамызында Патмос фестивалінде премьерасы өткен ағылшын камералық хоры үшін "Isangele", Кодекс Лас-Хуэльгас және Византиялық обряд мәтіндеріне арналған үш мотет (премьерасы 2018 жылдың қазан айында Ослода Trio Mediaeval тобымен), 2019 жылдың тамызында Алькобасадағы Gravissimo фестивалінде София Муди мен Педро Виейра де Алмейданың орындауында "Taninim" туба мен фортепианоға арналған шығарма, Singer Pur және Санкт-Стефан шіркеуінің тапсырысы бойынша "Stephans Weihnacht" ірі салтанатты-ғибадаттық шығарма (премьерасы 2019 жылдың желтоқсанында), 2020 жылдың қаңтарында Мәскеуде Voces8 және Intrada тобының орындауында "Transfiguration", әртүрлі пианистерге арналған он жеті пьесадан тұратын "Piano Book" (2020) және саксофонист Эми Диксонға арналған "Bird in Space" (2020) кіреді.

Академиялық профилі

1990 жылдан бастап Муди Португалияның Лиссабон қаласында тұрды, 1998 жылға дейін Лиссабондағы Академия де Артес е Технологияда композиция профессоры қызметін атқарды. Ол Португалияның қазіргі заманғы музыка орталығының дерекқорын құруға қатысты, 2010–2012 жылдары Лиссабондағы Universidade Nova университетінің CESEM зерттеу бөлімінің ғылыми қызметкері болды (және 2015 жылдан бастап қайтадан), ал 2013–2014 жылдары Шығыс Финляндия университетінің православие теология факультетінің шіркеу музыкасы профессоры болды. 2005 жылы ол Православие шіркеуінің музыкасы жөніндегі халықаралық қоғамның (ISOCM) алғашқы төрағасы болып сайланды. Оның "Modernism and Orthodox Spirituality in Contemporary Music" атты кітабы 2014 жылы ISOCM/SASA баспасынан шықты. Иван Мудидің музыкасы Hyperion, ECM, Sony, Challenge, Telarc, Gothic, Oehms, Orange Mountain, Linn және Cappella Romana лейблдерінде жазылған. Муди 2024 жылғы 18 қаңтарда 59 жасында дүние салды.