Кіріспе
Манхэттендегі мұражай, Нью-Йорк
Нью-Йорк қаласындағы Манхэттендегі Батери Парк Ситидегі музей
the museum in Battery Park City in Lower Manhattan
Нью-Йорк қаласындағы Манхэттендегі Батери Парк Ситиде орналасқан Еврей мұрасы мұражайы – Холокост құрбандарының естелік ескерткіші. 1997 жылы ашылғаннан бері мұражайды 2 миллионнан астам адам барып көрді. Мұражайдың мақсаты – «барлық жастағы және әртүрлі шыққан ортадағы адамдарды 20 және 21 ғасырлардағы еврей өмірінің бай тарихымен таныстыру, оның ішінде Холокостқа дейінгі, Холокост кезіндегі және одан кейінгі кезеңдерді қамту». Мұражай ғимараты екі бөліктен тұрады: Холокост құрбаны болған алты миллион еврейдің есін сақтау үшін пірамида тәрізді шатыры бар алтыбұрышты ғимарат және Роберт М. Моргентау қанаты. 1997 жылы ашылған алтыбұрышты ғимаратта мұражайдың негізгі көрме залдары орналасқан. 2003 жылы ашылған Моргентау қанатында мұражай кеңселері, театр және оқу сыныптары, сондай-ақ Ирвинг Шнайдер мен отбасының көрме залы бар. Екі бөлікті де Roche Dinkeloo жобалаған.
Тарих
Еврей мұрасы мұражайы 1984 жылы тіркелді және жарғыланды, 1986 жылы ашылды, ал 1994 және 1997 жылдар аралығында Нью-Йорк қаласының Батери Парк Сити ауданында салынды. Архитектор Кевин Рош жобалаған, құны 21,5 миллион долларлық мұражай ғимараты 1997 жылдың 15 қыркүйегінде жұртшылыққа ашылды. Дэвид Алтшулер мұражайдың алғашқы директоры болды және 1984 жылдан 1999 жылдың желтоқсанына дейін, ол еврей филантропиясы қорының президенті болу үшін кеткенге дейін, осы лауазымды атқарды. 1946 жылдан 1960 жылдарға дейін үкіметтік шенеуніктердің мұражай салуға қызығушылығы болмады, бірақ Америка еврей қауымы мұражай құруға қызығушылық танытып, араласып кіріскенше; Америка еврей қауымының қызығушылығы 1967 жылғы Алты күндік соғыс кезінде күшейді. [Олар] мұражай құруды ұсынды. Картер 1978 жылы Президенттік комиссия құрды, ол бұл мәселені АҚШ үкіметінің күн тәртібіне қойды. 1987 жылдың 19 қазанында болған «Қара дүйсенбі» мұражайға үміткер донорлардың қаражатын «жойып», жылжымайтын мүліктің бағасын төмендеткен кезде қаржы дағдарысы туды. 1997 жылдан 2019 жылға дейін мұражайда 20 және 21 ғасырлардағы еврей өмірінің тарихын осы өмірді өткерген адамдардың көзқарасымен баяндайтын негізгі көрме болды. Артефакттар, фотосуреттер және деректі фильмдерден тұратын айналмалы коллекция арқылы негізгі көрме Холокосты қазіргі еврей тарихының кең контекстінде көрсетті. Ол үш хронологиялық бөлімге бөлінді: «Бір ғасыр бұрынғы еврей өмірі», «Еврейлерге қарсы соғыс» және «Еврейлердің қайта жаңаруы» – әрқайсысы жеке қабатта ұсынылды. Ол мұражайдың алтыбұрышты ғимаратында орналасқан, ол Дәуіт жұлдызының алты бұрышын және Холокост кезінде қаза болған алты миллион еврейді символдайды. 2021 жылдың 8 қаңтарында таңертең мұражайдың кіреберісіне Конфедерация туы байланды, бұл 2021 жылы Дональд Трамп жақтастарының АҚШ Капитолийіне шабуыл жасағаннан кейін екі күн өткен соң болды, олардың кейбіреулері Капитолий ғимаратына Конфедерация туымен кірді. Тудың табылуы зорлық-зомбылық туралы шағымдануға себеп болды. 2022 жылдың тамызында Инна Верников Флорида губернаторы Рон ДеСантисті өз шараларына қабылдамағандықтары үшін мұражайға берген 5000 долларлық үлесін қайтарып алды, бірақ мұражай ешкімді тыйым салғанын жоққа шығарды.
Көрмелер мен инсталляциялар
Мұражайдың қорындағы яһуди тарихы мен Холокостқа қатысты 30 000-нан астам зат бар. Бұл заттар түрлі көрмелер мен құрылымдық композицияларда пайдаланылады.
Аушвицке дейін, көп ұзамай емес.
Аталмыш арнайы көрме 2019 жылдың мамыр айында ашылып, 2020 жылдың 30 тамызына дейін созылды.
Қарапайым қазыналар: Еврей мұрасы музейінің жинағынан ерекшеліктер
Бұл көрме суреттер мен күнделікті қолданылатын заттарды ұсынады, олардың көпшілігі бұрынғы иелерінің туыстарының сыйлықтары. Көрме нацистік үкімділік астындағы еуропалық яһудилердің күнделікті өмірінің кейбір жақтарын көрсетеді.
Энди Голдсвортидің Тастар бақшасы
Энди Голдсвортидің тірі ескерткіш бағы, Нью-Йорк қаласындағы оның тұрақты тапсырысы, 2003 жылдың 17 қыркүйегінде жұртшылыққа ашылды. Тастан өсіп шыққан ағаштардан тұратын көркемдік жоспарлы бақшаны суретші, Холокосттан аман қалғандар мен олардың отбасылары отырғызған. Бақтың өсіп-жетілуімен уақыт өте келе қайта оралып, жаңа сезімдермен басынан кешіруге арналған, тыныштық сыйлайтын бұл орын мұражайдың барлық қабаттарынан көрінеді.
Герда III
Герда III – 1943 жылы Даниядан Швецияға еврей босқындарын тасымалдау арқылы құтқаруға пайдаланылған Дания құтқару қайығы. Қайық 1997 жылы Дания Парламенті музейге сыйға берді және Мистик теңіз портына ұзақ мерзімге несие ретінде тапсырылды. Кеменің тарихы "Хенни мен оның қайығы: нацистік оккупацияланған Даниядағы турашылдық және қарсылық" кітабында баяндалған.
Эдмонд Дж. Сафра Холл
375 орындық Эдмонд Дж. Сафра залында мұражай жыл бойы фильмдер, концерттер және талқылаулар кестесін ұсынады. Бұрынғы бағдарламалардың ішінде Холокостқа арналған симпозиумдар, дінаралық әңгімелер, сондай-ақ танымал және жаңадан бастаған өнерпаздардың концерттері болды. Соңғы бірнеше жылда мұражай саясаткерлер мен адам құқықтары саласының жетекшілерімен бір күндік Дарфур жөніндегі симпозиум өткізді; Идан Райчел және Дэвид Стратерн сияқты артистерді ұсынды; Кирк Дуглас, Джон Туртурро, Квентин Тарантино, Клод Ланцман және Эд Цвик сияқты актерлер мен режиссерлердің қатысуымен кино көрсетілімдерін ұйымдастырды; Алан Дершовиц сияқты сарапшылармен Холокосттан кейінгі әділет мәселелерін зерттеді; және «Алтын қазан» идиш операсының қайта жаңғыруын өткізді.
Куәлік беру: Холокост дәуіріндегі сурет
Бұл көрмеде "Холокост кезінде және одан кейін тіршілік еткендердің жасаған өнері" ұсынылады, оның ішінде концлагерьдегі тұтқындар мен американдық азат етушілердің туындылары да бар. Көрменің мақсаты – Холокостты сол замандағы адамдардың көзімен көрсету.
Еврей ұрпағы
JewishGen – еврей генеалогиясы бойынша жетекші интернет-сайт және еврей шежіресінің мол қорын тегін онлайн қолжетімділікке ұсынады. JewishGen мен мұражай 2003 жылы бірікті. JewishGen 22 миллионнан астам деректерді (оның ішінде 7 миллион адамды қамтитын туыстық ағаштар, 3 миллион жерлеу тізілімі және 2,75 миллион Холокост деректері), жүздеген аударма Yizkor кітаптарын, зерттеу құралдарын, туысқандарды іздеуге арналған қызметтерді, оқу курстарын және көптеген басқа да үнемі жаңарып отыратын ресурстарды ұсынады.
Аушвиц еврей орталығы
Нью-Йорк кампусынан басқа, музей 2006 жылдан бері Польшаның Ошвицим қаласында Аушвиц еврей орталығын да басқарады. Польшаға шабуыл жасамас бұрын және кейіннен нацистік Германияның Польшаны басып алуынан бұрын, Ошвицим (нацистер Аушвиц деп атаған) қарапайым поляк қаласы болған. Оның тұрғындарының көп бөлігі еврейлер еді. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін Аушвиц Холокосттың басты символына айналды. 2000 жылдың қыркүйек айында Аушвиц еврей орталығы қаланың бұрынғы тұрғындарын құрметтеу және болашақ ұрпақтарға жоғалғандар туралы білім беру үшін есігін ашты. Аушвиц-Биркенаудан 3 шақырымдай қашықтықта орналасқан ол, қаладағы жалғыз еврей қауымдастығы болып табылады. AJC-нің миссиясы – барлық келушілерге бұрынғы еврей қаласының өмірі мен мәдениетін зерттеу арқылы Холокост құрбандарын еске алуға мүмкіндік беру, сондай-ақ жаңа буынға Холокосттың мағынасы мен қазіргі заманғы маңызын зерттеуге бағытталған білім беру бағдарламаларын ұсыну. Орталықта тұрақты көрмелер мен білім беру бағдарламалары ұйымдастырылады. АҚШ Әскери академиясының бағдарламасы курсанттар мен мичмандарды Польшаға үш апталық сапарға алып барып, Холокосттан аман қалғандармен, ғалымдармен және тарихшылармен кездесуге мүмкіндік береді. Аушвиц еврей орталығының стипендиялық бағдарламасы – магистратурада оқитын немесе бакалавриатты аяқтаған студенттер үшін үш жарым апталық оқу сапары.
Ұлттық идиш театры Фольксбиене
Ұлттық идиш театры Folksbiene – 1915 жылы құрылған, Нью-Йорк қаласындағы кәсіби театр компаниясы. Ол идиш тіліндегі пьесаларды және идиш тіліне аударылған пьесаларды, ағылшын тіліне синхронды түрде титрлермен (немесе үстінен жазбамен) көрсетілетін театрда қояды. 2016 жылдан бері театр труппасы Еврей мұрасы мұражайында орналасқан.