Жаяқ жапырақты инжір (Ficus citrifolia) – Флорида, Кариб аймағы, Орта және Оңтүстік Америкаға тән өсімдік. Сипаттамасы, өсу ерекшеліктері туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америкаға тән інжірдің түрі.
Species of fig native to the Americas
Ficus citrifolia, сондай-ақ қысқа жапырақты інжір, алып сақалды інжір, Jagüey, жабайы банан ағашы және Wimba ағашы деп те аталады, Оңтүстік Флорида, Кариб аймағы, Мексика, Орталық Америка және Парагвайға дейін Солтүстік Оңтүстік Америкада өсетін банан ағашының түрі. Жапырақтарындағы жіңішке тамырлары арқасында, оны жақын туысы Флоридадағы тұқымдас інжірден (Ficus aurea) оңай ажыратуға болады.
Ficus citrifolia, also known as the shortleaf fig, giant bearded fig, Jagüey, wild banyantree and Wimba tree, is a species of banyan native to southern Florida, the Caribbean, Mexico, Central America, and northern South America south to Paraguay. It is distinguished from the closely related Florida strangler fig (Ficus aurea) mainly by the finer veining in the leaves.
Сипаттама
Ficus citrifolia ағаштары әдетте 15 м (50 фут) биіктікте өседі және олардың әуе тамырларын бұтақтардан түсіріп, көлденең таралып, өскен сайын аналық ағашпен бірігу қабілетімен кең аумақты қамтуға болады. Олардың жоғарғы жағы кең, ашық сұр қабық, әуе тамырлары және сүтті шырыны бар. F. citrifolia жапырақтары қою жасыл түсті. Олардың негізі дөңгелек, ал ұшы сүйір болып келеді. Шағын гүлдері ашық жемістің ішінде жасырынып жатады. Жемістері жапырақ қойнауынан өсетін ұзын сабақтардың ұштарында пайда болады. Піскен кезде жемістер сарыдан қою қызыл түске өтеді. Бұл жеміс тәтті және шикі күйінде жеуге жарамды.
Ficus citrifolia trees typically grow 15 m (50 ft) tall, and may cover a wide area due to their ability to drop aerial roots from branches and spread horizontally, fusing with the parent tree as they grow. They have a broad top, light grey bark, some aerial roots and milky sap. The leaves of F. citrifolia are dark green. They are oval shaped with a rounded base and pointed tip. Small flowers are enclosed in open ended fruit. The fruit appears on the ends of long stalks protruding from the leaf axils. Fruit turn from yellow to dark red when ripe. This fruit is sweet and can be eaten raw.
Экология
Жаңа ағаштар өмірін эпифит ретінде бастайды, бұл оларға жарық пен жер үшін бәсекелесуден қашуға мүмкіндік береді. F. citrifolia көбінесе пальмаларға, шала кипарис, емен және басқа да ағаштарға шабуылдайды, оларды өскен сайын құртып жібереді. Ficus citrifolia өзінің тозаңдастырушы агонид арасымен өзара байланысының нәтижесінде жыл бойы гүлдеу және жеміс беруге қатысты күшті табиғи іріктеуге ұшырайды. Агонид аралары мен өріктердің арасында симбиоздық қарым-қатынас бар, сондықтан әрбір агонид түрі тек бір өрік түрін тозаңдатады, ал әрбір өрік түрі тек бір агонид арасымен тозаңданады. F. citrifolia-ны P. assuetus тозаңдатады. Тозаңданудан кейін өріктер тез піседі. Жеміс өсуі ыстық және жаңбырлы айларда шоғырланған, ал суық құрғақ айларда өсу қарқыны баяулайды. Жеміс беретін өріктер көп мөлшерде болады; бір ағаштан 1–2,5 см диаметрінде 1 000 000-ға дейін жеміс шығуы мүмкін. F. citrifolia жемісінің көптеген жануарлардың ас қорыту жүйесіне шәрбату әсері бар; піскен жемістер желінеді және тұқымдары нәжіс арқылы кеңінен таралады. Оңтүстік Флоридадағы F. citrifolia сиконияларында омыртқасыз жануарлардың құрамына тозаңдастырушы ара P. assuetus, тозаңдастырғыш емес аралардың сегіз немесе одан да көп түрі, тозаңдастырушымен тасымалданатын өсімдік паразиттік нематода, тозаңдастырушы араға шабуыл жасайтын паразиттік нематода, кенелер, құрт және ересектері мен дернәсілдері өрік араларын жейтін жыртқыш құрт кіреді. Нематодалар: Schistonchus laevigatus (Aphelenchoididae) – өсімдік паразиттік нематода, ол тозаңдастырушы Pegoscapus assuetus және F. citrifolia сикониясымен байланысты. Parasitodiplogaster laevigata – тозаңдастырушы Pegoscapus assuetus-тың паразиті. Кенелер: Tarsonemidae (Acarina) тұқымдасына жататын кенелер F. aurea және F. citrifolia сиконияларында табылған, бірақ олар тіпті тұқымдас деңгейінде де анықталмаған және олардың мінез-құлқы зерттелмеген. Жыртқыш қоңыздар: Charoxus spinifer – жыртқыш қоңыз (Coleoptera: Staphylinidae), оның ересектері F. aurea және F. citrifolia сиконияларының соңғы сатысына енеді. Ересектер өрік араларын жейді; дернәсілдер сикония ішінде дамиды және өрік араларын жейді, содан кейін топырақта қуыршаққа айналады.
New trees begin their life as an epiphyte, a strategy which allows them to avoid competition for light and land. F. citrifolia commonly attacks palms, bald cypress, oaks and other trees, strangling them as it grows. Ficus citrifolia is under strong selective pressure to flower and produce fruit year round due to its mutualistic relationship with its pollinating agaonid wasp. Agaonid wasps have a symbiotic relationship with figs such that a given agaonid species acts as a pollinator for just one species of fig, and a particular fig species is pollinated by just one species of wasp. F. citrifolia is pollinated by P. assuetus. After pollination, figs ripen quickly. The growth rate of figs is slower during the cold dry months in comparison to hot and rainy months were fruit growth is concentrated. Fruit bearing figs are heavily laden; a single tree may produce up to 1,000,000 fruits with a diameter of 1–2.5 cm. The fruit of F. citrifolia tends to have a purgative effect on the digestive systems of many animals; ripe fruits are eaten and seeds are spread widely through dung. The invertebrates within F. citrifolia syconia in southern Florida include a pollinating wasp, P. assuetus, up to eight or more species of non pollinating wasps, a plant parasitic nematode transported by the pollinator, a parasitic nematode attacking the pollinating wasp, mites, a midge, and a predatory rove beetle whose adults and larvae eat fig wasps. Nematodes: Schistonchus laevigatus (Aphelenchoididae) is a plant parasitic nematode associated with the pollinator Pegoscapus assuetus and syconia of F. citrifolia. Parasitodiplogaster laevigata is a parasite of the pollinator Pegoscapus assuetus. Mites: belonging to the family Tarsonemidae (Acarina) have been recognized in the syconia of F. aurea and F. citrifolia, but they have not been identified even to genus, and their behavior is undescribed. Rove beetles: Charoxus spinifer is a rove beetle (Coleoptera: Staphylinidae) whose adults enter late stage syconia of F. aurea and F. citrifolia. Adults eat fig wasps; larvae develop within the syconia and prey on fig wasps, then pupate in the ground.
Негізгі түрлер
Ficus citrifolia тропикалық өте маңызды түр саналады. Инжірлер – тропикалық көпжылдық жемістердің ішінде ең көп жануар түрлерінің рационындағы басты компонент болып табылады. F. citrifolia жыл бойы жеміс беретіндіктен, көптеген маймылдар, құстар және басқа да түрлер басқа жемістер жетіспейтін кезде тек інжірмен ғана қоректенеді. Бұған қоса, бұл ағаштың түйіндеген, іші қуыс, торлы сабағы мыңдаған жәндіктер, кеміргіштер, жартастар, құстар мен бауырымен жорғалаушыларға пана болады.
Ficus citrifolia is considered a tropical keystone species. Figs are a major component of the diets of more species of animals than any other tropical perennial fruit. Since F. citrifolia fruits year round many primates, birds and other species, feed exclusively on figs during seasons when other fruit is scarce. Additionally, the knobby, hollow, lattice like trunk of this tree provides a home for thousands of invertebrates, rodents, bats, birds and reptiles.
Тарих
Бір теория бойынша, F. citrifolia-ның португал тіліндегі "Os Barbados" деген атауы Барбадос атына себеп болған. Ол Барбадостың елтаңбасында бейнеленген, ал 100 жылдан асып кеткен ескілігі бар бір данасының алынып тасталуы көптің назарына ілікті.
One theory is that the Portuguese name for F. citrifolia, "Os Barbados", gave Barbados its name. It appears on the coat of arms of Barbados, and the removal of one specimen, over 100 years old, was enough to draw attention.
Медицина
F. citrifolia тұнбасы химиотерапиядан өтетін науқастарға емдік көмек көрсетуі мүмкін.
An extract of F. citrifolia may have therapeutic value for chemotherapy patients.