Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Зертханалық шыны ыдыстар
Laboratory glassware
Көлемдік колба (өлшеу колбасы немесе градуировкаланған колба) – белгілі бір температурада нақты көлемді сақтауға калибрленген зертханалық құралдың бір түрі, зертханалық колба. Көлемдік колбалар дәл сұйыту және стандарттық ерітінділерді дайындау үшін қолданылады. Бұл колбалар көбінесе груша тәрізді, түбі жалпақ, шыныдан немесе пластиктен жасалған болады. Колбаның аузы пластик бұрауыш қақпақпен немесе ПТФЕ немесе шыны тығынына арналған жалғауышпен жабдықталған. Көлемдік колбалардың мойны ұзын және тар, ал сызықшамен белгіленген. Белгі, колба сол сызыққа дейін толтырылғандағы сұйықтықтың көлемін көрсетеді. Белгілеу әдетте 20 °C температурада "ішіне дейін" ("TC" немесе "IN" белгісімен) калибрленеді және осыған сәйкес жазбада көрсетіледі. Колбаның жазбасында номиналды көлем, қабылданатын қателік, дәлдік класы, тиісті өндіріс стандарты және өндірушінің логотипі де көрсетіледі. Көлемдік колбалардың көлемі миллилитрдің бір бөлігінен бастап жүздеген литрге дейін алуан түрлі болады.
A volumetric flask (measuring flask or graduated flask) is a piece of laboratory apparatus, a type of laboratory flask, calibrated to contain a precise volume at a certain temperature. Volumetric flasks are used for precise dilutions and preparation of standard solutions. These flasks are usually pear shaped, with a flat bottom, and made of glass or plastic. The flask's mouth is either furnished with a plastic snap/screw cap or fitted with a joint to accommodate a PTFE or glass stopper. The neck of volumetric flasks is elongated and narrow with an etched ring graduation marking. The marking indicates the volume of liquid contained when filled up to that point. The marking is typically calibrated "to contain" (marked "TC" or "IN") at 20 °C and indicated correspondingly on a label. The flask's label also indicates the nominal volume, tolerance, precision class, relevant manufacturing standard and the manufacturer's logo. Volumetric flasks are of various sizes, containing from a fraction of a milliliter to hundreds of liters of liquid.
Сыныптар
Өлшемдік колбалардың калибрлеу және толеранттық стандарттары келесі стандарттық сипаттамалар мен тәжірибелерде белгіленеді: ASTM E288, E542, E694, ISO 1042 және GOST 1770 74. Осы сипаттамаларға сәйкес, көлемдік колбалар екі түрлі классқа бөлінеді. Жоғары классқа жататын колбалар (A класы, 1 класы, USP немесе елге қарай баламалы) градуировка белгісін дәл орналастыру арқылы жасалады және олардың іздемелілігін қамтамасыз ету үшін бірегей сериялық нөмірі болады. Бұл талап қажет болмаған жағдайда, сапалық немесе оқу-жаттығу жұмыстары үшін төменгі классқа жататын (B класы немесе оған тең) колбалар қолданылады.
Calibration and toleration standards for volumetric flasks are defined in the following standard specifications and practices: ASTM E288, E542, E694, ISO 1042, and GOST 1770 74. According to these specifications, volumetric flasks come in two different classes. The higher standard flasks (Class A, Class 1, USP or equivalent depending on the country) are made with a more accurately placed graduation mark, and have a unique serial number for traceability. Where this is not required, a lower standard (Class B or equivalent) is used for qualitative or educational work.
Өзгерістер
Көлемдік колбалар көбінесе түссіз болады, бірақ күміс нитраты немесе А витамині сияқты жарыққа сезімтал заттармен жұмыс істеу үшін сары түсті болуы мүмкін. Еріту үшін көлемдік ыдысқа көп мөлшерде берілетін қатты заттарды өңдеуге арналған көлемдік колбаның модификациясы бар. Мұндай колбаның аузы кең болып келеді және ол Kohlrausch көлемдік колбасы деп аталады. Бұл типтегі көлемдік колба қант қызылшасының қант мөлшерін анықтауда жиі қолданылады. Стандартты көлемдік колбаларда бір белгі болса, аналитикалық және тағамдық химиядағы өнеркәсіптік көлемдік сынақтар бірнеше дәл өлшенген көлемдерді біріктіру үшін бірнеше белгілері бар мамандандырылған көлемдік колбаларды пайдалануы мүмкін. Көлемдік колбаның арнайы түрі – бұл нақты салмақты анықтаудағы көлемдік процедура үшін қолданылатын Ле Шательер колбасы.
Volumetric flasks are generally colourless but may be amber coloured for the handling of light sensitive compounds such as silver nitrate or vitamin A. A modification of the volumetric flask exists for dealing with large quantities of solids that are to be transferred into a volumetric vessel for dissolution. Such a flask has a wide mouth and is known as a Kohlrausch volumetric flask. This kind of volumetric flask is commonly used in analysis of the sugar content in sugar beets. While conventional volumetric flasks have a single mark, industrial volumetric tests in analytical chemistry and food chemistry may employ specialized volumetric flasks with multiple marks to combine several accurately measured volumes. A highly specialized kind of the volumetric flask is the Le Chatelier flask for use with the volumetric procedure in specific gravity determination.