Кіріспе

Крикет спортында хет-трик – бір қатарынан үш доп тастап, үш түрлі ойыншыны қақпадан шығару жағдайы. 2021 жылдың маусым айына дейін бұл көрсеткіш екі мыңнан астам тест матчында 46 рет тіркелді. Алғашқы тест хет-тригі 1879 жылдың 2 қаңтарында, үшінші тест матчында, «Шайтан боулингші» лақап атымен танымал австралиялық жылдам боулингші Фред Споффорт Мельбурн крикет алаңында үш ағылшын ойыншысын қатарынан қақпадан шығарды. Соңғы хет-трикті Оңтүстік Африканың спин-боулингшісі Кешав Махарадж 2021 жылдың маусым айында Вест-Индияға қарсы Сент-Люсияның Грос-Айлет қаласындағы Дарен Сэмми крикет алаңында жасады. Бір ойыншы бір тест матчында екі рет хет-трик жасаған жағдай бір ғана рет тіркелді. 1912 жылы Манчестердегі Олд Траффордта өткен үшбұрыш турнирінің алғашқы матчында Австралия құрамасынан Оңтүстік Африкаға қарсы ойнаған Джимми Мэтьюс Оңтүстік Африканың бірінші және екінші иннингтерінде, 28 мамыр күні хет-трик жасады. Ол Оңтүстік Африкалық Томми Уордты қақпадан шығарып, екі рет те жеңіске жетті. Тек үш крикетші бірнеше тест хет-тригін жасады: австралиялық офшпинер Хью Трамбл (екі жыл аралығында, бір жерде, бір командалар арасында), пакистандық жылдам боулингші Васим Акрам (бір аптадан астам аралықта, бір командалар арасындағы екі матчта) және ағылшын жылдам боулингшісі Стюарт Броуд. Үш ойыншы тест матчында тұңғыш рет хет-трик жасады: 1930 жылы ағылшын орташа жылдамдықты боулингші Морис Аллом, 1976 жылы Жаңа Зеландиялық спинер Питер Петерик және 1994 жылы австралиялық жылдам боулингші Дэмиен Флеминг. Алок Капали хет-трик жасаған ойыншылардың арасында ең аз тест қақпасын алды, өзінің барлық тест мансабында тек алты қақпа алды. Ал Бангладештің офшпинері Сохаг Гази бір тест матчында жүздік жинап, хет-трик жасаған жалғыз ойыншы. Шри-Ланкалық боулингші Нуван Зойса тест матчының алғашқы үш добынан хет-трик жасаған тарихтағы алғашқы ойыншы атанды. Ол 1999 жылдың қараша айында Харареде Зимбабвеге қарсы матхта Тревор Грипперді, Мюррей Гудвинді және Нил Джонсонды қақпадан шығарып, бұл жетістікке қол жеткізді. Үндістандық боулингші Ирфан Патан 2006 жылы Пәкістанға қарсы өткен тест матчының бірінші оверінде хет-трик жасаған екінші боулингші. Австралиялық Мерв Хьюз – үш оверде қақпалардың түсуімен хет-трик жасаған жалғыз боулингші. Бұл 1988 жылы WACA, Пертте болды. Ол овердің соңғы добымен (Кертли Амброуз) қақпаны алды. Келесі овердің алғашқы добымен ол Вест-Индияның соңғы қақпасын алды (Патрик Паттерсон). Содан кейін ол Вест-Индияның екінші иннингінің бірінші добымен ойынды бастаушы Гордон Гринджиді қақпадан шығарды. Ерекше жағдай, Хьюздің алғашқы екі иннингтегі қақпалары бір-бірінен кейін болмады, себебі Тим Мэй Хьюздің екі добының арасында өзі боулинг жасап, Гас Логидің қақпасын алды. Тағы екі хет-трик бір емес, екі иннингте жасалды, екеуі де Вест-Индия құрамасынан Австралияға қарсы – Куртни Уолш және Джермейн Лоусон. Уолштің 1988 жылы Габбадағы ойыны ерекше болды, өйткені Хьюздікіндей (серияның келесі тест матчында), хет-триктің басы мен соңы арасында басқа қақпалар да түсті. Австралияның бірінші иннингін аяқтау үшін Додемайдты қақпадан шығарғаннан кейін Уолш Австралияның екінші иннингінде боулингті ашпады және Австралия екі қақпадан айырылып, 65:2 есебімен жеңілгенше боулинг жасамады. Содан кейін ол екі добымен Вуд пен Велеттаны қақпадан шығарды. Лоусонның хет-трикі 2003 жылы Кенсингтон Овалда болды. Ол Австралияның алғашқы иннингін жариялағанға дейін (605–9) Ли мен Макгилды қатарынан қақпадан шығарды, содан кейін Австралияның екінші иннингінің алғашқы добымен Лангердің қақпасын алды. 1970 жылы Англия мен әлемнің қалған 11 құрамасы арасындағы бес матчтық серияда Оңтүстік Африканың Эдди Барлоу төртінші матчта Хединглиде (бес доптан төрт қақпаның соңғы үш добында) хет-трик жасады. Бұл матчтар сол кезде тест матчы деп саналды, бірақ кейіннен бұл мәртебе алынып тасталды.

Команда бойынша

Англия мен Австралия бірлесіп, бүгінгі күнге дейін барлық тест матчтарындағы шапшаңдықтардың (хэт-триктердің) жартысынан астамын – 45-тің 24-ін (53,33%) алған. +Команда бойынша тест хэт-триктеріКомандаХэт-трик саныОйыншылар саны14 1311 95 44 43 32 22 22 21 1