Кіріспе

Неміс футболшысы және менеджері

Ханс Петер Бригель (11 қазан 1955 жылы туған) – неміс бұрынғы кәсіби футболшысы және менеджері, қорғаушы немесе жартылай қорғаушы ретінде ойнаған. Өз заманындағы ең танымал неміс ойыншыларының бірі Бригельдің бастапқы спорты жеңіл атлетика болды, ол түрлі жарыстарда, мысалы, қашықтыққа секіруде (жеке рекорд: 7 метр 44 см, 16 жасында), үштік секіруде және әсіресе, жетіқырлының алғашқы түрі – бесқырлыда жетістіктерге жеткен. Бригель 16 жасында 100 метрді 10,8 секундта (ресми түрде; қолмен өлшенген) жүгірген. 17 жасында ол жеңіл атлетиканы қалдырып, туған қаласы Кайзерслаутерн маңындағы SV Rodenbach клубында футбол ойнай бастады. Ойыншылық кезінде Бригель көбінесе сол жақ қорғаушы және қорғаныс жартылай қорғаушы болып ойнады. Ол негізінен физикалық және техникалық қабілеттерімен, сондай-ақ қорғаушы үшін гол соғу қабілетімен танымал болды.

Клубтық мансап

Екі жылдан кейін оны Эрих Риббек таңдап алды және Риббек оны 1. FC Кайзерслаутерн клубының жаттығуына алып барды, жас ойыншының күш-қуаты мен төзімділігіне әсерленді. Риббек Бригельдің футболдық қажеттіліктерді физикалық күшімен және алаңдағы өнерпаздығымен үйлестіруге тырысқанын білді, бірақ тәжірибе шеберлікке жеткізетінін еске алып, Бригель жақсарып келе жатқан еді. Шабуылшы ретінде қажетті деңгейге жетпеген ол, қорғаушы ретінде жақсы нәтижелер көрсетті. 1976 жылғы 10 сәуірде Риббек оны FC Баварияға қарсы өткен 4:3 есебімен аяқталған ойында қосымша ойыншы ретінде алаңға түсірді. 1984 жылға дейін ол 1. FC Кайзерслаутерн құрамында ойнады, содан кейін Италиядағы Hellas Verona клубына ауысты. Оның мансабындағы ең үлкен жетістіктерінің бірі – Италияның Serie A лигасында өз орнын табуы және беделге ие болуы еді, бұл лига Еуропадағы ең техникалық чемпионаттардың бірі саналады. Бригель жаңа клубының табысына тікелей үлес қосты, 1985 жылы Gialloblu сапында Serie A титулын жеңіп алды. Сол жылы Бригель Германиядағы жылдың футболшысы (Fußballer des Jahres) атанды, бұл сыйлық тарихында шетелде ойнайтын алғашқы футболшының марапатталуы болды. Hellas Verona клубымен келісімшарты аяқталғаннан кейін Бригель U.C. Sampdoria (Генуя) клубына ауысты, ол Италия кубогын жеңіп алды, содан кейін 1988 жылы футболшы карьерасын аяқтады. Ханс Петер Бригельдің футболдағы сәттілігі, оның физикалық қабілеттеріне, жылдамдығына және шаршамас жүгіруіне негізделген, ол неміс футболының әскери салт-дәстүрлеріне сай беделінің жарқын символы болды. Оның «Die Walz von der Pfalz» (Пфальцтен шыққан бу ролигі) деген лақап аты оның ойын стиліне де, туған жеріне де сілтеме жасайды. Бундеслигада 240 матчта 47 гол соққан Бригель, футбол формасын тізе сақтандырғыштарсыз кию идеясын қолдады және мансабында ешқашан тізе сақтандырғыш кимеді.

Халықаралық мансап

1979 жылғы қазан айында Уэльске қарсы өткен 1980 жылғы Еуропа чемпионатының іріктеу ойыны Бригельге Батыс Германия құрамасында өзін көрсетуге алғашқы мүмкіндік берді, ол да осы мүмкіндікті пайдаланды. Аталған турнирде ол ел үшін соңғы табысын жеткізіп, командасының жеңіске кенелуіне үлкен үлес қосты. Содан кейін ол 1982 жылғы ФИФА әлем чемпионатында Батыс Германияның күміс жүлдегер командасының құрамында болды және 1984 жылғы Еуропа чемпионатында да өнер көрсетті – барлығы дерлік Юпп Дерваллдың басшылығымен. 1982 жылғы әлем чемпионатының финалында ол Бруно Контиге жасаған фолдың нәтижесінде ойынның басында пенальти соқтыруға себепкер болды. Әйгілі футболшының сәтіне орай, пенальти соққысы қанағаттандырмай қалды, бірақ бұл Батыс Германияны финалда жеңілістен сақтап қалмады. Дерваллдың ізбасары Франц Беккенбауэр оны құрамаға алып, Бригель 1986 жылы Мексикада өткен әлем чемпионатына қатарынан екінші рет қатысу мүмкіндігіне ие болды. Ол бәрібір тұрақты ойыншы болды, алайда Аргентинаның финалдағы жеңісіне себепкер болды. Руди Вёльердің голынан кейін үш минут өткенде және қосымша уақыттан жеті минут бұрын Бригель қорғаушы әріптестерімен бірге 29 маусымда "Эстадио Ацтека" стадионының орталық шеңберіне жақын тұрды, сол кезде Диего Марадонаның пасы шабуылшы Хорхе Бурручагаға бағытталды. Командаластарының барлығы да сол пас берілгенге дейін жылдам алға жылжуға тырысты (аргентиналық шабуылшыны офсайдқа түсіру үшін), бірақ Бригельдің шешімсіздігі Батыс Германия үшін кері соқты, Бурручагаға қарсыластарына шешулі шабуыл жасауға мүмкіндік берді. Бригель Бурручаганы тоқтатып, дойбынынан айыруға тырысты, бірақ Бурручаганың жеңіске жеткізген соққысы Бригельдің соңғы әрекетінен бұрын орын алды. Беккенбауэр оның ойын стилін толыққанды қолдамағандықтан және жаттықтырушының 1988 жылы Батыс Германияда өтетін Еуро-1988 алдында жаңа команда құруына кедергі келтіргісі келмегендіктен, осы 72-ші ойынымен қатар биік бойлы қорғаушы "Die Nationalmannschaft" құрамасынан кетіп қалды.

Басқарушылық мансап

Оның алғашқы жаттықтырушылық жұмысы Швейцарияның екінші лигасындағы ФК Гларста болды. Ол 1994 жылы Бундеслигадан төменгі лигаға түскен SG Wattenscheid 09 командасының бас бапкері болып тағайындалғанға дейін, Германияның төменгі лигасындағы SV Edenkoben командасын басқарды. Бұл жұмыс жақсы нәтиже бермеді, соның салдарынан ол жаттықтырушылықтан бас тартып, 1996 жылы 1. FC Kaiserslautern клубының спорттық директоры болып қайта оралды. 1997 жылғы қазан айында команданың бас бапкері Отто Рехагельмен туындаған даулы мәселеден кейін ол осы қызметтен кетті. Кейіннен ол клубтың директоры болып қайта оралды, бірақ бұл шешім оны қаржылық дау-дамайға ұшыратты. 2002 жылдың желтоқсан айында Албания футбол федерациясының ұсынысын қабылдап, Албания құрамасының бас бапкері болды. Брайгель лауазымға тағайындалғанға дейін, оған бірнеше жұмыс ұсыныстары келіп түскен. Оның жаттықтырушылық тәжірибесі шектеулі болғанымен, ол Түркиядағы Бешикташ клубында Карл Хайнц Фельдкамптың көмекшісі, Бешикташ клубында Фельдкамптың ізбасары (1999 жылдың қыркүйегінен 2000 жылдың 30 маусымына дейін) және Түркия Суперлигасының Трабзонспор клубында бас бапкер (2001 жылдың 7 қарашасы – 2002 жылдың 30 маусымы) болып жұмыс істеген. Алайда, ол Албания құрамасын қабылдап, төрт жыл бойы (2002–2006 жылдар) үлкен жетістіктерге қол жеткізді. Бүгінгі күнге дейін ол Еуро-2004 және 2006 жылғы әлем чемпионатына іріктеу турнирлеріндегі матчтардағы ұпайлар саны бойынша Албанияның ең табысты бас бапкері болып саналады. 2006 жылдың 9 мамырында Албания футбол федерациясы ұсынған жаңа келісімшарт нәтижелерге байланысты болғандықтан ол қызметінен кетті. 2006 жылдың маусым айында Бахрейн футбол федерациясымен келісімге келіп, Лука Перузовичтен Бахрейн құрамасын қабылдады. Алайда, ол 2007 жылғы 20 қаңтарда 2007 жылғы Перс шығанағы кубогы аясында қызметтен босатылды. Брайгельдің соңғы жұмысы 2006-07 маусымның соңында қызметінен кеткенге дейін Түркия Суперлигасының Анкарагюджү клубын басқарды.

Клуб

+ Клуб, маусым және жарыстар бойынша ойындар мен голдарКлубМаусымЛигаҰлттық кубокЛига кубогыКонтинентальДөңгелекДивизияОйындарГолдарОйындарГолдарОйындарГолдарОйындарГолдарОйындарГолдар1. ФК Кайзерслаутерн1975–76Бундеслига711976–771511977–782241978–793141979–803371980–813461981–8232131982–833381983–84333Жалпы24047Хелас Верона1984–85Серия А2791985–86283Жалпы5512Сампдория1986–87Серия А2461987–88273Жалпы519Карьералық жалпы саны34668

Халықаралық

Голдар мен нәтижелер тізімінде Батыс Германияның голдары бірінші көрсетілген, ұпалдар бағанасы әрбір Бригель голынан кейінгі есепті көрсетеді. + Ханс Питер Бригельдің халықаралық голдарының тізімі

№ Күні Орын Қарсыласы Есеп Нәтижесі Жарыс
1 1980 жылғы 19 қараша Нидерзаксен стадионы, Ганновер, Германия 2–0 4–1 Достық
2 1981 жылғы 24 мамыр Кескуссурхелюкентте, Лахти, Финляндия 1–0 4–0 1982 жылғы әлем чемпионатына іріктеу
3 1984 жылғы 22 мамыр Летцигрунд, Цюрих, Швейцария 1–0 1–0 Достық
4 1986 жылғы 12 наурыз Вальдстадион, Франкфурт, Германия 1–0 2–0 Достық