Кіріспе

Британдық отарлық қызмет әкімшісі сэр Артур Фрэнсис Гримбл, (11 маусым 1888 – 13 желтоқсан 1956) – британдық отарлық қызмет әкімшісі және жазушы.

Өмірбаян

Гримбл Чигвелл мектебінде және Кембридж университетінің Магдалина колледжінде білім алған. Содан кейін аспирантураны бітіру үшін Франция мен Германияға барды. 1914 жылы Отарлық кеңсеге қызметке кіргеннен кейін Гилберт және Эллис аралдарындағы алғашқы кадет-әкімшілік офицері болды. 1919 жылғы сәуірден бастап Герберт Реджинальд МакКлюр резидент комиссар болып тағайындалғанға дейін ол уақытша резидент комиссар міндетін атқарды. 1925 жылы Гримбл МакКлюрден кейін резидент комиссар болып тағайындалды. Ол гильберт тілін үйреніп, Кирибати халқының мифтері мен ауызша дәстүрлерінде саршын болды. Ол 1933 жылға дейін аралдарда қалды. 1950 жылдары BBC радиосындағы хабарлары және «Аралдардың үлгісі» атты бестселлер кітабы арқылы ол көптеген адамдардың аралдар туралы түсінігіне үлкен әсер етті. Кейін Гримбл Сейшель аралдарының (1936–1942) және Желбарыс аралдарының (1942–1948) губернаторы қызметін атқарды. 1930 жылдың 1 қаңтарында ол Киелі Михаил және Киелі Георгий орденінің Командор-офицері (KCMG) орденімен марапатталды.

Әдеби мансап

1948 жылы зейнетке шығып, Ұлыбританияға көшіп келгеннен кейін Гримбл жазушы және хабар таратушы болды. Ол "Аралдар үлгісі" (Лондон, Джон Мюррей, 1952, АҚШ-та "Біз аралдарды таңдадық" деген атпен жарияланды) және "Аралдарға оралу" (1957) кітаптарын жазды, екеуі де көптеп сатылған кітаптардың қатарына кірді. Оның өміріне негізделген "Тынық мұхитының тағдыры" фильмі 1956 жылы экранға шықты. Гримблдің гильберт мәдениеті жөніндегі ғылыми зерттемелері Генри Эванс Модтың "Тунгару дәстүрлері: Гилберт аралдарының атолл мәдениеті туралы жазбалар" (Гоналулу: Гавай университетінің баспасы, 1989) кітабында жарық көрген.

Геральдикалық суретші

1931 жылы Гримбл Гилберт және Эллис аралдары британдық колониясының елтаңбасын жасады, ол 1937 жылы мақұлданды. Осы сурет Кирибати мемлекетінің туында қолданылып келеді.